Bilaketa aurreratua

Ogi apurrak

Egungo Euskararen Hiztegia (EEH)

Hasiera:

uahabi uahabi ik wahabi.
uahabismo uahabismo ik wahabismo.
uahabita uahabita ik wahabita.
uata uata iz kotoi harroa, zauriak garbitzeko eta aulki, soineko eta kidekoetan betegarri gisa erabiltzen dena.
ubarroi ubarroi iz itsas hegian bizi den hegaztia, lumadi ilunekoa, ahatea bano handiagoa, murgilari ona dena (Phalacrocorax sp.)
ubel ubel 1 izond kolpe baten edo hotz handiaren ondorioz larruazalak hartzen duen kolorekoa. ik more.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 (adizlagun gisa)
  5 (izen gisa –en atzizkiaren eskuinean)
  · 6 iz larruazalean kolpe baten edo hotzaren ondorioz gertatzen den orban ubela. ik ubeldu2.
  7 ubel-kolore izond
ubeldu ubeldu1 (orobat uheldu g.er.), ubel(du), ubeltzen 1 da/du ad kolore ubela hartu edo eman, eskuarki larruazalaren zati batek. ik uspeldu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
ubeldu ubeldu2 1 iz larruazalean kolpe baten edo hotzaren ondorioz gertatzen den orban ubela. ik ubel 6.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
ubeldura ubeldura 1 iz ubela, ubeldua.
  2 (hitz elkartuetan)
ubeltasun ubeltasun iz ubela denaren nolakotasuna.
ubelune ubelune iz ubela, ubeldua.
ubera ubera 1 iz itsasontzi batek uretan uzten duen arrastoa.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
  4 ibia.
uberka uberka iz ura doan bidea.
uberro uberro iz uharra.
ubi ubi ik ibi.
ubide ubide (orobat urbide g.er.) 1 iz urak joateko bidea, gizakiak egina. ik erreten; itsasarte.
  2 ur laster baten ibilbidea.
  3 (izenondo eta izenlagunekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 irud/hed
ubidear ubidear izlag/iz Ubideakoa, Ubideari dagokiona; Ubideako biztanlea.
ubidegune ubidegune iz ubidea dagoen gunea.
ubideratu ubideratu, ubidera(tu), ubideratzen du ad ur laster bati ubidea egin.
ubidetxo ubidetxo iz ubide txikia.
ubikitina ubikitina iz
ubikuitate ubikuitate iz nonahikotasuna. ik ubikuotasun.
ubikuo ubikuo izond nonahikoa.
ubikuotasun ubikuotasun iz nonahikotasuna. ik ubikuitate.
ubilada ubilada iz
ubileria ubileria iz erreuma, hezueria.
ubula ubula iz aho gingila.
ubular ubular izond aho gingilarena, aho gingilari dagokiona.
uda uda 1 iz lau urtaroetan beroena, udaberriaren ondotik datorrena, hedatzen dena Lurraren iparraldean ekainaren 21 edo 22tik irailaren 22 edo 23ra, eta Lurraren hegoaldean abenduaren 21 edo 22tik martxoaren 20 edo 21era.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 uda bete (orobat udabete g.er.)
  5 uda-giro (orobat udagiro)
  6 uda-leku ik udaleku.
  7 uda ala negu ( orobat uda nahiz negu, uda zein negu edo uda edo negu ) adlag
  8 uda eta negu
  9 uda min (orobat udamin) uda bete-betea.
  10 uda parte (orobat udaparte g.er.)
udabarri udabarri ik udaberri.
udaberri udaberri (orobat udabarri g.er.) 1 iz lau urtaroetatik lehena, Lurraren iparraldean martxoaren 21etik ekainaren 21 era hedatzen dena; neguaren ondoko urtaroa, lurralde epeletan landareak hostatzen eta loratzen direna. ik primadera; udalehen.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 irud/hed
  5 urte.
