Bilaketa aurreratua

Ogi apurrak

Egungo Euskararen Hiztegia (EEH)

Hasiera:

ma ma
  1 jo eta ma
macadam macadam ik makadam.
madagaskartar madagaskartar izlag/iz Madagaskarkoa, Madagaskarri dagokiona; Madagaskarko herritarra.
madalena madalena ik magdalena.
madaleniense madaleniense ik magdaleniar.
madari madari 1 iz udarea. ik txermen.
  2 (hitz elkartuetan)
madarikarazi madarikarazi, madarikaraz, madarikarazten dio ad madarikatzera behartu.
madarikari madarikari izond madarikatzailea. · (adizlagun gisa)
madarikatu madarikatu (orobat maradikatu g.er.), madarika, madarikatzen 1 du ad Jainkoaren gaitzespena edo haserrea norbaitentzat (edo zerbaitentzat) eskatu; Jainkoak betiko zorigaitza eman (norbaiti edo zerbaiti). ant bedeinkatu.
  2 norbait edo zerbait, berari diogun gorrotoa edo ezinikusia adierazteko, gaitzetsi.
  3 (era burutua izenondo gisa)
madarikatzaile madarikatzaile izond madarikatzen duena.
madarikazio madarikazio 1 iz Jainkoaren edo kideko baten gaitzespena norbaitentzat eskatzea; norbaitentzako gaitza eskatzeko hitz edo esaldia.
  2 Jainkoaren edo kidekoren baten zigortzat hartzen den hondamendia.
  3 haserre bizia adierazteko hitz edo esaldi gordina edo arrunta.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
madarikazioka madarikazioka adlag madarikazioak esaka.
madariondo madariondo iz udareondoa.
madiandar madiandar izlag/iz Bibliako Madiangoa, Madiani dagokiona; Madiani dgaokiona.
madrasa madrasa (orobat madrassa) iz goi ikasketetako eskola musulmana.
madre madre iz (mugagabean) ama.
  2 adkor kontu handi eta nahasia.
  3 putetxeko madre ik putetxe 3.
madrigal madrigal iz zenbait ahotsetarako musika lana, amodiozkoa eta gehienetan arina.
madrildar madrildar izlag/iz Madrilgoa, Madrili dagokiona; Madrileko biztanlea.
madrileņismo madrileñismo iz madrildarra denaren nolakotasuna.
mafia mafia 1 iz gaizkileen isileko erakundea, zilegi ez diren bidez jarduera arlo jakin baten kontrola bereganatu duena.
  2 (izenondoekin edo izenlagunekin)
  3 mafiako iz mafiako kidea. ik mafiakide.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik mafioso 2.
mafiaburu mafiaburu (orobat mafia-buru) iz mafiaren burua.
mafiakeria mafiakeria iz mafiaren jarduera gaitzesgarria.
mafiakide mafiakide iz mafiako kidea. ik mafia 3; mafioso.
mafiatar mafiatar iz mafiakoa, mafiosoa.
mafioso mafioso 1 iz mafiako kidea. ik mafia 3.
  · 2 izond mafiakoa, mafiari dagokiona. ik mafia 4.
mafrundi mafrundi 1 iz hotzeria. ik marranta.
  2 (adizlagun gisa)
mafrunditu mafrunditu, mafrundi, mafrunditzen 1 da ad mafrundia harrapatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
magal magal 1 iz altzoa.
  2 irud/hed
  3 mantala edo kidekoak gorantz tolestean gertatzen den boltsa modukoa.
  4 babesa.
  5 mendiez mintzatuz, goialdearen eta behealdearen bitartea.
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 mendi magal
magasin magasin (orobat magazin g.er.) 1 iz ipar saltegia.
  2 ipar biltegia.
magasineria magasineria iz magasin multzoa.
magazin magazin 1 iz albiste aldizkari argazkiduna.
  2 irratsaio edo telebista emakizuna, aldizkari itxurakoa.
  3 (hitz elkartuetan)
magdalena magdalena (orobat madalena) 1 iz bizkotxo oreaz eginiko opil gozo biribila.
  2 (hitz elkartuetan)
magdalenazale magdalenazale izond magdalenen zalea dena.
magdaleniar magdaleniar izlag/iz Madeleine aldikoa; Madeleine aldia. Goi Paleolitoaren amaiera aldiari dagokiona. ik magdaleniense.
magdaleniense magdaleniense (corpusean magdaleniense soilik) izlag/iz Madeleine aldikoa; Madeleine aldia.
magenta magenta 1 izond koloreez mintzatuz, arrosa iluna.
  2 (hitz elkartuetan)
magia magia (orobat majia g.er.; Hiztegi Batuan magia agertzen da) 1 iz azti lana, isileko edo ezkutuko bidez gertakari itxuraz miragarriak sortzeko antzea; antze horri dagokion jakintza.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik magiko.
  3 magiazko izlag ik magiko.
magiadun magiadun izond magia duena.
magiagile magiagile iz magia egiten duen artista. ik magialari.
magialari magialari iz magiagilea.
magiar magiar ik magyar.
magiko magiko (orobat majiko g.er.; Hiztegi Batuan magiko agertzen da) 1 izond magiari dagokiona, magiazkoa. ik magia 2.
  2 erakarmen berezia duena, liluragarria, miragarria.
  3 (hitz elkartuetan)
  4 linterna magiko beiran margoturiko iduriak proiektatzeko tresna optikoa.
magikoki magikoki adlag magiaz, modu magikoan.
magikotasun magikotasun iz magikoa denaren nolakotasuna.
magina magina 1 iz (ezpata) zorroa.
  2 ematutua.
maginaratu maginaratu, maginara, maginaratzen du ad (ezpata) zorroan sartu.
magisterio magisterio 1 iz maisutza.
  2 magisterio ikasketa pl irakasle ikasketak.
magisteritza magisteritza (Hiztegi Batuak magisteritza baztertzen du, eta irakasle erabili behar dela adierazten: ‘magisteritza ikasi zuen’ ez, ‘irakasle ikasketak egin zituen’ bai; ‘Magisteritza eskola’ ez, ‘Irakasle eskola’ bai) 1 iz irakasle ikasketak.
  2 irakasle eskola.
  3 maisutza, magisterioa.
  4 magisteritza ikasi irakasle ikasketak egin.
  5 magisteritza fakultate irakasle eskola.
  6 magisteritzako ikasketa pl irakasle ikasketak.
  7 magisteritzako ikasle irakasle eskolako ikaslea.
magistral magistral 1 izond maisuari dagokiona.
  2 klase magistral maisu eskola.
  3 irakaspen magistral maisu irakaspena.
magistratu magistratu 1 iz lege, administrazio edo politika agintea duen funtzionario zibila; bereziki, lege agintea duena.
  2 (izenondoekin)
magistratura magistratura 1 iz magistratuaren jarduera; magistratuen multzoa.
  2 magistratuaren egoitza.
maglia maglia
  1 maglia arrosa Italiako itzulian, sailkapen nagusian lehen doanak jantzita eramaten duen elastiko arrosa.
magma magma 1 iz lurrazalean edo lurpean izaten den harri masa urtua eta beroa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
magnate magnate iz kapitalista boteretsua eta garrantzitsua.
magnesia magnesia iz magnesio oxidoa, labeetako estalki erregogorrak egiteko erabiltzen den hauts zuri arina.
magnesiar magnesiar izlag/iz antzinako Asiako Magnesiakoa, Magnesiari dagokiona; Magnesiako herritarra.
magnesio magnesio 1 iz metal arina, zuri zilarkara, lantzeko erraza, 651 °C-tan urtzen dena eta su hartzean gar zuri distiratsuz erretzen dena (Mg; at. z. 12).
  2 (hitz elkartuetan)
magnetiko magnetiko 1 izond imanari dagokiona, imanaren nolakotasunak dituena; magnetismoari dagokiona.
  2 (gailuz eta tresnez mintzatuz)
  3 irud/hed
  4 erresonantzia magnetiko
  5 polo magnetiko ik polo 6.
magnetikoki magnetikoki adlag magnetismoaren bidez.
magnetismo magnetismo 1 iz fisikaren atala, imanen eta eremu magnetikoen tasunak aztergaitzat dituena; tasun eta gertakari horien multzoa.
  2 pertsona edo gauza baten gaitasuna besteak biziki erakartzeko.
  3 hipnosia.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
magnetizatu magnetizatu, magnetiza, magnetizatzen 1 da/du ad magnetismoaren eragina jasan.
  2 (era burutua izenondo gisa)
magneto magneto iz elektrizitate sorgailua, batez ere eztanda motorretan erabiltzen dena.
magnetoentzefalograma magnetoentzefalograma (corpusean magnetoentzelograma soilik, hutsegitez apika) iz eremu magnetikoak hautemanez burmuineko jarduera funtzionala erregistratzen duen teknika.
magnetofoi magnetofoi ik magnetofono.
magnetofono magnetofono orobat magnetofoi mañetofono g.er. eta magnetofon g.er.; Hiztegi Batuan magnetofono agertzen da) iz zinta magnetiko baten bidez hotsak grabatzen eta berriro ematen dituen tresna.
magnetosfera magnetosfera iz atmosferako kanpo eskualdea, gertakari magnetikoek gorabehera handia dutena.
magnetoskopio magnetoskopio iz (corpusean mañetoskopa eta mañetozkopa soilik) iz bideo grabagailua.
magnetroi magnetroi iz diodo motako hodia, eremu magnetiko ardazkide batean kokatua, oso maiztasun handiko korronteak anplifikatzeko erabiltzen dena.
Magnificat Magnificat 1 iz Ama Birjinaren kantika, Bezperetan abesten dena.
  2 Magnificat-en testuaz onduriko musika lana.
magnifikatu magnifikatu, magnifika, magnifikatzen 1 du ad areagotu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
magnifikatze magnifikatze iz areagotzea.
magnifiko magnifiko izond bikaina.
magnifizientzia magnifizientzia iz hotsandia, arrandia, ospea.
magnitude magnitude 1 iz neur daitekeen gorputzen tasun edo alderdia.
  2 eskala jakin baten araberako neurria.
  3 (hitz elkartuetan)
magnizida magnizida iz magnizidio bat egiten duen pertsona.
magnizidio magnizidio iz estatu buru edo kidekoren baten hilketa.
magno magno izond handia.
magnolia magnolia (orobat magnolio; Hiztegi Batuan magnolia agertzen da) 1 iz tamaina handiko zuhaitz apaingarria, hosto iraunkor distiratsuak eta lore zuri handiak eta oso usaintsuak dituena (Magnolia grandiflora etab.).
  2 magnolia zuhaitz/arbola
magnolio magnolio ik magnolia.
mago mago 1 iz sortalde hurbileko antzinateko herrietako jakintsua, izar kontuetan oso aditua.
  2 iz pl ebanjelioen arabera, Jesus haurra gurtzera joan zirenak. ik beherago 6.
  3 irud/hed
  4 magia saioak egiten dituen artista.
  5 (izenondo gisa)
  6 errege magoak pl Ebanjelioen arabera, Jesus haurra gurtzera joan ziren magoak.
magrebdar magrebdar ik magrebtar.
magrebiar magrebiar izlag/iz magrebtarra.
magrebtar magrebtar izlag/iz Magrebkoa, Magrebi dagokiona; Magrebko herritarra.
magyar magyar (orobat magiar; Hiztegi Batuan magyar agertzen da) izlag/iz hungariarra.
mahai mahai (orobat mahain g.er. eta mahi g.er.) 1 iz oin batek edo gehiagok eusten dioten ohol lau batek osaturiko altzaria, bertan jateko, idazteko edo lan egiteko balio duena.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 jateko mahaia.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 zerbait kudeatzeko, erabakitzeko edo eztabaidatzeko biltzen diren pertsonen multzoa. ik epaimahai.
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 gau mahai (orobat gaumahai)
  9 mahai futbol futbol zelai bat irudikatzen duen mahai batean jokatzen den jokoa, futbol partida bat imitatzen duena.
  10 mahai gainean jarri1 (kartak)
  11 mahai gainean jarri2 (gauza abstraktuak) ik mahairatu 3.
  12 mahai inguru (orobat mahainguru g.er.; Hiztegi Batuan mahai(-)inguru agertzen da) iz
  13 mahai-lagun iz mahaikidea.
  14 mahai oihal ( orobat mahaioihal g.er.) jatorduetan mahaia estaltzeko eta babesteko ipintzen den zapia. ik beherago 15
  14a mahai tenis ping-pong-a.
  15 mahai zapi1 ( orobat mahaizapi g.er.; Hiztegi Batuan mahai(-)zapi agertzen da) mahai oihala.
  16 mahai zapi2 (orobat mahaizapi) mahaian erabiltzen den eskuzapia.
mahaialdi mahaialdi iz mahaian igarotzen den denbora.
mahaiburu mahaiburu ( orobat mahai buru eta mahiburu g.er.; Hiztegi Batuan mahaiburu agertzen da) 1 iz mahaiko toki nagusia.
  2 mahaiburuan dagoen pertsona; epaimahaietan eta, buru gisa aritzen dena.
  3 (adizlagun gisa)
  4 (hitz elkartuetan)
mahaiburugo mahaiburugo iz mahaiburuaren kargua.
mahaigain mahaigain (orobat mahai gain) iz mahaiaren gaina.
mahaigaineratu mahaigaineratu, mahaigainera(tu), mahaigaineratzen 1 du ad mahai gainean jarri. ik mahairatu 2.
  2 (gauza abstratuak) mahairatu.
mahaikide mahaikide (orobat mahainkide g.er.) 1 iz mahai batean jatera biltzen den lagun bakoitza. ik mahai 14.
  2 mahai batean zerbait kudeatzeko, erabakitzeko edo eztabaidatzeko biltzen diren lagunetako bakoitza.
mahain mahain ik mahai.
mahainguru mahainguru ik mahai 12.
mahaingurugai mahaingurugai iz mahai inguru baten gaia.
mahaingurutsu mahaingurutsu izond
mahaininguru mahaininguru ik mahai 12.
mahainkide mahainkide ik mahaikide.
mahaioihal mahaioihal ik mahai 14.
mahaiondoko mahaiondoko izlag/iz bazkalondo edo afalondokoa.
mahaipe mahaipe 1 iz mahai azpia.
  2 (leku atzizkiekin)
mahairatu mahairatu, mahaira, mahairatzen 1 da ad mahaian jarri.
  2 du ad mahaian jarri. ik mahaigaineratu.
  3 (gauza abstraktuak)
mahaitar mahaitar iz mahaikidea.
mahaitto mahaitto iz mahaitxoa.
mahaitxo mahaitxo 1 iz mahai txikia.
  2 (cf beherago 4)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 gau mahaitxo (orobat gaumahaitxo) gau mahaia.
mahaitzar mahaitzar iz adkor mahai handia.
mahaizain mahaizain iz jatetxe edo oturuntza batean mahaien edo mahai baten ardura duen pertsona.
mahaizapi mahaizapi ik mahai 15.
mahasbiltze mahasbiltze ik mahats.
mahaska mahaska iz mahats biltzea.
mahasparra mahasparra ik mahats.
mahaspasa mahaspasa (orobat mahats-pasa g.er. eta maspasa g.er.) 1 iz mahats ale idortua, guztiz gozoa.
  2 adkor mozkorraldia.
  3 (hitz elkartuetan)
mahaspasadun mahaspasadun izond mahaspasak dituena.
mahasti mahasti 1 iz mahatsondoak landaturik dauden saila.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mahastidun mahastidun izond mahastia duena.
mahastilari mahastilari iz mahastizaina.
mahastitxo mahastitxo iz mahasti txikia.
mahastizain mahastizain (orobat mahasti-zain g.er.) 1 iz mahasti baten ardura duen pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
mahastizaintza mahastizaintza 1 iz mahastizainaren jarduera.
  2 (hitz elkartuetan)
mahastizale mahastizale iz mahastizaina.
mahasturi mahasturi ik maiasturu.
mahasturu mahasturu ik maiasturu.
mahats mahats (orobat mats g.er.) 1 (multzokaria) mahatsondoaren fruitua, mordoetan biltzen diren ale zuri, gorri edo beltzen multzoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (bildu aditzaren objektu gisa)
  4 mahats alea.
  5 mahats landarea. ik mahatsondo.
  6 andere mahats fruitutzat mahatsaren antzeko ale garratzak ematen dituen zuhaixka (Ribes sp.)
  7 mahats aihen (orobat mahatsaien g.er.)
  8 mahats aiztur pl mahatsondoak mozteko aizturrak.
  9 mahats ale (orobat mahatsale g.er.) mahatsaren alea.
  10 mahats bilketa iz mahatsa biltzea.
  11 mahats biltze (orobat mahasbiltze g.er.) iz mahatsa biltzea.
  12 mahats-biltzaile mahatsa biltzen duen pertsona.
  13 mahats hosto
  14 mahats mordo
  15 mahats parra (orobat mahasparra g.er.) hazten uzten den mahatsondoa, euskarri batez eusten zaiona.
  16 mahats pasa ik mahaspasa.
  17 mahats sorta mahats mordoa.
mahatsaien mahatsaien ik mahats 7.
mahatsaldi mahatsaldi iz
mahatsale mahatsale ik mahats 9.
mahatsardo mahatsardo iz ardoa.
mahatsare mahatsare iz mahats parra.
mahatsarno mahatsarno iz mahatsardoa, ardoa.
mahatsondo mahatsondo (orobat mahats ondo g.er. eta matsondo g.er.) 1 iz zuhaixka igokaria, aihentsua, lore oso txikiak eta fruituak mordoetan dituena, fruituagatik eta ardoa egiteko lantzen dena (Vitis vinifera vinifera)
  2 (hitz elkartuetan)
mahaxtru mahaxtru ik maiasturu.
mahaxturu mahaxturu ik maiasturu.
mahexal mahexal ik marexal.
mahi mahi ik mahai.
mahiburu mahiburu ik mahaiburu.
mahisturu mahisturu ik maiasturu.
mahoi mahoi ik mahon.
mahomatar mahomatar ik mahometar.
mahometano mahometano izlag/iz mahometarra, musulmana.
mahometar mahometar ( orobat mahomatar izlag/iz musulmana.
mahometismo mahometismo iz islama.
mahon mahon (orobat mahoi eta maoi) 1 iz kotoizko tela sendoa, batez ere lan-jantzietan erabiltzen dena.
  2 (izenondo gisa)
mahonesa mahonesa ik maionesa.
mahuka mahuka (orobat mauka; Hiztegi Batuak mauka batertzen du eta mahuka erabili behar dela adierazten) 1 iz beso osoa edo goiko aldea estaltzen duen jantzi zatia.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duelarik)
  4a (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ureztatzeko, andel bat betetzeko edo suteak itzaltzeko erabiltzen den hodi malgua.
  6 mahuka-biki iz pl
  6a mahuka hutsean adlag mahuka hutsik.
  7 mahuka hutsetan adlag mahuka hutsik.
  8 mahuka hutsik (orobat mahukutsik g.er.) adlag alkandoraren gainean jakarik edo kidekorik gabe.
  8 mahuka mutur ik mahukaburu.
mahukaburu mahukaburu iz mahuka muturra.
mahukadun mahukadun izond mahuka dituena.
mahukutsik mahukutsik ik mahuka 7.
mahunga mahunga iz ipar mahuka.
mahutu mahutu, mahu, mahutzen du ad adkor hil.
mahutzaile mahutzaile izond adkor hiltzailea.
maia maia iz Yukatan penintsulan eta inguruetan bizi den indiar herri batekoa.
maiasturu maiasturu (orobat maiesturi, mahasturu, mahasturi, mahisturu, mahaxtru eta mahaxturu) 1 iz ipar zurgina. ik maisturu.
  2 (hitz elkartuetan)
maiatz maiatz 1 iz urteko bosgarren hila.
  2 (-en atzizkiarekin, datetan)
  3 (-k atzizkiarekin, datetan)
  4 (-ko atzizkiarekin, egunak-edo markatzeko)
  5 (hitz elkartuetan)
  6 maiatz lehen maiatzaren lehena.
  7 maiatz lore maiatzeko lorea.
maiatzaldi maiatzaldi iz maiatzean egiten den jaialdia.
maiaztu maiaztu, maiatz/maiaztu, maiazten du ad maiatzak bezala jokatu.
maiestate maiestate (orobat majestate g.er.; Hiztegi Batuan maiestate agertzen da) 1 iz Jainkoaren, erregeen eta kidekoen handitasun gurgarri eta ohoragarria.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (deikietan)
  4 lesa maiestate
maiestatetasun maiestatetasun iz maiestatea.
maiestatetsu maiestatetsu izond maiestatez betea.
maiestatiko maiestatiko 1 izond maiestateari dagokiona, maiestatearen ezaugarriak dituena.
  3 plural maiestatiko
maiestuos maiestuos (corpusean majestuos soilik) izond maiestatetsua.
maiesturi maiesturi ik maiasturu.
maiku maiku ik maingu.
maikuka maikuka ik mainguka.
mail mail ik maila.
maila maila (orobat mail g.er.) 1 iz eskala batean, edo hierarkia edo balio sistema batean, kokaguneetako bakoitza.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenlagunekin)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 eskailera eta kidekoetan, oina jartzeko zeharkako ohol edo euskarri bakoitza.
  6 kate bat osatzen duten eraztun moduko ataletako bakoitza. ik beherago 9.
  7 (orobat malla) sare edo kideko bat osatzen duten begietako bakoitza.
  8 funtzio, polinomio eta ekuazioetan, berretzaile altuena duen aldagaiaren berretzailea.
  9 kiroletan, elkarren artean lehiatzen diren taldeek osatzen duten multzoa. ik dibisio 5.
  10 moztu den belar ilara.
  11 goi maila
  12 kate maila (orobat katemaila)
  13 maila goren
mailadi mailadi 1 iz hurrenez hurrengo mailen multzoa.
  2 irud/hed
mailadun mailadun izlag mailako.
mailaka mailaka (orobat mailka g.er.) 1 adlag mailaz maila.
  2 mailaka-mailaka
mailakaketa mailakaketa iz mailakatzea.
mailakatu mailakatu, mailaka(tu), mailakatzen 1 du ad mailaka ezarri, mailen arabera antolatu edo sailkatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mailakatze mailakatze (orobat mailkatze g.er.) iz mailaka ezartzea, mailen arabera antolatu edo sailkatzea.
mailaketa mailaketa 1 iz mailakatzea.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
maila-maila egin maila-maila egin ik mailatu.
mailatsu mailatsu iz (-en atzizkiaren eskuinean, leku atzizki batekin singularrean, “gutxi gorabehera” zentzuaz)
mailatu mailatu1 (orobat maillatu g.er.), maila(tu), mailatzen 1 du ad zerbaiti edo norbaiti, kolpeak emanaz, uspelak edo sakonguneak egin. ik makatu1.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa).
  4 maila-maila egin guztiz mailatu.
mailatu mailatu2 iz mailatzearen ondorioa. ik makatu2.
mailegaezin mailegaezin izond ezin mailegatuzkoa.
mailegagarri mailegagarri izond mailega daitekeena.
mailegari mailegari 1 iz (zerbait) mailegatzen duen pertsona. ik mailegatzaile.
  2 (hitz elkartuetan)
mailegatu mailegatu, mailega, mailegatzen 1 du ad maileguz eman edo hartu. ik jesan.
  2 (hizkuntzetan)
  3 irud/hed
  4 (era burutua izenondo gisa)
mailegatzaile mailegatzaile (orobat mailegatzale g.er. eta mailegutzaile g.er) 1 iz (zerbait) mailegatzen duen pertsona. ik mailegari.
  2 (hitz elkartuetan)
mailegatzale mailegatzale ik mailegatzaile.
mailegu mailegu 1 iz diru kopuru bat edo gauza bat norbaiti utzi edo norbaitengandik hartzea, epe batez erabili ondoren jabeak berriko eskuratzeko baldintzaz; horrelako diru kopuru edo gauza.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenlagunekin)
  4 irud/hed
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 hizkuntza batek beste baten hitz edo osagai bat bereganatzea; horrela bereganatutako hitz edo osagaia.
  8 maileguan adlag errentan.
  9 mailegutan adlag maileguan
  10 maileguz adlag maileguan
mailegutza mailegutza 1 iz maileguan hartzea edo ematea.
  2 (hitz elkartuetan)
mailegutzaile mailegutzaile ik mailegatzaile.
mailka mailka ik mailaka.
mailkatze mailkatze ik mailakatze.
maillatu maillatu ik mailatu.
maillo maillo ik mailo.
maillot maillot (orobat mailot g.er.) 1 iz txirrindulariaren elastikoa.
  2 txirrindulari lasterketa batean sariren bat irabazten duenak jazten duen maillot berezia.
  3 maillot hori Frantziako Itzuliko sailkapen orokorrean lehen doanak janzten duen maillota.
  4 (hitz elkartuetan)
maillu maillu ik mailu.
mailo mailo (orobat maillo) 1 iz aldapa handiko belar soroa.
mailot mailot ik maillot.
mailu mailu (orobat maillu g.er.) 1 iz kolpeak emateko lanabesa, metalezko atal begidun batez eta begi horretan finkatzen den gider batez osatua. ik gabi.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  · 4 (izenondo gisa, buru gogortasuna edo adieraziz)
  5 mailu ukaldi (orobat mailukaldi g.er.) ik mailukada.
  6 mailu ukaldika adlag ik mailuka.
mailudun mailudun izond mailua duena.
mailuka mailuka 1 adlag mailu ukaldika.
  2 irud/hed
mailukada mailukada 1 iz mailu ukaldia, mailu kolpea.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
mailukadaka mailukadaka adlag mailu ukaldika, mailu kolpeka.
mailukaldi mailukaldi ik mailu 5.
mailukari mailukari1 izond mailukatzen duena.
mailukari mailukari2 iz mailuaz jotzen duen langilea.
mailukatu mailukatu, mailuka, mailukatzen 1 du ad mailu ukaldiz jo.
  2 irud/hed
mailukazoka mailukazoka adlag adkor mailukadaka.
mailuketa mailuketa iz
mailuki mailuki iz marrubia.
mailutxo mailutxo iz mailu txikia.
mailutzar mailutzar iz adkor mailu handia.
maina maina 1 iz amarrua, antzea, artea.
  2 txera.
  3 (hitz elkartuetan)
  4 negar zotina, batez ere itxurazkoa; laineza, muzinkeria.
  5 mainak egin1
  6 mainak egin2 txerak egin.
mainada mainada iz familia.
mainaka mainaka adlag mainak eginez.
mainaldi mainaldi iz ipar bainua.
mainati mainati 1 izond lainezaz beterikoa. ik mainatsu.
  2 (adizlagun gisa)
mainatsu mainatsu (orobat mainutsu) 1 izond lainezaz beterikoa, mainatia.
  2 (adizlagun gisa)
mainatu mainatu1, maina, mainatzen 1 du ad lainezaz bete. ik mimatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mainatu mainatu2 (Hiztegi Batuak mainatu baztertzen du eta bainatu erabili behar dela adierazten), maina, mainatzen da ad ipar bainatu.
mainatzaile mainatzaile iz ipar bainularia.
maindire maindire 1 iz ohean, bata lumatxa estaltzen eta bestea horren gainean eta berokien azpian jartzen diren oihal zurizko atal bakoitza. ik izara; mihise.
  2 (izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan)
  5 (erkaketetan)
  6 maindire baten edukia.
maindiretxo maindiretxo iz maindire txikia.
maineldun maineldun izond leiho-gurutzea duena.
maingu maingu (orobat maiku) 1 izond herrena, hanka-motza.
  2 irud/hed
  3 (adizlagun gisa)
  4 (izen gisa)
  5 besomotza. ik mantxu.
  6 maingu egin herren egin.
maingueria maingueria (orobat mainkueria) 1 iz abereen eritasuna, azazkalen artean sortzen diren handitsu batzuk ezaugarri dituena.
  2 herrentasuna.
mainguka mainguka (orobat maikuka) 1 adlag herrenka.
  2 irud/hed
maingutu maingutu, maingu(tu), maingutzen da/du ad herrendu, maingu bihurtu.
mainkueria mainkueria ik maingueria.
mainontzi mainontzi (orobat mainuntzi g.er.) 1 izond adkor mainatia; negartia.
  2 (adizlagun gisa)
mainontzikeria mainontzikeria (corpusean mainuntzikera soilik) iz mainotziaren egite gaitzesgarria.
mainoso mainoso (orobat mainosa) izond mainatia; amarrutsua; negartia.
mainu mainu (Hiztegi Batuak mainu baztertzen du eta bainu erabili behar dela adierazten) 1 iz bainua.
  2 bainugela; bainuontzia.
mainugela mainugela (orobat mainu gela) iz bainugela.
mainutegi mainutegi iz ipar igerilekua.
mainutsu mainutsu ik mainatsu.
mainuzain mainuzain iz
mainuzale mainuzale iz bainularia.
maiolika maiolika iz toska-mota.
maionesa maionesa (orobat mahonesa g.er.; Hiztegi Batuan maionesa agertzen da) iz arrautzez, olioz, limoi edo ozpinez eta gatzez eginiko saltsa hotza, hainbat jakiren lagungarri zerbitzatzen dena.
maior maior 1 iz zenbait armadetan, komandantearen kideko maila duen militarra.
  · 2 izond musikan, akordeez eta tonuez mintzatuz, hirugarren nota lehenegotik bi tonutara dagoena.
maioral maioral 1 iz zalgurdizaina.
  2 (hitz elkartuetan)
maiorazgo maiorazgo ik maiorazko.
maiorazko maiorazko (orobat maiorazgo g.er.; Hiztegi Batuan maiorazko agertzen da) 1 iz lehen jaioa; oinordekoa, premua.
  2 aurren jaioaren lehentasuna; oinordekotza, premutasuna.
maiordomo maiordomo 1 iz etxezaina.
  2 (Erdi Aroko Europako gorte batzuetan)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 erlijio kofradia bateko kudeatzailea.
maiordomotza maiordomotza iz maiordomoaren kargua (ik maiordomo 2).
maioria maioria (orobat majoria) iz gehienak, gehiengoa.
maiorista maiorista iz handizkaria, handizka saltzen duen pertsona.
maioritario maioritario izond gehienena.
maioritate maioritate iz maioria, gehiengoa.
mairu mairu 1 iz Ipar afrikako biztanlea, oso beltzarana. ik moro.
  2 izond Ipar afrikakoa; mairuena.
  3 (izen baten eskuinean)
  4 mairu baratze (orobat mairubaratze eta mairubaratza) iz harrespila.
mairuarri mairuarri iz
mairubaratza mairubaratza ik mairu 4.
mairubaratze mairubaratze ik mairu 4.
maiseagarri maiseagarri izond maiseatzailea.
maiseaketa maiseaketa 1 iz maiseatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
maiseaketari maiseaketari izond maiseatzailea, maiseaketan ibiltzen dena.
maiseatu maiseatu (orobat maixeatu g.er. eta maxeatu g.er.), maisea, maiseatzen du ad zerbaiten alde txarrez edo ustez txarrez marmarka edo gaizki esaka aritu, maiseaketan ibili.
maiseatzaile maiseatzaile 1 izond maiseatzen duena, maiseaketan ibiltzen dena.
  2 iz maiseatzen duen pertsona.
maiseatze maiseatze iz zerbaiten alde txarrez edo ustez txarrez marmarka edo gaizki esaka aritzea. ik maiseo.
maiseazale maiseazale izond maiseoaren zale dena.
maiseo maiseo iz maiseatzea.
maistra maistra (orobat maixtra g.er.) 1 iz lehen irakaskuntzako irakasle emakumezkoa. ik errientsa; andereño.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 irud/hed
  4 maisu-maistra pl maisuak eta maistrak.
maistraki maistraki adlag cf maisuki.
maistraņo maistraño iz adkor maistra.
maistru maistru 1 iz ik maisu 6.
  2 zurgina.
maisturintza maisturintza ik maisturugintza.
maisturu maisturu (orobat maixturu) iz ipar zurgina. ik maiasturu.
maisturugintza maisturugintza (corpusean maisturintza soilik) iz ipar zurgintza.
maisu maisu (orobat maixu g.er.) 1 izond egiteko batean bere bikaintasunagatik nabarmentzen dena.
  2 iz lehen irakaskuntzako edo kidekoetako irakasle gizonezkoa. ik maistra.
  3 (bestelako erakusgaietan)
  4 arte, kirol edo kideko batean guztiz trebea den gizona.
  5 irakaspen bikainak ematen eta ikasleak eredu gisa hartzen duen gizona.
  6 bere lanbidean maila gorena iritsi eta hasi berriei erakusten dien gizonezko eskulangile edo kidekoa. ik maistru; ofiziale.
  7 (pertsona izen baten ezkerrean)
  8 gizonezko irakasle eta gidaria; bereziki Jesu Kristo.
  9 (adizlagun gisa)
  10 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  11 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  12 maisu lan ik maisulan.
  13 maisu lehen (corpusean maisulehen soilik)
  14 maisu-maistra pl maisuak eta maistrak
maisualdi maisualdi iz jesuiten ikasketetan, maisu gisa ematen dituzten urteak.
maisugo maisugo (corpusean maixugo soilik) iz maisutza.
maisukeria maisukeria iz behar adina mailarik izan gabe maisu lanean ari denaren jarduna; maisutasun gaitzesgarria.
maisuki maisuki (oroat maixuki g.er.) adlag maisutasunez.
maisukiro maisukiro adlag maisuki, maisutasunez.
maisulan maisulan (orobat maisu lan) iz
maisulehen maisulehen ik maisu 13.
maisutasun maisutasun 1 iz maisuari dagokion trebetasuna. ik maisutza 2.
