Erabiltzaile Tresnak


gizt:6:5

Aldaketak

Aukeratutako bertsioaren eta egungo bertsioaren arteko aldaketak aurkezten ditu.

Estekatu konparaketa bista honetara

Both sides previous revision Previous revision
Last revision Both sides next revision
gizt:6:5 [2017/04/11 16:56]
Ainhoa Lendinez [Adierazpena hitzez hitz]
gizt:6:5 [2017/04/11 16:57]
Ainhoa Lendinez [Belaunaldien arteko gatazka]
Marra 20: Marra 20:
 Hiztegi honen eta Euskaltzaindiak argitaratukoen --bi edizio desberdin egin baitzituen, 1968an eta 1969an, esan bezala. Biak berdinak dira, tarteko hutsak gora behera-- artean ez dago ia desberdintasunik. Badira huts batzuk (Euskaltzaindia 1968n //alaba// bi aldiz ematen da), baina bestela berdin-berdinak dira. Hala ere, Euskaltzaindia 1968an bakoitz ageri da (Kriselukoan bakoitza), //barkatu, bezain, bezala// ere ageri dira (bestean ez), //zelai// bi aldiz ematen da (1969ko edizioan ere), eta //gurtu, gurutze// eta //gustu// sarreren hurrenkera aldatua dago (inoiz ere egin ez zen) Kriseluko edizioan. Beste guztietan, oker ez bagaude, bat datoz. Zerrendetan badira hitz batzuk //h// letra parentesi artean dutenak: oraingoz aukerakoa dela adierazi nahi da horrela, nahiz, egia esateko, hori horregatik ote den, ez den hain argi ikusten. Baina handik hamar urtera (hamar urteko epea eman baitzen, ea zer zioten idazleek), Bergarako batzarraren ondotik hartutako erabakietan,​ berriz ere //h//-aren auziari ekiten zaiolarik, argituko zen kontua. Horretarako omen zen parentesia, jendearen esku uzteko kontua, ea nondik jotzen zuten erabiltzaileek:​ “... orduan Euskaltzaindia ez zen beste xehetasunetan sartu [...] eman zuen, orientapen gisa, Batasunerako hiztegia [...] Eta bertan ikus daitekeenez,​ hitz asko daude han “H” hori parentesi artean dutenak –dudazko direnak, beraz--. Hau konprenitzeko kontuan eduki behar da “H” letraren erabilerari buruz Iparraldean bi tradizio daudela, Lapurdikoa eta Zuberoakoa, eta biak ez datozela beti bat” (Bergarako biltzar ondoko erabakiak, //Euskera 1979-3//, 54). Hiztegi honen eta Euskaltzaindiak argitaratukoen --bi edizio desberdin egin baitzituen, 1968an eta 1969an, esan bezala. Biak berdinak dira, tarteko hutsak gora behera-- artean ez dago ia desberdintasunik. Badira huts batzuk (Euskaltzaindia 1968n //alaba// bi aldiz ematen da), baina bestela berdin-berdinak dira. Hala ere, Euskaltzaindia 1968an bakoitz ageri da (Kriselukoan bakoitza), //barkatu, bezain, bezala// ere ageri dira (bestean ez), //zelai// bi aldiz ematen da (1969ko edizioan ere), eta //gurtu, gurutze// eta //gustu// sarreren hurrenkera aldatua dago (inoiz ere egin ez zen) Kriseluko edizioan. Beste guztietan, oker ez bagaude, bat datoz. Zerrendetan badira hitz batzuk //h// letra parentesi artean dutenak: oraingoz aukerakoa dela adierazi nahi da horrela, nahiz, egia esateko, hori horregatik ote den, ez den hain argi ikusten. Baina handik hamar urtera (hamar urteko epea eman baitzen, ea zer zioten idazleek), Bergarako batzarraren ondotik hartutako erabakietan,​ berriz ere //h//-aren auziari ekiten zaiolarik, argituko zen kontua. Horretarako omen zen parentesia, jendearen esku uzteko kontua, ea nondik jotzen zuten erabiltzaileek:​ “... orduan Euskaltzaindia ez zen beste xehetasunetan sartu [...] eman zuen, orientapen gisa, Batasunerako hiztegia [...] Eta bertan ikus daitekeenez,​ hitz asko daude han “H” hori parentesi artean dutenak –dudazko direnak, beraz--. Hau konprenitzeko kontuan eduki behar da “H” letraren erabilerari buruz Iparraldean bi tradizio daudela, Lapurdikoa eta Zuberoakoa, eta biak ez datozela beti bat” (Bergarako biltzar ondoko erabakiak, //Euskera 1979-3//, 54).
 ===== Belaunaldien arteko gatazka ===== ===== Belaunaldien arteko gatazka =====
-{{:​gizt:​6:​5:​zugasti.jpeg?​100 ​ |ANICETO ZUGASTI EZ ZEN BATASUNAREN ALDEKOA}}{{  :​gizt:​6:​5:​batasuna.jpg?​300|}}Honaino Arantzazun gertatutakoa. Xehetasun pixka batekin eman nahi izan dugu haren berri, dokumentuek aski ongi erakusten baitituzte garai hartako eztabaiden nondik norakoak. Hantxe jarri ziren lehenbiziko harriak. Baina harri horiekin eraikin handia egiteko gai izan dira euskaltzale guztiak. Bazen, ikusten denez, gatazka handia hizkuntzarekin. Baina bazen zerbait gehiago ere.+{{  :​gizt:​6:​5:​batasuna.jpg?​300|}}Honaino Arantzazun gertatutakoa. Xehetasun pixka batekin eman nahi izan dugu haren berri, dokumentuek aski ongi erakusten baitituzte garai hartako eztabaiden nondik norakoak. Hantxe jarri ziren lehenbiziko harriak. Baina harri horiekin eraikin handia egiteko gai izan dira euskaltzale guztiak. Bazen, ikusten denez, gatazka handia hizkuntzarekin. Baina bazen zerbait gehiago ere.
  