  6 udaberri-ziza
udaberridun udaberridun izlag udaberriko.
udaberrika udaberrika adlag udaberriz udaberri.
udaberrikari udaberrikari adlag ipar udaberrian, udaberriz.
udaberritsu udaberritsu izond irud/hed udaberriz betea.
udabete udabete ik uda 4.
udabide udabide iz udaberriko azken asteak; uda.
udagiro udagiro ik uda 5.
udagoien udagoien iz udazkena.
udaka udaka adlag udaz uda.
udakari udakari izlag ipar udan, udaz.
udal udal 1 iz (askotan U larriz) estatuaren administrazio maila beherena; udalerri bat administratzen duten pertsonen multzoa, alkateak eta zinegotziek osatua. ik udalerri; udalbatza.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa) ik munizipal.
  4 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  5 udaletxea.
  6 udal barruti (orobat udalbarruti)
  7 udal talde (orobat udaltalde g.er.)
udalatu udalatu, udala(tu), udalatzen 1 du ad lurrez mintzatuz, landu.
  2 irud/hed
udalbarruti udalbarruti ik udal 6.
udalbatza udalbatza (orobat U larriz; orobat udal batza g.er.) 1 iz udalerri bat administratzen duten pertsonen multzoa, alkateak eta zinegotziek osatua. ik udal.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 udalbatzarra.
udalbatzar udalbatzar 1 iz udalbatzaren batzarra.
  2 udalbatzar aretoa.
  3 udalbatza.
udalburu udalburu iz alkatea.
udalde udalde iz uda aldea, udaldia.
udaldi udaldi iz uda-denbora, udako egunak.
udalditxo udalditxo iz udaldi txikia.
udalehen udalehen iz udaberria.
udaleku udaleku (orobat uda-leku g.er.) 1 iz udaldia igarotzeko lekua; eskuarki haur talde batek beren begiraleekin udako egun batzuk igarotzeko lekua. ik udaleku.
  2 (hitz elkartuetan)
udalekutar udalekutar iz udaleku batean dagoen pertsona.
udalerri udalerri 1 iz udalak administratzen duen eremua.
  2 (izenondoekin)
udalerrika udalerrika adlag udalerrien arabera.
udaletxe udaletxe (orobat U larriz; orobat udal etxe g.er.) 1 iz udal administrazioaren zerbitzuak eta bulegoak dauden eraikina. ik herri 24.
  2 (izenondoekin)
  3 udala.
udalgintza udalgintza iz
udalkide udalkide iz udaleko kidea.
udalkume udalkume iz adkor udaleko pertsona.
udaltalde udaltalde ik udal 7.
udaltegi udaltegi iz udal zentroa.
udaltzain udaltzain 1 iz herri edo hiri bateko bizitza zaintzeko eta udal-aginduak betearazteko zeregina duen enplegatua. ik herrizain.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
udaltzainburu udaltzainburu iz udaltzainen burua.
udaltzaingo udaltzaingo (askotan U larriz) iz herri edo hiri bateko udaltzainen multzoa; udaltzainek betetzen duten zerbitzu publikoa.
udamin udamin ik uda 9.
udaparte udaparte ik uda 10.
udara udara 1 iz uda.
  2 (hitz elkartuetan)
udare udare 1 iz udareondoaren fruitua, biribil antza baina txorten aldean zerbait luzatzen dena, mami sendoa eta urtsua duena. ik madari; txermen.
  2 irud/hed
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
udareondo udareondo (orobat udare ondo g.er.) iz arrosaren familiako zuhaitza, ez oso handia, lore zuriak dituena eta fruitutzak udareak ematen dituena (Pyrus comunis). ik madariondo.
udaro udaro 1 adlag uda guztietan.
  2 udaroko izlag uda guztietakoa.
  3 udaro-udaro
udatar udatar ik udatiar.
udate udate iz udaldia.
udatiar udatiar (orobat udatar g.er.) 1 iz udako oporraldia igarotzera toki jakin batera doan pertsona.