  2 maisutasunez ik maisuki.
maisutza maisutza 1 iz maisu denaren lanbidea.
  2 maisua denaren nolakotasuna. ik maisutasun.
maita maita (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; ik maite 4)
maitabehar maitabehar iz maitatzeko beharra.
maitabera maitabera iz maitemintzeko joera handia duena.
maitabide maitabide iz maitatzeko bidea.
maitaezin maitaezin izond ezin maitatuzkoa.
maitagai maitagai iz maitatzeko gaia.
maitagarri maitagarri (orobat maittagarri g.er.) 1 izond maitatua izatea merezi duena, bereganako maitasuna sortzen duena.
  2 (gauzei buruz)
  3 (adizlagun gisa)
  · 4 iz alegiazko izakia, emakumezkoa, ahalmen miragarriak dituena.
maitagarriro maitagarriro adlag era maitagarrian.
maitagarritasun maitagarritasun iz maitagarria denaren nolakotasuna.
maitagarritxo maitagarritxo iz adkor maitagarria.
maitagogo maitagogo (orobat maita(-)gogo) iz
maitagogotasun maitagogotasun iz maitagogoa izateko nolakotasuna.
maitagogotu maitagogotu, maitagogo(tu), maitagogotzen da/du ad maitagogo bihurtu.
maita-grina maita-grina ik maite 5.
maitagune maitagune 1 iz
  2 maitasuna.
maitakeria maitakeria (orobat maitekeria g.er.) 1 iz maitasun gaitzesgarria.
  2 (kristau maitasunaz mintzatuz)
maitaketa maitaketa iz maitatzea.
maitakizun maitakizun iz maitatzea.
maitakor maitakor ik maitekor.
  maitaldi iz maitatzeko aldia.
maitale maitale 1 iz norbait edo zerbait maite duen pertsona. ik maitatzaile.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (sexu maitasunaz mintzatuz)
  3 (kristau maitasunez mintzatuz)
  4 (izenondo gisa)
  · 5 iz norbaitentzat, berarekin ezkontzatik at sexu harremanak dituen pertsona. ik amorante; ohaide.
  6 (izenondoekin)
  7 irud/hed
maitaleku maitaleku iz
maitamen maitamen iz maitatzeko ahalmena.
maitamendun maitamendun izond maitamena duena.
maitarazi maitarazi, maitaraz, maitarazten du ad maitatzera behartu.
maitarazle maitarazle iz maitarazten duen pertsona.
maitari maitari 1 iz maitatzailea.
  2 (izenondo gisa)
maitaritasun maitaritasun iz maitaria denaren nolakotsuna.
maitaro maitaro adlag maiteki.
maitasarre maitasarre ik maitazarre.
maitasun maitasun 1 iz norbait norbaiti edo zerbaiti atxikitzen duen joera, haren ona bilatzera bultzatzen duena. ik amodio.
  2 (iizenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 familia bateko kideak elkarren artean lotzen dituen sentimena.
  6 (hitz elkartuetan)
  7 (Jainkoaren eta lagun hurkoarenganakoa)
  8 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  9 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  10 norbaitenganako joera edo grina bizia, sexu senan oinarritzen dena baina hainbat jokaera ager ditzakeena. ik maitemin.
  11 (izenondoekin)
  12 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  13 pertsona maitatua.
  14 maitasuna egin
  15 maitasuna izan dio ad
maitati maitati izond maitekorra, maitasuna sentitzen edo adierazten duena. ik maitetsu.
maitatu maitatu, maita, maitatzen 1 du ad maite izan.
  2 (norbait)
  3 (zerbait)
  4 (adizlagunekin)
  5 (era burutua izenondo gisa)
maitatzaile maitatzaile (orobat maitazale eta maitatzale g.er.) 1 izond maitatzen duena.
  · 2 iz maitatzen duen pertsona. ik maitale.
  3 (hitz elkartuetan)
maitatzale maitatzale ik maitatzaile.
maitatzarre maitatzarre ik maitazarre.
maitatze maitatze 1 iz maite izatea.
  2 (hitz elkartuetan)
maitazale maitazale ik maitatzaile.
maitazarre maitazarre (orobat maitasarre eta maitatzarre) iz maitasuna.
maite maite 1 izond maitasuna zaiona. (pertsonez)
  2 (bestelakoez)
  3 (izen gisa)
  4 (izen gisa, izenondo eta izenlagunekin)
  5 (deikietan)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; ik maita)
  7 maite-grina (orobat maitegrina eta maita-grina)
  8 maite izan1 du ad norbaiti edo zerbaiti maitasuna izan. ik maitatu. (norbait)
  9 maite izan2 (zerbait)
  10 maite izan3 (adizlagunekin)
  11 maite izan4 (adizlagunekin: asko oso )
  12 maite jolas
  13 maite jolastxo adkor
  14 maite kontu
  15 maite-maite egin ferekak egin.
  16 maite-maite izan du ad asko maite izan.
  17 maite min ik maitemin.
  18 maitea izan du ad
  19 maiteago izan du ad
  17 maiteagoa izan du ad
  18 maiteen izan
maiteagotu maiteagotu, maiteago(tu), maiteagotzen du ad ipar maiteago izan.
maitegai maitegai iz
maitegrina maitegrina ik maite 7.
maite izan maite izan ik maite 8; maite 9; maite 10; maite 11.
maitekeria maitekeria ik maitakeria.
maiteki maiteki 1 adlag maitasunez. ik maitekiro.
  2 maite-maiteki
maitekide maitekide iz elkar maite dutenetako bakoitza.
maitekiro maitekiro adlag maitasunez. ik maiteki.
maitekor maitekor ( orobat maitakor ; Hiztegi Batuak maitakor baztertzen du eta maitekor erabili behar dela adierazten ) 1 izond maitasuna adierazten duena. (norbait)
  2 (zerbait)
  3 maitasuna sentitzen duena.
  4 (adizlagun gisa)
maitekortasun maitekortasun iz maitekorra denaren nolakotasuna.
maitemin maitemin (orobat maite(-)min g.er.) 1 iz sexu senan oinarritzen den maitasunak joa dagoenaren sentimen bizia.
  2 pl
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
maiteminarazi maiteminarazi, maiteminaraz, maiteminarazten du ad maitemintzera behartu.
maitemindu maitemindu, maitemin(du), maitemintzen 1 da ad maiteminak joa gertatu.
  2 (adizlagunekin)
  3 irud/hed
  4 (du aditz gisa)
  5 (era burutua izenondo gisa)
  6 (era burutua izen gisa)
maiteminduxe maiteminduxe adlag
maitemintze maitemintze iz maiteminak joa gertatzea.
maiteno maiteno ik maiteño.
maiteņo maiteño (orobat maiteno g.er.) iz adkor maitea.
maiterre maiterre iz jeloskortasuna.
maitetasun maitetasun iz maitasuna.
maitetsu maitetsu izond maitasunez betea.
maitetsuki maitetsuki adlag maitasun osoz.
maitetto maitetto izond maitetxoa.
maitetxe maitetxe (orobat maite(-)etxe) iz putetxea.
maitetxo maitetxo (orobat maitetxu g.er.) iz adkor maitea.
maitetxu maitetxu ik maitetxo.
maitina maitina iz pl orduen liturgian, lehen ordu kanonikoa, egunsentia baino lehen esaten dena. ik matuti.
maittagarri maittagarri ik maitagarri.
maitte maitte 1 iz adkor (deikietan) maitea.
  2 maitte-maitte egin
maiuskula maiuskula 1 izond letrez mintzatuz, larria.
  2 iz letra larria.
maiuskuladun maiuskuladun izond letra larria duena, letra larriak dituena.
maiuskulo maiuskulo (orobat maiuskulu) izond sekulakoa, gaitzekoa.
maixeatu maixeatu ik maiseatu.
maixtra maixtra ik maistra.
maixturu maixturu ik maisturu.
maixu maixu ik maisu.
maixugo maixugo ik maisugo.
maixuki maixuki ik maisuki.
maiz maiz 1 adlag asko aldiz, askotan. ik ardura; sarri. (dagokion aditzaren ezker-ezkerrean)
  2 (bestelakoetan)
  3 (beste adizlagun batekin)
  4 maizago
  5 maizen maizena.
  6 maizena
  7 maizenik gehienetan.
  8 maizko izlag maiz gertatzen dena.
maizkor maizkor izond
maiztasun maiztasun 1 iz zerbaiten gertaldien edo agerraldien kopurua. ik frekuentzia.
  2 fisikan, aldizka jazotzen den gertakari baten gertaldien edo zikloen zenbatekoa denbora unitateko (maizenik segundoko).
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
maizter maizter 1 iz baserri, lur, etxe edo bizileku bat errentaren truke hartzen duen pertsona. ik errentari; etxetiar.
  2 (hitz soila aditz baten ezkerrean)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan)
maiztergo maiztergo iz maitertza.
maiztertza maiztertza iz baserri, etxe edo kideko bat errentan hartzea; horri dagokion eskubidea. ik maiztergo.
maiztu maiztu, maiz(tu), maizten 1 da/du ad maiz gertatu edo gertarazi.
  2 zerbait, maiz erabiltzeagatik, hondatu edo higatu.
  3 (era burutua izenondo gisa)
maiztxo maiztxo adlag adkor maiz aski.
maja maja iz ik majo.
majadero majadero izond/iz kirtena, ergel-putza.
majera majera iz manjatera.
majestate majestate ik maiestate.
majestuos majestuos ik maiestuos.
majia majia ik magia.
majiko majiko ik magiko.
majina majina ik makina2.
majo majo 1 izond jatorra; potxoloa.
  2 adlag asko, ederki. ik bapo.
majoria majoria ik maioria.
maka maka ik saka1 4.
makabear makabear izlag/iz Bibliako judu herriko Makabearrena, Makabearrei dagokiena.
makabeo makabeo izlag/iz makabearra.
makabro makabro iz heriotzaren eta hilotzen alderdi desatsegin eta higuingarrienari dagokiona.
makabrokeria makabrokeria iz makabrotasun gaitzesgarria.
makabrotasun makabrotasun izond makabroa denaren nolakotasuna.
makadam makadam ( orobat macadam ) iz harri birrinduz eta hareaz osaturiko eta zapalgailuz edo zilindroz sakaturiko zoladura.
makadura makadura iz makatua, mailatua.
makahuldu makahuldu, makahul, makahultzen da ad ahuldu.
makailao makailao ik bakailao.
makako makako 1 iz Asiako ziminoa, buztan-laburra eta mutur-irtena, mehaketan gogorgune zabalak dituena (Macaca sp.).
  2 pertsona hutsala.
makakorro makakorro 1 iz abere larrien orroa; orroa.
  2 irud/hed
makakorroka makakorroka 1 adlag makakorro eginez.
  2 irud/hed
makal makal1 1 iz zuhaitz luze eta hostotsua, leku hezeetan hazten dena, zura zuria eta arina duena (Populus sp.). ik lertxun.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 makal beltz (Populus nigra).
  4 makal zuri (Populus alba).
makal makal2 1 izond indar, bizkortasun edo sendotasun urrikoa. ik ahul. (norbait)
  2 (zerbait)
  3 (adizlagun gisa) ik makalik.
  · 4 izond geldia, poliki dabilena.
  5 (adizlagun gisa) poliki.
  6 (ezezko esaldietan, apaitzen denaren gorabehera handia markatzeko)
  7 makalik ik makalik.
makalaldi makalaldi iz makaltasunezko aldia. ik ahulaldi..
makalbide makalbide iz
makaldi makaldi iz makalak dauden eremua.
makaldu makaldu, makal, makaltzen 1 da/du ad indarra, bizkortasuna edo sendotasuna galdu edo kendu. ik ahuldu. (norbait)
  2 (zerbait)
  3 (era burutua izenondo gisa)
makalik makalik adlag indarrik, bizkortasunik edo sendotasunik gabe. ik makal 3.
makallau makallau ik bakailao.
makalontzi makalontzi izond adkor makala.
makaltasun makaltasun 1 iz makal dagoenaren egoera, indarrik edo bizkortasunik eza.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 poliki ibiltzeko tasuna.
makaltsu makaltsu izond makaltasunez betea.
makaltxo makaltxo izond makal samarra.
makar makar1 1 iz betazal ertzetan pilatzen den jario lodi lehortua.
  2 (hitz elkartuetan)
makar makar2 1 izond argala, mami gutxikoa.
makargabe makargabe izond makarrik ez duena.
makarra makarra 1 iz putazaina.
  2 adkor harroputza, oiesa, gustu txarrekoa den pertsona.
  3 (hitz elkartuetan)
  4 (izenondo gisa)
makarrada makarrada iz adkor makarra aldra.
makarroi makarroi 1 iz jateko pasta gogorra, gari semolaz egina, hodi zati itxura duena.
  2 (hitz elkartuetan)
makarroni makarroni iz pl makarroiak.
makarroniko makarroniko izond
makartismo makartismo iz J. McCarthy senatariak Estatu Batuetan bultzaturiko esetsaldi antikomunista; pertsona talde aurrerakoi baten aurkako esetsaldia.
makartsu makartsu (orobat makartzu g.er.) izond makarrez betea.
makartzu makartzu ik makartsu.
makasardar makasardar izond/iz Celebes uharteko Makasarrekoa, Makasarri dagokiona; Makasarreko hiritarra.
makatu makatu1, maka, makatzen 1 du ad mailatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
makatu makatu2 iz mailatua.
makatz makatz 1 izond fruitu arbolez mintzatuz, berez hazten dena, landugabea, txertatu ez dena.
  2 fruituez mintzatuz, horrelako arbolena dena.
  3 eztiaz mintzatuz, basa erleak egiten dutena.
  4 irud/hed
  5 (izen gisa) fruitu arbola makatza.
makear makear izlag/iz Makeakoa, Makeari dagokiona; Makeako biztanlea.
makeatu makeatu, makea, makeatzen da ad oso dotore jantzi.
maker maker izond gorputz-okerra.
makera makera 1 iz zerria, urdea.
  2 (irain hitz gisa)
makertasun makertasun iz makerra denaren nolakotasuna.
makestu makestu, makets/makestu, makesten da/du ad makets bihurtu, kamustu, sorgortu.
maketa maketa 1 iz eskala txikian egiten den modeloa. ik modelo 7.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 proba gisa egiten den musika grabazioa, eskuarki disko etxe bati aurkezteko.
  4 (hitz elkartuetan)
maketatu maketatu, maketa(tu), maketatzen 1 du ad aldizkari edo kideko baten maketa egitea.
  2 (era burutua izenondo gisa)
maketatxo maketatxo iz adkor maketa.
maketatzaile maketatzaile iz maketatzen duen pertsona.
maketazio maketazio iz aldizkari edo kideko baten maketa egitea.
maketero maketero iz
maketo maketo 1 iz espainolak izendatzeko irain hitza.
  2 irud/hed
  3 (izenondo gisa)
makets makets 1 izond kamutsa.
  2 irud/hed
maketu maketu, make, maketzen da/du ad
maki maki (orobat makis) 1 iz Espainiako gerra zibila bukatu ondoan Franco jeneralaren kontra sasian jarraitu zuen gerrillari erakundea.
  2 (hitz elkartuetan)
makiabeliko makiabeliko ik makiaveliko.
makiabelismo makiabelismo ik makiavelismo.
makiaveliko makiaveliko (orobat makiabeliko) izond N. Maquiaveloren filosofia politikoari dagokiona; helburuak lortzeko maltzurkeria, zurikeria eta leialtasunik eza erabiltzen duena.
makiavelismo makiavelismo (orobat makiabelismo) iz N. Maquiaveloren filosofia politikoa; helburuak lortzeko maltzurkeriam zurikeria eta leialtasunik eza erabiltzea.
makiavelotiar makiavelotiar (corpusean maquiavelotiar soilik) izond N. Maquiaveloren filosofia politikoari dagokiona.
makila makila (orobat makil g.er.) 1 iz zurezko zati zuzena, biribila eta luzea, bereziki (ik beherago 10) ibiltzean lagungarri gisa. ik zotz.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (norbait edo zerbait jotzeko erabiltzen dena)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, zuhaitz izen baten eskuinean)
  7 (erkaketetan)
  8 begian, konoekin batera erretina osatzen duten luzakinetako bakoitza.
  9 endreda-makila (orobat endredamakila) izond
  10 esku-makila1 ibiltzean euskarri edo lagungarri gisa erabiltzen den makila.
  11 esku makila2 ik eskumakila.
  12 makila dantza (orobat makil dantza) makilekin egiten den dantza.
  13 makila dantzatu makilaz jipoitu.
  14 makila ferratu
  15 makila salda (orobat makilasalda) adkor jipoia.
  16 makila ukaldi (corpusean makil ukaldi soilik) ik makilakada.
  17 makila ukaldika adlag
makilada makilada iz makilakada.
makiladun makiladun izond makila duena.
makilaia makilaia ik makillaje.
makilaje makilaje ik makillaje.
makilaka makilaka adlag makila ukaldika.
makilakada makilakada (orobat makilkada g.er.) iz makila ukaldia.
makilakadaka makilakadaka (orobat makilkadaka g.er.) adlag makilaka.
makilakatu makilakatu (orobat makilkatu), makilaka(tu), makilakatzen 1 du ad makilatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
makilakazo makilakazo iz adkor makilazoa.
makilari makilari iz makilekin jolasean ari den dantzaria.
makilasalda makilasalda ik makila 14.
makilatu makilatu (orobat makildu g.er.), makila(tu), makilatzen 1 du ad makilaz jo, makila ukaldiak eman. ik makilakatu; makilaztatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
makilatxo makilatxo (orobat makiltxo g.er.) 1 iz makila txikia.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  3 erretinako makila. ik makila 8.
makilatzar makilatzar iz adkor makila handia.
makilazale makilazale izond makilaren zalea dena.
makilazo makilazo iz adkor makila ukaldia.
makilazoka makilazoka adlag makila ukaldika.
makilaztatu makilaztatu, makilazta, makilaztatzen du ad makilatu.
makildu makildu ik makilatu.
makilgoxo makilgoxo iz erregalizaren sustraia, goxoki gisa miazkatzen dena.
makilka makilka ik makilaka.
makilkada makilkada ik makilakada.
makilkadaka makilkadaka ik makilakadaka.
makilkatu makilkatu ik makilakatu.
makillaje makillaje (orobat makilaia g.er. eta makilaje g.er.) 1 iz makillatzeko erabiltzen den produktua.
  2 (izenondoekin)
  3 makillatzea.
  4 irud/hed
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
makillatu makillatu (orobat makilatu g.er.), makilla, makillatzen 1 da/du ad larruazalean, bereziki aurpegikoan, kosmetikoak ezarri, hura edertzeko, margotzeko edo akatsen bat estaltzeko.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
makillatzaile makillatzaile iz makillatzen duen pertsona.
makillatze makillatze iz larruazalean, bereziki aurpegikoan, kosmetikoak ezartzea, hura edertzeko, margotzeko edo akatsen bat estaltzeko.
makiltxo makiltxo ik makilatxo.
makina makina1 (orobat maxina g.er.) 1 iz energia eraldatzen duen edo eraldatze horretaz baliatzen den tresna edo gailu multzo egituratua; hainbat tresna ez bakuni ematen zaion izena.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenlagunekin)
  4 (-tzeko atzikiaren eskuinean)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 irud/hed
  8 lurrun makina (orobat lurrin makina)
  9 makina erreminta ( Hiztegi Batuak, makina-erreminta azpisarreran, makina(-)tresna hobesten du)
  10 makina-izkribu (orobat makinaizkribu eta makinizkribu)
  11 makina lanabes makina erreminta.
  12 makina txanponjale txanpon makina.
  13 tren makina (orobat trenmakina g.er.)
  14 txanpon makina
makina makina2
  1 makina bat (orobat majina bat g.er.) ik makinatxo2.
  2 (aditz laguntzailea singularrean)
  3 (aditz laguntzailea pluralean)
  · 3 (izenorde gisa)
makinadun makinadun izlag
makinaizkribu makinaizkribu ik makina1 10.
makinal makinal izond automatikoa, pentsatu gabekoa.
makinalki makinalki adlag automatikoki, pentsatu gabe.
makinaria makinaria ik makineria.
makinatu makinatu, makina(tu), makinatzen 1 du ad azpilanean ari izan, bilbatu.
  2 (zerbait) makinaz idatzi
makinatxo makinatxo1 iz makina txikia; adkor makina.
makinatxo makinatxo2
  1 makinatxo bat adkor makina bat.
  2 (aditz laguntzailea singularrean)
  3 (aditz laguntzailea pluralean)
  4 (izenorde gisa)
makinatzar makinatzar iz makina handia.
makinazio makinazio iz makinatzea, azpilana.
makineria makineria ( orobat makinaria orobat maxineria g.er.; Hiztegi Batuan makineria agertzen da) 1 iz lan jakin baterako erabiltzen den makina multzoa.
  2 irud/hed
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; orobat makineri)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
makineto makineto iz
making off making off iz
makinila makinila iz itsasontzietan, karga-deskargetarako eta aingura jasotzeko makina.
makinismo makinismo 1 iz giza lana ordezkatzeko makinen erabilpen orokorra.
  2 makinen gorazarrea egiten zuen arte estiloa.
makinista makinista 1 iz tren makina baten gidaria.
  2 itsasontzi bateko makinaren arduraduna.
  3 teatroko agertokiko makineriaz arduratzen den pertsona.
makinizkribu makinizkribu ik makina1 10.
makis makis ik maki.
mako mako1 1 adkor kakoa.
  · 2 izond makotua.
  3 kako-mako (orobat gako-mako) itzulinguru amarrutsua; inguru-mingurua.
mako mako2 iz kartzela.
makodun makodun izond makoa duena.
makodura makodura iz okerdura.
makola makola 1 iz akuilu-makuiluak (?).
  2 izond
  3 (hitz elkartuetan)
makossa makossa iz Kamerungo hiriguneetan oso aintzat hartua de musika mota.
makotu makotu izond kakotua, kurbatua.
makrame makrame 1 iz eskuz hari lodiak txirikordatuz edo korapilatuz egiten den ehuna.
  2 (hitz elkartuetan)
makro makro iz oso handia den gauza.
makroauzia makroauzia (corpusean makro auzia soilik) iz auzipetu asko epaitzen diren auzia. ik makroprozesu.
makroaztarna makroaztarna iz tamaina handiko aztarna.
makrobio makrobio iz urte asko-asko bizi den pertsona.
makrobiosi makrobiosi iz urte asko-asko bizitzea.
makrobiotiko makrobiotiko izond makrobiotikari dagokiona. · irud/hed
makrobotiltzar makrobotiltzar iz adkor biltzar erraldoia.
makrodenda makrodenda iz oso denda handia.
makrodiskurtso makrodiskurtso iz barnean hainbat diskurtso hartzen dituen dikurtsoa.
makroeboluzio makroeboluzio iz
makroegitasmo makroegitasmo iz tamaina handiko egitasmoa.
makroekonomia makroekonomia 1 iz ekonomiaren adarra, ekonomia-magnitude kolektiboak edo globalak aztertzen dituena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik makroekonomiko.
makroekonomiko makroekonomiko (orobat makro-ekonomiko g.er.) 1 izond makroekonomiarena, makroekonomiari dagokiona. ik makroekonomia 2.
makroepaiketa makroepaiketa iz auzipetu asko epaitzen diren epaiketa. ik makroprozesu.
makroerregional makroerregional (corpusean makro-erregional soilik) izond eskualde erraldoiei dagokiena.
makroestadio makroestadio iz tamaina handi-handiko estadioa.
makroestatu makroestatu (corpusean makro estatu soilik) iz estatu erraldoia.
  makroikuskizun (corpusean makro ikuskizun soilik) iz artista eta baliabide asko biltzen dituen iksukizuna.
  makrokafetegi iz kafetegi erraldoia.
makrokartzela makrokartzela iz kartzela erraldoia.
makrokosmos makrokosmos 1 iz unibertsoa, egitura konplexuko osotasuntzat hartua. ik mikrokosmos.
  2 hed
makrokultura makrokultura iz kultura erraldoia.
makroliburudenda makroliburudenda iz liburu denda erraldoia.
makromolekula makromolekula iz tamaina handiko molekula, pisu molekular handikoa.
makromolekuladun makromolekuladun izlag makromolekulak dituena.
makronegozio makronegozio iz negozio erraldoia.
makropoema makropoema iz poema erraldoia.
makropolitika makropolitika iz estatu erraldoien politika.
  makropolitiko (corpusean makro-politiko soilik) iz makropolitikari dagokiona.
makroproiektu makroproiektu iz proiektu erraldoia.
makroprozesu makroprozesu iz auzipetu asko epaitzen diren prozesua. ik makroepaiketa; makrosumario.
makroskopiko makroskopiko izond
makrosozial makrosozial izond
makrosumario makrosumario iz auzipetu asko epaitzen diren epaiketako sumarioa. ik makroepaiketa; makroprozesu.
makrotestu makrotestu iz
makrounibertso makrounibertso (corpusean makro unibertso soilik) iz gauza guztiak kontuan hartzen dituen unibertsoa.
makrourbanizazio makrourbanizazio iz urbanizazio erraldoia.
makrozefalia makrozefalia iz burua neurriz kanpo handia duenaren nolakotasuna. · irud/hed
makuilu makuilu
  1 akuilu-makulu iz pl zurezko zangoak, oinetan finkatzen direnak.
makula makula 1 iz orbana, zikingunea.
  2 irud/hed
  3 erretinaren gune horikara, ikusmena argiena den puntua.
makulagabe makulagabe 1 izond orbangabea, osoki garbia.
  2 orbangabea, akatsgabea.
makulu makulu 1 iz makila modukoa, galtzarbean kokatzen den atal bat eta eskutoki bat dituena, zango-bakarrek eta herrenek ibiltzeko erabiltzen dutena.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 akuilu-makulu iz pl akuilu-makuiluak.
makuludun makuludun izond makulua daramana.
makulutxo makulutxo iz makulu txikia.
makur makur 1 izond lerro zuzena bezalakoa ez dena. ik oker.
  2 irud/hed
  3 bi muturrak garaiera desberdinetan dituena. ik inklinatu 2.
  4 pertsonez mintzatuz, zuzena ez dena.
  5 gauza abstratuez mintzatuz, okerra, txarra.
  6 okerra, kaltegarria.
  7 (-en atzizkiaren eskuinean izen gisa) ik makurtasun.
  8 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  9 (adizlagun gisa)
  10 (adizlagun gisa izen baten eskuinean)
  · 11 iz kaltea, gauza kaltegarria.
  12 (hitz elkartuetan)
  13 hutsegitea.
  14 buru-makur ik burumakur.
  15 jokaldi makur
  16 kukuak makur jo
  17 makur-makur adlag
  18 makur-makur egina/eginda/eginik
makurbide makurbide (orobat makur-bide g.er.) iz makurtzeko bidea; bide makurra.
makurdura makurdura 1 iz bi muturren arteko garaiera-desberdintasuna. ik inklinazio.
  2 kurbatura. ik okerdura 2.
makurgabe makurgabe izond makurrik gabea.
makurgaitz makurgaitz (orobat makurgatx g.er.) izond nekez makurtzen dena, oso nekez amore ematen duena,
makurgatx makurgatx ik makurgaitz.
makurgune makurgune 1 iz makurdura bat dagoen gunea.
makurka makurka 1 adlag makurtuz.
  2 okerka.
  3 (izen gisa)
  4 buru-makurka adlag burua makurtuz.
makurkeria makurkeria iz egintza makur gaitzesgarria.
makurki makurki adlag era makurrean.
makurņo makurño iz ipar makur txikia, akats txikia.
makurragotu makurragotu, makurrago(tu), makurragotzen da/du ad makurrago edo okerrago bihurtu.
makurraldi makurraldi (orobat makur aldi) 1 iz makurtzea.
  2 garai makurra.
  3 buru-makurraldi burua makurtzea.
makurrarazi makurrarazi (orobat makurtarazi g.er.), makurraraz, makurrarazten 1 du ad makurtzera behartu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
makurrarazle makurrarazle iz makurrarazten duen pertsona.
makurrezin makurrezin izond ezin makurtuzkoa, ezin amore emanezkoa.
makurtarazi makurtarazi ik makurrarazi.
makurtasun makurtasun iz joera, jaidura.
makurtu makurtu, makur(tu), makurtzen 1 da/du ad norbait edo zerbait, bere kokaera horizontal edo bertikaletik aldaratu.
  · 2 da ad gorputza edo burua aurreranz eta beherantz higitu.
  · 3 (du aditza, objektua gurputzaren zatiak direlarik)
  · 4 da/du ad norabide zuzenetik aldaratu ik okertu.
  · 5 da ad besteren bide, molde, esan, iritzietara... egokitu edo etorri. ik lerratu.
  6 irud/hed
  7 ipar hondatu.
  8 (era burutua izenondo gisa)
  9 buru-makurtu iz burua makurtzea. ik makurtze.
  10 makurtuxe makurtu samar.
makurtutxo makurtutxo iz buru-makurtu txikia.
makurtzaile makurtzaile (corpusean makurtzale) izond makurtzen duena.
makurtze makurtze
  1 buru-makurtze iz burua makurtzea. ik makurtu 9.
makusi makusi
  1 ikusi-makusi
makuto makuto iz zakutoa.
malabar malabar (orobat malabare) 1 iz eskujokoa.
  2 (izenondo gisa)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 malabar joko eskujokoa.
malabare malabare ik malabar.
malabarismo malabarismo 1 iz eskujokoa, inkamika.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
malabarista malabarista 1 iz eskujokari, inkamikari.
  2 (izenondo gisa)
malagar malagar izlag/iz Malagakoa, Malagari dagokiona; Malagako biztanlea.
malaiar malaiar izlag/iz Malakan eta inguruan bizi den etnia batekoa, eta etnia horri dagokiona; etnia horretako kidea.
malaisiar malaisiar ik malaysiar.
malakita malakita iz kobre karbonatozko harria, kolore-berdea, leun daitekeena eta bitxigintzan erabiltzen dena.
malaletxe malaletxe iz adkor letxe txarra.
malandro malandro iz Venezuelan, gaizkilea.
malaostia malaostia iz adkor
malapartatu malapartatu izond madarikatua.
malaria malaria iz Anofeles eltxoak transmititzen duen eritasuna, helgaitzak eragiten dituena. ik paludismo.
malasiar malasiar ik malaysiar.
malastasun malastasun iz malatsa denaren nolakotasuna.
malats malats izond biguna; mardula.
malaysiar malaysiar (orobat malaisiar g.er.) izlag/iz Malaysiakoa, Malaysiari dagokiona; Malaysiako herritarra.
malba malba 1 iz belar landarea, zurtoin iletsua, hosto gingildunak eta lore arrosa edo morantza handiak dituena (Malva sylvestris); landaren horren lorea, more zurbil kolorekoa.
  2 iz kolore more zurbila.
malda malda 1 iz aldapa.
  2 (izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (izenondo gisa)
  · 6 iz babesa.
  7 malda beheiti maldan behera.
  8 malda gora egin, jarri nekeza gertatu.
  9 maldan beheiti maldan behera.
  10 maldan behera
  11 maldan goiti maldan gora.
  12 maldan gora
  13 maldari goiti ipar maldan gora.
  14 mendi malda
maldakor maldakor izond maldatsua.
maldatsu maldatsu izond aldapatsua.
maldatu maldatu, malda(tu), maldatzen da/du ad ipar babestu.
maldatxo maldatxo iz malda txikia.
malder malder izond dohakabea, gupidagarria.
maldertu maldertu, malder(tu), maldertzen da/du ad malder bihurtu.
maldezino maldezino ik maldizio.
maldezinoka maldezinoka ik maldizioka.
malditismo malditismo iz
maldiziņo maldiziño ik maldizio.
maldizio maldizio (orobat maldezino g.er. eta maldiziño g.er.) 1 iz haserre bizia adierazteko hitz edo esaldi gordina edo arrunta. ik madarikazio 4.
  2 madarikazioa.
maldizioka maldizioka (orobat maldezinoka g.er.) adlag maldizioak esanez.
maldiziotxo maldiziotxo iz maldizio txikia.
maleante maleante iz gaiztagina, gaizkilea.
maledizentzia maledizentzia iz gaitz esatea, gaitz esana.
malefiko malefiko izond kaltegarria, gaitz-egilea.
malefizio malefizio iz sorginkeria.
malefiziodun malefiziodun izond malefizioa duena.
maleiko maleiko izond azido malikoa idorrean destilatuz lortzen den azidoa.
malekoi malekoi iz itsasbazterrean eraikiriko harresi sendoa.
malenkonia malenkonia 1 iz gogo egoera, goibeltasun biziak eta erabateko ezkortasunak ezaugarritzen dutena. ik melankolia.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
malenkoniatsu malenkoniatsu 1 izond malenkoniaz betea.
  2 (adizlagun gisa)
malenkoniatsuki malenkoniatsuki adlag malenkoniaz.
malenkoniatu malenkoniatu, malenkonia(tu), malenkoniatzen 1 da ad malenkoniaz bete.