-Hizkuntzaren gatazka horretan belaunaldien gatazka ere suertatu zen: gazteenak oro har, belaunaldi zaharrekoak oro har ez bezala, batasunaren alde zeuden, eta berehala onartu zuten eredua, eta hura aplikatzen saiatu ziren hasieratik. Ordurarte ez bezala, beste zerbait nahi zuten euskarekin: zerbait bizia, baliagarria,​ balio beharko lukeena elkarren artean ulertzeko, euskalki desberdinetakoak elkartzen ziren aldi bakoitzean erdarara jo gabe: “Hizkuntza erabiltzen ez badugu, euskalki guztiek egina dute berea. Batasuna erdaraz egingo dugu”, pentsatzen zuten.+Hizkuntzaren gatazka horretan belaunaldien gatazka ere suertatu zen: gazteenak oro har, belaunaldi zaharrekoak oro har ez bezala, batasunaren alde zeuden, eta berehala onartu zuten eredua, eta hura aplikatzen saiatu ziren hasieratik. Ordurarte ez bezala, beste zerbait nahi zuten euskarekin: zerbait bizia, baliagarria,​ balio beharko lukeena elkarren artean ulertzeko, euskalki desberdinetakoak elkartzen ziren aldi bakoitzean erdarara jo gabe: “Hizkuntza erabiltzen ez badugu, euskalki guztiek egina dute berea. Batasuna erdaraz egingo dugu”, pentsatzen zuten.{{  :​gizt:​6:​5:​zugasti.jpeg?​200|ANICETO ZUGASTI EZ ZEN BATASUNAREN ALDEKOA}}
  
 Euskaltzainburuak eztabaidetara ezpatarik gabe joateko eskatua zuen. Biltzarra bukatu eta handik hilabete batzuetara utzi behar izan zuen kargua, Villasantek hauteskundeak hamaika bozekin irabazirik (Lekuonak 3 bakarrik). Diotenez, [[http://​es.wikipedia.org/​wiki/​Manuel_de_Lekuona|Lekuona]] ez zen etsita atera Arantzazutik,​ eta ez zuen kontua hain gaizki ikusten. Baina, itzuli zenean, elkarrizketa luze bat izan bide zuen, antza denez, [[http://​www.euskomedia.org/​aunamendi/​152489|Anizeto Zugasti]]rekin,​ eta orduan beste modu batera ikusi zituen gauzak. Ondoren, euskaltzain batzuek lagundu zioten hausnarketa bideratzen, bide asko erabiliz, jakina, behin ezpatak goian zirela. Lekuonaren aurkako anonimo bat barreiatu zen garai hartan, biziki gogorra (biziki gordina ere), Inguruan mugitzen ziren euskatzaleen artean. Anonimoa zenez, ez zeraman sinadurarik,​ baina, diotenez, saindu izena zuen euskaltzain baten eskua ez omen zegoen sakelan sartua egun haietan. Euskaltzainburuak eztabaidetara ezpatarik gabe joateko eskatua zuen. Biltzarra bukatu eta handik hilabete batzuetara utzi behar izan zuen kargua, Villasantek hauteskundeak hamaika bozekin irabazirik (Lekuonak 3 bakarrik). Diotenez, [[http://​es.wikipedia.org/​wiki/​Manuel_de_Lekuona|Lekuona]] ez zen etsita atera Arantzazutik,​ eta ez zuen kontua hain gaizki ikusten. Baina, itzuli zenean, elkarrizketa luze bat izan bide zuen, antza denez, [[http://​www.euskomedia.org/​aunamendi/​152489|Anizeto Zugasti]]rekin,​ eta orduan beste modu batera ikusi zituen gauzak. Ondoren, euskaltzain batzuek lagundu zioten hausnarketa bideratzen, bide asko erabiliz, jakina, behin ezpatak goian zirela. Lekuonaren aurkako anonimo bat barreiatu zen garai hartan, biziki gogorra (biziki gordina ere), Inguruan mugitzen ziren euskatzaleen artean. Anonimoa zenez, ez zeraman sinadurarik,​ baina, diotenez, saindu izena zuen euskaltzain baten eskua ez omen zegoen sakelan sartua egun haietan.