  2 (izenondo gisa)
  3 (adizlagun gisa)
  · 4 izond udakoa.
udatiartsu udatiartsu izond udatiarrez betea.
udatoki udatoki iz uda igarotzeko lekua. ik udaleku.
udatzen udatzen iz udazkena.
udazale udazale izond udaren zalea dena.
udazken udazken 1 iz udaren ondoko urtaroa, Lurraren iparraldean irailaren 21etik abenduaren 21era hedatzen dena. ik larrazken.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 irud/hed
udazkeneka udazkeneka adlag
udazkenero udazkenero adlag udazken guztietan.
udazkentsu udazkentsu izond udazkenez betea.
udinetar udinetar izlag/iz Udinekoa, Udineri dagokiona; Udineko biztanlea.
uduri uduri ik iduri.
uf uf 1 interj desgogara egotea edo kideko zerbait adierazten duen hitza. ik uff.
  2 (izen gisa)
ufa ufa1 interj poza adierazten duen hitza.
ufa ufa2 iz ufakoa, putza.
ufa ufa3 iz
ufada ufada 1 iz haizeaz eta kidekoez mintzatuz, bolada, kolpea. ik ufako 3.
  2 irud/hed
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehena izenondoduna dela)
ufaka ufaka 1 adlag putz eginez.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
  4 bibaka, ufa eginez.
ufakada ufakada iz ufada.
ufako ufako 1 iz arnasa indarrez jaurtikiaz sortzen den airea.
  2 irud
  3 hed ik ufada.
ufal ufal ik uholde.
ufaldi ufaldi iz ufakoa; ufada.
ufaldu ufaldu, ufal(du), ufaltzen du ad gainezka bete.
ufatu ufatu, ufa(tu), ufatzen 1 du ad putz egin.
  2 irud/hed
  3 ufakoa bota.
uff uff (orobat uuuufff(f) g.er.) 1 interj adkor uf.
  2 (harridura-edo adierazten )
  3 (izen gisa)
ugalarazi ugalarazi, ugalaraz, ugalarazten du ad ugaltzera behartu.
ugalatz ugalatz iz ipar hazteria, ezkabia.
ugalbide ugalbide iz ugaltzeko bidea.
ugalde ugalde iz ibaia.
ugaldu ugaldu , ugal, ugaltzen 1 da ad izaki biziak bere espezie bereko ondorengoak sortu.
  · 2 da/du ad ugaritu.
ugalketa ugalketa 1 iz izaki biziak bere espezie bereko ondorengoak sortzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 ugaritzea. ik ugaltze.
ugalketadun ugalketadun izlag aipatzen den ugalketa duena.
ugalketazale ugalketazale izond ugalketaren zalea dena.
ugalkor ugalkor 1 izond ugalketarako gai dena.
  2 ugalketarako joera duena.
ugalkortasun ugalkortasun 1 iz ugalkorra denaren nolakotasuna.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ugalkuntza ugalkuntza iz ugalketa.
ugaltzaile ugaltzaile izond ugaltzen duena.
ugaltze ugaltze 1 iz kopurua handitzea, kopuruaren aldetik emendatzea; ugariago bihurtzea.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 izaki biziak bere espezie bereko ondorengoak sortzea. ik ugalketa.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ugandar ugandar izlag/iz Ugandakoa, Ugandari dagokiona; Ugandako herritarra.
ugaotar ugaotar izlag/iz Ugaokoa, Ugaori dagokiona; Ugaoko biztanlea.
ugara ugara adlag ohara.
ugari ugari 1 adlag kopuru handian; ugaritasunez. ik oparo; naro.
  1a (izan aditzarekin)
  2 (beste adizlagun baten eskuinean)
  · 3 zenbtz asko.
  · 4 izond dagokionetik asko duena edo asko ematen duena. ik jori; oparo.