  2 (izenondo gisa)
malenkoniko malenkoniko izond malenkoniak joa.
malenkonismo malenkonismo iz malenkonia.
malenkonizatu malenkonizatu izond malenkoniko bihurtua.
malenkonizazio malenkonizazio iz malenkoniko bihurtzea.
malerdi malerdi, malerdi, malertzen da ad adkor erditu.
maleria maleria iz
malerus malerus izond doakabea, zoritxarrekoa.
maleruskeria maleruskeria iz
maleruski maleruski adlag zoritxarrez.
malerustu malerustu, malerus(tu), malerusten du ad doakabe bihurtu.
malestruk malestruk izond moldakaitza.
malestrukaki malestrukaki adlag moldakaizki.
malestrukeria malestrukeria iz moldakaizkeria.
maleta maleta 1 iz bidaldietan eta, arropak eta gainerako bidaia gauzak gordetzeko edo garraiatzeko kutxa modukoa, eskuan eramaten dena.
  2 (izenondoekin eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 maleta-eramaile maletak eramaten dituen pertsona.
  6 maleta-mutil maletak eramaten dituen mutila.
maletaleku maletaleku iz maletategia.
maletaņo maletaño iz maletatxoa.
maletaratu maletaratu, maletara(tu), maletaratzen du ad maletan sartu.
maletategi maletategi (orobat maletegi g.er.) iz autoetan eta, maletak kokatzeko lekua.
maletatoki maletatoki (corpusean maleta-toki soilik) iz maletategia.
maletatxo maletatxo ( orobat maletaxo g.er.) 1 iz maleta txikia. ik maletin.
  2 (hitz elkartuetan)
maletatzar maletatzar iz adkor maleta handia.
maletaxo maletaxo ik maletatxo.
maletazain maletazain iz maletak eramaten dituen pertsona, maleta-mutila.
maletegi maletegi ik maletategi.
maletero maletero iz maletategia.
maletin maletin iz maletatxoa.
malezia malezia ( orobat malizia Hiztegi Batuak malizia baztertzen du eta malezia erabili behar dela adierazten) 1 iz gaiztotasuna; gaiztakeria; maltzurkeria.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; orobat malezi) ik maleziatsu.
  3 maleziazko ik maleziatsu.
maleziatsu maleziatsu (orobat maleziatsu eta maliziotsu) 1 izond maleziaz betea, maleziazkoa. ik malezia 2.
  2 (adizlagun gisa)
maleziatu maleziatu, malezia(tu), maleziatzen da/du ad maleziatsu bihurtu.
malformatu malformatu izond malformazioak dituena.
malformazio malformazio iz gorputzeko makertasuna.
malgatxe malgatxe izlag/iz madagaskartarra.
malgatxiar malgatxiar izlag/iz madagaskartarra.
malgobernu malgobernu iz gobernatze txarra.
malgor malgor izond sorgortua.
malgortu malgortu, malgor(tu), malgortzen 1 da/du ad sorgortu; hozmindu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
malgu malgu 1 izond erraz toles edo molda daitekeena.
  2 (adizlagun gisa)
  3 (erkaketetan)
  4 harreman homosexualetan, jokaera pasiboa duena.
malguezin malguezin izond ezin malgutuzkoa. · (adizlagun gisa)
malgukari malgukari iz
malguki malguki1 adlag malgutasunez.
malguki malguki2 1 iz indar batek okertu, tenkatu edo sakatu ondoren, bere jatorrizko formara bere kasa itzultzen den gauzakia, gehienetan espiral formakoa.
  2 (hitz elkartuetan)
malgukidun malgukidun izond malgukiak dituena.
malgutasun malgutasun 1 iz maldua denaren nolakotasuna.
  2 (lan munduan eta)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
malgutu malgutu, malgu(tu), malgutzen 1 da/du ad malgu edo malguago bihurtu.
  2 (lan munduan eta)
malgutze malgutze iz malgu edo malguago bihurtzea.
malgutzeke malgutzeke adlag malgutu gabe.
maliar maliar (orobat malitar g.er.; Hiztegi Batuan maliar agertzen da) izlag/iz Malikoa, Mari dagokiona; Maliko herritarra.
malin malin izond ahula.
malindu malindu, malin(du), malintzen 1 du ad ahuldu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
malinkeria malinkeria iz ahuleria.
malinki malinki adlag ahulki.
maliobra maliobra ik maniobra.
maliobratu maliobratu ik maniobratu.
malitar malitar ik maliar.
malizia malizia ik malezia.
maliziatsu maliziatsu ik maleziatsu.
malizios malizios 1 izond maleziatsua.
  2 (adizlagun gisa)
malizioski malizioski adlag maleziaz.
maliziotsu maliziotsu ik maleziatsu.
malkar malkar ( orobat malkor Hiztegi Batuan malkar agertzen da) 1 izond malkartsua, latza.
  2 irud/hed
  · 3 iz aldapa pikoa eta latza.
  4 (hitz elkartuetan)
  5 malkar egin aldapa egin.
malkardura malkardura iz malkarra.
malkartegi malkartegi (corpusean malkortegi soilik) iz toki malkartsua.
malkartsu malkartsu (orobat malkortsu g.er.) 1 izond aldapatsua, latza.
  2 irud/hed
malkartu malkartu (orobat malkortu), malkar(tu), malkartzen 1 da ad amildu.
  2 irud/hed
malkartxo malkartxo (corpusean malkortxo soilik) iz malkar txikia.
malko malko 1 iz negar tanta.
  2 (izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 krokodilo malko tipula negarra.
  7 malko bide
  8 malko gas malkoak isurarazten dituen gasa.
  9 negar malko
malkoarazi malkoarazi, malkoaraz, malkoarazen du ad malkoak isurarazi.
malkobera malkobera izond negarrerako joera duena.
malkodun malkodun izond malkoak dituena.
malkogai malkogai iz malkoen gaia.
malkogile malkogile izond negarrerako joera duena.
malkoka malkoka adlag negarrez.
malkor malkor ik malkar.
malkortegi malkortegi ik malkartegi.
malkortsu malkortsu ik malkartsu.
malkortu malkortu ik malkartu.
malkortxo malkortxo ik malkartxo.
malkotsu malkotsu izond malkoz betea.
malkotu malkotu, malko(tu), malkotzen da ad malkoz bete. ik malkoztatu.
malkoztatu malkoztatu, malkozta, malkoztatzen da ad malkoz bete. ik malkotu.
malla malla ik maila 7.
mallabiar mallabiar (orobat mallabitar) izlag/iz Mallabiakoa, Mallabiari dagokiona; Mallabiako biztanlea.
mallabitar mallabitar ik mallabiar.
mallo mallo 1 iz maluta.
  2 mallo-mallo adlag
mallorcar mallorcar (orobat mallorkar eta mallorkiar g.er.) izlag/iz Mallorkakoa, Mallorkari dagokiona; Mallorkako biztanlea.
mallorkar mallorkar ik mallorcar.
mallorkera mallorkera iz katalanaren dialektoa, Mallorcan mintzatzen dena.
mallorkiar mallorkiar ik mallorcar.
malmetitu malmetitu, malmeti, malmetitzen da ad estutu, larritu.
malmutz malmutz izond maltzurra, amarrutsua.
malnutrizio malnutrizio 1 iz elikatura okerra edo eskasa.
  2 (hitz elkartuetan)
malo malo1 1 izond maluta.
  2 malo-malo adlag mara-mara.
malo malo2 interj kontu txarra.
malobra malobra ik maniobra.
malso malso ik maltso.
malta malta 1 iz garagar aleak berotuz lortzen den gaia, garagardoa eta whiskia egiteko erabili ohi dena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
maltar maltar izlag/iz Maltakoa, Maltari dagokiona; Maltako herritarra.
maltera maltera iz Maltan mintzatzen den hizkuntza.
malthusiar malthusiar (orobat maltusiar) izond
maltso maltso (orobat malso g.er.) izond otzana, barea.
maltsoki maltsoki adlag maltsotasunez.
maltsotasun maltsotasun iz maltsoa denaren nolakotasuna.
maltsotu maltsotu, maltso(tu), maltzotzen da/du ad maltso edo maltsoago bihurtu.
maltusiar maltusiar ik malthusiar.
  maltzo iz eskukada.
maltzur maltzur 1 izond engainuz edo azpikeriaz zerbait lortzeko trebea dena, edo engainatua ez izateko trebetasuna agertzen duena. ik malmutz, amarrutsu, asmotsu. (pertsonez)
  2 (bestelakoez)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  5 (adizlagun gisa) ik maltzurki.
maltzurkeria maltzurkeria 1 iz maltzurrari dagokion egitea; maltzurtasun gaitzesgarria.
  2 (hitz elkartuetan)
maltzurki maltzurki adlag maltzurkeriaz; maltzurtasunez.
maltzurrondo maltzurrondo izond adkor maltzurra.
maltzurtasun maltzurtasun 1 iz maltzurra denaren nolakotasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
maltzurtu maltzurtu, maltzur, maltzurtzen da/du ad maltzur edo maltzurrago bihurtu.
maltzurtxo maltzurtxo izond maltzur samarra.
malur malur (orobat malura; Hiztegi Batuan malur agertzen da; eta, mugatuan, malurra) iz zorigaitza.
maluratu maluratu ik malurtu.
maluros maluros ik malurus.
maluroski maluroski ik maluruski.
malurraldi malurraldi (corpusean maluraldi soilik) iz zorigaitzezko aldia.
malurtu malurtu (orobat maluratu; Hiztegi Batuan malurtu agertzen da), malur(tu), malurtzen 1 du ad ezbehartu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
malurus malurus izond ( orobat maluros Hiztegi Batuan malurus agertzen da) izond zorigabea, dohakabea.
maluruski maluruski adlag zorigaitzez, ondikoz.
maluta maluta 1 iz elurrak, erortzean, osatzen dituen zatikietako bakoitza. ik luma 10, malo1.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
  5 arto maluta1 arto txigortuzko alea.
  6 arto maluta2 artaburuko ostoa.
  7 elur (orobat edur g.er.) maluta
malutaka malutaka adlg
malutatxo malutatxo iz maluta txikia.
malutatzar malutatzar iz adklor maluta handia.
mama mama 1 iz adkor edaria.
  2 mama goxo1 ardoa; sagardoa.
  3 mama goxo2 irud/hed
  4 mama gorri edari bizia.
mamala mamala izond/iz emakumeez mintzatuz, ganorarik ez duena. ik memelo.
mamanton mamanton izond adkor baboa, tentela.
mamarro mamarro ik mamorro.
mamarru mamarru ik mamorro.
mamax mamax iz mauka, pagotxa, aukera ona.
mambo mambo (orobat manbo) 1 iz kubatar dantza, erritmo oso bizikoa, 1950 hamarraldian oso boladan egon zena; dantza horren musika.
  2 (hitz elkartuetan)
mameluko mameluko iz Napoleonek Egipton batez ere egiptoarrez osatu zuen zaldizko milizia baten kidea.
mami mami 1 iz ogiaren, fruituen, aleen eta kidekoen barrualdea osatzen duen gai biguna, azalak estaltzen duena.
  2 animalia eta pertsonetan, azala edo hezurra ez dena, haragia.
  3 zerbaiten barneko zatia, zerbaiten muina edo funtsa.
  4 irud/hed
  5 esaten edo idazten denak adierazten duen ideia multzoa.
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 esne gatzatua.
  · 9 izond mamitsua.
  10 adiskideez eta mintzatuz, berarekin lotura estua duguna, barru barrukoa. ik min2 4.
  11 adiskide mamiko adiskide mamia. ik mamikotasun.
  12 azal eta mami adlag
  13 azal-mami pl azala eta mamia.
  14 hatz-mami
  15 hezur eta mami adlag
  16 hezur-mami1 pl hezurrak eta mamiak.
  17 hezur-mami2 hezur-muina.
  18 mami-mami
  19 mamia eman ik mamitu.
mamidun mamidun izlag mamiko.
mamifero mamifero iz ugaztuna.
mamigabe mamigabe izond mamirik ez duena.
mamigabetu mamigabetu, mamigabe(tu), mamigabetzen da/du ad mamia galdu; mamia kendu.
mamikotasun mamikotasun iz mamitasuna. ik mami 10.
mamitasun mamitasun iz adiskideez mintzatuz, mamia denaren nolakotasuna.
mamitsu mamitsu (orobat mamitxu g.er.) 1 izond mami asko duena. ik haragitsu.
  2 irud/hed
  3 (esaten edo idazten denaz)
mamitu mamitu, mami(tu), mamitzen 1 da/du ad gauzatu. ik hezurmamitu; gatzatu 3.
  2 du ad mamia eman, gauzatu.
  3 esneaz mintzatuz, gatzatu.
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 mamituxe mamitu xamar.
mamitxu mamitxu ik mamitsu.
mamitze mamitze 1 iz gauzatzea, mamia ematea.
mamografia mamografia iz ugatzeko erradiografia.
mamograma mamograma iz mamografia.
mamorro mamorro (orobat mamarro, mamurro g.er. eta mamarru g.er.) 1 iz zomorroa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
mamozorro mamozorro iz zomorroa.
mamu mamu 1 iz pertsona hil baten agerraldi naturaz gaindikoa; itxura beldurgarriko izakia, askotan maindire batean bildurik edo kateak herrestatuz agertzen dena. ik iratxo.
  2 irud/hed
  3 (izenondoekin)
  4 (beste izen baten eskuinean)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
mamukeria mamukeria iz mamuari dagokion ekintza gaitzesgarria.
mamurketa mamurketa iz mamurtzea.
mamurro mamurro ik mamorro.
mamurtu mamurtu, mamur, mamurtzen 1 da ad (ahoan) txikitu, murtxikatu.
  2 irud/hed
  3 hausnartu.
mamut mamut iz Laugarren Aroko elefante fosila, oso handia (Elephas primigenius).
mamuto mamuto iz
mamutu mamutu, mamu, mamutzen da ad mamu bihurtu.
mamutxa mamutxa (orobat mamutza) iz zomorroa.
mamutxar mamutxar ik mamutzar.
mamutxarro mamutxarro ik mamutzar.
mamutza mamutza ik mamutxa.
mamutzar mamutzar (orobat mamutxar g.er. eta mamutxarro g.er.) iz adkor mamua.
mana mana 1 iz Jainkoak israeldarrei basamortuan igorri omen zien janari miragarria.
  2 irud/hed
manaerraz manaerraz izond esanekoa.
managaitz managaitz 1 izond esanekoa ez dena, desobedientea.
  2 (adizlagun gisa)
management management iz enpresak zuzentzeko eta kudeatzeko teknika.
manager manager 1 iz kirolari edo artista baten, edo kirolari edo artista talde baten, diru eta profesio alderdiak kudeatzen dituen pertsona.
  2 enpresetan eta, kudeatzailea.
  3 (hitz elkartuetan)
managertza managertza iz managerraren jarduera.
manaiatu manaiatu ik maneiatu.
manaiukor manaiukor ik maneiukor.
manakor manakor ik manukor.
manakortu manakortu ik manukortu.
manamendu manamendu (orobat mandamendu eta mandamentu) 1 iz agindua; bereziki, Jainkoaren edo elizaren agintea.
  2 ipar agintea.
  3 (pilotan)
manatari manatari iz agintaria.
manatu manatu, mana, manatzen 1 du ad agindu.
  2 eskatu, agindu.
  3 (era burutua izenondo gisa)
manatzaile manatzaile izond/iz manatzen duena, agintzailea.
manatze manatze iz eskaera.
manbo manbo ik mambo.
manda manda ik banda.
mandabide mandabide iz mandoentzako bidea.
mandaeuli mandaeuli ik mandeuli.
mandagurdi mandagurdi ik mando 7.
mandako mandako ik mandoko.
mandamas mandamas izond
mandamendu mandamendu ik manamendu.
mandamentu mandamentu ik manamendu.
mandamutil mandamutil iz mando mutila.
mandar mandar iz mantala.
mandarin mandarin 1 iz antzinako txinatar inperioko goi funtzionarioa.
  2 txineraren dialekto nagusia.
mandarina mandarina 1 iz
  2 (hitz elkartuetan)
  3 mandarina arbola.
mandatari mandatari (orobat mandatario) 1 iz mandatu bat daraman pertsona. ik mezulari.
  2 (ordezkaria)
  3 zerbaiten berri ematen duen zera.
  4 agintaria.
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 goi mandatari
  8 isil-mandatari ik isilmandatari.
mandatarigo mandatarigo iz mandataritza.
mandatario mandatario ik mandatari.
mandataritza mandataritza iz mandatariaren lanbidea edo egitekoa. ik mandatarigo.
mandatu mandatu 1 iz norbaiti igortzen zaion idazkia edo gauza. ik mezu.
  2 (norbaiti) agindu edo eskaturiko egitekoa.
  3 agindu edo eskaturiko gauzakia.
  4 pl etxeko erosketak.
  5 agintaldia.
  6 (hitz elkartuetan)
  7 (hitz elkartuetan)
  8 bide batez bi mandatu egin
  9 ezkontzeko mandatu egin
  10 mandatu mutil
mandatuketa mandatuketa adlag mandatu bila.
mandatutxo mandatutxo iz adkor mandatua.
mandauli mandauli ik mandeuuli.
mandazai mandazai ik mandazain.
mandazain mandazain (orobat mandazai g.er. eta mandozain g.er.) 1 iz herriz herri mandoak eramatea lanbidetzat duena.
  2 (hitz elkartuetan)
mandazkada mandazkada iz itsasontzi baten zabua.
mandeuli mandeuli (orobat mandaeuli g.er.) 1 iz euliaren antzeko intsektua, aho xurgatzailearen ordez eztena duena, euli-mandoa (Hippobosca equina).
  2 (erkaketetan)
  3 irud/hed
mandil mandil izond alproja, frikuna.
mandilderia mandilderia iz alprojakeria.
mandio mandio 1 iz baserrietan, ukuilu gaineko gela zabala.
  2 aletegia.
  3 abereentzako etxola.
mandioetaratu mandioetaratu, mandioetara(tu), mandioetaratzen du ad mandioetara eraman. ik mandioratu.
mandioka mandioka iz manioka.
mandioratu mandioratu, mandiora(tu), mandioratzen du ad mandiora eraman. ik mandioetaratu.
mando mando1 1 iz astarraren eta behorraren edo zaldiaren eta astemearen umea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (erkaketetan)
  4 (izenondo gisa) handia.
  · 5 iz trafikatzaileen mendean droga gorputzaren barruan eramaten duen pertsona.
  6 euli-mando mandeulia.
  7 mando-gurdi (orobat mandagurgi) mandoentzako gurdia.
  8 mando-mula ipar mando emea.
  9 mando-zamari mandoa.
  10 zaldi-mando proba
  11 mandoak aldatu kontuak aldatu.
mando mando2 1 iz aldagailua.
  2 kontrolgailua.
mandodun mandodun izond mandoa duena.
mandoko mandoko (orobat mandako) iz mando gaztea.
mandolina mandolina 1 iz lautearen antzeko musika tresna, hura baino txikiagoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; orobat mandolin)
mandozain mandozain ik mandazain.
mandragora mandragora 1 iz oso zurtoin laburreko belar landare pozoitsua, antzina tasun afrodisiakoak egozten zitzaizkion sustrai handi eta zaintsua duena (Mandragora officinarum). ik urrilo.
  2 (hitz elkartuetan)
mandril mandril iz mendebaleko Afrikako tximinoa, ile sarri marroia, mutur luzarana eta sudur gorri hegal-urdina dituena.
mandrinadora mandrinadora iz
mandrino mandrino iz tresna mekanikoa, objektuei eusteko erabiltzen dena
mandrunatu mandrunatu izond galipota-geruza batez estalia.
maneagarri maneagarri iz
maneamendu maneamendu iz maneatzea.
maneatu maneatu (orobat maneiatu g.er.), manea, maneatzen 1 ad ad janariez mintzatuz, prestatu edo ondu.
  2 irud/hed
  3 lurrez mintzatuz, landu.
maneatu maneatu2 ik maneiatu.
maneatzaile maneatzaile iz aipatzen dena maneazen duen pertsona.
maneiagarri maneiagarri izond maneia daitekeena.
maneiatu maneiatu1 (orobat manaiatu g.er., maneatu g.er. eta manejatu g.er.), maneia, maneiatzen 1 du ad erabili; manipulatu.
  · 2 da/du ad gobernatu.
maneiatu maneiatu2 ik maneatu.
maneiatzaile maneiatzaile iz aipatzen dena maneiatzen duena.
maneiu maneiu iz maneiatzea, erabilera.
maneiukor maneiukor (corpusean manaiukor) izond esanekoa; eskurakoia.
manejable manejable izond erabilerraz, eskurakoi.
manejatu manejatu ik maneiatu.
manera manera 1 iz moldea, modua, era.
  2 (-tzeko-ren eskuinean)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 pl norbaiten heziera ona, txarra edo berezia ezagutarazten duten keinuak eta jokaerak.
  5 (izenondoekin)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 manerako gisakoa, egokia.
maneragabe maneragabe izond manerarik ez duena.
manerakeria manerakeria iz manera gaitzesgarriak.
maneratsu maneratsu adlag manera nabarmenekin.
maneratu maneratu izond manera nabarmenak dituena.
manex manex iz zuberotarrentzat, behenafartarra edo lapurtarra.
manexina manexina iz zuberotarrentzat, behenafartar edo lapurtar emakumea.
manga manga1 1 iz mahuka.
  2 manga hutsetan (corpusean manko hutsetan eta mankutsetan)
  3 manga-motza (corpusean mangamotz soilik) izond
  4 manga-motzean
manga manga2 iz japoniar komiki mota.
manganeso manganeso 1 iz altzairu koloreko metala, gogorra, astuna eta hauskorra, 1240 °C-tan urtzen dena (Mn; at. z. 25).
  2 (hitz elkartuetan)
mangatu mangatu, manga, mangatzen 1 du ad adkor lapurtu.
  2 adkor eskatu.
mangera mangera 1 iz tutu luze eta malgua, askotan gomazkoa, isurkari bat eramateko erabiltzen dena. ik tutu 9.
  2 (hitz elkartuetan)
mangeratzar mangeratzar iz adkor mangera handia.
mangladi mangladi iz tropikoetako itsasertzetako landaredia, itsasgorak estaliriko lurretakoa, manglez-eta osatua.
mangle mangle iz tropikoetako zuhaitza edo zuhaixka, urez estaliriko lurretakoa, uretaraino iristen diren abarrak dituena.
mangleondo mangleondo iz mangle zuhaitza.
mango mango 1 iz mango arbolaren fruitua, obalatua eta mami-urrintsua dena.
  2 mango arbola tropikoetako zuhaitza, enbor beltz zutekoa eta adaburu handi eta sarrikoa.
  3 mango zuhaitz mango arbola.
mangolino mangolino iz itsas marraskilo mota, jateko ona.
mania mania 1 iz
  2 apeta edo ohitura obsesiboa.
  3 ezinikusia, tirria.
  4 jazarpen mania
maniako maniako 1 iz mania bat, buru nahasmendu bat duena.
  2 izond maniakoen ezaugarriak dituena.
  3 (gauzei buruz)
  4 maniatukoa.
  5 maniako-depresibo izond fase maniakoak eta depresiboak aldizkatzen dituena.
maniatiko maniatiko izond/iz maniaduna.
manibela manibela iz biradera.
manierismo manierismo 1 iz bakuntasuna eta berezkotasuna falta zaion estiloa.
  2 Berpizkundearen eta Barrokoaren arteko estiloa, ezaugarritzat naturaltasun falta zuena.
manierista manierista izond manierismoan erortzen dena; manierismoari dagokiona.
manifa manifa iz adkor manifestazioa.
manifestalari manifestalari iz manifestaria.
manifestaldi manifestaldi 1 iz manifestazioa.
  2 (hitz elkartuetan)
manifestapen manifestapen iz manifestazioa.
manifestari manifestari 1 iz manifestazio batean parte hartzen duena.
  2 (izenondo gisa)
  3 (hitz elkartuetan)
manifestatu manifestatu, manifesta, manifestatzen 1 da ad talde batek era antolatuan eta leku agerian iritzi edo nahi bat agertu.
  · 2 du ad (nor osagairik gabe) ipar
  · 3 du ad agertu.
  4 (era burutua izenondo gisa)
manifestatzaile manifestatzaile ( orobat manifestatzale eta manifestazale g.er.) iz manifestalaria.
manifestatzale manifestatzale ik manifestatzaile.
manifestatze manifestatze iz manifestazio.
manifestazale manifestazale ik manifestatzaile.
manifestazio manifestazio ( orobat manifestazione g.er.) 1 iz talde batek era antolatuan eta leku agerian iritzi edo nahi bat agertzea. ik manifestaldi.
  2 (izenondoekin)
  3 agerpena.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
manifestazioburu manifestazioburu iz manifestazio baten burua.
manifestazione manifestazione ik manifestazio.
manifestaziozale manifestaziozale izond manifestazioen zalea dena.
manifesto manifesto ik manifestu.
manifestu manifestu (orobat manifesto g.er.; Hiztegi Batuan manifestu agertzen da) 1 iz
  2 (hitz elkartuetan)
manikear manikear izlag manikeoa.
manikeismo manikeismo 1 iz Manes pertsiarraren erlijioa, Ongia eta Gaizkia hatsapen oinarrizko, berdin eta elkarren kontrako, onartzen dituena.
  2 ongi hutsaren eta gaizki hutsaren artean banatzen den mundu ikuskera.
manikeista manikeista 1 iz manikeoa.
manikeo manikeo 1 iz manikeismoaren jarraitzailea.
  2 izond manikeismoari dagokiona, manikeismoan oinarritzen dena.
  3 irud/hed
maniki maniki iz giza itxurako irudia, jantziak erakusteko erabiltzen dena.
manikura manikura 1 iz eskuen eta azazkalen arta.
  2 (hitz elkartuetan)
manilar manilar ik manillar.
manilla manilla iz bi bikoteren artean jokatzen den karta-jokoa, sail bakoitzean gehien balio duen karta bederatzikoa dena.
manillar manillar (orobat manilar) iz eskulekua, gidoina.
maniobra maniobra (orobat maliobra g.er. eta malobra g.er.) 1 iz helburu bat lortzeko, eta bereziki makina edo ibilgailu bat gidatzeko, gauzatzen diren ekintzak.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 pl maniobra militarrak. ik beherago 6.
maniobraburu maniobraburu iz tren geltoki batean egiten diren maniobren buru den pertsona.
maniobrari maniobrari iz tren geltoki batean, maniobrak egiten duen pertsona.
maniobrarigai maniobrarigai iz maniobrari izateko prestatzen ari den pertsona.
maniobratu maniobratu (orobat maliobratu g.er.) du ad zerbaiterako maniobra edo maniobrak egin.
manipulagarri manipulagarri izond manipula daitekeena.
manipulagarritasun manipulagarritasun iz manipulagarria denaren nolakotasuna.
manipularazi manipularazi, manipularaz, manipularazten du ad manipulatzera behartu.
manipulatu manipulatu, manipula, manipulatzen 1 du ad eskuekin edo lanabes baten bidez aritu. ik eskuztatu.
  2 irud/hed
  3 zerbaiten gainean aritu hura desitxuratzeko.
  4 (pertsonak)
  3 (era burutua izenondo gisa)
manipulatzaile manipulatzaile 1 izond manipulatzen duena.
  2 zerbait manipulatzen duen pertsona.
manipulatze manipulatze 1 iz eskuekin edo lanabes baten bidez aritzea.
  2 zerbaiten gainean aritu hura desitxuratzeko.
manipulazio manipulazio (orobat manipulazione g.er.) 1 iz manipulatzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
manipulazione manipulazione ik manipulazio.
manito manito iz (deiki gisa)
maniura maniura iz musika tresna zaharra, zitararen antzekoa.
manjatera manjatera (corpusean mañatera soilik) iz aska.
manka manka iz
mankatu mankatu, manda, mankatzen da/du ad ahuldu, nekatu.
mankazio mankazio iz mankatzea.
manko manko ik manga1 2.
mankomun mankomun iz komuna.
mankomunitate mankomunitate 1 iz herri elkargoa; hiri elkargoa. ik herri 13; hiri 9.
  2 elkargoa.
  3 mankomunitatean adlag
mankuts mankuts ik manga1 2.
manomanista manomanista 1 iz esku huskako txapelketa.
  2 iz esku huskakoa jokatzen duen piloaria, esku huskaria.
manometro manometro iz isurkari edo gas baten presioa neurtzeko erabiltzen den tresna.
manopla manopla iz eskuzorroa.
manpara manpara iz trenkada, pantaila.
manparadun manparadun izond manparaz hornitua.
mansio mansio (orobat mantsino) iz etxandia.
manso manso ik mantso.
manta manta iz 1 tapakia, burusia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 manta-joko (orobat mantajoko)
  7 manta-jolas manta-jokoa.
  8 top manta
  9 manta-arrain (corpusean mantarrai soilik) iz arraiaren antzeko arrain handia (Mobula mobular).
mantajoko mantajoko ik manta 6.
mantal mantal (orobat amantal g.er.) 1 iz jantziak ez zikintzeko, horien gainean jartzen den soinekoa, atzealdean edo aurrealdean lotzen dena. ik txabusina.
  2 (izenondoekin)
  3 aurreko mantala.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 aurreko mantal sukaldean-eta, gorputzaren aurreko aldea babesteko, gainerako jantzien gainean ezartzen den jantzia, belaunetaraino heltzen den eta lepoan edo gerrian lotzen den ehunezko zati batez osatua.
  7 eskolako mantal
  8 etxeko mantal
  9 galtza-mantal ik galtzamantal.
mantalet mantalet (orobat mantelet) iz mantelina.
mantalgorri mantalgorri ik mantalgorri.
mantalin mantalin ik mantelina.
mantalinadun mantalinadun ik mantelinadun.
mantangorri mantangorri (corpusean mantalgorri soilik) iz amona mantangorria.
  1 amona mantangorri (orobat a. mantalgorri g.er.) hegoak tolesturik dituenean bola erdi baten tankera duen intsektua, gaina gorri bizia zazpi puntu beltzekin duena (Coccinella septempunctata). ik marigorringo.
mantape mantape 1 iz manten azpiko tokia.
  2 (singularreko leku atzikiez)
mantar mantar1 iz emakumeen atorra.
mantar mantar2 iz txaplata, enplastoa.
mantar mantar3 iz marranta.
mantarrai mantarrai ik manta 9.
mantartu mantartu, mantar(tu), mantartzen da ad marrantatu.
mantatxo mantatxo 1 iz manta txikia.
  2 irud/hed
mantatzaile mantatzaile iz manta-jokoan aritzen den pertsona.
mantekadu mantekadu ik mantekatu.
mantekatu mantekatu (orobat mantekadu) 1 iz esnearekin, azukrearekin, arrautza edo gorringo irabiatuekin eginiko izozkia.
  2 (izenondo gisa)
mantel mantel iz mahai oihala. ik zamau.
mantelet mantelet ik mantalet.
mantelina mantelina (orobat mantalina g.er. eta mantalin g.er.; Hiztegi Batuan mantelina agertzen da) 1 iz emakumezkoen buruzapia, bereziki erlijiozko arrazoiengatik erabiltzen dena. ik mantalet.
  2 irud/hed
mantelinadun mantelinadun (orobat mantalinadun g.er.) izond mantelina daramana.
mantelinatxo mantelinatxo iz adkor mantelina.
mantenamendu mantenamendu ik mantenimendu.
mantendu mantendu, manten, mantentzen 1 du ad beharrezko janariaz hornitu.
  · 2 da ad beharrezko janaria hartu.
  · 3 da/du ad zerbaitek, bere izateari edo egoerari eutsi; irauten utzi edo iraunarazi. ik atxiki.
  4 (era burutua izenondo gisa)
mantenimendu mantenimendu (orobat mantenamendu g.er.; Hiztegi Batuak mantenimendu baztertzen du eta mantentze erabili behar dela adierazten) iz mantentze lana, bereziki makina, instalazio edo kideko batena.
mantentze mantentze 1 iz zerbaitek, bere izateari edo egoerari eustea; irauten uztea edo iraunaraztea.
  2 mantentze lan
mantenu mantenu 1 iz elikagaiz hornitzea; jatekoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 mantenimendua.
mantenualdi mantenualdi iz zerbait edo norbait mantentzen den aldia.
mantenubide mantenubide iz mantentzeko bidea.
mantenuburu mantenuburu iz mante zenbitzuaren burua.
mantenugai mantenugai (orobat mantenu-gai) 1 iz zerbait edo norbait mantzentzeko gaia.
  2 irud/hed
  3 elikagaia.
mantila mantila ik mantilla.
mantilla mantilla (orobat mantila) 1 iz mantelina.
  2 irud/hed
mantis mantis 1 iz marisorgina.
  2 mantis religiosa marisorgina.
manto manto ik mantu.
mantoi mantoi iz xala.
mantra mantra iz hinduismoan, esaldi edo formula mistikoa.
  2 irud/hed
mantsino mantsino ik mantsio.
mantsio mantsio (corpusean mantsino soilik) iz etxandia.
mantso mantso (orobat manso g.er. eta mantxo g.er.) 1 izond otzana.
  2 poliki doana edo egiten dena.
  3 (adizlagun gisa) poliki. ik mantsoki.