  5 (-en atzizkiaren eskunean izen gisa)
  6 ugari-ugari izond
  7 familia ugari hainbat seme-alabaz osaturiko familia.
ugariagotu ugariagotu, ugariago(tu), ugariagotzen da/du ad ugariago bihurtu.
ugaridun ugaridun izlag ugariko.
ugaritasun ugaritasun 1 iz ugaria denaren nolakotasuna.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ugaritsu ugaritsu izond oso ugaria, ugaritasunez betea.
ugaritu ugaritu , ugari(tu), ugaritzen 1 da ad kopurua handitu, kopuruaren aldetik emendatu; ugariago bihurtu. ik ugaldu 2.
  2 du ad
ugaritxo ugaritxo zenbtz adkor askotxo.
ugaritze ugaritze iz kopurua handitzea, kopuruaren aldetik emendatzea; ugariago bihurtzea.
ugarte ugarte ik uharte.
ugartetto ugartetto ik uhartetto.
ugartetxo ugartetxo ik uhartetxo.
ugartexka ugartexka ik uhartexka.
ugatz ugatz1 1 iz ugaztun emeen guruin esne-jariatzailea. ik titi.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
ugatz ugatz2 1 iz arrano gorria, arrano hezurjalea.
  2 (hitz elkartuetan)
ugatzama ugatzama iz inudea.
ugatzume ugatzume iz inudearentzat, ugatza eman dion umea.
ugazaba ugazaba 1 iz lantegi edo fabrika bateko jabea. ik nagusi 2.
  2 nagusia, etxeko jauna.
  3 (izenondo gisa)
  4 irud/hed
ugazabandere ugazabandere ik ugazabandre.
ugazabandre ugazabandre (orobat ugazabandere g.er. eta ugazaba-andre g.er.) iz emakumezko ugazaba; etxeko andrea.
ugazahizpa ugazahizpa iz ahizpaordea.
ugazaita ugazaita (orobat gozaita) 1 iz aitaordea.
  2 irud/hed
ugazalaba ugazalaba iz alabaordea.
ugazama ugazama (orobat gozama) iz amaordea.
ugazeme ugazeme iz semeordekoa.
ugazoilar ugazoilar iz adkor bipil-ustea den gizona.
ugaztun ugaztun 1 izond ugatzak ditutena.
  2 animalia ornoduna, lauoinduna, beti-bateko tenperaturakoa, biriken bidez arnas hartzen duena, nerbio sistema oso garatuaz hornitua, eta emeak bere umeak ugatzetako esneaz elikatzen dituena; pl delako animaliak osatzen duten klasea.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
uger uger1 1 iz herdoila; zolda.
  2 irud
  3 (izenondo gisa) arrea. ik uher.
uger uger2 ik igeri.
ugerdo ugerdo izond adkor zikina. ik ugertsu.
ugertsu ugertsu izond ugerrez betea.
uhaga uhaga iz ur ponpa.
uhagune uhagune iz uraren aparra.
uhain uhain ik uhin.
uhaitz uhaitz 1 iz ibaia.
  2 (hitz elkartuetan)
uhal uhal (orobat uhel g.er.) 1 iz larruz edo antzeko gai batez eginiko zerrenda edo xingola mehea, hainbat zereginetarako erabiltzen dena. ik hede.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, irud/hed)
  6 irud/hed
uhalde uhalde ik uholde.
uhaldi uhaldi ik uraldi.
uhaleria uhaleria 1 iz uhal multzoa.
  2 (hitz elkartuetan)
uhalgile uhalgile iz uhalak egiten dituen pertsona.
uhandi uhandi (corpusean urandi eta uraundi soilik) iz ur handia. ik ur 25.
uhanditu uhanditu (orobat uranditu), uhandi(tu), uhanditzen 1 da/du ad urez hanpatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
uhandre uhandre iz Euproctus, Triturus eta Amphiumaespezieetako ulehortar batzuen izena.
uhar uhar1 1 iz erauntsia.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 uholde ura.
  4 irud/hed
  5 (irud/hed hitz elkartuetan)
  6 euri uhar ipar euri erauntsia.
uhar uhar2 ik uher.
uhargi uhargi 1 izond ipar gardena, argia.