  4 (hitz elkartuetan)
  5 mantso-mantso adlag poliki-poliki.
  6 (izenondo gisa)
mantsoagotu mantsoagotu, mantsoago(tu), mantsoagotzen 1 du ad mantsoago bihurtu, otzandu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mantsoarazi mantsoarazi, mantsoaraz, mantsoarazten du ad mantsotzera behartu.
mantsogarri mantsogarri izond mantsotzen duena.
mantsoki mantsoki adlag poliki, mantso. ik mantsokiro.
mantsokiro mantsokiro izond poliki, mantso, mantsoki.
mantsotasun mantsotasun 1 iz gelditasuna.
  2 otzantasuna.
mantsotu mantsotu, mantso(tu), mantsotzen da/du ad 1 otzandu, bezatu.
  2 irud/hed
  · 3 du ad zerbaiten lastertasuna gutxiarazi.
  4 irud/hed
mantsotze mantsotze iz mantsoagoa, geldiagoa bihurtzea.
mantu mantu (orobat manto g.er.; Hiztegi Batuan mantu agertzen da) 1 iz gainjantzia, kapa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
mantxa mantxa1 1 iz orbana, narrioa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
mantxa mantxa2 1 iz ipar kirol norgehiagoka edo lasterketa batzuk banatzen diren zati berdinetako bakoitza. ik txanda.
mantxar mantxar izond poliki doana.
mantxatar mantxatar izlag/iz Mantxakoa, Mantxari dagokiona; Mantxako biztanlea.
mantxatu mantxatu izond
mantxeta mantxeta iz aldizkari eta liburuetan, titulua eta argibide administratiboak datozen gunea.
mantxo mantxo ik mantso.
mantxu mantxu1 izond besomotza.
mantxu mantxu2 izlag/iz mantxuriarra.
mantxuera mantxuera iz mantxuriera.
mantxurriano mantxurriano izond
mantxut mantxut ipar badantzut?
mantzaliņa mantzaliña ik mantzanila.
mantzanila mantzanila (orobat mantzaliña) iz kamamila.
manu manu 1 iz agindua.
  2 erretira-manu etxeratze agindua.
manual manual 1 iz eskuliburua.
  2 irud/hed
manufaktura manufaktura 1 iz eskuez edo makinen laguntzaz egiten den produktu baten fabrikazio prozesua
  2 lehengaietatik abiatuz eskuez edo makinen laguntzaz lantzen den produktua.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
manufakturagintza manufakturagintza iz manufakturak egitea.
manufakturatu manufakturatu, manufaktura(tu), manufakturatzen 1 du ad lehengaietatik abiatuz eskuez edo makinen laguntzaz produktu bat landu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
manugaitz manugaitz izond ez-esanekoa, desobeditzailea.
manugaixtoko manugaixtoko izlag manugaitza.
manukor manukor (orobat manakor g.er.) izond esanekoa, obeditzailea.
manukortu manukortu (orobat manakortu g.er.), manukor(tu), manukortzen du ad manukor bihurtu.
manumisio manumisio iz esklaboez mintzatuz, askatasuna lortzea.
manumitu manumitu 1 izond esklaboez mintzatuz, askatasuna lortu duena. · irud/hed
  2 manumitugabeko izlag
manupe manupe 1 adlag manupean, mendean.
  2 manupean2 mendean.
  3 manupean1 agintearen pean.
manuskrito manuskrito iz eskuizkribua.
maņadera mañadera ik manjatera.
maņariar mañariar izlag/iz Mañarikoa, Mañariari dagokiona; Mañariko biztanlea.
maņetofono mañetofono ik magnetofono.
maņetoskopa mañetoskopa ik magnetoskopio.
maņetozkopa mañetozkopa ik magnetoskopio.
maoi maoi ik mahoi.
maoismo maoismo iz Mao-Tze-Dong-en doktrina marxista-leninista; Maoren dotrinan oinarrituriko mugimendu politikoa.
maoista maoista (orobat maoizta g.er.) 1 izond Mao-Tze-Dong-en dotrinaren edo politikaren aldekoa.
  · 2 iz Mao-Tze-Dong-en dotrinaren edo politikaren aldekoa.
maokrazia maokrazia iz (cf kristau demokrazia)
maozale maozale izond Mao-Tze-Dong-en doktrinaren zalea dena. ik maoista.
mapa mapa 1 iz Lurbiraren edo Lurraren zati baten irudikapena, eskala jakin batean egina.
  2 (izenondoekin)
  3 (hiriena; ik planu)
  4 (bestelakoena)
  5 irud/hed
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 errepide mapa1
  9 errepide mapa2 irud/hed
mapagile mapagile 1 iz mapak egiten dituen pertsona.
  2 (izenondo gisa)
mapamania mapamania iz mapen zaletasun gehiegizkoa.
mapamin mapamin iz
mapamundi mapamundi (orobat mapa mundi) iz lurrazal osoa, bi hemisferioetan banatua, irudikatzen duen mapa.
mapatxe mapatxe iz Ameriketako ugaztun haragijale txikia, ile-grisa, buztanean eraztun beltzak dituena (Procyon rotor)
mapatxo mapatxo iz adkor mapa txikia.
mapatzar mapatzar iz adkor mapa handia.
maputxe maputxe 1 izond Txile hegoaldeko Araucoko indiar herrikoa.
  2 iz herri horretako kidea.
maquiavelotiar maquiavelotiar ik makiavelotiar.
marabedi marabedi iz Espainiako diru zaharra, hainbat balio zituena; batez ere, erreal kuartoaren hogeita hamalaurena balio zuen kobrezko dirua.
marabila marabila ik marabilla.
marabilioso marabilioso ik marabilloso.
marabilla marabilla (orobat marabila g.er.) iz gauza harrigarria edo zoragarria, miraria.
marabilloso marabilloso (corpusean marabilioso soilik) izond miragarria, zoragarria.
marabut marabut 1 iz harrizko toki itxia, lau albokoa, gaina biribila eta barrena hutsa duena, Islam-eko santu baten hilobi edo dena.
  2 musulmanen artean, gizon santua.
maraca maraca ik maraka.
maradikatu maradikatu ik madarikatu.
maradizino maradizino iz madarikazioa.
maradizinoka maradizinoka adlag madarikazioka.
maragato maragato izond Espainiako Leongo Maragateriakoa.
maraka maraka (orobat maraca) iz pl Antilletako perkusio musika tresna, kirten batek eta hartxintxarrez beteriko esfera moduko batek osatua.
mara-mara mara-mara 1 adlag elurraz, eta izerdiaren, malkoen eta kidekoen jarioaz mintzatuz, emeki baina ugari.
  2 irud/hed
marantu marantu iz adkor hildakoa.
marapilo marapilo iz korapiloa.
marasma marasma iz armiarma.
marathoi marathoi ik maratoi.
maratila maratila 1 iz zurezko pieza, biratuz ateak eta leihoak ixteko erabiltzen dena. ik kisketa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
maratilatxo maratilatxo (orobat maratiltxo) 1 iz
  2 irud/hed
maratiltxo maratiltxo ik maratilatxo.
  maratoi (orobat marathoi g.er.) 1 iz 42 kilometro eta eta 195 metro oinez korritzean datzan atletismo proba.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 maratoi-erdi
maratoigile maratoigile iz maratoilaria.
maratoilari maratoilari 1 iz maratoi lasterkaria.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
maratoniano maratoniano izond akigarria eta oso luzea.
maratz maratz 1 izond pertsonez mintzatuz, gogoz eta ganoraz lan egiten duena.
  2 irud/hed
  3 (adizlagun gisa)
  4 maratz-maratz adlag ik marazki.
marazki marazki adlag maratz-maratz.
maraztasun maraztasun iz maratza denaren nolakotasuna.
maraztu maraztu, maratz/maraztu, marazten da/du ad arropez-eta mintzatuz, maiztu.
marddo marddo ik mardo2.
mardo mardo1 1 izond mardula.
  2 mardo-mardo adlag
mardo mardo2 (orobat marddo) izond ipar biguna.
mardotasun mardotasun iz mardultasuna.
mardul mardul 1 izond gizena, betea, lodia, baina sendoa, indartsua eta osasuntsua. ik mardo, malats; guri 3. (pertsonez mintzatuz)
  2 (gorputz atalez eta kidekoez)
  3 (animaliez)
  4 (landareez, alorrez eta kidekoez)
  5 (atmosfera gertakariez)
  6 (bestelakoez)
  · 7 (predikatu eta adizlagun gisa)
  8 (erkaketetan)
  9 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  10 mardul-mardul
marduldu marduldu, mardul(du). mardultzen da/du ad mardul edo mardulago bihurtu.
mardulezia mardulezia iz mardultasuna.
mardulguritu mardulguritu, mardulguri(tu), mardulguritzen da ad marduldu eta guritu.
mardultasun mardultasun 1 iz mardula denaren nolakotasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
mardultxo mardultxo izond adkor mardul samarra.
marea marea 1 iz itsasaldia.
  2 irud/hed
  3 arrantzaldiak irauten duen denbora. ik mareaje.
  4 (hitz elkartuetan)
  5 marea beltz
  6 marea behera (orobat marea behere g.er. eta mareabehera g.er.) ik itsasbehera.
  7 marea behere ik gorago 6.
  8 marea bizi
  9 marea gora (orobat mareagora g.er.)
mareabehera mareabehera ik marea 6.
mareagarri mareagarri izond zorabiagarria.
mareagora mareagora ik marea 9.
mareaje mareaje 1 iz arrantzaldiak irauten duen denbora. ik marea 3.
  2 itsasaldia.
mareante mareante iz itsasturia.
mareatsu mareatsu izond
mareatu mareatu, marea(tu), mareatzen da/du ad zorabiatu.
maremagnum maremagnum iz nahaspila, nahas-mahasa, anabasa.
marengo marengo1 iz
  1 gris marengo oso gris iluna.
marengo marengo2 iz urrezko dirua, Torinon XIX. mendearen hasieran irarri zena.
mareo mareo iz zorabioa.
marexal marexal1 (orobat mahexal g.er.) iz ipar albaitaria.
marexal marexal2 (Hiztegi Batuak mariskal hobesten du) iz mariskala.
marfil marfil ( Hiztegi Batuak boli hobesten du) 1 iz bolia.
  2 (erkaketetan)
  3 marfilezko
marga marga iz tuparria, merla.
margarina margarina 1 iz guriaren antzeko gai hazkurritsua, landare eta abere etorkizko gai koipetsuez osatua.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
margarita margarita iz bitxilorea.
margen margen1 1 iz ertza.
  2 tartea.
margen margen2 ik margin.
  margin (orobat margen, marjin eta marjina) 1 iz (mozkin) tartea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 margena, tartea.
marginal marginal ( orobat marjinal ) 1 izond bazterrekoa.
  2 bigarren mailakoa.
marginalismo marginalismo iz (ekonomian) balioaren teoria subjetiboan oinarritzen den doktrina ekonomikoa.
marginalista marginalista 1 izond marginalismoarena, marginalismoari dagokiona.
  · 2 iz marginalismoaren aldeko pertsona.
marginalitate marginalitate (orobat marjinalitate) iz marginaltasuna.
marginalizatu marginalizatu, marginaliza, marginalizatzen da/du ad marginal bihurtu.
marginaltasun marginaltasun (orobat marjinaltasun) iz marginala denaren nolakotasuna.
marginatu marginatu (orobat marjinatu), margina, marginatzen 1 du ad baztertu, bazterreratu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
marginazio marginazio (orobat marjinazio) 1 iz bazterreratzea; bazterreratuaren egoera.
  2 (hitz elkartuetan)
margine margine
  1 in margine orri inprimatuez mintzatuz, ertzean.
margo margo 1 iz kolorea.
  2 pintura, margotzeko erabiltzen den gaia.
  3 margolana.
  4 margolaritza.
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 ezpain margo
  9 ezpainetako margo ezpain margoa.
  10 margo-askodun izond
  11 margo-irudi ik margoirudi.
  12 margo lan ik margolan.
  13 ur margo1 akuarela.
  14 ur margo2 akuarelaz eginiko margolana.
margoanitz margoanitz izond koloreaniztuna, margo askokoa. ik margo 10.
margoarazi margoarazi, margoaraz, margoarazten du ad margotzera behartu. ik pintarazi.
margoberritu margoberritu, margoberri(tu), margoberritzen du ad berriro margotu.
margodun margodun izond margoak dituena.
margogai margogai iz 1 margoak egiteko gaia.
  2 margolan bat egiteko gaia.
margogintza margogintza iz margolanak egitea.
margoirudi margoirudi (orobat margo-irudi) iz margolana, irudi margoduna.
margoketa margoketa 1 iz margotzea.
  2 pintaldia.
margolan margolan ( orobat margo(-)lan g.er.) 1 iz ehun edo ohol baten gainean margotzen den irudia; euskarri gogor baten gainean egiten dena, horma batean zintzilikatzen dena. ik pintura 5; pintura 10.
  2 (izenlagun eta izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
margolari margolari 1 iz margolanak egiten dituen artista. ik pintore; pintatzaile 2.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 paretak eta kidekoak pintatzen dituen langilea. margotzaile; pintatzaile.
margolarisa margolarisa (Euskaltzaindiaren gomendioetan baztertzen dira -sa atzizkia duen formak) iz emakumezko margolaria.
margolaritza margolaritza 1 iz margolariaren antzea edo ogibidea; margotzeko artea, margoen bidezko irudikatzea, gainalde batean egiten dena. ik pintura.
  2 nolabait mugaturiko margolanen multzoa.
  3 (hitz elkartuetan)
margostatze margostatze ik margoztatze.
margotsu margotsu izond koloretsua.
margotu margotu margo(tu), margotzen 1 du ad pintura geruza batez estali. ik pintatu.
  2 (ezpainak eta)
  3 margolan bat ondu; irudi edo kideko bat oihal edo kideko batean margoz egin.
  4 irud/hed
  5 margoz hornitu.
  6 (era burutua izenondo gisa)
margotzaile margotzaile 1 iz ogibidez paretak eta kidekoak margotzen dituen pertsona. ik pintatzaile.
  2 izond margotzen duena.
margotze margotze iz margo geruza batez estaltzea.
margotzeke margotzeke adlag margotu gabe.
margozale margozale izond margoen zalea dena.
margoztatu margoztatu, margozta, margoztatzen 1 du ad margotu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
margoztatze margoztatze (corpusean margostatze soilik) iz margotzea.
margul margul 1 izond kolorea galdu duena, kolore apalekoa. ik koloregabe; zurbil.
  2 irud/hed
  3 margul-margul
marguldu marguldu, margul(du), margultzen 1 da/du ad kolorea galdu; kolorea kendu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
margultze margultze iz kolorea galtzea edo kentzea.
mari mari cf martin.
  1 mari-agintzaile izond adkor
  2 mari-apain izond adkor
  3 mari-bandera (corpusean maribandera soilik) izond adkor
  4 mari-bekaizti izond adkor
  5 mari-belendrin (corpusean maribelendrin soilik) izond adkor
  6 mari-bero (orobat maribero) izond adkor
  7 mari-berritsu izond adkor
  8 mari-bideetako (corpusean maribideetako eta maria-bideetako soilik) izond adkor prostituta.
  9 mari-bihurritxo (corpusean maribihurritxo soilik) izond adkor
  10 mari-burruntzi (corpusean mariburruntzi eta mariburduntzi soilik) izond adkor
  11 mari-fandanga (corpusean marifandanga soilik) izond adkor
  12 mari-gaxte izond adkor
  13 mari-gizon (orobat marigizon) izond adkor
  14 mari-harro izond adkor
  15 mari-jakintsu izond (corpusean marijakintsu soilik) izond adkor
  16 mari-kutzu izond adkor
  17 mari-lizun (corpusean marilizun soilik) izond adkor
  18 mari-lotsagabe izond adkor
  19 mari-madama izond adkor
  20 mari-maistra (orobat marimaistra; Hiztegi Batuan, mari sarreran, mari-maistra agertzen da) izond adkor
  21 mari-maisu (orobat marimaisu; Hiztegi Batuan, mari sarreran, mari-maisu agertzen da) izond adkor
  22 mari-matraka (orobat marimatraka; Hiztegi Batuan, mari sarreran, mari-matraka agertzen da) izond adkor
  23 mari-matxarda izond adkor
  24 mari-motrailu izond adkor
  25 mari-mutiko (corpusean marimutiko soilik; Hiztegi Batuan, mari sarreran, mari-mutiko agertzen da) izond adkor
  26 mari-mutil (orobat marimutil; Hiztegi Batuan, mari sarreran, mari-mutil agertzen da) izond adkor
  27 mari-ozpin izond adkor
  28 mari-pertxenta (orobat maripertxenta) izond adkor
  29 mari-petarda izond adkor
  30 mari-potxorra izond adkor
  31 mari-potxotxa izond adkor
  32 mari-purtzil (orobat maripurtzil) izond adkor
  33 mari-salsera (corpusean marisalsera soilik) izond adkor
  34 mari-sorgin (orobat marisorgin) izond adkor
  35 mari-sorgintxo (corpusean marisorgintxo soilik) izond adkor
  36 mari-txoro izond adkor
  37 mari-zilipitrin (corpusean marizilipitrin soilik) izond adkor
  38 mari-zirri (corpusean marizirri soilik) izond adkor
  39 mari-zirtzil izond adkor
  40 mari-zorotxo (corpusean marizorotxo soilik) izond adkor
marianista marianista iz aita Chaminadek sorturiko Mariaren konpainiko kidea.
marianistakume marianistakume iz
maribandera maribandera ik mari 3.
maribelendrin maribelendrin ik mari 5.
maribero maribero ik mari 6.
maribideetako maribideetako ik mari 8.
maribihurritxo maribihurritxo ik mari 9.
mariburduntzi mariburduntzi ik mari 10.
mariburruntzi mariburruntzi ik mari 10.
marifandanga marifandanga ik mari 11.
marifatu marifatu iz
marigizon marigizon ik mari 13.
marigorringo marigorringo iz hegoak tolesturik dituenean bola erdi baten tankera duen intsektua, gaina gorri bizia zazpi puntu beltzekin duena (Coccinella septempunctata). ik mantangorri.
marihuana marihuana 1 iz Indiako kalamuaren lore eta hosto ihartuen nahasketa, tabako gisa erreaz droga bezala erabiltzen dena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
marijakintsu marijakintsu ik mari 15.
marikoi marikoi 1 iz adkor (iraingarria) homosexuala. ik maritxu.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenondo gisa)
  4 (hitzaren erabileraz)
marikoikeria marikoikeria 1 iz adkor marikoiari dagokion egintza, gaitzesgarritzat markatua. ik maritxukeria.
  2 (hitz elkartuetan)
marikoitu marikoitu (orobat marikondu) marikoi(tu), marikoitzen 1 da/du ad marikoi bihurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
marikonada marikonada iz marikoikeria.
marikondu marikondu ik marikoitu.
marilizun marilizun ik mari 17.
marimaistra marimaistra ik mari 20.
marimaisu marimaisu ik mari 21.
marimatraka marimatraka ik mari 22.
marimutiko marimutiko ik mari 25.
marimutil marimutil ik mari 26.
marinatu marinatu, marina, marinatzen du ad jaki bat, ontzeko edo iraunarazteko saltsa batean eduki.
marinba marinba iz xilofono modukoa, zurezko ohol bakoitzaren azpian erresonagailu bat duena.
marine marine 1 iz Estatu Batuetako itsas armadako oinezko soldadua.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
marinel marinel (orobat mariñel g.er.) 1 iz itsasontzian, eskuzko lana egiten duen langilea; itsasgizona.
  2 (izenondo gisa)
  3 (adizlagun gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, bigarren osagaia gauza bat dela)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, bigarren osagaia gauza abstraktu bat dela)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa elkarketan izenondo balio duela)
  7 marinel jende
mariņel mariñel ik marinel.
marioneta marioneta 1 iz txotxongiloa.
  2 (hitz elkartuetan)
mariorratz mariorratz iz burruntzia, intsektu hegalaria.
maripertxenta maripertxenta ik mari 28.
maripolis maripolis ik maripulis.
mariposa mariposa 1 iz tximeleta.
  2 irud/hed
  3 mariposa estilo
maripulis maripulis iz gizonezkoentzako jaka.
maripurtzil maripurtzil ik mari 32.
marisaltsera marisaltsera ik mari 33.
mariskal mariskal 1 iz hainbat harmadatako jeneral edo gudalburu goren batzuei ematen zaien izena.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
mariskeria mariskeria iz itsaski denda.
marisko marisko 1 iz itsaskia.
  2 (hitz elkartuetan)
marisorgin marisorgin 1 iz intsektu gorputz-luzea eta kolore-berdea, beste intsektu batzuez elikatzen dena.
  2 ik mari 34.
marisorgintxo marisorgintxo ik mari 35.
marista marista iz M. Campagnat-ek sortu zuen eta batez ere gazteria hezteko ardura hartzen duen erlijiozko ordenako kidea.
maritimo maritimo izond itsasaldekoa.
maritxu maritxu 1 iz adkor homosexuala. ik marikoi.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (izenondo gisa)
maritxukeria maritxukeria iz adkor maritxuari dagokion egintza, gaitzesgarritzat markatua. ik marikoikeria.
marizikin marizikin (orobat mari-zikin; Hiztegi Batuan, mari sarreran, marizikin agertzen da) iz adkor
marizilipitrin marizilipitrin ik mari 37.
marizirri marizirri ik mari 38.
marizorotxo marizorotxo ik mari 40.
marjina marjina ik margina.
marjinal marjinal ik marginal.
marjinalitate marjinalitate ik marginalitate.
marjinaltasun marjinaltasun ik marginaltasun.
marjinatu marjinatu ik marginatu.
marjinazio marjinazio ik marginazio.
marka marka 1 iz zerbaitetan egiten den seinalea.
  2 kolpe, sakadura edo eragin batek uzten duen seinalea.
  3 seinalea, aztarna, ezaugarria.
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 merkataritza izena.
  6 (hitz elkartuetan)
  7 norgehiagoketan, lehiaketetan, kiroletan eta kidekoetan, lortu den emaitza hoberena. ik errekor.
  8 irud/hed
  9 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  10 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  11 inperio bateko mugako lurraldea, herrialde etsaien aurrez aurrekoa.
  12 aipu marka pl idazten dena besteren baten aipua dela adierazteko erabiltzen diren markak, “ eta ”. ik komatxo 2.
  13 deklinazio marka
  14 galdera-marka esaldi jakin bat galdera dela adierazteko jartzen den ? marka, edo ¿ ? markak.
  15 harridura-marka esaldi jakin batekin harridurazkoa dela adierazteko jartzen den ! marka, edo ¡! markak.
  16 hatz marka hatz mamiak gauzakietan uzten duen arrastoa.
  17 marka-gizon marka batean (ik gorago 11) bizi den gizona.
  18 marka guztiak hautsi
  19 marka hautsi
  20 marka izan da ad
  21 sor-marka1 produktu jakin bat non ekoitzia izan den adierazten duen etiketa.
  22 sor-marka2 jaiotzetiko marka.
markadun markadun 1 izond marka duena.
  2 izlag markako.
markagabe markagabe izond markarik ez duena.
markagailu markagailu 1 iz zerbaiten egoera zenbaki bidez markatzen duen gailua.
  2 norgehiagoketetan eta txapelkeketan alderdi bakoitzaren puntuak adierazten dituen markagailua.
  3 adierazten dena markatzen duen gailua.
  4 taupada-markagailu
markaje markaje iz markaketa.
markaketa markaketa 1 iz futbolean eta kideko jokoetan, jokalari batek aurkako taldeko beste jokalari bat hurbildik jarraitzea, haren jokoa oztopatzeko.
  2 markatzea.
markarazi markarazi, markaraz, markarazten du ad markatzera behartu.
markatu markatu, marka, markatzen 1 du ad marka ezarri edo egin; marka batez ezaugarritu.
  2 marka edo eragina utzi.
  3 marka batez seinalatu edo adierazi.
  4 adierazi, seinalatu.
  5 azpimarratu, nabarmendu.
  6 neurgailu batek, kopuru bat, neurri bat seinale bat adierazi.
  7 teklak edo kidekoak sakatu.
  8 futbolean eta kideko jokoetan, jokalari batek aurkako taldeko beste jokalari bat hurbildik jarraitu, haren jokoa oztopatzeko.
  9 futbolean eta kideko jokoetan, tanto bat lortu.
  10 (era burutua izenondo gisa)
  11 ez-markatu izond
  12 markatu gabe (orobat markatugabe) izond
markatugabe markatugabe ik markatu 12.
markatxo markatxo iz marka txikia.
markatzaile markatzaile 1 izond/iz markatzen duena.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  3 (arkatzez mintzatuz)
  · 4 iz futbolean eta, markaketa egiten duen jokalaria.
  5 futbolean eta kideko jokoetan, tanto edo gol bat egiten duen jokalaria.
markatze markatze 1 iz marka ezartzea.
  2 markatzea, seinalatzea.
markes markes (orobat markis g.er.) 1 iz aitonen semeen artean, dukearen eta kondearen arteko maila.
  2 (hitz elkartuetan)
markesa markesa iz markesaren emaztea; berez markes titulua duen andrea.
markeserri markeserri iz markesaren jaurgoaren mendeko lurraldea.
markesina markesina 1 iz zenbait atari eta geltoki babesten dituen estalkia, askotan kristalezkoa.
  2 (hitz elkartuetan)
markestu markestu, markets/markestu, markesten da/du ad akastu, koskatu.
marketeria marketeria 1 iz zurean egiten den inkrustazio lan artistikoa; zur xafla bat zulo lanak edo irudiak eginez ebakitzea.
  2 (hitz elkartuetan)
marketin marketin ik marketing.
marketing marketing ( orobat marketin ) 1 iz merkataritzako urrats guztiak aztertzeko teknika- eta ikerketa-multzoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
markets markets izond akatsak dituena, akastuna.
markex markex iz adkor markesa.
markinar markinar izlag/iz Markinakoa, Makinari dagokiona; Markinako biztanlea.
markis markis ik markes.
marko marko1 (orobat marku g.er.; Hiztegi Batuan marko agertzen da) 1 iz ispilu, margolan edo kideko bat bat inguratzen duen armazoia edo egitura finkoa.
  2 ate bat edo leiho bat ahokatzen den armazoi finkoa.
  3 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
marko marko2 1 iz urrezko edo zilarrezko zenbait diruren izena.
  2 Alemaniako diru banakoa euroa ezarri zen arte.
  3 (hitz elkartuetan)
markodun markodun 1 izond markoa duena.
  2 izlag markoko.
markoviar markoviar izond A. Markovi dagokiona.
markoztatu markoztatu, markozta, markoztatzen 1 du ad markoz hornitu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
marku marku ik marko.
mar-mar mar-mar1 (orobat marmar g.er.) adlag marmarka, marmarrean. ik mar-mar-mar.
mar-mar mar-mar2 ik marmar1.
marmar marmar1 (orobat mar-mar; Hiztegi Batuan marmar agertzen da) 1 iz hots jarraitua, arina eta ozentasun txikikoa. ik marmario; murmur.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 marmar batean
  5 marmar egin
  6 marmarrean marmar egiten. ik marmarka.
marmar marmar2 ik mar-mar1.
marmaraka marmaraka ik marmarka.
marmaratu marmaratu ik marmartu.
marmari marmari ik marmario.
marmariatu marmariatu marmaria, marmariatzen 1 du ad marmartu, marmarikatu. ik murmuriatu.
  2 kanta-mamariatu
marmarika marmarika ik marmarka.
marmarikatu marmarikatu marmarika, marmarikatzen 1 da ad marmarka esan, marmarrean aritu. ik marmartu; murmurikatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
marmario marmario (orobat marmari; Hiztegi Batuan marmario agertzen da) 1 iz marmarra.
  2 (hitz elkartuetan)
marmarizo marmarizo iz marmario.
marmarka marmarka ( orobat marmaraka g.er. eta marmarika g.er.) 1 adlag marmar eginez, marmarrean. ik mar-mar; mar-mar-mar.
  2 (hitz elkartuetan)
marmarkatu marmarkatu marmarka(tu), marmarkatzen du ad marmartu, marmarikatu.
mar-mar-mar mar-mar-mar adlag marmarka, marmarrean.
marmarraldi marmarraldi iz marmarra.
marmarreatu marmarreatu, marmarrea, marmarreatzen du ad marmartu, marmarikatu.
marmarti marmarti 1 izond marmar egiten duena; marmarrean aritzeko joera duena.
  2 (izen gisa)
  3 irud/hed
marmartsu marmartsu izond marmartia.
marmartu marmartu ( orobat marmaratu g.er.), marmar(tu), marmartzen 1 du ad marmarka esan, marmarrean aritu. ik marmarikatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
marmartxo marmartxo iz marmar txikia.
marmazikatu marmazikatu, marmazika, marmazikatzen du ad marmarikatu.
marmelada marmelada (orobat mermelada g.er.; Hiztegi Batuan marmelada agertzen da eta konfitura ematen da sinonimotzat) 1 iz fruituak zatitu eta azukretan egosiz egiten den janaria. ik konfitura.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
marmeladagintza marmeladagintza iz marmeladak egitea.
marmita marmita 1 iz tupina.
  2 esne marmita
marmitako marmitako 1 iz atuna bitarteko nagusi dela egiten den lapikokoa, berez arrantzaleen janaria dena.
  2 (hitz elkartuetan)
marmitatxo marmitatxo iz marmita txikia.
marmitatzar marmitatzar iz adkor marmita handia.
marmo marmo iz mozorroa.
marmoka marmoka iz medusa, itsas animalia.
marmol marmol (orobat marmore g.er.) 1 iz kaltzita kristalez osaturiko kare haitz trinkoa, askotan nabarra, leunduz gero itxura bikaina hartzen dena.
  2 marmolezko pieza.
  2 (erkaketan)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
marmolari marmolari iz marmola lantzen duen pertsona. ik marmolgile.
marmoldegi marmoldegi iz marmola lantzen den lantegia.
marmolgile marmolgile iz marmola lantzen duen pertsona. ik marmolari.
marmolgune marmolgune iz marmolezko gunea.
marmore marmore ik marmol.
marmota marmota 1 iz ugaztun karraskaria, ile-sarri, buru-lodi eta belarri-txikia, Europako mendi garaietan bizi dena eta negua lotan igarotzen duena (Marmota). ik muxar 2.
  2 irud/hed
marmutx marmutx iz dantza baten izena.
marokano marokano izlag/iz ipar marokoarra.
marokar marokar ik marokoar.
marokiar marokiar ik marokoar.
marokoar marokoar (orobat marokar g.er., marrokoar g.er. eta marokiar g.er.) izlag/iz Marokokoa, Marokoari dagokiona; Marokoko herritarra.
maronita maronita izlag/iz Libanoako kristau erromatarren komunitate berezi bateko kide dena.
marotista marotista izond/iz lehen karlistaldian, F. Matoro jeneral karlistaren aldekoa.
marra marra 1 iz seinale edo marka mehar eta estua, berez zuzena. ik arraia; arrasto; lerro.
  2 (izenondoekin)
  3 (zerbaiten muga adierazten duena.)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 (morse kodean)
  7 (kokainaz-eta mintzatuz) ik lerro 5.
  8 marratxoa.
marradun marradun 1 izond marrak dituena.
  2 izlag marrazko.
marraka marraka 1 iz ardien eta ahuntzen oihua. ik marru.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (adizlagun gisa) ik marrakaka.
  5 marraka egin
marrakaka marrakaka adlag marraka eginez. ik marraka 4.
marrakari marrakari 1 iz marraka egiten duena.
  2 (adizlagun gisa)
marrakatu marrakatu, marraka, marrakatzen du ad marraka jardun.
marranta marranta 1 iz ahotsaren laztea edo zakartzea, eztarriko ondoez baten ondoriozkoa.
  2 eztarriko edo arnasbideetako hotzeria.
  3 (hitz elkartuetan)
  · 4 izond
  5 (adizlagun gisa)
marrantadun marrantadun izond/iz marratak jo duena.
marrantatsu marrantatsu izond marranta adierazten duena.
marrantatu marrantatu, marranta(tu), marrantatzen 1 da ad marrantak joa gertatu.
  · 2 du ad marrantak jo.
  3 (era burutua izenondo gisa)
marrantatxo marrantatxo iz marranta arina.
marraska marraska1 1 iz orroa, marrua, oihu ozena.
  2 (hitz elkartuetan)
marraska marraska2 1 adlag marraskatzen.
  2 (hitz elkartuetan)
marraskari marraskari izond marraskatzen, hortzikatzen duena.
marraskatu marraskatu, marraska(tu), marraskatzen 1 du ad hozkada txikiz, zati txikiak kenduz, poliki-poliki jan edo higatu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
marraskilo marraskilo ik barraskilo.
marratu marratu, marra(tu), marratzen 1 du ad lerro edo marren bidez markatu edo marraztu. ik marraztu 2.
  2 marraz hornitu.
  3 marraztu.
  4 (era burutua izenondo gisa)
marratxo marratxo 1 iz ortografian, hitzak lotzeko erabilten den marra laburra.
  2 marra laburra.
marraza marraza iz ganibet handia.
marrazain marrazain iz futbolean eta kideko jokoetan, joko-zelaiaren muga adierazten duen marrako epailea.
marrazkatu marrazkatu, marrazka, marrazkatzen du ad marraztu.
marrazkera marrazkera iz marrazteko era.
marrazketa marrazketa 1 iz marraztea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
marrazki marrazki 1 iz objektu edo gauza baten irudikapena, gainalde lau batean marra bidez egiten dena; marren bidez irudikatzeko antzea.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 marrazki bizi marrazki biziduna.
  5 marrazki bizidun
marrazkidun marrazkidun 1 izond marrazkia duena; marrazkiak dituena.
  2 izlag marrazkiko.
marrazkiera marrazkiera iz marrrazkiak egiteko era.
marrazkigile marrazkigile iz marrazkiak egiten dituen artista. ik marrazkilari.
marrazkigintza marrazkigintza iz marrazkiak egitea.
marrazkilari marrazkilari 1 iz marrazkiak egiten dituen artista. ik marrazkigile.
  2 (hitz elkartuetan)
marrazkilaritza marrazkilaritza iz marrazkilariaren jarduera.
marrazkitu marrazkitu, marrazki(tu), marrazkitzen 1 du ad ipar marraztu.
  2 marratu.
  3 zirriborratu.
marrazkitxo marrazkitxo iz marrazki txikia.
marrazkizale marrazkizale iz ipar marrazkitzen duena.
marrazo marrazo 1 iz itsas arrain handi eta indartsua, ahoa buruaren azpiko aldean eta arku itxurakoa duena, guztiz jatuna (Lamnidae).
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
marraztatu marraztatu, marrazta, marraztatzen du ad marraztu; marratu.
marraztu marraztu, marraz(tu), marrazten 1 du ad marrazki bidez irudikatu.
  2 lerro eta irudi geometrikoz irudikatu. ik marratu.
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan)
  5 (era burutua izenondo gisa)
marrega marrega iz ehun latza.
marro marro1 1 iz aharia. ik zikiro.
  2 (hitz elkartuetan)
marro marro2
  1 marro egin engainatu, atzipetu.
marroi marroi (orobat marroin g. er.) 1 izond/iz gaztainaren azalaren kolorekoa.
  2 (izenondo batekin)
  3 (predikatu gisa)
  4 (kolore hitzarekin)
  5 (hitz elkartuetan)
  · 6 iz kolore marroia.
  7 kolore marroiko pertsona.
  8 fardela, gauza gogaikarria.
  9 marroi-kolore izond
marroidun marroidun izlag marroiko.
marroikara marroikara izond marroiaren antzeko kolorekoa.
marroin marroin ik marroi.
marroiska marroiska ik marroixka.
marroixka marroixka (orobat marroiska g.er.) 1 izond marroiaren antzekoa.
  2 (hitz elkartuetan)
marroka marroka adlag ezkutaketan.
marrokeria marrokeria iz iruzurra.
marrokoar marrokoar ik marokoar.
marrotegi marrotegi iz aharitegia.
marru marru 1 iz behiaren eta beste animalia batzuen oihua. ik marruma.
  2 orroa, oihua.
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 marru egin
marrubi marrubi 1 iz marrubiondoaren fruitu gorri mamitsua, ale txiki askoren elkartzeaz eraturikoa, jateko oso ona.
  2 (edukiera neurrkien)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 basa-marrubi
  5 marrubi ale
  6 marrubi landare
marrubidun marrubidun izond marrubiak dituena.
marrubiondo marrubiondo iz arrosaren familiako landarea, zurtoin herrestaria, hiru zatitan bereizitako hosto horzdunak, lore zuriak eta fruitu gorri mamitsuak dituena (Fragaria vesca). ik marrubi 6.
marrubitsu marrubitsu izond
marruka marruka 1 adlag marru eginez.
  2 (hitz elkartuetan)
marruma marruma 1 iz behiaren eta beste animalia batzuen oihua. ik marru.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 marrumaz marrumaka.
  5 marruma egin
marrumaka marrumaka adlag marruma eginez. ik marruma 4.
marrumalari marrumalari izond marruma egiten duena.
marrumatsu marrumatsu izond marrumaz betea.
marruskadura marruskadura 1 iz indarrez igurztea; igurzte horren ondorioa.
  2 (fisikan)
  3 (hitz elkartuetan)
marruskari marruskari iz marraskaria.
marruskatu marruskatu, marruska(tu), marruskatzen 1 du ad gogor igurtzi.
  2 gogor igurtziz higatu.
  5 irud/hed
  3 esku artean gogor erabiliz, zimurtu edo desitxuratu. ik lauskitu.
  4 marraskatu, hortzikatu.
  5 irud/hed
  6 (era burutua izenondo gisa)
marruskatzaile marruskatzaile izond marruskatzen duena.
marruskatze marruskatze iz gogor igurztea.
marrusketa marrusketa iz zurginaren lanabesa, barneko zuloan zeharka burdinazko xafla ahodun bat duen zurezko prisma batek osatua, zura marruskatzeko eta leuntzeko erabiltzen dena.
marrus-marruska marrus-marruska adlag marruskatuz.
marseilatar marseilatar ik marseillar.
marseillar marseillar (orobat marseilatar eta marsellar) izlag/iz Marseillakoa, Marseillari dagokiona; Marseillako biztanlea.
marseillesa marseillesa iz frantziar ereserkiaren izena.
marsellar marsellar ik marseillar.
marsupial marsupial ik martsupialio.
marta marta iz lepahoriaren larrua.
marteilu marteilu (orobat martelu) iz ipar mailua.
martelu martelu ik marteilu.
martera martera iz Marten mintzatzen omen den hizkuntza.
martetar martetar 1 iz Marteko biztanlea. ik martziano.
  2 martera.
marti marti (Hiztegi Batuak martxo hobesten du) 1 iz martxoa.
  2 marti-zozo
martimuilo martimuilo iz arrabola.
martin martin cf mari.
  1 martin arrantzale iz hegazti igokaria, moko-luzea, luma distiratsuak dituena, ibaien eta aintziren inguruan bizi dena.
  2 martin-saltsero izond
martinete martinete 1 iz mailu handi bat duen tresna, mekanikoki higitzen dena.
  2 kanta flamenkoko mota.
martingala martingala iz trikimailua, amarrua.
martingalatxo martingalatxo iz martingala txikia.
martinikar martinikar izlag/iz Martinikakoa, Martinikari dagokiona; Martinikako herritarra.
martir martir ik martiri.
martiri martiri (orobat martir g.er.) 1 iz fede bati uko ez egiteagatik heriotza pairatu duen pertsona.
  2 bere iritziengatik hiltzen den edo gogor sufritzen duen pertsona.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (izenondo gisa)
  6 (adizlagun gisa)
martirio martirio 1 iz bere fedeari uko ez egiteagatik, martiriak pairatzen dituen estirak edo heriotza. ik martiritza.
  2 irud/hed
  3 estira handia, oinaze gogorra.
  4 (hitz elkartuetan)
martiriotzaile martiriotzaile izond martirizatzen duena.
martiritza martiritza 1 iz martirioa.
  2 (hitz elkartuetan)
martirizatu martirizatu, martiriza(tu), martizatzen 1 du ad martirioa jasanarazi.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
martirologio martirologio iz martirien zerrenda.
martitzen martitzen (Hiztegi Batuak astearte hobesten du) iz asteartea.
martiztar martiztar iz martetarra.
martsupialio martsupialio (orobat marsupial) iz
martxa martxa 1 iz urratsa, ibilera.
  2 (izenondoekin)
  3 ibilaldia.
  4 erritmo aski bizia duen musika lana, soldadu edo lagun talde baten urratsa zuzen dezakeena.
  5 autoetan, abiaduretako bakoitza. ik beherago 11.
  6 adkor kemen, jarduera bizia.
  7 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  8 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  9 martxan adlag
  10 atzera-martxa atzerako martxa.
  11 atzerako martxa
  11 martxa-aldagailu abiadura-aldagailua.
  12 martxa aldatzeko iz martxa aldagailua.
  13 martxa egin joan, alde egin.
  14 martxa eginarazi joanarazi.
  15 martxan ipini martxan jarri, abian jarri.
  16 martxan jarri abian jarri.
  17 mendi martxa (orobat mendimartxa g.er.)
martxandiza martxandiza (Hiztegi Batuak salgai hobesten du) iz ipar salgaia.
martxant martxant ik martxante.
martxante martxante (orobat martxant) 1 iz artelanen salerosketan aritzen den pertsona.
  2 saleroslea, trafikatzailea.
martxarazi martxarazi, martxaraz, martxarazten du ad ibiliarazi.
martxatu martxatu, martxatu, martxatzen da ad joan, alde egin.
martxo martxo (orobat marxo g.er.) 1 iz urteko hirugarren hilabetea.
  2 (-en atzizkiarekin, datetan)
  3 (-k atzizkiarekin, datetan aposizioan)
  4 (-k atzizkiarekin, datetan)
  5 (-ko atzizkiarekin egunak-edo markatzeko)
  6 (hitz elkartuetan)
martxoso martxoso izond adkor martxaz, kemenez betea.
martxotu martxotu, martxo(tu), martxotzen du ad maiatzak bezala jokatu.
martxutar martxutar izlag/iz Martxutakoa, Martxutari dagokiona; Martxutako biztanlea.
martzal martzal izond sendoa, indartsua.
martzial martzial 1 izond gerrari, borrokari dagokiona.
  2 arte martzial borroka-artea.
martziano martziano (orobat marziano) izlag/iz martetarra, pertsona arrotza edo xelebrea.
martzilika martzilika iz
martzilikatu martzilikatu, martzilika, martzilikatzen du ad
marxismo marxismo 1 iz K. Marx, F. Engels eta haien jarraitzaileek eraturiko filosofia-, gizarte- eta ekonomia- doktrina, gaurko sozialismo eta komunismoaren teoria-oinarria dena.
  2 marxismo-leninismo
marxista marxista 1 izond marxismoari dagokiona; marxismoaren aldekoa.
  · 2 iz marxismoaren aldeko pertsona.
  3 marxista-leninista
marxo marxo ik martxo.
marziano marziano ik martziano.
masa masa 1 iz osotasun bat, bereziki tamaina handikoa, eratzen duten gauzen edo zatikien multzoa; gai gotor baten edo isurkari baten kopuru aski handia, bere hartan (ez bere forman edo nolakotasunean) hartua.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, irud/hed)
  5 pertsona multzo handia, jendea.
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik masibo.
  8 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  9 orea.
  10 irud/hed
  11 (hitz elkartuetan)
  12 (fisikan) gorputz batek daukan materia kopurua; gorputz bati ezartzen zaion indarraren eta horri dagokion abiadura aldaketaren arteko erlazioa, beti bat irauten duena.
  13 masa hedabide
  14 masa komunikabide
  15 masa kritiko1 kate erreakzio nuklear bat eragiteko behar den gutxieneko erregai kopurua.
  16 masa kritiko2 irud/hed
masadora masadora iz
masaia masaia ik masaje.
masaiatu masaiatu ik masajeatu.
masail masail ( orobat masaila g.er.) 1 iz aurpegiaren alboko aldea, sudurraren eta belarriaren artean, begi azpitik kokotseraino hedatzen dena. ik matrail; matela.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela; ik beherago 9)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 ipurdi masail ipurmasaila
  7 masail albo (orobat masailalbo)
  8 masail bizar (orobat masailbizar)
  9 masail-gorri (orobat masailgorri) izond masailak gorriak dituena.
  10 masail hezur ik masailezur.
  11 masail koskor (corpusean masailkoskor soilik)
masailagabe masailagabe ik masailgabe.
masailako masailako ik masaileko.
masailalbo masailalbo ik masail 7.
masailbizar masailbizar ik masail 8.
masailburu masailburu iz masailaren burua
masaileko masaileko 1 iz masailean ematen edo hartzen den kolpea.
  2 (izenondoekin)
masaileratu masaileratu, masailera(tu), masaileratzen da ad masailera etorri.
masailezur masailezur ( orobat masail-hezur Hiztegi Batuan masailezur agertzen da) 1 iz hortz-haginak kokaturik dauden hezurra. ik baraila.
  2 pl
masailgabe masailgabe (corpusean masailagabe soilik) izond masailik ez duena.
masailgorri masailgorri ik masail 9.
masailgorritu masailgorritu, masailgorri(tu), masailgorritzen da ad masailak gorritu.
masailkoskor masailkoskor ik masail 11.
masaje masaje (orobat masaia g.er.) 1 iz gorputzaren zati jakinak helburu terapeutikoz igurztea, sakatzea edo kolpekatzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
masajeatu masajeatu (orobat masaiatu ) du ad masajea eman.
masajetxo masajetxo iz adkor masajea.
masajista masajista iz masajeak ematen dituena.
masakratu masakratu, masakra, masakratzen 1 du ad sarraskitu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
masakre masakre 1 iz sarraskia, hilkintza.
  2 (hitz elkartuetan)
masatxo masatxo iz masa txikia.
maseatu maseatu, masea, maseatzen du ad
masia masia iz Kataluniako etxaldea.
masibizazio masibizazio iz masibo bihurtzea.
masibo masibo 1 iz kopuru handiak hartzen dituena, kopuru handiei dagokiena. (pertsonei dagokiena) ik masa 6.
  2 (gauzei dagokiena)
  3 (hedabideei buruz) ik masa 12; masa 13.
  4 masa askokoa, trinkoa.
masiboki masiboki adlag era masiboan.
masifikatu masifikatu, masifika, masifikatzen 1 du ad zerbait erabiltzen duten pertsonen kopurua gehiegi handitu.
  2 (era burutua izenondo gisa) izond
masifikazio masifikazio 1 iz zerbait erabiltzen duten pertsonen kopurua gehiegi handitzea.
  2 (hitz elkartuetan)
masiliar masiliar izlag
masilla masilla (orobat masila) iz mastika.
maska maska (Hiztegi Batuak maskara hobesten du) 1 iz ipar mozorroa, maskara.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 paperezko edo ehunezko zatia, ahoa eta sudurra estaltzen dituena eta agente kutsatzaileetatik babesteko erabiltzen dena. ik maskara 4.
  4 (hitz elkartuetan)
maskadun maskadun izlag maska duena.
maskal maskal (orobat mazkal g.er.) 1 izond ahula, indargabea, biguna. ik maxkal.
  2 (hitz elkartuetan)
maskaldu maskaldu, maskal(du), maskaltzen 1 da/du ad ahuldu.
  2 (era burutuam izenondo gisa)
maskara maskara 1 iz mozorroa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
  4 arnasa hartzeko gailua, ahoa eta sudurra estaltzen dituena.
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (bestelakoak)
maskarada maskarada (orobat maxkarada g.er.) 1 iz Zuberoako dantza eta kanta multzoa, kalez kale joanez jokatzen dena.
  2 fartsa.
maskaradun maskaradun izond maskara jantzia duena.
maskaratu maskaratu, maskara(tu), maskaratzen 1 da/du ad zerbait beste itxura baten atzean ezkutatu. ik maskatu1.
  2 du ad maskara jarri. ik mozorrotu; maskatu1.
  3 (era burutua izenondo gisa)
maskaratxo maskaratxo iz ahoa eta sudurra estaltzen dituen maska. ik maskarilla.
maskaratzar maskaratzar iz itsasontzien brankan jartzen den irudi handi apaingarria. ik maskaroi.
maskarazi maskarazi, maskaraz, maskarazten du ad maskaratzera behartu.
maskarilla maskarilla 1 iz ahoa eta sudurra estaltzen dituen maska. ik maskaratxo.
  2 aurpegia estaltzen duen geruza kosmetikoa.
maskaroi maskaroi iz aurpegitzar baten itxura duen apaingarri arkitektonikoa.
maskatu maskatu1, maska(tu), maskatzen 1 du ad ipar zerbait, beste itxura baten atzean ezkutatu. ik maskaratu.
  2 maska jarri. ik maskaratu 2.
  3 (era burutua izenondo gisa)
maskatu maskatu2, maska(tu), maskatzen du ad mastekatu, mamurtu.
maskatze maskatze iz ipar mozorrotzea.
maskor maskor (orobat maxkor g.er.) 1 iz soinberen eta beste ornogabe batzuen gorputza estaltzen duen karezko azala. ik kusku.
  2 irud/hed
  3 maskorren gaia.
  4 (M larriz) Donostiako Zinemaldiko saria, besterik adierazten ez bada, Urrezko Maskorra. ik beherago 8
  5 balbula.
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 Urrezko Maskor Donostiako Zinemaldiko sari nagusia.
  9 Zilarrezko Maskor Donostiako Zinemaldiko bigarren saria.
maskordun maskordun 1 izond maskorrez hornitua.
  2 izlag maskorra duena.
  3 (izen gisa)
maskortxo maskortxo izond maskor txikia.
maskota maskota iz zorte-emailetzat hartzen den pertsona, animalia edo gauza.
maskotatxo maskotatxo iz adkor maskota.
maskulinitate maskulinitate 1 iz maskulinotasuna.
  2 adkor zakila.
maskulinizante maskulinizante izond maskulino bihurtzen duena.
maskulinizatu maskulinizatu izond maskulino bihurtua.
maskulinizazio maskulinizazio iz maskulino bihurtzea.
maskulino maskulino 1 izond gizonari dagokiona, gizonezkoa. ik femenino.
  2 (gramatikan) bi genero dituzten hizkuntzetan, genero ez-markatuari dagokiona.
maskulinoide maskulinoide izond
maskulinotasun maskulinotasun iz maskulinoa denaren nolakotasuna.
maskur maskur iz azala loditzeagatik eskuetan egiten den gogorgunea.
maskuri maskuri 1 iz giltzurrinei darien pixa biltzen duen mintzezko zorroa. ik bixika.
  2 (testuinguru teknikoetan)
  3 (bestelakoak)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 behazun maskuri behazuna biltzen duen mintzezko zorroa.
maskurtsu maskurtsu izond maskurrez betea.
maskurtu maskurtu, maskur(tu), maskurtzen da ad maskurrak eratu.
masoi masoi 1 iz masoneriako kide den pertsona. ik framazon.
  2 (izenondo gisa)
masoka masoka izond adkor masokista.
masokismo masokismo 1 iz oinazea pairatzean atsegina -bereziki sexu-atsegina-, hartzen duenaren jokaera.
  2 sado-masokismo sadismoa eta masokismoa pertsona berean bilduak.
masokista masokista izond/iz oinazea pairatzean atsegina -bereziki sexu-atsegina-, hartzen duena; maskokismoari atxikia.
  2 masokismoari dagokiona.
masoneria masoneria 1 iz isilpeko elkartea, harginengandik harturiko ikur batzuk erabiltzen dituena, kideen arteko elkartasuna helburutzat duena eta giza anaitasuna aldarrikatzen duena. ik framazoneria.
  2 irud/hed
masoniar masoniar izlag masonikoa.
masoniko masoniko izond masoneriari dagokiona.
maspasa maspasa ik mahaspasa.
maspil maspil 1 izond mailatua, maspildua.
  2 irud/hed
maspildu maspildu (orobat mazpildu; Hiztegi Batuan maspildu agertzen da), maspil(du), maspiltzen 1 da/du ad mailatu, akastu; zapaldu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
  4 maspil-maspil egin erabat maspildu.
maspil-maspil egin maspil-maspil egin ik maspildu 4.
maspreza maspreza iz brankan makurtua kokatzen den haga edo masta modukoa, ontziaren aurreko mastaren abenkak finkatzeko balio duena.
mass mass
  1 mass media masa komunikabidea.
massaitar massaitar iz Kenia aldeko massai tribuko kidea.
masta masta 1 iz ontzietan, belei eusteko zutik kokatzen den haga.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 bandera eta kidekoak jartzen diren haga.
  5 hiru-mastako iz hiru mastako ontzia.
  6 masta nagusi1
  7 masta nagusi2 (erkaketetan)
mastaberritu mastaberritu, mastaberri, mastaberritzen du ad masta berria jarri.
mastadun mastadun izlag mastako.
mastagabetu mastagabetu izond mastak galdu dituena edo kendu zaizkiona.
mastakatu mastakatu ik mastekatu.
mastaratu mastaratu, mastara(tu), mastaratzen da/du ad mastara joan; mastara eraman.
mastatxo mastatxo iz masta txikia.
mastekatu mastekatu (orobat mastakatu g.er.), masteka, mastekatzen 1 du ad ahoan ibili, ahoan txikitu. ik murtxikatu; mamurtu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
  4 mastekatzeko goma gomaren antzeko gaia, azukreduna eta aromaduna, mastekatzen dena.
mastekatzaile mastekatzaile iz aipatzen dena mastekatzen duen pertsona.
mastekatze mastekatze iz ahoan txikitzea.
mastektomia mastektomia iz bular bat osoki edo partez erauztea.
master master1 1 iz graduondoko espezializazio ikastaroa, unibertsitatean edo kideko zentro batean egiten dena.
  2 (hitz elkartuetan)
master master2 iz kopiak egiteko erabiltzen den audio edo bideo zinta.
masterizatu masterizatu, masteriza, masterizatzen du ad kopiak egiteko masterra ekoiztu.
masterizatze masterizatze iz kopiak egiteko masterra ekozitea.
masterizazio masterizazio 1 iz masterizatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
masterraldi masterraldi iz masterra.
Masters Masters 1 iz tenisean eta golfean, munduko jokalari hoberenak baino jokatzen ez duten txapelketa.
  2 (hitz elkartuetan)
mastika mastika iz leihoetako beirak finkatzeko, zuloak betetzeko edo tutuak lotzeko erabiltzen den orea.
mastin mastin 1 iz artzakurra, artzanora.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mastitis mastitis iz ugatzaren hantura.
mastodonte mastodonte iz Hirugarren eta Laugarren Aroetako ugaztun fosil guztiz handia, elefantearen ahaidea.
mastoiditis mastoiditis iz loki hezurreko apofisiaren infekzio birala.
mastrakatu mastrakatu ( orobat mastrikatu ), mastraka(tu), mastrakatzen 1 da/du ad lauskitu, gogor erabiliz zimurtu edo desitxuratu. ik marruskatu 3.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mastrikatu mastrikatu ik mastrakatu.
masturbaketa masturbaketa iz masturbatzea.
masturbaldi masturbaldi iz masturbatzea.
masturbatu masturbatu, masturba, masturbatzen da/du ad sexu plazerra bakarka hartu; besteren bati, koitorik gabe, sexu gozamena eman. ik idi 18; kanpai 16.
masturbatzaile masturbatzaile izond /iz masturbatzen duena.
masturbatze masturbatze iz sexu plazerra bakarka hartzea; besteren bati, koitorik gabe, sexu gozamena ematea.
masturbazio masturbazio iz masturbatzea.
masusta masusta 1 iz laharraren edo sasiaren (Rubus fruticosus) fruitua, jateko ona, lehenik berde, gero gorri eta umotzean beltz diren pikor hazidun askoren multzoak osatua.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  3 masusta arbola ik masustondo.
  4 masusta ardo (corpusean masustardo soilik)
  5 masusta-gorri mugurdia.
  6 masusta-kolore izond masustaren kolorea duena.
  7 masusta landare
masustadun masustadun izond
masustardo masustardo ik masusta 4.
masustondo masustondo 1 iz masusta arbola, lore arrak eta emeak txorten berean dituen zuhaitza, etorkiz sortaldekoa (Morus alba eta Morus nigra). ik masusta 3.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 masustondoaren zura.
mataderi mataderi iz hiltegia.
matadero matadero iz hiltegia.
matadore matadore iz zezen-hiltzailea.
matahame matahame ik matahami.
matahami matahami (orobat matahame) 1 iz ipar
  2 (hitz elkartuetan)
matalaz matalaz (orobat matalaza eta matelasa g.er.; Hiztegi Batuan matalaz agertzen da eta lastaira hobesten da) iz ipar
matapax matapax iz
matatxerri matatxerri iz txerria hiltzea.
mataza mataza 1 iz euskarririk gabe bira handietan bildurik dagoen haria.
  2 irud/hed (gauza fisikoak)
  3 irud/hed (gauza abstraktuak)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 elurraz mintzatuz, maluta.
  7 hari mataza
  8 ile mataza
matazatu matazatu, mataza(tu), matazatzen 1 du ad mataza eginez haria bildu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
matazatxo matazatxo iz mataza txikia.
mate mate1 edo xake mate 1 iz xakeko jokaldia, erregeari, ezin defenda daitekeenean, eraso jotzean datzana eta partidaren amaiera dakarrena.
  2 irud/hed
mate mate2 iz Hego Amerikako zuhaitza (Ilex paraguayensis); zuhaitz horren hosto idor eta xigortuekin prestatzen den egoskina.
mate mate3 izond koloreez eta mintzatuz, distiragabea.
mate mate4 iz matematika.
matela matela 1 iz masaila.
  2 (hitz elkartuetan)
matelasa matelasa ik matalas.
matelezur matelezur iz masailezurra.
matelondo matelondo iz masailaren aldea.
matema matema iz J. Lacanen arabera, zenbait kontzeptu psikoanalitiko aljebraren notazioaren bidez adierazteko balio duen formulazio mota.
matematika matematika 1 iz helburutzat kopurua eta ordena dituzten jakintzen multzoa.
  2 pl
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik matematiko.
matematikagile matematikagile iz matematikaria.
matematikalari matematikalari (Hiztegi Batuan matematikari agertzen da) iz matematikaria.
matematikari matematikari 1 iz matematikan aditua den pertsona.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
matematikarijale matematikarijale iz
matematikazale matematikazale izond matematikaren zalea dena.
matematiko matematiko 1 izond matematikarena, matematikari dagokiona. ik matematika 3.
  2 (izenondo elkarketaren bigarren osagai gisa)
  · 3 iz matematikalaria.
matematikoki matematikoki 1 adlag matematikaren metodoen arabera; era matematikoan.
  2 (hitz elkarketan)
matematizagarri matematizagarri izond matematiza ditekeena.
matematizatu matematizatu, matematiza, matematizatzen du ad matematikaren bidez formulatu.
materia materia 1 iz gauza guztiak eginak dauden gaia.
  2 gai mota jakin bat.
  3 (forma-ri kontrajarria)
  4 (espiritu-ri eta kidekoei kontrajarria)
  5 (hitz elkartuertan)
  6 materiazko ik materiadun.
materiadun materiadun izond materia duena, materiaz osatua. ik material; materia 6.
materiagabe materiagabe (orobat materia-gabe) 1 izond materiarik ez duena. ik immaterial.
  2 materiagabeko izlag materiagabea.
materiagabetasun materiagabetasun iz materiagabea denaren nolakotasuna.
material material 1 izond materiazkoa; materiari dagokiona; materian edo materiaren bidez agertzen edo adierazten dena; espirituzkoa ez dena. ik materiadun; materia 6.
  · 2 (orobat materiale g.er.; Hiztegi Batuak materiale baztertzen du eta material erabili behar dela adierazten) iz ekaia.
  3 (izenondo eta izenlagunekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 gaia.
  7 adkor droga.
  8 (hitz elkartuertan lehen osagai gisa)
  9 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  10 ez-material izond
materiale materiale ik material.
materialgintza materialgintza 1 iz materialak egitea edo prestatzea.
  2 ikas-materialgintza
materialismo materialismo (orobat matrialismo) 1 iz materia beste gairik ez dagoela baieztatzen duen doktrina metafisikoa.
  2 (izenondoekin)
  2 ondasun eta atsegin materialen bila dabilenaren jokaera edo arima egoera.
materialista materialista 1 iz/izond materialismoaren aldekoa.
  · 2 izond ondasun eta atsegin materialen bila dabilena.
materializatu materializatu, materializa, materializatzen 1 du ad gauzatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
materializazio materializazio iz materializatzea, gauzatzea.
materialki materialki adlag alderdi materialean. ik fisikoki.
materialtasun materialtasun 1 iz materiala denaren nolakotasuna.
  2 ez-materialtasun iz
matiz matiz iz ñabardura.
matizatu matizatu, matiza, matizatzen du ad argitu, zehaztu, ñabardura egin.
mato mato 1 iz ipar makila lodia.
  2 makulua.
matoi matoi iz erasolaria.
matradura matradura iz
matrail matrail ( ; orobat matraila g.er) 1 iz masaila. ik matela.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ipurdi matrail ipurdi masaila.
matrailalde matrailalde iz masailaren aldea.
matrailaundi matrailaundi izond masail handiak dituena.
matraileko matraileko 1 iz masailekoa.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
matrailezur matrailezur (orobat matrail hezur g.er.; Hiztegi Batuan matrailezur agertzen da) 1 iz masailezurra.
  2 pl
  3 (hitz elkartuetan)
matrailgorritu matrailgorritu izond masailak gorrituak dituena.
matrailtsu matrailtsu izond masail nabarmena duena.
matraka matraka1 1 iz istilua, iskanbila.
  2 kalaka.
  · 3 izond
  4 mari-matraka ik mari 22.
  5 matraka eman kalaka eman.
matraka matraka2 iz ipar borra.
matrakadun matrakadun iz ipar borraduna.
matrakatu matrakatu, matraka(tu), matrakatzen du ad
matrakoso matrakoso izond matraka ematen duena.
matraz matraz (orobat matraze) iz beirazko ontzi biribil lepaluzea, kimika laboratorioetan erabiltzen dena.
matraze matraze ik matraz.
matrialismo matrialismo ik materialismo.
matriarkado matriarkado ik matriarkatu.
matriarkal matriarkal izond matriarkatuarena, matriarkatuari dagokiona.
matriarkatu matriarkatu (orobat matriarkado g.er.) iz agintea emakumeena den gizarte antolamendua.
matrikula matrikula 1 iz zerrenda edo erregistro ofizial batean izena ematea; talde jakin batean sartzen diren banako guztien izenak jasotzen dituen lista zenbakiduna.
  2 ibilgailuetan eta kidekoetan, matrikula zenbaki hori jasotzen duen plaka.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ohorezko matrikula.
  6 aurre-matrikula
  7 matrikula egin ik matrikulatu.
  8 ohorezko matrikula bikain” baino kalifikazio garaiagoa, hurrengo ikastaroko matrikula ez ordaindu beharra dakarrena.
matrikuladun matrikuladun 1 izond matrikula duena.
  · 2 izlag matrikulako.
matrikulaketa matrikulaketa iz matrikulatzea.
matrikulatu matrikulatu, matrikula(tu), matrikulatzen 1 da/du ad zerrenda edo erregistro ofizial batean izena eman, matrikula egin.
  2 (ibilgailuak)
matrikulatze matrikulatze iz zerrenda edo erregistro ofizial batean izena ematea, matrikula egitea.
matrikulazio matrikulazio 1 iz zerrenda edo erregistro ofizial batean izena ematea, matrikula egitea.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (ibilgailuak)
matrimonialista matrimonialista izond ezkontzari dagokiona.
matrimonio matrimonio 1 iz ezkontza.
  2 senar-emazteak, ezkontideak.
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan)
matriuska matriuska iz errusiar etorkiko jostailua, gerritik banaturiko eta tamaina gero eta txikiagoko panpina berdin eta barne-hutsen multzo batean datzana.
matrize matrize 1 iz gauzaki jakinak urtzeko, grabatzeko edo ebakitzeko moldea.
  2 irud/hed
  3 (matematikan) lerro eta zutabeetan ordenaturiko eta lauzizuzen modura antolaturiko zenbakien edo ikur aljebraikoen multzoa.
  · 4 izond enpresa eta kidekoez mintzatuz, jatorrizkoa.
matroi matroi izond ik matrona 2.
matrona matrona 1 iz antzinatean familiako ama noble eta bertutetsua.
  2 irud/hed
  3 emakume heldua eta gorputz handikoa.
mats mats ik mahats.
matsondo matsondo ik mahatsondo.
matsukatu matsukatu, matsuka, matsukatzen du ad ik matxukatu.
mattia mattia (mug) izond adkor maitea.
  2 (deiki gisa)
matuti matuti iz pl lehen otoitz ordua, egunsentia baino lehen esaten dena. ik maitina.
matxarda matxarda1 (orobat matxarde) 1 iz giltzadura batez loturiko bi piezak osaturiko lanabes atzitzailea.
  2 zenbait oskoldun, armiarma eta kidekoren organo atzitzailea, matxarda modukoa.
  3 bi hortzeko sardea.
matxarda matxarda2 1 izond emakumeez mintzatuz, bihurria eta gizonzalea dena.
  2 ik mari 23.
matxarde matxarde ik matxarda1.
matxete matxete 1 iz ganibeta modukoa, astuna, xafla-zabala eta aho bakarrekoa.
  2 irud/hed
matxetedun matxetedun izond matxetea duena.
matxetetzar matxetetzar iz adkor matxete handia.
matxinada matxinada 1 iz agintaritzaren aurkako herri nahasmendua edo talde jakin baten jazarraldia. ik matxinaldi.
  2 (izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 matxinada egin
  7 matxinada piztu da/du ad
matxinadaburu matxinadaburu iz matxinada baten burua.
matxinaldi matxinaldi 1 iz matxinada.
  2 (hitz elkartuetan)
matxinarazi matxinarazi, matxinaraz, matxinarazten du ad matxinatzera behartu. ik matxinatu 3.
matxinatu matxinatu, matxina, matxinatzen 1 da ad aginpidea duenaren aurka altxatu, matxinada egin.
  2 irud/hed
  · 3 du ad ik matxinarazi.