  2 (adizlagun gisa)
uharka uharka1 iz ur biltegia.
uharka uharka2 adlag suilaka, uharretan.
uharņo uharño iz adkor uhar txikia.
uharre uharre
uharri uharri (orobat ur harri g.er.) 1 iz urak leundu duen harria. ik harribil.
  2 itsaspeko harri multzoa, ia ur azalean dagoena.
uharte uharte ( orobat ugarte g.er.; ) 1 iz ur eremu batek inguratzen duen lur eremu iraunkorra. ik irla.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 irud/hed
uhartear uhartear ik uhartetar.
uhartedi uhartedi iz batasun bat osatzen duen uharte multzoa.
uharteņo uharteño iz adkor ihartetxoa.
uharteratu uharteratu, uhartera(tu), uharteratzen da/du ad uhartera joan; uhartera eraman.
uhartetar uhartetar (orobat uhartear) izond/iz uhartekoa, uharteari dagokiona; uharteko biztanlea.
uhartetasun uhartetasun iz uhartea izateko nolakotasuna.
uhartetto uhartetto (corpusean ugartetto soilik) iz adkor uhartetxoa.
uhartetu uhartetu, uharte(tu), uhartetzen dadu ad uharte bihurtu.
uhartetxo uhartetxo (orobat ugartetxo) 1 iz uharte txikia.
  2 irud/hed
uhartexka uhartexka (orobat ugartexka) iz adkor uhartetxoa.
uhartiar uhartiar iz Uharte-Garaziko biztanlea.
uhaska uhaska ik uraska.
uhaskatxo uhaskatxo ik uraskatxo.
uhaste uhaste (orobat uraste) iz ipar ekaitza.
  2 (hitz elkartuetan)
uhate uhate (orobat urate g.er.) iz ubideetan eta kidekoetan, uraren igarotzea kontrolatzeko, trabeska ezartzen den ate modukoa.
uhaza uhaza ik uraza.
uhel uhel ik uhal.
uheldu uheldu ik ubeldu.
uhendila uhendila iz
uher uher (orobat uhar g.er.) 1 izond uraz eta kidekoez mintzatuz, arrea, berezko gardentasuna ez duena, lohitasun ugari duena.
  2 irud/hed
  3 (adizlagun gisa)
  4 (-en atzizkiaren eskuinean izen gisa)
  5 arrea.
  · 6 iz
uhertasun uhertasun iz uherra denaren nolakotasuna.
uhertsu uhertsu izond uhertasunez betea.
uhertu uhertu, uher(tu), uhertzen da/du ad uher bihurtu, gardentasuna galdu edo galarazi.
uhin uhin ( orobat uhain ) 1 iz fisikan, oszilazio edo bibrazio higidura periodikoa, espazioan edo ingurune material batean hedatzen dena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud/hed
  6 itsasoaren eta kidekoen gainaldean eratzen den goragune higikorra, haizeak edo bestek eragina. ik olatu; baga.
  7 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  8 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  9 irud/hed
  10 (irud/hed, izenondo eta izenlagunekin)
  11 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  12 hots uhin
  13 itsas uhin
  14 Martenot uhin pl musika-tresna elektronikoa, 1928an asmatua, teklatu batek, bozgorailu batek eta maiztasun apaleko sorgailu batek osatua.
  15 uhin luzera
  16 irud/hed
uhinaldi uhinaldi iz uhin saila.
uhinarazi uhinarazi, uhinaraz, uhinarazten du ad uhin bihurrarazi.
uhindu uhindu, uhin(du), uhintzen 1 da/du ad uhin bihurtu; uhin eitea eman.
  2 (era burutua izenondo gisa)
uhindun uhindun izlag uhinak dituena.
uhindura uhindura iz uhin moduko egitura.
uhinka uhinka 1 adlag uhin modukoak eratuz.
  2 masa handietan, samaldaka.
uhinkari uhinkari iz kulunkaria.
uhinki uhinki iz uhina.
uhinska uhinska ik uhinxka.
uhintsu uhintsu 1 izond uhinez betea.