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 (era burutua izen gisa) ik matxino.
matxinatze matxinatze iz aginpidea duenaren aurka altxatzea, matxinada egitea.
matxino matxino1 1 iz aginpidea duenaren aurka altxatzen den pertsona. ik matxinatu 5.
  2 (hitz elkartuetan)
  · 3 izond aginpidea duenaren aurka altxatzen dena.
matxino matxino2 iz tamaina handiko mailu mekanikoa, forjatze lantegi handietan erabiltzen dena.
matxinoburu matxinoburu (orobat matxino-buru) 1 iz matxinoen burua.
matxinsalto matxinsalto 1 iz intsektu jauzikaria, berde horixka, otiaren antzekoa baina alorretan kalterik egiten ez duena (Stauronotus maroccanus).
  2 irud/hed
  3 larrapotea, otia.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
matxismo matxismo 1 iz gizona berez emakumea baino gehiago dela uste duenaren jarrera eta pentsaera.
  2 (hitz elkartuetan)
matxista matxista izond matxismoari dagokiona; matxismoaren aldekoa.
matxo matxo (orobat macho) 1 iz ar matxista.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (izenondo gisa)
  4 (adizlagun gisa)
matxoi matxoi iz hargin-lanezko zutarria, horma bati, sendotzeko, eransten zaiona.
matxukatu matxukatu, matxuka, matxukatzen du ad ik matsukatu.
matxura matxura 1 iz ibilgailu, makina, sistema edo kidekoren baten akatsa, bereziki ibiltzetik geldiarazten diona.
  2 irud/hed akatsa.
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 matxura izan du ad
matxuratu matxuratu, matxura(tu), matxuratzen 1 da/du ad ibilgailu, makina, sistema edo kidekoren batek matxura izan.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
matxuratze matxuratze iz ibilgailu, makina, sistema edo kidekoren batek matxura izatea.
mau mau
  1 mau-mau
mauka mauka1 iz aukera bikaina, erraz lortzen den gauza benetan onuragarria.
mauka mauka2
  1 mauka-mauka adlag jateari buruz mintzatuz, gogoz, jan eta jan.
mauka mauka3 ik mahuka.
maukera maukera
  1 aukeraren maukera
maula maula 1 iz iruzurra.
  2 maula-egile
Mauleratu Mauleratu, Maulera(tu), Mauleratzen da/du ad Maulera joan, Maulera eraman.
mauletar mauletar izlag/iz Maulekoa, Mauleri dagokiona; Mauleko biztanlea.
mauritaniar mauritaniar izlag/iz Mauritaniakoa, Mauritaniari dagokiona; Mauritaniako biztanlea.
mauritar mauritar izlag
mauser mauser (orobat Mauser) iz G. Mauser alemaniarrak asmaturiko errepika-fusila.
mausoleo mausoleo 1 iz hilobi monumentua.
  2 irud/hed
maxal maxal iz marexal (?).
maxela maxela ik mazela.
maxeleko maxeleko ik mazelako.
maxiatu maxiatu ik maiseatu.
maxima maxima 1 iz esakunea.
  2 joka-araua.
maximalismo maximalismo iz ideia edo doktrina bat bere hartan osorik eta amore ematerik gabe onartu behar dela uste dutenen jarrera.
maximalista maximalista izond maximalismoari dagokiona, maximalismoaren aldekoa.
maximizatu maximizatu, maximiza, maximizatzen du ad magnitude bati balio maximoa iritsarazi. ik maximotu.
maximo maximo 1 izond handiena, altuena.
  · 2 iz balio edo zenbateko maximoa.
  3 tenperatura maximoa.
maximotu maximotu, maximo(tu), maximotzen du ad magnitude bati balio maximoa iritsarazi. ik maximizatu.
maxina maxina ik makina.
maxinamendu maxinamendu iz
maxineria maxineria ik makineria.
maxkal maxkal 1 izond adkor maskala, ahula, biguna.
  2 maxkal-maxkal adlag
maxkaldu maxkaldu, maskal(du), maskaltzen 1 da/du ad maskaldu.
  2 (era burututa izenondo gisa)
maxkarada maxkarada ik maskarada.
maxkor maxkor ik maskor.
maya maya 1 iz Yukatanen eta inguruetan bizi den herri indigena bateko kidea.
  · 2 izond herri horri dagokiona.
mazal mazal 1 izond adeitsua, xaloa.
  2 adeitasuna adierazten duena.
  3 (adizlagun gisa)
mazal mazal ik mazela.
mazapan mazapan 1 iz almendra gordin birrinduekin eta azukrearekin egiten den orea.
  2 mazapanezko gozokia, eskuarki iruditxo forma duena.
mazedoniar mazedoniar izlag/iz Mazedoniakoa, Mazedoniari dagokiona; Mazedoniako herritarra.
mazedoniera mazedoniera iz Mazedonian hitz egiten den eslaviar hizkuntza.
mazela mazela (orobat mazel g.er., maxel g.er. maxela g.er. eta mazala g.er.; Hiztegi Batuan maxela agertzen da) 1 iz masaila.
  2 mendiez mintzatuz, alboa, aldatsa.
  3 irud/hed
  4 ipur mazela ik ipurmazela.
  5 ipurdi mazela ipar ipurmasaila.
  6 mendi mazela
mazelako mazelako (orobat maxelako) 1 iz masailekoa.
  2 irud/hed
mazi mazi iz
mazitu mazitu, mazi, mazitzen 1 da ad ipar birrindu.
  2 (era burutua izanondo gisa)
mazizo mazizo iz mendigunea.
mazkal mazkal ik maskal.
mazkarotu mazkarotu, mazkaro, mazkarotzen du ad ipar ñabartu.
mazkleta mazkleta iz
mazmorra mazmorra iz leotza.
mazo mazo1 1 iz zurezko mailu modukoa, handia.
  2 arma zaharra, burdinazkoa edo zurezkoa, gider luze-mehar batez eta honek muturrean duen buru batez osatua.
  3 zokor-mazo zokorrak birrintzeko mazoa; adimen laburreko pertsona.
mazo mazo2 adlag adkor oso.
mazokada mazokada iz mazo ukaldia.
mazopa mazopa iz izurdearen familiako itsas ugaztuna, hura baino txikiagoa, mutur-hantua, bizkar hegala laburra duena, itsaso hotz eta epeletan bizi dena (Phocaena phocaena).
mazpil mazpil iz hurritzaren antzeko zuhaixka (Sorbus torminalis); landare horren fuitua.
mazpildu mazpildu ik maspildu.
maztika maztika iz
mazurka mazurka iz poloniar jatorriko dantza, hiru aldiko konpasekoa eta erritmo lasaikoa.
mazusta mazusta ik masusta.
mcdonaldsizazio mcdonaldsizazio iz
mea mea 1 iz lurraren azala osatzen duen gai ez organikoa, bereziki ustiatzeko onuragarri dena. ik mineral.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 meatzea.
  6 mea-zulo ik meazulo.
  7 mea-zain ik meazain.
meagile meagile iz meatzaria.
meagin meagin iz meatzaria.
meagintza meagintza iz meatzaritza.
meakulpaka meakulpaka adlag “mea culpa” esanez.
meandro meandro iz ibai batek bere bidean egiten duen bihurgune handia.
meandroka meandroka adlag
meategi meategi orobat mehategi g.er.) 1 iz mineral jakin bat ustiatzen den lur eremua; minerala ustiatzeko zuloen eta instalazioen multzoa. ik meatze.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
meatoki meatoki orobat mehatoki g.er. 1 iz meategia.
  2 (hitz elkartuetan)
meatu meatu iz gorputzeko hodia edo hodiko zuloa.
meatxu meatxu ik mehatxu.
meatz meatz ik meatze.
meatzari meatzari (orobat mehatzari g.er.) 1 iz meategian mea ateratzen lan egiten duen pertsona.
  2 irud/hed
  3 (izen soila aditzaren ezkerrean)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 meatzari kide ik meatzarikide.
meatzarikide meatzarikide (corpusean meatzari kide soilik) iz meatze bereko meatzaria.
meatzaritza meatzaritza (orobat mehatzaritza g.er.) 1 iz meategian mea ateratzeko lanbidea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
meatze meatze ( orobat meatz g.er. eta mehatze g.er.) 1 iz mineral jakin bat ustiatzen den lur eremua; minerala ustiatzeko zuloen eta instalazioen multzoa. ik meategi.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 meatze zulo
meazain meazain (corpusean mea-zain soilik) iz mea baten zaina.
meazilo meazilo ik meazulo.
meazulo meazulo ( orobat mea-zulo eta meazilo g.er.) 1 iz meatze zuloa.
  2 irud/hed
medaila medaila ( orobat medela g.er. eta midaila g.er.) 1 iz domina.
  2 (izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
medailadun medailadun (orobat medaildun g.er.) izond/iz medaila duena; medailak dituena.
medailatu medailatu, medaila(tu), medailatzen 1 du ad ipar medaila ezarri. ik kondekoratu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
medailatze medailatze iz medaila ezartzea.
medaildun medaildun ik medailadun.
medailoi medailoi 1 iz medaila modukoa, biribila edo obala, eta eskuarki irudiduna.
  2 oihaletan eta erabiltzen den apaingarri biribila edo obala, eskuarki irudiduna.
  3 arkitekturan erabiltzen den apaingarri biribila edo obala, eskuarki erliebeduna.
medela medela ik medaila.
medellindar medellindar izlag/iz Medellingoa, Medellini dagokiona; Medellingo biztanlea.
media media1 1 iz masa komunikabidea. ik medio2.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 mass media masa komunikabidea.
media media2 iz batezbestekoa.
media media3 izond erdikoa, ertaina.
media media4 iz galtzerdia.
mediana mediana iz (estatistikan) distribuzio estatistiko baten erdiko balioa, aldagaiaren balioak erdiak alde batera eta erdiak bestera uzten dituena.
mediar mediar izlag/iz antzinako Asiako eskualde zen Mediari dagokiona; Mediako herritarra.
mediateka mediateka 1 iz hainbat komunikabide euskarriri dagokion dokumentu bilduma; bilduma hori kokatzen den lekua.
  2 (hitz elkartuetan)
mediatiko mediatiko izond komunikabideena, komunikabideei dagokiena.
mediatikoki mediatikoki adlag komunikabideei dagokienez.
mediatizatu mediatizatu, mediatiza(tu), mediatizatzen 1 du ad pertsona edo erakunde baten portaeran eragin, haren askatasuna mugatuz edo murriztuz.
  2 komunikabideen eraginpean jarri.
mediatizazio mediatizazio iz mediatizatzea.
medikal medikal izond ipar medikoa.
medikalizatu medikalizatu, medikaliza, medikalizatzen 1 du ad mediku zerbitzuz hornitu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
medikalizazio medikalizazio iz medikalizatzea.
medikamentu medikamentu iz sendagaia.
medikatu medikatu, medika, medikatzen da/du ad sendagaiak hartu; sendagaiak eman.
medikatze medikatze iz sendagaiak hartzea edo ematea.
medikazio medikazio 1 iz medikatzea; norbait medikatzen den sendagaien multzoa.
  2 (hitz elkartuetan)
mediko mediko (orobat mediku) izond medikuari dagokiona; medikuntzari dagokiona. ik mediku 4; medikuntza 3.
medikoki medikoki adlag ikuspuntu medikotik.
mediku mediku ( orobat midiku g.er. eta miriku g.er.) 1 iz lanbidetzat medikuntza duen pertsona, horretarako gai egiten duten ikasketak bururatu dituena. ik sendagile.
  2 (izenondoekin)
  3 (izen soila aditzekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik mediko.
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  · 6 izond ik mediko.
  7 auzi-mediku auzitegiko medikua.
  8 auzitegi-mediku auzitegiko medikua.
  9 auzitegiko medikua
  10 mediku andre
  11 medikuarene- (leku atzizkiekin singularrean, medikuaren etxea adierazteko)
medikugai medikugai iz medikuntza ikasketan egiten ari den pertsona.
medikukide medikukide iz lantoki bereko medikua.
medikuntza medikuntza 1 iz eriari osasuna atxikitzea edo bihurtzea helburu duen jakintza; gisa eritasunak sendatzeko edo haiei aurrea hartzeko antzea. ik sendagintza.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik mediko.
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
medikuordeko medikuordeko iz medikuaren ordekoa.
medikutza medikutza iz medikuntza.
medio medio1
  1 dela medio
  2 direla medio
  3 zela medio
  4 zirela medio
  5 (dela/direla/zela/zirela ezabatuz)
medio medio2 1 iz pl komunikabidea. ik media1.
  2 (hitz elkartuetan)
medio medio3 1 iz bidea; bitartekoa.
  2 (hitz elkartuetan)
medio medio4 1 iz ingurunea; ingurumena.
  2 (hitz elkartuetan)
mediokre mediokre 1 izond erdipurdikoa.
  2 (izen gisa)
mediokridade mediokridade ik mediokritate.
mediokritate mediokritate (orobat mediokridade g.e.) iz erdipurdikotasuna; erdipurdikokeria.
meditante meditante bitarteko.
meditatu meditatu, medita, meditatzen 1 du ad gogoeta egin, sakon hausnartu.
  2 (zer osagairik gabe) meditazioa egin.
  3 (zer osagairekin)
meditatzaile meditatzaile izond
meditazale meditazale izond
meditazio meditazio (orobat meditazione g.er.) 1 iz hausnarketa sakona, gogartea.
  2 erlijio gaiez hausnartzea.
meditazione meditazione ik meditazio.
mediterranear mediterranear (orobat mediterraneoar g.er. eta mediterraniar g.er.) izond Mediterraneo itsasoari eta inguruari dagokiona.
mediterraneo mediterraneo (orobat mediterranio g.er.) 1 izond mediterranearra.
  2 izlag
mediterraneoar mediterraneoar ik mediterranear.
mediterraniar mediterraniar ik mediterranear.
mediterranio mediterranio ik mediterraneo.
mediterranismo mediterranismo iz
medium medium iz espirituekin komunikatzeko bitartekari lana egiteko gaitzat hartzen den pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
medizina medizina 1 iz sendagaia.
  2 irud/hed
  3 medikuntza.
medizinal medizinal izond sendagarria.
medusa medusa iz marmoka.
meeting meeting iz bilera. ik mitin.
mega mega 1 (tamaina ikaragarria adierazteko)
  2 megabytea.
megabit megabit iz informazio banakoa, milioi bat biten baliokidea.
megabyt megabyt iz 1.048.576 byten kide den banakoa. ik mega 2.
megadenda megadenda 1 iz adkor denda erraldoia.
  2 (hitz elkartuetan)
megafonia megafonia 1 iz hotsaren edo soinuaren bolumena handitzeko teknika; hotsaren edo soinuaren bolumen handitze hori lortzeko instalazioa.
  2 (hitz elkartuetan)
megafono megafono iz bozgorailua, eskuarki mikrofonoduna.
megakataklismo megakataklismo iz adkor hondamendi ikaragarria.
megakonprometitu megakonprometitu, megakonprometi, megakonprometitzen da ad adkor guztiz konprometitu.
megakorporazio megakorporazio iz korporazio erraldoia.
megalitika megalitika iz megalitoen multzoa.
megalitiko megalitiko izond harri handi landugabeez egina.
megalitismo megalitismo iz kultura megalitikoa.
megalito megalito iz monumentu megalitikoa.
megalomania megalomania iz handikeriazko mania.
megalomano megalomano 1 izond megalomania duena.
  2 pertsona megalomanoari dagokiona.
megalopoli megalopoli ik megalopolis.
megalopolis megalopolis iz hiri erraldoia. ik megapoli.
megamakrosaltoki megamakrosaltoki iz adkor saltoki erraldoia.
megamerkatu megamerkatu iz merkatu erraldoia.
megamix megamix iz
megamoderno megamoderno iz adkor ikaragarri modernoa.
megapoli megapoli iz megalopolisa.
megaproiektu megaproiektu iz proiektu erraldoia.
megarama megarama iz ipar
megaratar megaratar izlag/iz Megarakoa, Megarari dagokiona; Megarako herritarra.
megaroi megaroi (orobat megaron g.er.) iz antzinako Greziako jauregi batzuetako sala laukizuzena, erdian beheko sua zuena.
megaron megaron ik megaroi.
megasaltoki megasaltoki iz saltoki erraldoia.
megavatio megavatio ik megawat.
megawat megawat (orobat Megawat eta megavatio g.er.) iz potentzia elektrikoko banakoa, milioi bat watten baliokidea.
megretista megretista izond Frantzian, Le Pen-en alderdiko B. Megret-en aldekoa.
mehaindar mehaindar izlag/iz Mehainekoa, Mehaini dagokiona; Mehianeko biztanlea.
mehaka mehaka1
  1 zango-mehaka iz ipar orkatila.
mehaka mehaka2 iz bide estua.
mehakezur mehakezur (orobat mehaka hezur) iz aldakako hezurra.
mehakil mehakil ik mehakoil.
mehakoil mehakoil (orobat mehakil g.er.) iz argala, liraina.
mehar mehar 1 izond estua. (bide eta kidekoak)
  2 (bestelakoak)
  3 (hitz elkartuen bigarren osagai gisa, lehen osagaia izena delarik eta elkarketak izenondo balioa duela)
  4 mehea.
  5 (pertsonez eta animaliez mintzatuz)
  6 irud/hed
  · 7 (-en atzizkiaren eskuinean izen gisa) mehartasuna.
  8 heste mehar hesteen lehen zatia, luzea eta mehea.
mehardura mehardura iz mehartzea; mehartzearen ondorioa.
mehargin mehargin iz
mehargune mehargune iz gune meharra. ik estugune; mehegune.
mehartasun mehartasun iz meharra denaren nolakotasuna. ik mehetasun.
mehartu mehartu, mehar(tu), mehartzen 1 da/du ad mehar edo meharrago bihurtu. ik estutu.
  2 mehetu.
  3 (era burutua izenondo gisa)
mehartxo mehartxo izond mehar samarra. ik meharxka.
meharxka meharxka izond mehartxoa.
mehastu mehastu ik mehaztu.
mehategi mehategi ik meategi.
mehatoki mehatoki ik meatoki.
mehats mehats1 ik mehatz.
mehats mehats2 (orobat mehatx) 1 izond ipar mehea.
  2 irud/hed
mehatsatu mehatsatu ik mehatxatu.
mehatsu mehatsu ik mehatxu.
mehatu mehatu (Hiztegi Batuak mehetu hobesten du), meha, mehatzen da/du ad mehetu.
mehatx mehatx ik mehats.
mehatxagarri mehatxagarri ( orobat mehatxugarri Hiztegi Batuan mehatxagarri agertzen da) 1 izond mehatxatzen duena. ik mehatxari; mehatxu 3; mehatxu 5.
  2 (predikatu edo adizlagun gisa)
mehatxagarriro mehatxagarriro (corpusean mehatxugarriro soilik) adlag era mehatxagarrian.
mehatxakor mehatxakor (orobat mehatxukor) 1 izond mehatxagarria, mehatxaria.
  2 (predikatu edo adizlagun gisa)
mehatxari mehatxari 1 izond mehatxatzen duena. ik mehatxagarri.
  2 (predikatu edo adizlagun gisa)
mehatxati mehatxati iz mehatxagarria, mehatxaria.
mehatxatu mehatxatu (orobat mehatsatu g.er.), mehatxa, mehatxatzen 1 du ad norbaiti, hitzez edo keinuz, eta beldurtzeko asmoz, kalte egin nahi zaiogula adierazi, bereziki baldintza jakin bat gertatzen bada.
  2 (objektua esaldi bat delarik)
  3 (objektua perpaus konpletibo bat dela)
  4 arriskugarria gertatu zerbaitentzat edo norbaitentzat.
  5 (era burutua izenondo gisa)
mehatxatzaile mehatxatzaile 1 izond mehatxatzen duena. ik mehatxagarri; mehatxari.
  2 iz mehatxatzen duen pertsona.
mehatxo mehatxo ik mehatxu.
mehatxu mehatxu (orobat mehatsu g.er., mehatxo g.er. eta meatxu g.er.) 1 iz
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik mehatxagarri.
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 mehatxuzko izlag ik mehatxagarri.
  6 dena mehatxu adlag ipar
  7 mehatxu egin
mehatxudun mehatxudun izond mehatxua dakarrena.
mehatxugarri mehatxugarri ik mehatxagarri.
mehatxugarriro mehatxugarriro ik mehatxagarriro.
mehatxuka mehatxuka adlag mehatxu eginez.
mehatxukor mehatxukor ik mehatxakor.
mehatz mehatz (orobat mehats) izond bakana.
mehatzari mehatzari ik mehatzari.
mehatzaritza mehatzaritza ik meatzaritza.
mehatze mehatze ik meatze.
mehaxka mehaxka (orobat mehexka) izond mehetxoa.
mehazte mehazte iz
mehaztu mehaztu (orobat mehastu), mehatz/mehaztu, mehazten da/du ad bakandu.
mehe mehe 1 izond lodiera txikia duena, edo ohi dena edo behar lukeena baino txikiagoa duena. ik mehats; mehar 4. ant lodi.
  2 (makila, soka eta kidekoetan)
  3 pertsonez, animaliez, edo haien zatiez mintzatuz, gantza edo haragi gutxi duena.
  4 trinkotasun gutxikoa.
  5 irud/hed (gauza fisikoak)
  6 irud/hed (bestelakoak)
  7 (erkaketetan)
  8 (hitz elkartuetan, izen baten eskuinean, elkarketak izenondo balioa duela)
  9 (beste izenondo baten eskuinean)
  10 (beste izenondo baten ezkerrean)
  11 heste mehe heste meharra.
  12 mehe-mehe
  13 mehe egin haragirik, bereziki erlijio arrazoiengatik, ez jan.
  14 saltsa mehe egin etekin txikia atera.
mehegune mehegune iz gune mehea.
mehelin mehelin 1 iz arteko horma.
  2 (izenondo gisa)
meheņo meheño iz adkor mehea.
mehetasun mehetasun iz mehea denaren nolakotasuna. ik mehartasun.
mehetu mehetu, mehe, mehetzen 1 da/du ad mehe edo meheago bihurtu. ik mehatu; mehartu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
mehetxo mehetxo izond
mehetze mehetze iz mehe edo meheago bihurtzea.
meheximendu meheximendu ik merezimendu.
mehexka mehexka ik mehaxka.
mehexko mehexko izond mehetxoa.
mei mei iz liga, hondarra.
meiosi meiosi iz ugaltze zelulen zatitze prozesua, kromosomen zenbatekoa erdira ekartzean datzana.
mejora mejora iz hobera egitea.
mejoratu mejoratu, mejora(tu), mejoratzen 1 da/du ad hobera egin.
  2 hobetu.
mekaben mekaben interj ik mekaguen.
mekabendios mekabendios interj
mekaguen mekaguen interj ik mekaben.
mekaguendio mekaguendio interj ik mekabendios; mekaguendios.
mekaguendios mekaguendios (orobat mekaguen dios g.er.) interj ik mekabendios; mekaguendio.
mekaguendioska mekaguendioska adlag “mekaguendios” esaka.
mekaguenka mekaguenka interj “mekaguen” esaka.
mekaguenlaputa mekaguenlaputa interj
mekaguensandios mekaguensandios interj
mekanika mekanika 1 iz fisikaren atala, higiduraz eta orekaz, eta horien sortzaile diren indarrez diharduena; fisikaren atal horrek aztertzen dituen gertakariei buruzko teoria.
  2 (izenondoekin)
  3 makinen eraikuntzaren eta aritzearen teknika.
  3 motor bat funtzionarazten duten atalen multzoa
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik mekaniko.
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 hed aritzeko modua.
  7 ipar makina.
mekanikari mekanikari 1 iz makinak muntatzen edo konpontzen dituen pertsona, mekanika ikasketak dituena.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (izenondo gisa)
mekanikazale mekanikazale izond mekanikaren zalea dena.
mekanikeria mekanikeria iz ipar makineria, tresneria.
mekaniko mekaniko 1 izond mekanikarena, mekanikari dagokiona. ik mekanika 4.
  2 makinarena, makinari dagokiona.
  3 makina edo mekanismo batek ibilarazten duena.
  4 era automatikoan, ohartu edo pentsatu gabe egiten dena.
  5 (izenondo elkarketan)
  · 6 iz mekanikaria.
mekanikoki mekanikoki adlag era mekanikoan.
mekanikotasun mekanikotasun iz mekanikoa denaren nolakotasuna.
mekanismo mekanismo 1 iz higidura bat eragiteko edo eraldatzeko antolaturiko elementuen multzo egituratua.
  2 ondorio bat eragiten duten organoen aritze egituratua.
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 gertakari edo prozedu bat gertatzeko era.
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
mekanizatu mekanizatu iz makinen bidez ekoizteko prozesua; prozesu horren ondorioa.
mekanizatu mekanizatu, mekaniza, mekanizatzen 1 du ad makinez hornitu.
  2 mekaniko, automatiko bihurtu.
  3 pieza bat makinen bidez ekoitzi edo tratatu.
  4 (era burutua izenondo gisa)
mekanizazio mekanizazio 1 iz mekanizatzea, makinez hornitzea.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mekanizier mekanizier iz ipar mekanikaria.
mekanizismo mekanizismo iz teoria filosofiko edo biologikoa, zernahi gertaera lege mekanikoen bidez azaltzen ahal dela dioena.
mekanizista mekanizista izond mekanizismoarena, mekanizismoari dagokiona.
mekano mekano 1 iz makinak, garabiak eta kidekoak muntatzeko jostailua, eskuarki metalezko piezez osatua.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 irud/hed
  4 mekano-errezeptore (orobat mekanoerrezeptore) iz
mekanoerrezeptore mekanoerrezeptore ik mekano 4.
mekanografa mekanografa iz andre mekanografoa.
mekanografia mekanografia 1 iz makinaz idazteko teknika. ik daktilografia.
  2 (hitz elkartuetan) ik mekanografiko.
mekanografiatu mekanografiatu, mekanografia(tu), mekanografiatzen 1 du ad idazmakinaz idatzi.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mekanografiko mekanografiko izond mekanografiari dagokiona. ik mekanografia 2.
mekanografikoki mekanografikoki adlag mekanografiaren bidez.
mekanografo mekanografo iz ogibidez testuak makinaz idazten dituen pertsona. ik daktilografo.
mekanotubo mekanotubo iz egiturak eratzeko tutu metalikoa, elkarri lotzen diren zatiez osatua.
mekatroniko mekatroniko izond
mekatxis mekatxis interj
mekauen mekauen interj
mekauendio mekauendio interj
mekauendios mekauendios (corpusean mekauen dios soilik) interj
mekauendioska mekauendioska adlag “mekauendios” esaka.
mekauenka mekauenka aldag mekauen esaka.
mekauenlaostia mekauenlaostia adlag “mekauenlaostia” esaka.
mekzikano mekzikano ik mexikano.
mekzikar mekzikar ik mexikar.
mekzikotar mekzikotar ik mexikar.
mela mela 1 izond biguna.
  2 irud/hed
mela mela2 ik melatu1 5; melatu1 6; melatu1 7; melatu1 8.
melanina melanina 1 iz ugaztunen zelula batzuetan aurkitzen den pigmentu iluna.
  2 (hitz elkartuetan)
melankolia melankolia ( orobat melankonia Hiztegi Batuan melankolia agertzen da, ‘malenkonia’ argibidearekin) iz malenkonia.
melankoliatsu melankoliatsu (orobat melankoniatsu) izond malenkoniatsua.
melankoliko melankoliko izond malenkoniatsua.
melankonia melankonia ik melankolia.
melankoniatsu melankoniatsu ik melankoliatsu.
melanoma melanoma iz melanina daukan tumorea.
melar melar izond estua, mehea.
melartu melartu, melar(tu), melartzen da/du ad melar bihurtu.
melaska melaska (orobat melaxka) izond belaska.
melaskatu melaskatu, melaska(tu), melaskatzen da ad belaskatu.
melatonina melatonina iz guruin pinealak jariatzen duen hormona.
melatu melatu1, mela(tu), melatzen 1 du ad fruitu batzuez mintzatuz, eguzkitan idortu.
  2 blaitu.
  3 irud/hed
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 mela egin blai egin.
  6 mela-mela egin blai-blai egin.
  7 mela-mela egin mozkortu.
  8 mela-melatu mela-mela egin.
melatu melatu2 iz blaitzea, blai-blai egitea.
melaxka melaxka ik melaska.
melaza melaza 1 iz azukrea egitean geldikin gisa geratzen den gai ilun, ezti eta lodia.
  2 (hitz elkartuetan)
melekeria melekeria iz ipar milikeria.
meleloki meleloki adlag memeloki (?).
melena melena iz ile luzea, adatsa.
melenadun melenadun izond melena duena.
melenga melenga 1 izond gozoegia izanik gogaikarria gertatzen dena; belaxka.
  2 mihi-melenga izond
melengakeria melengakeria iz gauza melenga, gaitzesgarritzat hartua.
melengaki melengaki adlag melengakeriaz.
melisma melisma iz silaba bakar baten gainean abesten den silaba saila.
melismatiko melismatiko izond melismarena, melismari dagokiona.
melodia melodia 1 iz kanta daitekeen musika nota segida. ik doinu.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
melodiatsu melodiatsu izond belarriarentzat atsegina dena. ik melodiko 2.
melodika melodika iz haizezko musika tresna, txirula tekladun baten eitekoa.
melodiko melodiko 1 izond melodiarena, melodiari dagokiona.
  2 melodia duena, belarriarentzat atsegina dena. ik melodiatsu.
melodikoki melodikoki adlag melodiaren aldetik.
melodrama melodrama iz herri xehearentzako drama, egoeren eta sentipenen gehiegikeriaz ikuslea hunkitzen ahalegintzen dena.
melodramatiko melodramatiko izond melodramarena, melodramari dagokiona.
melodramatikoki melodramatikoki adlag era melodramatikoan.
meloi meloi (orobat meloin g.er.) 1 iz landare etzana, hosto gingildunak eta lore handiak dituena, eta fruitu handiak, biribilak edo arrautz itxurakoak ematen dituena (Cucumis melo).
  2 landare horren fruitua, handia eta arrautza formakoa, haziak ilaretan dituena, eta mamia urtsua, gozoa eta jateko ona duena.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 pl adkor titiak.
meloin meloin ik meloi.
melokotoi melokotoi 1 iz mertxika.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 adkor mozkorraldia.
melomano melomano izond/iz muzikazalea.
melopea melopea (orobat melopeia) iz poesia lana, musikaz lagundurik beti-bateko doinuan esaten dena.
melostar melostar (orobat melostar) iz Melosekoa, Melosi dagokiona; Meloseko hirritarra.
melotar melotar ik melostar.
melotroi melotroi iz orkestra soinuak antzeratzen dituen musika tresna elektronikoa.
memela memela izond andreez mintzatuz, memeloa.
memeldu memeldu ik memelotu.
memelo memelo 1 izond ergela, tentela.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
memelokeria memelokeria iz ergelkeria, tentelkeria.
memeloputz memeloputz iz adkor ergela, tentela.
memelotu memelotu (orobat memeldu), memelo(tu), memelotzen da/du ad ergeldu, tenteldu.
memento memento1 ( orobat mementu Hiztegi Batuan memento agertzen da) 1 iz oso denbora bitarte txikia, unea. ik momentu.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 mementoan ipar memento honetan; oraingoz.
  5 mementoko (orobat mementuko) oraingoz.
  6 azken memento arte
  7 memento batez
memento memento2
  1 hilen memento mezaren kanoneko zatia, bizien eta hilen alde otoitz egiten dena.
mementoero mementoero (corpusean mementuero soilik) adlag memento guztietan.
mementoka mementoka adlag memento batzuetan. ik uneka.
mementoņo mementoño iz adkor mementoa.
mementotxo mementotxo iz adkor mementoa.
mementu mementu ik memento1.
mementuero mementuero ik mementoero.
mementuko mementuko ik memento 5.
memorandum memorandum 1 iz txosten diplomatikoa, negoziazio baterako gaiak biltzen dituena.
  2 datuak biltzen diten txostena.
memoria memoria (lehen adieran Hiztegi Batuak oroimen hobesten du) 1 iz oroimena, oroitzeko ahalmena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (adiera honetan Hiztegi Batuak oroitzapen hobesten du) oroitzapena, oroitzapen saila.
  6 (izenondoekin)
  7 informatikan eta, gero erabiliko diren datuak eta jarraibideak biltzen diren gailu eskuarki elektronikoa.
  8 txostena.
  9 pl oroitzapenak biltzen dituen idazkia. ik beherago 12.
  10 memoria historiko
  11 memoria kolektibo
  12 memoria-liburu oroitzapen liburua.
memoriadun memoriadun izond memoria duena.
memoriagabe memoriagabe izond memoriarik gabea.
memoriakeria memoriakeria iz oroimenaren erabilera gaitzesgarria.
memorial memorial 1 eskari bat egiten den idazkia, eskuarki goi-agintari bati zuzendua, eskariaren aldeko argudioak azaltzen direna.
  2 iz gertaera sail baten berri ematen duen idazkia.
  3 oroitzapenezko monumentua.
  4 norbaiten oroitzapenez antolaruriko kirol proba.
memorialista memorialista iz memoriak idazen dituen pertsona.
memorialistiko memorialistiko izond memorialistaren jarduerari dagokiona.
memorio memorio (Hiztegi Batuak memoria hobesten du) 1 iz ipar memoria, oroimena.
  2 oroitzapena.
memorizatu memorizatu, memoriza, memorizatzen du ad buruz ikasi, oroimenean finkatu.
memorizatze memorizatze iz buruz ikastea, oroimenean finkatzea.
memorizazio memorizazio iz memorizatzea.
men men1
  1 men egin obeditu, onartu. (pertsonei)
  2 (gauzei)
  3 (men izenondoekin doala)
  4 (egin ezabaturik)
  5 (izen gisa hitz elkarketan)
  6 men-men egin
  7 men egite iz
men men2 1 adlag mendean.
  2 menean mendean.
  3 –en menean
  4 -en meneko izlag ik meneko.
  5 -en menera
  6 menetik
  7 –en menetik
men men3 iz gaitasuna, ahalmena.
menaje menaje iz sukaldeko ontziteria.
menbrillo menbrillo 1 iz irasagarra.
  2 irasagar orea.
menbro menbro 1 iz ipar kidea.
  2 soin atala.
menda menda (orobat menta g.er.) 1 iz ezpaindunen familiako belar landarea, oso usaintsua, leku hezeetan hazten dena (Mentha sativa). ik mendafin.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 menda-belar (orobat mendabelar)
  5 menda beltz ik mendabeltz
  6 menda-te
mendabale mendabale ik mendebale.
mendabelar mendabelar ik menda 4.
mendabeltz mendabeltz (orobat menda-beltz; Hiztegi Batuan mendabeltz agertzen da) iz menda mota, kolore beltz ilunekoa (Mentha rubra).
mendabiar mendabiar izlag/iz Mendabiakoa, Mendabiari dagokiona; Mendabiako biztanlea.
mendafin mendafin 1 iz menda mota fina, baratzeetan hasten dena (Mentha piperita).
  2 (hitz elkartuetan)
mendaitz mendaitz iz haitza.
mendarotar mendarotar izlag/iz Mendarokoa, Mendarori dagokiona; Mendaroko biztanlea.
mendarte mendarte ik mendiarte.
mendatar mendatar izlag/iz Mendatakoa, Mendatari dagokiona; Mendatako biztanlea.
mendate mendate iz mendien arteko igarobidea; igarobide horretako puntu garaiena. ik lepo 10.
mendatetxo mendatetxo iz mendate txikia.
mendatetzar mendatetzar iz mendate handia.
mende mende1 (orobat mente g.er.) 1 iz ehun urteko denbora bitartea; bereziki, une jakin bat (gure artean Kristoren jaiotza) abiaburutzat hartuta osatzen dena. ik gizaldi.
  2 (izenondoekin)
  3 (denbora bitarte jakinak seinalatuz)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 argien mende
  6 mende erdi (orobat menderdi g.er.)
  7 mende laurden
  8 mendez mende
mende mende2 1 adlag mendean. ik menpe; men2.
  2 -en mendean -en agindupean, -en eraginaren pean.
  3 -en mendeko -en agindupeko. ik mendeko.
  4 -en mendera -en agindupera.
  5 -en mendetik -en agindupetik, -en eraginpetik.
  6 mendean eduki
  7 mendean hartu
  8 mendean izan du ad
mendeal mendeal ik mendebal.
mendebal mendebal (orobat mendeal g.er. mendabale g.er. eta mendebale g.er.) 1 iz mendebal haizea.
  2 mendebaldea, sartaldea.
  3 (orobat M larriarekin) jatorria Europako mendebaldean duen kultura partekatzen duten herrialdeen multzoa. ik Okzidente.
  · 4 (izenlagun gisa)
  · 5 (leku izen baten eskuinean) ipar ik mendebalde 2.
  6 mendebaldeko euskalkia.
  7 hego-mendebal (orobat hegomendebal g.er.)
  8 ipar-mendebal (orobat iparmendebal g.er.) ipar-mendebaldeko haizea.
  9 ipar-mendebal2 (orobat iparmendebal g.er.) ipar-mendebaldea.
  10 hego-mendebal1 (orobat hegomendebal g.er.)
  11 hego-mendebal2 (orobat hegomendebal g.er.)
  12 mendebal alde ik mendebalde.
  13 mendebal-ekialde
  14 mendebal-haize
  15 Mendebal Urrun Mendebalde Urruna.
mendebaldar mendebaldar ( ) 1 izlag/iz mendebalekoa, mendebaleari dagokiona; mendebaleko herritarra. ik mendebaldetar.
  2 ez-mendebaldar izond
mendebaldartu mendebaldartu, mendebaldar(tu), mendebaldartzen 1 da/du ad mendebaldar bihurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mendebaldartzaile mendebaldartzaile 1 izond mendebaltartzen duena.
  · 2 iz mendebaltartzen duen pertsona.
mendebaldartze mendebaldartze iz mendebaldar bihurtzea.
mendebalde mendebalde 1 iz ostertzeko lau puntu nagusietako bat, eguzkia sartzen den aldeari dagokiona; mendebaldeko lurraldea. ik sartalde; mendebal 2.
  2 (leku izen baten eskuinean) ik mendebal 5.
  3 (-ko eta -en atzizkien eskuinaldean)
  4 jatorria Europako mendebaldean duen kultura partekatzen duten herrialdeen multzoa. ik mendebal 3.
  5 (hitz elkartuetan)
  6 hego-mendebalde (orobat hegomendebalde g.er.)
  7 ipar-mendebalde (orobat iparmendebalde g.er.) ostertzeko zortzi puntu nagusietako bat, iparraldearen eta mendebaldearen erdian dagoena.
  8 mende bete (orobat mendebete)
  9 mendebalde hurbil
  10 Mendebalde Urrun
mendebaldekotze mendebaldekotze iz mendebaldeko bihurtzea.
mendebalderaka mendebalderaka adlag mendebaldera.
mendebaldetar mendebaldetar ( orobat mendebaldetiar g.er.) izlag/iz mendebaldarra.
mendebaldetartu mendebaldetartu, mendebaldetar(tu), mendebaldetartzen da/du ad mendebaldetar bihurtu.
mendebaldezale mendebaldezale iz mendebaldearen zalea dena.
mendebale mendebale ik mendebal.
mendebete mendebete ik mende 8.
mendeburu mendeburu iz ipar mendeurrena.
mendeburukari mendeburukari (orobat mendeburu-kari) adlag mendeburuaren karietara.
mendekari mendekari 1 izond/iz mendekatzen dena. ik mendekatzaile.
  · 2 izond mendekatzen denari dagokiona.
  3 (adizlagun gisa)
mendekati mendekati izond mendekatzeko joera duena.
mendekatu mendekatu, mendeka, mendeketzen 1 da ad irain edo kalte bat ordaindu, kalte edo irain egilea zigortuz. (norbaitez)
  2 (norbaiti) ipar
  3 (zerbaitez)
  · 4 du ad norbaitez edo zerbaitez mintzatuz, hari kalte edo irain egin diona zigortu. (norbaitez)
  5 (zerbaitez)
  6 (norbaiti) ipar
  7 (era burutua izenondo gisa)
mendekatzaile mendekatzaile 1 izond/iz mendekatzen dena. ik mendekari.
  · 2 izond mendekatzen denari dagokiona.
  3 (adizlagun gisa)
mendekio mendekio (Hiztegi Batuak mendeku hobesten du) 1 iz mendekua.
  2 (hitz elkartuetan)
mendeko mendeko iz mendean dagoen pertsona. ik mende2 3; menpeko.
Mendekoste Mendekoste (orobat Mentekoste g.er., Pentekoste g.er. eta Pentekostes g.er.) 1 iz
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 Mendekoste-kari (orobat Mendekostekari) ipar Mendekosteren karietara.
mendekotasun mendekotasun 1 iz mendeko denaren nolakotasuna. ik mendetasun; menpekotasun.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 droga-mendekotasun ik droga 6.
mendekotu mendekotu, mendeko(tu), mendekotzen da/du ad mendeko bihurtu.
mendeku mendeku 1 iz irain edo kalte bat ordaintzea, kalte edo irain egilea zigortuz.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 mendekuzko
  5 mendeku(a) egin
  6 mendeku(a) hartu
mendekugai mendekugai iz mendekuaren gaia.
mendekuka mendekuka adlag mendeku eginez.
mendekutxo mendekutxo iz gorabehera txikiko mendekua.
mendekuzale mendekuzale (orobat mendeku-zale g.er.)izond mendekuaren zale dena.
mendel mendel 1 iz ehunaren edo oihalaren ertza.
mendeliar mendeliar izond G. Mendelena, G. Mendeli dagokiona.
mendema mendema iz mahatsa biltzea.
mendemuga mendemuga iz mendeurrena.
  2 mendearen muga.
mendeņo mendeño iz adkor mendea.
mendeoro mendeoro adlag mende oro.
mendera mendera ik mende 4.
menderaerraz menderaerraz (corpusean mendera erraz soilik) izond menderatzen erraza dena.
menderaezin menderaezin 1 izond ezin menderatuzkoa. ik menperaezin.
  2 menderaezinezko (corpusean mendera ezinezko soilik) izlag menderaezina.
menderaezintasun menderaezintasun iz menderaezina denaren nolakotasuna.
menderagailu menderagailu iz gramatikan, mendeko esaldiak osatzeko atzizkia.
menderagaitz menderagaitz ik menderakaitz.
menderagarri menderagarri izond mendera daitekeena.
menderakaitz menderakaitz ( orobat menderagaitz ; Hiztegi Batuan menderakaitz agertzen da) 1 izond menderatzen zaila dena, ia ezin menderatuzkoa.
  2 (adizlagun gisa)
menderakuntza menderakuntza 1 iz menderatzea, azpiratzea.
  2 (hitz elkartuetan)
menderatu menderatu mendera, menderatzen 1 du ad mendera ekarri, mendean jarri. ik menperatu; eskuperatu; azpiratu; nagusitu. (pertsonak, herriak eta kidekoak)
  2 (gauzak)
  3 (hizkuntzak)
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 ezin menderatuzko izlag ik menderaezin.
  6 menderatu ezinezko izlag ik menderaezin.
menderatzaile menderatzaile 1 izond (norbait edo zerbait) menderatzen duena. ik menperatzaile.
  2 iz (norbait edo zerbait) menderatzen duen pertsona.
menderatze menderatze iz mendera ekartzea, mendean jartzea.
menderatzeke menderatzeke adlag menderatu gabe.
menderdi menderdi ik mende1 5.
mendestar mendestar izlag/iz
mendetarra mendetarra izond mendekoa.
mendetasun mendetasun 1 iz mende dagoenaren nolakotasuna. ik mendekotasun.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 toxiko-mendetasun
mendetik mendetik ik mende2 5.
mendetsu mendetsu izond mende asko dituena.
mendeurren mendeurren 1 iz gertaera gogoangarri baten mendea edo zenbait mende betetzen diren eguna edo urtea. ik mendeburu.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mendeurrentar mendeurrentar iz
mendi mendi 1 iz inguruko eremutik nabarmen goratzen den lur zatia. ik muino.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 goi mendi (orobat goimendi g.er. ik goimendizale)
  6 mendi alde ik mendialde.
  6b mendi arro (corpusean mendiarro soilik) iz
  7 mendi behi (corpusean mendibehi soilik) mendiko behia.
  8 mendi bide ik mendibide.
  9 mendi bizkar (orobat mendibizkar g.er.)
  10 mendi gailur (orobat mendigailur g.er.)
  10 mendi gain (orobat mendigain g.er.) iz
  11 (leku-atzikiekin singularrean)
  12 mendi ganadu (corpusean mendiganadu soilik) mendiko ganadua.
  13 mendi goi (orobat mendigoi g.er.) mendi garaia.
  14 mendi gune ik mendigune.
  15 mendi kasko (orobat mendikasko g.er.)
  15a mendi kate ik mendikate.
  16 mendi lepo (orobat mendilepo)
  16a mendi lerro ik mendilerro.
  17 mendi martxa (orobat mendimartxa g.er.)
  18 mendi-mendi
  19 mendi muino muinoa.
  20 mendi tontor (orobat menditontor g.er.)
  21 mendi zerri (corpusean mendizerri soilik) mendiko zerria. · irud/hed
  22 mendi zulo (orobat mendizulo) mendiko zuloa.
  23 mendiko bide
  24 mendiz mendi
  25 su-mendi ik sumendi.
mendialde mendialde ( orobat mendi alde Hiztegi Batuan mendialde agertzen da) 1 iz
  2 (M larriz) nafarroako mendialdea; Arabako mendialdea.
mendialdi mendialdi iz mendian igarotzen den aldia.
mendiarro mendiarro ik mendi 6b.
mendiarte mendiarte ( orobat mendi(-)arte mendarte eta menditarte Hiztegi Batuan mendiarte agertzen da) iz
mendibehezale mendibehezale iz
mendibehi mendibehi ik mendi 7.
mendibide mendibide ( orobat mendi(-)bide ) iz mendiko bidea; mendiko errepidea.
mendibizkar mendibizkar ik mendi 9.
mendigailur mendigailur ik mendi 10.
mendigain mendigain ik mendi 11.
mendiganadu mendiganadu ik mendi 12.
mendigoi mendigoi ik mendi 13.
mendigoizale mendigoizale 1 iz mendizalea, bereziki mendi goietara igotzen dena. ik alpinista.
  2 (hitz elkartuetan)
mendigune mendigune (orobat mendi gune; Hiztegi Batuan mendigune agertzen da) 1 iz gune menditsua.
  2 Erdialdeko Mendigune Frantziako erdialdeko mendigunea.
mendikante mendikante izond eskekoa.
mendikari mendikari iz mendikoa den pertsona.
mendikasko mendikasko ik mendi 15.
mendikate mendikate (orobat mendi kate; Hiztegi Batuan mendikate agertzen da) iz elkarri lotuak dauden mendien multzo handia. ik mendilerro.
mendikide mendikide iz mendi berean dabilena.
mendikleta mendikleta iz mendi bizikleta.
mendikoi mendikoi izond mendirako joera duena.
mendikotar mendikotar izlag/iz Mendikotakoa, Mendikotari dagokiona; Mendikotako biztanlea.
mendilepo mendilepo ik mendi 16.
mendilerro mendilerro (orobat mendi lerro; Hiztegi Batuan mendilerro agertzen da) iz elkarri lotuak dauden mendien saila. ik mendikate.
mendimartxa mendimartxa ik martxa 17.
mendipe mendipe 1 iz mendiaren azpiko edo beheko aldea.
  2 (leku atzizkia singularreran)
mendiratu mendiratu, mendira(tu), mendiratzen da ad mendira joan.
mendiratze mendiratze iz mendira joatea.
mendiska mendiska ik mendixka.
menditar menditar 1 izlag mendikoa, mendian bizi dena.
  · 2 iz mendiko biztanlea.
  3 (Frantziako Iraultzan) Convention izeneko legebiltzarrean, aulki garaienetan esertzen zen talde fanatikoko kidea.
menditarte menditarte ik mendiarte.
menditartu menditartu, menditar(tu), menditartzen da/du ad menditar bihurtu.
menditontor menditontor ik mendi 19.
menditsu menditsu 1 izond lurraldeez mintzatuz, mendi asko dagoena.
  2 irud/hed
menditxo menditxo iz mendi txikia.
menditzar menditzar 1 iz adkor mendi handia.
  2 irud/hed
mendixka mendixka (orobat mendiska g.er.) 1 iz mendi txikia edo garaiera txikikoa. ik muino.
  2 (hitz elkartuetan)
mendizain mendizain iz mendiak zaintzeko lanbidea duen pertsona.
mendizale mendizale 1 iz mendira joatea, mendian gora ibiltzea gogoko duen pertsona. ik mendigoizale; alpinista.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  · 3 (izenlagun gisa)
  4 mendigoizalea, alpinista.
  5 goi mendizale
mendizaletasun mendizaletasun iz mendira joateko zaletasuna.
mendizerra mendizerra iz mendia; mendilerroa.
mendizerri mendizerri ik mendi 20.
mendizulo mendizulo ik mendi 21.
mendragarri mendragarri (orobat mendregarri) izond gutxiesgarria.
mendratu mendratu, mendra, mendratzen 1 da/du ad gutxitu; ahuldu.
  2 gutxietsi.
  3 (era burutua izenondo gisa)
mendratze mendratze iz gutxitzea, ahultzea.
mendre mendre 1 iz ahula, txikia.
  2 den mendren izlag den gutxien.
  3 den mendrena (orobat den mendreena g.er.) adlag den gutxiena.
  4 den mendreneko (orobat den mendreeneko g.er.) izlag den gutxieneko.
  5 den mendrenik (orobat den mendreenik g.er.) adlag den gutxienik.
mendregarri mendregarri ik mendragarri.
mendreska mendreska ik mendrezka.
mendretasun mendretasun iz ahultasuna.
mendrexko mendrexko izond adkor mendrea.
mendrezka mendrezka (corpusean mendreska soilik; ETCn 7 adibide daude, denak mendrezkarenak) iz atunaren aurreko eta azpiko zatia.
mendu mendu1 iz aiurria, joera.
mendu mendu2 ik mentu.
mendu mendu3, men, mentzen du ad menderatu.
meneko meneko iz mendekoa.
menekotasun menekotasun iz menekoa denaren nolakotasuna.
meneo meneo iz
menera menera ik men 4.
meneraezin meneraezin izond menderaezina.
meneragaitz meneragaitz izond menderagaitza.
menerakuntza menerakuntza iz menderakuntza.
meneratu meneratu, menera(tu), meneratzen 1 du ad menderatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
meneratzaile meneratzaile izond menderatzailea.
menestra menestra 1 iz hainbat barazki nahasten diren janari saldarik gabea, askotan urdaiazpiko edo haragi zatiak dauzkana.
  2 (hitz elkartuetan)
mengel mengel 1 izond ahula, erkina, sendotasunik gabea.
  2 irud/hed
  3 (adizlagun gisa)
mengeldu mengeldu, mengel(du), mengeltzen du/ad ad ahuldu, erkindu, sendotasuna galdu edo kendu.
mengelkeria mengelkeria iz mengelari dagokion egintza gaitzesgarria.
mengoa mengoa iz beharra; gabezia.
menhir menhir iz oroitarri megalitikoa, lurrean finkaturik dagoen harri handi luze batek osatua.
menia menia 1 iz su-etena; borroka-etena.
  2 irud/hed
  3 (aditzekin)
  4 pl
  5 (hitz elkartuetan)
meninge meninge iz garuna eta bizkar muina biltzen dituen mintza.
meningioma meningioma iz garuneko tumorea, eskuarki onbera.
meningita meningita ik meningitis.
meningitis meningitis (orobat meningita g.er.) 1 iz
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 meningokoziko meningitis
meningoentzefalitis meningoentzefalitis iz
meningokoko meningokoko iz
meningokoziko meningokoziko 1 iz meningokoziko meningitisa.
  2 meningokoziko meningitis bakteria-jatorriko meningitisa.
menisko menisko 1 iz hezur giltzadurako kartilagoa.
  2 (hitz elkartuetan)
menopausia menopausia 1 iz menstruazioa berez amaitzea.
  2 (hitz elkartuetan)
menor menor ik minor.
menorcar menorcar izlag/iz Menorcakoa, Menorcari dagokiona; Menorcako biztanlea.
menostu menostu, menos, menosten 1 du ad gutxietsi.
  2 (era burutua izenondo gisa)
menpe menpe 1 adlag mende.
  2 mendean
  3 -en menpean -en mendean.
  4 -en menpeko -en mendeko. ik menpeko.
  5 -en menpera -en mendera.
  6 -en menpetik -en mendetik.
  7 menpean eduki mendean eduki.
  8 menpean hartu mendean hartu.
  9 menpean jarri mendean jarri.
  10 menpean izan du ad mendean izan.
menpegabe menpegabe izond askea, lokabea, mendekotasunik gabea.
menpegabeki menpegabeki adlag mendekotasunik gabe.
menpegabetasun menpegabetasun iz askatasuna, lokabetasuna.
menpegabetu menpegabetu, menpegabe(tu), menpegabetzen da/du ad askatu, lokabe bihurtu.
menpeko menpeko iz mendekoa. ik menpe 4.
menpekotasun menpekotasun ( Hiztegi Batuan mendekotasun agertzen da) 1 iz mendekotasuna.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 droga-menpekotasun droga mendekotasuna. ik droga 6.
menpekotu menpekotu, menpeko(tu), menpekotzen du ad menpeko bihurtu.
menpekotza menpekotza iz menpekotasuna.
menpekotze menpekotze iz menpeko bihurtzea.
menpera menpera iz hizkuntzaz mintzatuz, ongi jakitea.
menperaezin menperaezin iz menderaezina.
menperagaitz menperagaitz ik menperakaitz.
menperakaitz menperakaitz ( orobat menperagaitz ) izond menderakaitza.
  2 (adizlagun gisa)
menperaketa menperaketa iz menderatzea.
menperakuntza menperakuntza iz menderakuntza.
menperatasun menperatasun iz hizkuntzaz minzatuz, ongi jakitea.
menperatu menperatu menpera(tu), menperatzen 1 du ad menderatu. (pertsonak, herriak eta kidekoak)
  2 (gauzak)
  3 (hizkuntzak)
  4 (era burutua izenondo gisa)
menperatzaile menperatzaile 1 izond menderatzailea.
  2 iz menderatzailea den pertsona.
menperatze menperatze iz menderatzea.
menperatzeke menperatzeke adlag menperatu gabe. ik menderatzeke.
menpetasun menpetasun 1 iz mendetasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
menpetza menpetza iz menpetasuna.
menskeria menskeria (orobat mentskeria g.er. eta meskeria g.er.) iz ipar ergelkeria.
menskila menskila ipar ergela, zozoa.
menstruazio menstruazio iz hilekoa, emekumearen hileroko odolaldia.
menstu menstu, ments, mensten da ad ipar ergeldu, zozotu.
menta menta iz arrakasta, harrera ona.
menta menta ik menda.
mental mental izond burukoa, buruzkoa, buruari dagokiona.
mentalidade mentalidade ik mentalitate.
mentalismo mentalismo iz psikologia doktrina, introspekzioari garrantzia handia emateko joera duena.
mentalitate mentalitate (orobat mentalidade g.er.) 1 iz pentsaera, pentsamoldea.
  2 (hitz elkartuetan)
mentalizatu mentalizatu, mentaliza, mentalizatzen da/du ad gogoa prestatu.
mentalizazio mentalizazio iz kontzientzia hartzea.
mentalki mentalki 1 adlag buruz, pentsamentuaz.
  2 buruaren aldetik.
mentatsu mentatsu izond arrakastatsua.
mentatu mentatu, menta, mentatzen du ad txertatu.
mente mente ik mende1.
mentekoste mentekoste ik mendekoste.
mentolatu mentolatu izond mentolduna, mentol usainekoa.
mentoldun mentoldun izond mentola duena.
mentore mentore iz hezitzailea; aholkularia.
ments ments 1 adlag faltan.
  2 (hitz elkartuetan, izen baten eskuinean)
  · 3 iz gabezia, falta; defizita.
  · 4 izond ergela, zozoa.
  5 buru-ments izond adimen urrikoa.
  6 mens izan du ad eskas izan, falta izan.
  7 ments-izate
mentskeria mentskeria ik menskeria.
mentsula mentsula iz horma edo kideko batetik ateratzen den elementua, zerbaiti eusteko balio duena.
mentu mentu (orobat mendu g.er.) iz landare batean txertatzen den beste landare baten zatia. ik txerto.
mentura mentura 1 iz aukera, egokiera.
  2 (-en atzizkiaren eskuinean)
  3 (-tzeko atzizkiaren eskuinean)
  4 (esperantza-edo: ik beherago 9)
  4a arriskua-edo.
  5 abentura.
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 zoria, patua.
  9 menturan adlag esperantzan.
  10 menturaz1 adlag beharbada, agian.
  11 menturaz2 adlag ausaz.
  12 menturazko izlag
menturaldi menturaldi iz mentura, abentura.
menturatsu menturatsu izond zoriontsua.
menturatu menturatu, mentura(tu), menturatzen 1 da ad ausartu, arriskatu.
  · 2 du ad
menturazale menturazale izond/iz abenturazalea.
mentzio mentzio iz frantses unibertsitate sisteman, lehen hiru urteen ondoan egiten den espezialitate urtea.
menu menu 1 iz jatordu bat edo jatetxe baten eskaintza osatzen duten jakien zerrenda.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
menuet menuet ik minuet.
menuetto menuetto ik minuet.
menuzer menuzer ik benuzer.
mera mera (Hiztegi Batuak alkate, auzapez hobesten ditu) iz ipar auzapeza. ik alkate.
meragai meragai (corpusean meragei soilik) iz ipar mera izateko hautagaia.
merago merago iz ipar auzapezgoa.
merendatu merendatu ik merientadu.
merendero merendero iz askaltegia.
merenge merenge 1 iz arrautza zuringo irabiatuz eta azukrez egiten den gozokia.
  2 jatorriz Karibekoa den dantza, oso bizia.
  · 3 izond Real Madrid futbol taldeari dagokiona.
meretriz meretriz iz prostituta.
merexi merexi ik merezi.
mereximendu mereximendu ik merezimendu.
merexitu merexitu ik merezitu.
merezi merezi (orobat merexi g.er.) 1 izond/iz merezi dena.
  2 (adizlagun baten eskuinan)
  3 iz merezimendua.
  4 merezi izan du ad (norbaitek edo zerbaitek)
  5 (-tzea osagaiaz)
  6 (subjunktibozko osagaiaz)
  7 (objekturik gabe)
  8 (erabilera inpertsonala)
  9 (laguntzailerik gabe)
  10 merezi onez
  11 merezia izan du ad ik merezitu.
  12 mereziago izan du ad
mereziarazi mereziarazi, mereziaraz, mereziarazten dio ad
merezidun merezidun 1 izond merezi duena.
  2 (-en atzizkiaren eskuinean) ik merezient.
merezient merezient izond merezi duena. (-en atzizkiaren eskuinean) ik merezidun 2.
merezigabe merezigabe (orobat merezi gabe) izond merezi ez dena.
merezigarri merezigarri izond merezi duena. (-en atzizkiaren eskuinean) ik merezient.
merezimendu merezimendu (orobat mereximendu g.er. eta meheximendu g.er.) 1 iz sarirako edo ezagutzarako eskubidea; norbait merezidun egiten duen zera. ik meritu.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 merezimenduz
  5 merezimenduzko
merezimendugabe merezimendugabe izond merezimendurik ez duena.
merezita merezita 1 adlag merezirik.
  2 merezita eduki.
merezitu merezitu (orobat merexitu g.er.), merezi, merezitzen 1 du ad merezi izan.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 merezitua izan du ad merezia izan.
merezitzaile merezitzaile izond merezi duena.
meridiano meridiano iz zeruko nahiz Lurreko esferan, bi poloetatik igarotzen den zernahi zirkulu edo zirkulu erdi.
merienda merienda 1 iz askaria.
  2 afari-merienda
meriendatu meriendatu (orobat merendatu), merienta(tu) meriendatzen du ad
merinake merinake (orobat miriñake) iz gona harrotzeko, haren azpitik gerrian loturik, jartzen zen armazoia edo egitura.
merinalde merinalde (Hiztegi Batuan merindade agertzen da) iz merindadea.
merindade merindade iz Hego Euskal Herrian eta Espainiako beste lurralde batzuetan, merioaren mendean zegoen herrialde edo bailara. ik merinerri.
merinerri merinerri iz merindadea.
merino merino1 ik merio.
merino merino2 1 izond ardiez eta kidekoez mintzatuz, ile fin, kizkur eta oso leuneko arrazakoa.
  2 iz ardi merinoa.
merio merio ( orobat merino ; Hiztegi Batuan merio agertzen da) 1 iz Espainiako lurraldeetan, erregeren izenean herrialde batean epaitze lana egiten zuena.
  2 udal enplegatua, alkatearen aginduak betearazten dituena.
merito merito ik meritu.
meritu meritu (orobat merito g.er.; Hiztegi Batuan meritu agertzen da) 1 iz merezimendua.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 merituz
  6 merituzko
meritudun meritudun izond meritua duena.
meritugabe meritugabe izond meriturik ez duena.
merkadeo merkadeo iz salerosketan aritzea.
merkadoteknia merkadoteknia iz marketinga.
merkaduria merkaduria iz salgaia, salerosgaia.
merkagune merkagune ik merkatugune.
merkaldi merkaldi ik merkealdi.
merkante merkante 1 izond merkataritza-.
  2 merkataritza ontzikoa.
  · 3 iz merkataritza ontzia.
merkantil merkantil 1 izond merkataritzari dagokiona.
  · 2 iz
merkantilismo merkantilismo 1 iz estatuen oinarrizko aberastasuna metal preziatuen pilaketarekin lotzen duen sistema ekonomikoa.
  2 irabaziak lortzea beste balioen gainetik jartzea.
merkantilista merkantilista 1 izond merkantilismoari dagokiona.
  2 irabaziak lortzea beste balioen gainetik jartzen duena.
  · 3 iz merkantilismoaren aldekoa den pertsona.
merkantilizatu merkantilizatu, merkantiliza, merkantilizatzen du ad irabaziak lortzea beste balioen gainetik jarri.
merkantilizazio merkantilizazio iz merkantilizatzea.
merkantzi merkantzi ik merkantzia 2.
merkantzia merkantzia ( Hiztegi Batuak salgai eta gai hobesten ditu) 1 iz salgaia, salerosgaia.
  2 (hitz elkartuen lehen osagai gisa; orobat merkantzi)
  3 (hitz elkartuen bigarren osagai gisa)
  4 droga.
  5 merkantzia-ontzi (orobat merkantzi ontzi eta merkantziontzi; ) merkataritza ontzia.
  6 merkantzia-tren (orobat merkantzi tren)
merkantziontzi merkantziontzi ik merkantzia 5.
merkarazi merkarazi (orobat merke arazi) merkaraz, merkarazten du ad
merkatal merkatal (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; forma hau ez da agertzen Hiztegi Batuan) 1 iz merkataritza-.
  2 merkatal ganbera (orobat merkatal ganbara) merkataritza ganbera.
  3 merkatal gune ik merkatalgune.
  4 merkatal ontzi ik mertatalontzi.
merkatalgintza merkatalgintza iz merkataritza.
merkatalgo merkatalgo iz merkataritza.
merkatalgune merkatalgune iz merkataritza gunea.
merkatalontzi merkatalontzi ( orobat merkatal-ontzi g.er. eta merkataluntzi ) iz merkataritza-ontzia. ik merkantzia 5.
merkataluntzi merkataluntzi ik merkatalontzi.
merkatari merkatari 1 iz ondasunak edo salgaiak erosiz eta salduz ogibidea irabazten duen pertsona; denda baten jabe den pertsona. ik salerosle.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (izenondo gisa)
merkataritza merkataritza 1 iz merkatariaren lanbidea; ondasunak edo salgaiak erosiz, trukatuz edo salduz irabazia lortzeko jarduna. ik salerosketa; tratu.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 merkataritza-adar
  6 merkataritza-agente
  7 merkataritza-agentzia
  8 merkataritza-agintari
  9 merkataritza-ahaldun
  10 merkataritza-aholkulari
  11 merkataritza-akordio
  12 merkataritza-aldaketa
  13 merkataritza-alor ik beherago 18.
  14 merkataritza-arau
  15 merkataritza-arazo
  16 merkataritza-arduradun
  17 merkataritza-aritmetika
  18 merkataritza-arlo ik gorago 13.
  19 merkataritza-arrantza
  20 merkataritza-arrazoi
  21 merkataritza-artekari
  22 merkataritza-askatasun
  23 merkataritza-asmo
  24 merkataritza-auzi
  25 merkataritza-auzitegi
  26 merkataritza-auzo
  27 merkataritza-azoka
  28 merkataritza-baimen
  29 merkataritza-balantza
  30 merkataritza-balio
  31 merkataritza-banku
  32 merkataritza-base
  33 merkataritza-batzorde
  34 merkataritza-bazkide
  35 merkataritza-bidaia
  36 merkataritza-bide
  37 merkataritza-bisita
  38 merkataritza-borroka
  39 merkataritza-bulego
  40 merkataritza-burgesia
  41 merkataritza-debeku
  42 merkataritza-defizit
  43 merkataritza-departamentu
  44 merkataritza-desoreka
  45 merkataritza-disortsio
  46 merkataritza-egitasmo
  47 merkataritza-egutegi
  48 merkataritza-ekimen
  49 merkataritza-ekinbide
  50 merkataritza-ekonomia
  51 merkataritza-elkarte
  52 merkataritza-elkartruke
  53 merkataritza-enpresa
  54 merkataritza-epaitegi ik gorago 25.
  55 merkataritza-eragiketa
  56 merkataritza-erakunde
  57 merkataritza-eredu
  58 merkataritza-eremu
  59 merkataritza-erregistro
  60 merkataritza-eskola
  61 merkataritza-espazio
  62 merkataritza-esperientzia
  63 merkataritza-espiritu
  64 merkataritza-estatu
  65 merkataritza-etxe
  66 merkataritza-federazio
  67 merkataritza-filial
  68 merkataritza-firma
  69 merkataritza-fluxu
  70 merkataritza-forma
  71 merkataritza-gai
  72 merkataritza-ganbera ( orobat merkataritza-ganbara g.er.)