  2 irud/hed
uhintxo uhintxo iz uhin txikia.
uhinxka uhinxka (corpusean uhinska soilik) iz adkor uhintxoa.
uhobi uhobi iz ubidea.
uhol uhol ik uholde.
uholde uholde (orobat uhalde g.er. uralde g.er. eta uhol g.er.) 1 iz eurite handi baten ondorioz ibaiak gainez egitea eta lur eremuak urez estaltzea.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (erkaketetan)
  5 irud/hed
  6 (irud/hed, izenondo eta izenlagunekin)
  7 (irud/hed, hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  8 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  9 (irud/hed, hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  10 Uholde Handia.
  11 uholdezko izlag
  12 uholde handi (eskuarki Uholde Handi) Bibliak eta antzinateko beste zenbait iturrik kontatzen duten uhalde erraldoia.
  13 uholde nagusi (orobat Uholde Nagusi) Uholde Handia.
  14 uholde unibertsal Uholde Handia.
uholdeka uholdeka adlag oso kopuru handietan, uholdeen gisa.
uholdetiar uholdetiar izond uholdezkoa.
uholdetsu uholdetsu izond uholdezkoa.
uholdetu uholdetu, uholde(tu), uholdetzen da ad adkor uholdeen moduan gertatu.
uholdetzar uholdetzar iz adkor uholde erraldoia.
uhu uhu iz ulua. ik uju; uhuka. (adizlagun gisa)
uhuka uhuka iz ipar ulua.
uhukatu uhukatu izond oihuka kontra egin.
uhulgu uhulgu iz ulua.
uhulu uhulu 1 iz ipar ulua, uhuria.
  2 (hitz elkartuetan)
uhuri uhuri (orobat uhuria eta uhuru g.er.) 1 iz hontzak, txakurrak eta bestek egiten duten oihu luzea; oihu tristea. ik ulu; urubi.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 uhuri egin
uhurika uhurika adlag uhuri eginez.
uhuru uhuru ik uhuri.
ui ui 1 interj harridura edo kezka adierazteko erabiltzen den hitza.
  2 ui ui (ui) (orobat uiuiui) uzkurtasuna edo adi egotea adierazteko erabiltzen den hitza.
uigur uigur izond/iz Txinaren mende dagoen herri altaiko bati dagokiona; herri horretako kidea.
uii uii interj ui.
uitziar uitziar izon/iz Uitzikoa, Uitzi dagokiona; Uitziko biztanlea.
uiuiui uiuiui ik ui.
uju uju1 iz barre ozena.
uju uju2
  1 uju egin oihu egin.
ujujulari ujujulari izond ulu-egilea.
ujuka ujuka adlag oihuka.
ukabil ukabil (orobat ukamilo g.er. eta ukomilo g.er.) 1 iz esku itxia.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3a (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, bigarren osagaia adizlaguna dela)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  5 eskua(k) ukabil egin, bihurtu
  6 ukabil itxi
ukabildu ukabildu, ukabil(du), ukabiltzen du ad eskuaz mintzatuz, itxi.
ukabilka ukabilka 1 adlag ukabilaz joaz, ukabil ukaldika.
  · 2 iz ukabil ukaldia. ik ukabilkada.
ukabilkada ukabilkada 1 iz ukabil ukaldia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 irud/hed
ukabilkadaka ukabilkadaka adlag ukabilkadak joz.
ukabilkari ukabilkari iz adkor boxeolaria.
ukabilkatu ukabilkatu, ukabilka, ukabilkatzen 1 du ad ukabilez jo.
  2 irud/hed
ukabilkazo ukabilkazo iz adkor ukabilkada.
ukabilko ukabilko iz ukabilkada.
ukabiltxo ukabiltxo iz ukabil txikia.
ukaezin ukaezin 1 izond ezin ukatuzkoa. ik ukatu 6.