  73 merkataritza-gatazka
  74 merkataritza-gida
  75 merkataritza-greba
  76 merkataritza-gudu
  77 merkataritza-gune1 (orobat merkataritzagune g.er.)
  77b merkataritza-gune2 (dendez osaturikoa)
  78 merkataritza-harreman
  79 merkataritza-helburu
  80 merkataritza-hiri
  81 merkataritza-idazkari
  82 merkataritza-ideia
  83 merkataritza-ikuspegi
  84 merkataritza-ikuspuntu
  85 merkataritza-indar
  86 merkataritza-inperio
  87 merkataritza-interes
  88 merkataritza-iraultza
  89 merkataritza-irizpide
  90 merkataritza-itsasontzi ik beherago 112.
  91 merkataritza-itun
  92 merkataritza-izen
  93 merkataritza-jarduera
  94 merkataritza-joko
  95 merkataritza-kapital
  96 merkataritza-kapitalismo
  97 merkataritza-kasu
  98 merkataritza-kide
  99 merkataritza-klase
  100 merkataritza-komisario
  101 merkataritza-konpania
  102 merkataritza-kreditu
  103 merkataritza-lan
  104 merkataritza-lankidetza
  105 merkataritza-lege
  106 merkataritza-lehia
  107 merkataritza-lotura
  108 merkataritza-maila
  109 merkataritza-ministerio
  110 merkataritza-ministro
  101 merkataritza-nabigazio
  112 merkataritza-ontzi ik merkantzia 5.
  113 merkataritza-operazio
  114 merkataritza-ordezkari
  115 merkataritza-ordu
  116 merkataritza-ordutegi
  117 merkataritza-oreka
  118 merkataritza-politika
  119 merkataritza-portu
  120 merkataritza-postu
  121 merkataritza-prefektu
  122 merkataritza-produktu
  123 merkataritza-proposamen
  124 merkataritza-publizitate
  125 merkataritza-sail
  126 merkataritza-sailburu
  127 merkataritza-sailburuorde
  128 merkataritza-saltoki
  129 merkataritza-sare
  130 merkataritza-sektore
  131 merkataritza-sindikatu
  132 merkataritza-sistema
  133 merkataritza-soberakin
  134 merkataritza-talde
  135 merkataritza-tentsio
  136 merkataritza-tradizio
  137 merkataritza-tratu
  138 merkataritza-truke
  139 merkataritza-ustiaketa
  140 merkataritza-ustiapena
  141 merkataritza-zentro
  142 merkataritza-zerbitzu
  143 merkataritza-zerga
  144 merkataritza-zigor
  145 merkataritza-ziklo
  146 merkataritza-zinegotzi
  147 merkataritza-zuzendari
  148 merkataritza-zuzendaritza
merkataritzagune merkataritzagune ik merkataritza 77.
merkatontzi merkatontzi iz mekataritza-ontzia.
merkatu merkatu1 1 iz erosteko eta saltzeko toki jakin eta ageri batean (eta eskuarki egun jakin batzuetan) gertatzen den jende bilera; salerosketa horiek egiten diren tokia bera.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 ekonomian, ondasunen edo zerbitzuen salerosketari dagokion jarduera; zerbitzu edo produkutu baten eskaera edo salmenta aukeren edo erosle potentzialen multzoa.
  4 (izenondoekin)
  5 irud/hed
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 arkakuso merkatu kukuso merkatua.
  9 kukuso merkatu bigarren eskuko gauzak, eskuarki arropak, saltzen diren merkatua.
  10 merkatu beltz zerga-legeak hausen dituen merkataritza ezkutuko edo isilpekoa.
  11 merkatu egun
  12 merkatu ekonomia
  13 merkatu plaza
merkatu merkatu2 (orobat merketu; Hiztegi Batuak merketu baztertzen da/du eta merkatu erabili behar dela adierazten), merka, merkatzen du ad (zerbaiten) prezioa beheratu, merkeago bihurtu.
merkatugai merkatugai iz merkaturako gaia, salgaia.
merkatugune merkatugune (orobat merkatu-gune eta merkagune g.er.) iz merkatua egiten den gunea. ik merkatuleku.
merkatukeria merkatukeria iz merkatuaren gehiegizko eragina.
merkatuleku merkatuleku (orobat merkatu leku) iz merkatugunea.
merkaturatu merkaturatu, merkatura(tu), merkaturatzen da/du ad salgai bat merkatuan jarri.
merkaturatzaile merkaturatzaile izond merkaturatzen duena.
merkaturatze merkaturatze 1 iz salgai bat merkatuan jartzea.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 lan-merkaturatze lan merkatura iristea.
merkatutxo merkatutxo 1 iz merkatu txikia.
  2 adkor merkatua.
merkatzale merkatzale izond ipar merkataria.
merkatze merkatze (orobat merketze) iz prezioa beheratzea, merkeago bihurtzea.
merke merke 1 izond prezio apalekoa. ant garesti.
  2 prezio apaleko zerbitzuak eskaintzen dituena.
  3 irud/hed
  4 (adizlagun gisa)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  7 merke antzean
  8 merke izan du ad
  9 merke-merke1 izond
  10 merke-merke2 adlag
  11 merke-zurrean (orobat merkezurrean; Hiztegi Batuan merke-zurrean agertzen da) adlag ahalik eta merkeena erosten saiatuz.
  12 merke-zurreko
merkeagotu merkeagotu, merkeago(tu), merkeagotzen du ad merkeago bihurtu.
merkealdi merkealdi (orobat merke-aldi eta merkaldi g.er.) 1 iz prezioen beheraldia, bereziki dendetan aldian behin egiten dena.
  2 pl
  3 (hitz elkartuetan)
merkealditxo merkealditxo iz adkor merkealdia.
merkearazi merkearazi ik merkarazi.
merkekeria merkekeria iz merketasun gaitzesgarria.
merketasun merketasun iz merkea denaren nolakotasuna.
merketto merketto izond merketxoa.
merketu merketu ik merkatu2.
merketxo merketxo (corpusean merketxu soilik) izond adkor merkea. · adlag
merketxu merketxu ik merketxo.
merketze merketze ik merkatze.
merkexe merkexe izond
merkezale merkezale izond merkea denaren zalea dena.
merkezurrean merkezurrean ik merke 11.
merkromina merkromina iz merkurio eta alkoholez osaturiko likido gorria, zauriak desinfektatzeko erabiltzen dena. ik merkurokromo.
merkurial merkurial iz merkurioaren tasunak dituena.
Merkurial Merkurial iz
merkurio merkurio 1 iz zilarbizia.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (termometroa irudikatzen)
merkurokromo merkurokromo iz merkromina.
merlenka merlenka iz legazkumea.
merloi merloi iz gotorleku batean, bi kanoi zuloren arteko parapetoa.
merlot merlot iz mahats beltzaren aldaera, Frantziako hegoaldekoa jatorriz.
merma merma iz murriztea, urritzea.
mermatu mermatu, merma(tu), mermatzen du ad murriztu, urritu.
mermelada mermelada ik marmelada.
mero mero iz itsas arrain aski handia, kolore arrekoa, atzealdeko hegalak arantzadunak dituena, sukaldaritzan oso aintzat hartua (Epinephelus guaza eta Polyprion americanus).
merobinjio merobinjio ik merovingiar.
merodeatu merodeatu, merodea, merodeatzen du ad inguruan ibili.
merovingiar merovingiar (orobat merobinjio g.er.) 1 iz Galian Erdi Aro goiztiarrean erreinatu zuen dinastiako pertsona.
  2 izlag merovingiarrena, merovingiarrei dagokiena.
mertxero mertxero iz litxarreroa, lapurra.
mertxika mertxika (orobat murtxika g.er.) 1 iz mertxikondoaren fruitua, horia edo gorria dena, biribila, hezurra gogorra eta gorria, eta mamia gozoa dituena. ik muxika.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 mertxika kolore iz
  4 mertxika koloreko
mertxikondo mertxikondo iz arrosaren familiako zuhaitza, atzerritik ekarria, fruitutzat mertxika ematen duena (Prunus persica). ik muxikondo.
mertzedario mertzedario (orobat mertzedari g.er.) iz Ama Maria Mesedetakoaren ordenako kidea.
mertzenario mertzenario 1 iz diruaren truke baino borrokatzen ez den gudaria.
  2 diruaren truke baino aritzen ez den pertsona.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (izenondo gisa) mertzenarioena, mertzenarioei dagokiena.
mertzeria mertzeria iz joste lanak egiteko gaiak saltzen diren denda.
mertzero mertzero iz mertzeria batean lan egiten duen pertsona.
mesana mesana iz gibel masta; gibel mastako bela.
mesanotxe mesanotxe iz adkor gau mahaia.
mesede mesede 1 iz norbaiten aldeko egite onuragarria.
  2 (izenondoekin)
  3 (esapideetan)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 (handikiekiko trataera gisa).
  6 –en mesedean ik beherago 8.
  7 –en mesederako
  8 –en mesedetan
  9 –en mesedetarako ik gorago 8.
  10 mesedez interj ik otoi; arren.
  11 mesede egin1 ik mesedetu.
  12 mesede egin2 (mugatzaileekin)
  13 mesede izan da ad
  14 mesedea egin
mesedegarri mesedegarri 1 izond onura dakarrena. ik onuragarri.
  2 (adizlagun gisa)
  3 mesedegarri izan da ad
  4 mesedegarri izan du ad
mesedegile mesedegile izond/iz mesede egiten duena.
mesedekeria mesedekeria iz mesede gaitzesgarri edo kaltegarria.
mesedekor mesedekor iz
mesedetu mesedetu, mesede(tu), mesedetzen 1 du ad mesede egin.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mesedetxo mesedetxo iz adkor mesedea.
meseta meseta 1 iz goi ordokia.
  2 Espainiako Meseta.
mesfiatu mesfiatu ik mesfidatu.
mesfida mesfida
  1 mesfida izan da ad
mesfidakor mesfidakor 1 izond mesfidatia.
  2 (adizlagun gisa)
mesfidantxa mesfidantxa ik mesfidantza.
mesfidantza mesfidantza (orobat mesfidantxa g.er.) 1 iz uste txarra.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
mesfidarazi mesfidarazi, mesfidaraz, mesfidarazten du ad mesfidatzera behartu.
mesfidati mesfidati 1 izond mesfidatzeko joera duena.
  2 (adizlagun gisa)
mesfidatu mesfidatu (orobat mesfiatu g.er.), mesfida, mesfidatzen 1 da ad uste onik ez izan, mesfidantza agertu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mesial mesial izond erdialdekoa.
mesianiko mesianiko 1 izond Mesiasi dagokiona.
  2 mesianismoari dagokiona.
  3 (adizlagun gisa)
mesianismo mesianismo 1 iz Mesiasen etorreran sinestea.
  2 egoera gaizto bat konponduko duen mesias baten etorreran sinestea.
mesias mesias 1 iz Jainkoak judu herria askatzeko bidaliriko gizona; Jainkoak gizadia askatzeko bidaliriko gizona.
  2 Jainkoak herri edo lurralde bat askatzeko edo salbatzeko bidali omen duen gizona.
meskeria meskeria ik menskeria.
meskhetiar meskhetiar izlag
meskita meskita ik mezkita.
mesmerismo mesmerismo iz F. Mesmer austriar medikuaren hipnosis metodoa eta horri dagokion doktrina.
mesokratiko mesokratiko izond burgesiari edo erdiko klaseei dagokiena.
mesolabio mesolabio iz Eratostenesek kalkulu matematikoak egiteko asmatu zuen tresna, hiru paralelogramo mugikorrez eta lerrabide batez osatua.
meson meson iz Espainiako ostatu mota.
mesopotamiar mesopotamiar izlag/iz Mesopotamiakoa, Mesopotamiari dagokiona; Mesopotamiako hirritarra.
mesotelioma mesotelioma iz gainalde serosoetan sortzen den tumore gaiztoa.
mesperetxatu mesperetxatu ik mespretxatu.
mespresatu mespresatu ik mesprezatu.
mespretxagarri mespretxagarri eta ( orobat mespretxugarri g.er. eta mezpretxagarri g.er.) 1 izond gutxiesgarria. ik mesprezagarri.
  2 baztergarria.
  3 (adizlagun gisa)
mespretxatu mespretxatu ( orobat mesperetxatu g.er.), mespretxa, mespretxatzen 1 du ad gutxietsi. ik mesprezatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mespretxatzaile mespretxatzaile izond mespretxatzen duena, gutxieslea.
mespretxio mespretxio ik mespretxu.
mespretxu mespretxu ( orobat mespretxio g.er. eta mezprexu g.er.) 1 iz gutxiespena. ik mesprezu.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mespretxugarri mespretxugarri ik mespretxagarri.
mespretxuka mespretxuka adlag mespretxu eginez.
mesprezagarri mesprezagarri ( orobat mespreziagarri g.er., mezprezagarri g.er. eta mesprezugarri g.er.) izond gutxiesgarria. ik mespretxagarri.
mesprezati mesprezati (corpusean mespreziati soilik) izond mespreziatzailea.
mesprezatu mesprezatu ( orobat mespresatu g.er. mezprezatu g.er., mexpreziatu g.er. eta mespreziatu g.er.; Hiztegi Batuan mespretxatu agertzen da) 1 du ad gutxietsi.
  2 (era burutua izenondo gisa)
mesprezatzaile mesprezatzaile izond mespretxatzailea, gutxieslea.
mespreziagarri mespreziagarri ik mesprezagarri.
mespreziati mespreziati ik mesprezati.
mespreziatu mespreziatu ik mesprezatu.
mesprezio mesprezio ik mesprezu.
mesprezu mesprezu ( orobat mesprezio eta mezprezu g.er.; Hiztegi Batuan mespretxu agertzen da) 1 iz gutxiespena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
mesprezugarri mesprezugarri ik mesprezagarri.
mesprezuka mesprezuka adlag mespretxuka.
messenger messenger iz
mestizaia mestizaia ik mestizaje.
mestizaje mestizaje ( orobat mestizaia ) 1 iz arraza desberdinen gurutzaketa.
  2 hainbat etorkiko kulturen nahastea.
  3 (hitz elkartuetan)
mestizatu mestizatu izond mestizo bihurtua.
mestizo mestizo (orobat mestizu g.er.) 1 izond/iz arraza ezberdinetako gurasoengadik datorrena.
  2 guraso indiar eta espainoletik Amerikan jaioa.
  3 irud/hed
mestizozale mestizozale izond mestizoen zalea dena.
mestizu mestizu ik mestizo.
mesur mesur ik mesuragabe.
mesuragabe mesuragabe (orobat mesur gabe) izond
meta meta1 1 iz zelaietan-eta garoz edo belarrez egiten den pila, haga baten ingurura biltzen dena.
  2 lurrean gauzak elkarren gainean jarriaz egiten den pila.
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 metan meta bat osatuz.
  5 belar meta
meta meta2 iz helmugara.
metaanfetamina metaanfetamina (orobat metanfetamina) iz nerbio sistema zentralari eragiten dion psiko-bizkorgarri ahaltsua.
metabasi metabasi iz hitz baten gramatika kategoria aldaketa.
metabelar metabelar iz
metaboliko metaboliko izond metabolismoarena, metabolismoari dagokiona.
metabolismo metabolismo iz izaki bizidunengan gauzatzen diren erreakzio kimiko, fisiko eta biologikoen multzoa.
metabolizatu metabolizatu, metaboliza, metabolizatzen du ad metabolismo bidez eraldatu.
metaburtsa metaburtsa iz
metadona metadona 1 iz morfinaren tasun analgesiko eta sorgarriak dituen konposatu kimiko sintetikoa.
  2 (hitz elkartuetan)
metaerrealitate metaerrealitate iz
metaetika metaetika iz etikaren adarra, moralaren hizkuntzaren azterketaz aritzen dena.
metaetiko metaetiko izond metaetikarena, metaetikari dagokiona.
metafikzio metafikzio iz kontakizun edo literatura forma, fikzioari buruzko fizkioan datzana.
metafilosofiko metafilosofiko izond metafilosofiari dagokiona.
metafisika metafisika 1 iz filosofiaren atala, errealitate osoaren izatasunaz, ezagutzaren lehen oinarriez diharduena, eta biziaren eta unibertsoaren ikusgune osoa dakarrena.
  2 gai bati buruzko gogoeta sakon espekulatiboa.
  3 (hitz elkartuetan)
metafisikari metafisikari izond/iz pertsonez mintzatuz, metafisikaz arduratzen dena.
metafisiko metafisiko 1 izond metafisikarena, metafisikari dagokiona.
  2 irud/hed
  3 iz metafisikaria.
metafisikoki metafisikoki adlag era metafisikoan.
metafisikotu metafisikotu, metafisiko(tu), metafisikotzen du ad metafisiko bihurtu.
metafora metafora 1 iz erkaketaren bidez hitz baten berezko adiera irudizko adiera batera igaroaraztean datzan hizkuntza baliabidea.
  2 (hitz elkartuetan)
metaforiko metaforiko izond metaforari dagokiona, metaforazkoa.
metaforikoki metaforikoki adlag era metaforikoan.
metaforismo metaforismo iz
metaforizatu metaforizatu, metaforiza, metaforizatzen du ad metafora bidez irudikatu.
metaforizatze metaforizatze iz metafora bidez irudikatzea.
metaforizazio metaforizazio iz metaforizatzea.
metagarri metagarri izond meta daitekeena.
metagrama metagrama iz
metagramatiko metagramatiko izond metagramarena, metagramari dagokiona.
metagramatu metagramatu, metagrama(tu), metagramatzen da/du ad metagrama bihurtu.
metahiri metahiri iz
metahistoriko metahistoriko (orobat meta-historiko) izond historiaren historiari dagokiona.
metahizkuntza metahizkuntza (orobat meta-hizkuntza g.er.) iz hizkuntza batez mintzatzeko erabiltzen den hizkuntza.
metairizpide metairizpide iz irizpidei buruzko hirizpidea.
metaka metaka adlag piloka, kopuru handietan.
metakarpiano metakarpiano iz metakarpoari osatzen duten bost hezurreako bakoitza.
metakarpo metakarpo iz eskuaren hezurduran, ahurrari dagokion zatia, bost hezurrez osatua.
metakarpofalangiko metakarpofalangiko izond metakarpoarena eta falangeena.
metaketa metaketa 1 iz metatzea.
  2 (ekonomian)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
metakontraste metakontraste iz
metakor metakor izond metatzeko joera duena.
metakrilato metakrilato 1 iz plastiko garden, zurrun eta arina, askotan kristalaren ordez erabiltzen dena.
  2 metakrilatozko zatia.
metakritika metakritika iz
metal metal (orobat metale g.er.) 1 iz gai bakuna, beroaren eta elektrizitatearen eroale ona, distira berezia duena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 musika estiloa, rock gogorraren alorrekoa. ik beherago 7.
  5 metalgintzako enpresen sektorea. ik metalgintza 2.
  6 ez-metal gai bakuna, beroaren eta elektrizitatearen eroale txarra, distirarik ez duena.
  7 heavy metal heavyaren muturreko aldaera.
  8 metal bitxi
  9 metal preziatu metal bitxia.
  10 metal ur ur minerala.
  11 metal urtu
metaldun metaldun izond metala duena.
metale metale ik metal.
metalengoaia metalengoaia iz metahizkuntza.
metaleztatu metaleztatu izond metalezko babesak dituena.
metalgin metalgin iz metalezko gauzakiak egiten dituen langilea.
metalgintza metalgintza 1 iz metalezko gauzakiak ekoizteko tekniken multzoa. ik metalurgia.
  2 metalgintzako enpresen sektorea. ik metal 5.
  3 (hitz elkartuetan)
metaliko metaliko 1 izond metalezkoa.
  2 irud/hed
metalikodun metalikodun izlag metalikoko.
metalinguistiko metalinguistiko iz metahizkuntzari dagokiona.
metalistiko metalistiko izond metalezko musika tresnez gauzatua.
metaliterario metaliterario izond metaliteraturari dagokiona.
metaliteratura metaliteratura iz literaturari buruzko literatura.
metalizatu metalizatu 1 izond metal geruza batez estali dena.
  2 distira metalikoa duena.
metalki metalki iz gai metalikoa.
metalkide metalkide
  1 heavy metalkide iz heavy metaleko talde bateko kidea.
metalofono metalofono iz metalezko xaflak dituen xilofonoa.
metalogika metalogika iz sistema logikoen osagaien edo nolakotasunen azterketa.
metalogiko metalogiko izond metalogikari dagokiona.
metaltxo metaltxo iz metal zatitxoa.
metalurgia metalurgia 1 iz mehetatik metalak ateratzeko eta eraldatzeko tekniken multzoa. ik metalgintza.
  2 (hitz elkartuetan) ik metalurgiko.
metalurgiko metalurgiko 1 izond metalurgiari dagokiona. ik metalurgia 2.
  2 iz metalurgia alorreko langilea.
metalzale metalzale iz metal musikaren zalea dena.
metamadarikatu metamadarikatu, metamadarika, metamadarikatzen du ad adkor guztiz madarikatu.
metamero metamero iz harren eta artropodoen gorputza banatzen den eraztunetako bakoitza.
metamorfatu metamorfatu, metamorfa, metamorfatzen da ad formaldatu.
metamorfiko metamorfiko izond eraldatzen dena, metamorfosia jasaten duena.
metamorfosi metamorfosi 1 iz gauza batek izaera aldatu eta beste bat bilakatzea. ik itxuraldatze.
  2 animalia batzuen anatomia-aldaketen multzoa.
  3 (hitz elkartuetan)
metamusika metamusika iz doinu harmoniatsu eta hotz sinkronikoen konbinaketa, entzulea erlaxatzea helburu duena.
metanfenamina metanfenamina ik metaanfetamina.
metanizatu metanizatu, metaniza, metanizatzen du ad metano bihurtu.
metanizazio metanizazio 1 iz metanizatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
metano metano 1 iz gas usaingabe eta koloregabea, erraz gartzen dena (CH4), hidrokarburo aseen saileko lehena.
  2 (gas hitzarekin)
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
metanoia metanoia iz bihotz berritzea.
metanol metanol iz zuraren destilatzetik ateratzen den alkohola (CH3OH), alkoholen saileko lehena, alkohol metiliko ere esaten zaiona.
metaplasmo metaplasmo iz hitz baten aldaketa, ahots baten gehitze, ezabatze edo kokatze aldaketaren ondoriozkoa.
metapsikiko metapsikiko izond parapsikologikoa.
metapsikologia metapsikologia iz parapsikologia.
metarazi metarazi, metaraz, metarazten du ad metatzera behartu.
metarrabino metarrabino iz
metastasi metastasi 1 iz eritasun edo tumore bat birsortzea edo gorputzaren beste alderdi batera hedatzea.
  2 (hitz elkartuetan) ik metastasiko.
metastasiko metastasiko izond metastasiarena, metastasiari dagokiona. ik metastasi 2.
metasubjektibo metasubjektibo iz adkor guztiz subjektiboa, subjetibotasunetik haratago doana.
metatartsofalangiko metatartsofalangiko izond metatartsoarena eta falangeena.
metateoria metateoria iz teoriei buruzko teoria.
metatesi metatesi iz hitz batean ahots bat tokiz aldatzea.
metatoki metatoki iz aipatzen dena metatzeko tokia.
metatu metatu, meta(tu), metatzen 1 du ad pilatu.
  2 (gauza abstraktuak)
  3 (ekonomian)
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 (era burutua izen gisa)
metatxo metatxo 1 iz meta txikia.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
metatzaile metatzaile 1 izond metatzen duena.
  2 iz metatzen duen pertsona.
  3 ez-metatzaile izond metatzailea ez dena.
metatze metatze iz pilatzea.
metazientifiko metazientifiko (orobat meta-zientifiko) izond
metazientzia metazientzia iz
metaziri metaziri iz
meteko meteko iz arrotza, erbestekoa.
metempsikosi metempsikosi ik metenpsikosi.
metenpsikosi metenpsikosi (orobat metempsikosi g.er.) iz
metenpsikosista metenpsikosista 1 izond metenpsikosiarena, metenpsikosiari dagokiona.
  2 (izen gisa)
meteo meteo iz meteorologia. (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
meteoriko meteoriko izond oso lasterra.
meteoritiko meteoritiko izond meteorikoa.
meteorito meteorito iz ezpaziotik datorren gorputz baten zatia, atmosferan abiadura handian sartu eta Lurrera erortzen dena. ik meteoro.
meteoro meteoro iz ezpaziotik datorren gorputza, atmosferan abiadura handian sartu eta Lurrera erortzen dena. ik meteorito.
meteorologi meteorologi ik meteorologia 2.
meteorologia meteorologia (orobat metereologia g.er.) 1 iz eguratseko gertakariez aritzen den den zientzia.
  2 (hitz elkartuetan, orobat metereologi g.er.) ik meteorologiko.
meteorologiko meteorologiko (orobat metereologiko g.er.) izond meteorologiarena, meteorologiari dagokiona. ik meteorologia 2.
meteorologo meteorologo iz (orobat metereologo g.er.) meteorologian adigtua den pertsona.
meteorotropismo meteorotropismo (orobat metereotropismo) iz eguraldiarekiko sentiberatasuna.
meteosat meteosat iz meteorologia satelitea.
metereologia metereologia ik meteorologia.
metereologo metereologo ik meteorologo.
metereotropismo metereotropismo ik meteorotropismo.
metileno metileno iz metanotik, bi hidrogeno atomo ezabaturik, eratorririko erredikala.
metilfenidato metilfenidato iz metaanfetamina, nerbio sistema zentralari eragiten dion psiko-bizkorgarri ahaltsua.
metiliko metiliko
  1 alkohol metiliko metanola.
metilo metilo iz metanotik, hidrogeno atomo bat ezabaturik, eratorririko erredikala.
metizilina metizilina iz penizilinen multzoko antibiotikoa.
metoda metoda ik metodo.
metodiko metodiko izond metodo bati jarritzen diona.
metodikoki metodikoki adlag era metodikoan.
metodikotasun metodikotasun iz metodikoa denaren nolakotasuna.
metodista metodista 1 izond J. Wesley sortu zuen sekta protestanteari dagokiona.
  2 iz Eliza metodistako kide den pertsona.
metodo metodo (orobat metoda g.er.) 1 iz emaitza edo helburu jakin batera heltzeko, adibidez zientzian egia aurkitzeko eta frogatzeko, egin behar diren gogo urratsen multzoa.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
metodologi metodologi ik metodologia.
metodologia metodologia 1 iz zientzia-ikerketa batean edo kidekoetan erabiltzen diren metodoen multzoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa; orobat metodologi g.er.) ik metodologiko.
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
metodologiko metodologiko izond metodologiarena, metodologiari dagokiona. ik metodologia 2.
metodologikoki metodologikoki adlag metodologiaren aldetik.
metonimia metonimia iz gauzaki edo kontzeptu bat adierazteko bere izena erabili ordez gauzaki horrekin zerikusia duen beste izen bat erabiltzea.
metonimiko metonimiko izond metonimiarena, metonimiari dagokiona.
metonimizatu metonimizatu, metonimiza, metonimizatzen da/du ad metonimia bihurtu.
metopa metopa iz friso dorikoan, bi triglifoen arteko tarte karratua.
metra metra ik metro.
metraila metraila (orobat metralla g.er.; Hiztegi Batuan metraila agertzen da) 1 iz tirogai gisa erabiltzen diren metal edo burdin zatiak; jaurtigaia, eztanda egitean, zatitzen den puska bakoitza.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 irud/hed
metrailadora metrailadora ik metrailadore.
metrailadore metrailadore (orobat metrailadora g.er.; Hiztegi Batuan metrailadore agertzen da) 1 iz gerra arma automatikoa, fusil handi baten eitekoa, tiroak sortaka jaurtitzen dituena, eta askotan tripode batean ezartzen dena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 irud/hed
metrailagailu metrailagailu iz metrailadorea.
metrailaketa metrailaketa iz metrailatzea.
metrailatu metrailatu (orobat mitrailatu g.er.), metraila(tu), metrailatzen 1 du ad norbaiti edo zerbaiti metrailadorez tiro egin.
  2 (era buturua izenondo gisa)
metrailatzaile metrailatzaile iz metrailatzen duen pertsona.
metraileta metraileta (orobat mitraileta g.er. eta mitralleta g.er.) 1 iz esku metrailadorea, kanoi laburrekoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
metrailetadun metrailetadun (orobat mitralletadun) izond/iz metraileta duena.
metraje metraje iz film baten luzera.
metralla metralla ik metraila.
metre metre ik metro.
metrika metrika iz bertso lerroen neurriaren eta egituraren azterketa.
  2 (hitz elkartuetan)
metriko metriko1 1 izond metrikari dagokiona.
metriko metriko2 1 izond neurri sistemaz mintzatuz, oinarritzat metroa duena.
  2 kintal metriko sistema metrikoko kintala.
  3 zinta metriko metroak eta metroaren zatiketak markatuak dituen zerrenda, luzerak edo distantziak neurtzeko erabiltzen dena.
metrisa metrisa iz unibertsitate diploma edo lizentziatura.
metrizazio metrizazio iz metriko bihurtzea.
metro metro1 (orobat metra g.er. eta metre g.er.) 1 iz luzera-banako nagusia, neurri sistema hamartarraren oinarria, Paristik igarotzen den meridianoaren arabera (meridiano laurdenaren hamar-milioiena) neurtzen dena (m). (distantzietan)
  2 (dimentsioetan izan (da) aditzarekin)
  4 (dimentsioetan izan (da) aditzarekin luze, zabal eta kidekoekin)
  4 (aditza ezabaturik)
  5 (dimentsioetan izan (du) aditzarekin luze, zabal eta kidekoekin)
  6 (dimentsioei buruzko bestelakoetan)
  7 (kopurua aipatuz)
  8 (hitz elkartuetan)
  9 irud/hed
  10 (atletismo probetan)
  11 metro karratu metro koadroa.
  12 metro koadro ( orobat kuadro ) lau aldeak metro batekoak dituen laukiaren azalera.
  13 metro kubiko metro kuboa.
  14 metro kubo alde guztiak metro batekoak dituen kuboaren bolumena.
metro metro2 1 iz hirietako garraio publikoko tren elektrikoa, gehienbat lur azpitik dabilena; garraio mota horren instalazioen multzoa.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
metrointelektual metrointelektual izond
metroka metroka adlag metroa neurri hartuta.
metrokonzeptual metrokonzeptual izond
metrologia metrologia iz pisu eta neurrien sistemak aztertzen dituen zientzia.
metronomo metronomo iz musika lan baten konpasaren modua zehatz neurtzeko tresna.
metropoli metropoli (orobat metropolis g.er.; Hiztegi Batuan metropoli agertzen da) 1 iz hiri handia, estatu edo eskualde bateko hiri nagusia.
  2 estatu kolonizatzailea bere koloniei buruz.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik metropolitano.
metropolis metropolis ik metropoli.
metropolitano metropolitano 1 izond metropoliari dagokiona. ik metropoli 3.
  2 iz eliz probintzia baten hiriburuko aztzapezpikua.
metropolitar metropolitar 1 izond metropolitanoa.
  2 iz metropoliko biztanlea.
metropolizazio metropolizazio iz metropoli bihurtzea.
metrosexual metrosexual izond gizonezkoez mintzatuz, itxura fisikoaz nabarmen arduratzen dena.
metrosexualitate metrosexualitate iz metrosexuala izateko nolakotasuna.
metrosozialista metrosozialista izond
metxa metxa (orobat mitxa; Hiztegi Batuak mitxa baztertzen du eta metxa erabili behar dela adierazten) 1 iz erraz su hartzen duen gai batez eginiko soka.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
metxadun metxadun (orobat mitxadun) izond metxa duena.
metxatu metxatu, metxa(tu), metxatzen du ad sukaldatu behar den okela urdai edo urdaiazpiko zerrendez prestatu.
metxero metxero iz sakelako pizgailu txikia.
metxikar metxikar ik mexikar.
metzikano metzikano ik mexikano.
metzikar metzikar ik mexikar.
meundar meundar iz Itun Zaharrean aipatzen den herri bateko kidea.
mexikano mexikano (orobat mekzikano g.er. metzikano eta mezikano g.er.; Hiztegi Batuan mexikar agertzen da) izlag/iz ipar mexikarra.
mexikar mexikar (orobat mekzikar g.er., metxikar g.er. eta mekzikotar g.er.) 1 izlag/iz Mexikokoa, Mexikori dagokiona; Mexikoko herritarra.
  2 Mexikoko espainiera.
mexpreziatu mexpreziatu ik mesprezatu.
meza meza 1 iz erlijio katolikoan, ogiaren eta ardoaren bidez Jesu Kristoren heriotza ospatzen den elizkizuna.
  2 (leku-denborazko atzizkiekin)
  3 (aditzaren objektu gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 mezako zati batzuetako (eskuarki Kyrie, Gloria, Credo, Sanctus, Benedictus, Agnus dei zatietako) hitzen gainean moldatzen den musika lana.
  7 hil-meza
  8 hileta-meza
  9 meza atera
  10 meza-emaile (orobat mezemaile)
  11 meza eman
  12 meza entzun
  12b meza-entzule
  13 meza erdi ik mezerdi.
  14 meza esan
  15 meza isil
  16 meza lagundu
  17 meza nagusi
  18 meza liburu
  19 meza ondo (orobat mezondo g.er.)