  2 (izan aditzarekin eta kidekoekin)
  3 ukaezinezko izlag ukaezina.
ukaezintasun ukaezintasun iz ukaezina denaren nolakotasuna.
ukagaitz ukagaitz izond nekez uka daitekeena, ia ukaezina.
ukai ukai ik ukarai.
ukaite ukaite iz izatea.
ukaiztu ukaiztu, ukaiz, ukaizten du ad umekiez mintzatuz, galdu.
ukakor ukakor izond ezkorra.
ukaldi ukaldi 1 iz zerbaitek zerbait jotzea; jotze horren ondorioa. ik kolpe.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud/hed
  6 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukaldika ukaldika 1 adlag ukaldiak joz.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukaldikatu ukaldikatu, ukaldika(tu), ukaldikatzen du ad ukaldiak eman.
ukaldiņo ukaldiño iz ukalditxoa.
ukalditxo ukalditxo iz ukaldi txikia.
ukalditze ukalditze iz ukaldikatzea.
ukalondo ukalondo 1 iz ukondoa.
  2 (hitz elkartuetan)
ukalondoka ukalondoka iz ukalondo ukaldika.
ukalondokada ukalondokada iz ukalondo ukaldia. ik ukalondoko.
ukalondoko ukalondoko iz ukalondo ukaldia.
ukamen ukamen iz ukatzea.
ukamilo ukamilo ik ukabil.
ukan ukan ( orobat uken g.er.), ukan, ukaiten (orobat ukaten g.er.) 1 du ad izan.
  2 (ahal, nahi eta kideko aditzekin)
ukanki ukanki adlag izanik.
ukapen ukapen 1 iz ukatzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 (filosofian eta logikan)
ukarai ukarai (orobat ukai g.er.) 1 iz eskumuturra.
  2 (luzera neurria) besoa, ukondoa,
ukaraiko ukaraiko iz eskumuturrekoa.
ukarazi ukarazi, ukaraz, ukarazten du ad ukatzera behartu.
ukase ukase iz Errusiako tsarraren dekretua.
ukate ukate ik ukan.
ukatu ukatu, uka, ukatzen 1 du ad ezetz esan.
  2 (zerbaitek) izaterik edo izatasunik ez duela adierazi; ezezkoa eman.
  3 eskatzen dena ez eman; (zerbait) ez onartu. ik uko 4.
  4 zernahi arrazoirengatik leialtasuna edo atxikimendua zor diogun gauza edo pertsona arbuiatu.
  5 (era burutua izenondo gisa)
  6 ezin ukatuzko ik ukaezin.
ukatzaile ukatzaile 1 izond/iz aipatzen dena ukatzen duena.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukatze ukatze 1 iz zerbaitek izaterik edo izatasunik ez duela adieraztea; eskatzen dena ez ematea; zerbait ez onartzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukatzearren ukatzearren adlag ukatzeko.
ukatzeke ukatzeke adlag ukatu gabe.
ukazio ukazio 1 iz ukatzea.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukelele ukelele iz lau sokako hawaiar gitarra.
uken uken ik ukan.
ukendu ukendu 1 iz larruazalean ezartzen den zernahi gai edo ore koipetsu. ik gantzu.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (neurriekin)
  6 irud/hed
ukendugile ukendugile iz ukenduak egiten dituen pertsona.
uki uki 1 iz ukitzea; ukimenari eragiteko modua. ik ukiera.
  2 (hitz elkartuetan)
ukialdi ukialdi iz ukitzen den aldia.
ukiarazi ukiarazi, ukiaraz, ukiarazten du ad ukitzera behartu.
ukibera ukibera izond ukiari sentibera dena.
ukidura ukidura iz ukitzea. ik ukiera.
ukiera ukiera iz ukitzea; ukimenari eragiteko modua. ik uki.
ukiezin ukiezin 1 izond/iz ezin ukituzkoa.
  2 (adizlagun gisa)
  3 iz Indiako kasta-sisteman, maila apaleneko kidea.
  4 ukiezineko izlag ukiezina.
  5 ukiezinezko izlag ukiezina.
  6 (izen gisa)
ukiezintasun ukiezintasun iz ukiezina denaren nolakotasuna.
ukigabe ukigabe 1 izond ukitu gabe dagoena.
  2 (adizlagun gisa)
ukigai ukigai 1 izond uki daitekeena. ik ukigarri.
  2 (adizlagun gisa)
ukigaitz ukigaitz 1 izond ukitzen zaila, ia ukiezina.
  2 (adizlagun gisa)
  3 (izen gisa)
ukigaiztasun ukigaiztasun iz ukigaitza denaren nolakotasuna.
ukigarri ukigarri 1 izond uki daitekeena. ik ukigai.
  2 irud/hed
  3 hunkigarria.
ukigarritasun ukigarritasun iz ukigarria denaren nolakotasuna.
ukigune ukigune iz ukitze gunea.
ukika ukika adlag
ukimen ukimen 1 iz gorputzaren zentzumena, gorputzaren azal guztian datzana eta gauzen nolakotasun fisikoak sumarazten dituena.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 ukia, ukiera.
  4 ukimenezko izlag
ukimendu ukimendu iz eskuen bidez ukitzea. ik ukipen.
ukimenezkotasun ukimenezkotasun iz ukimenezkoa denaren nolakotasuna.
ukipen ukipen 1 iz bi gauza edo gehiagok elkar ukitzea eta horren ondorioa; elkar ukitzen dauden gauzen egoera.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud/hed
ukipengune ukipengune iz ukitze gunea.
ukittu ukittu 1 iz adkor ukitua.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukitu ukitu1 (orobat ikutu g.er. eta ukutu g.er.), uki, ukitzen 1 du ad gorputzaren zati batez, hatzen puntez eskuarki, edo gauzaki batez, norbaiten edo zerbaiten gainaldea iritsi. ik hunkitu 3.
  2 irud/hed
  3 aldatu; erasan, eragin.
  4 (ezezko esaldietan) erabili.
  5 bi gauza elkarren ondoan gertatu, tartean hutsarterik gabe; indarrik gabe jo.
  6 gai batez aritu, eskuarki gaingiroki.
  7 hunkitu.
  8 (era burutua izenondo gisa).
  9 ezin ukituzko izlag ik ukiezin.
  10 ukitu/uki ezinezko izlag ezin ukituzkoa.
  11 giharrean ukitu
ukitu ukitu2 1 iz ukitzea. ik uki.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  3 irud/hed
  4 konpontze edo antolatze arina.
  5 xehetasun ezaugarria.
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  8 ukia.
ukitudun ukitudun izlag ukituko.
ukitugabe ukitugabe izond ukitu gabe dagoena.
ukituka ukituka (orobat ikutuka) adlag ukituak eginez.
ukitutto ukitutto iz ukitutxoa.
ukitutxo ukitutxo 1 iz ukitu txikia.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukitzaile ukitzaile iz geometrian, beste lerro bat ukitzen duen lerroa. ik tangente.
ukitze ukitze 1 iz gorputzaren zati batez, hatzen puntez eskuarki, edo gauzaki batez, norbaiten edo zerbaiten gainaldea iristea.
  2 (izenondoekin)
  3 bi gauza elkarren ondoan gertatzea, tartean hutsarterik gabe.
  4 (hitz elkartuetan)
uko uko 1 iz ukatzea, ezetza.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 uko egin ezezkoa eman; arbuiatu.
  4 (egin ezabaturik)
  5 uko eginarazi uko egitera behartu.
  6 uko egite
ukoegile ukoegile izond lege bat betetzeari uko egiten diona.
ukomilo ukomilo ik ukabil.
ukondo ukondo 1 iz besaurrea besondoari lotzen zaion giltzaduraren atzeko aldea. ik ukalondo.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 jantziaren zatia, ukondoei dagokiena.
  5 (luzera neurri gisa)
ukondoka ukondoka adlag ukondoak erabiliz.
ukondokada ukondokada iz ukondo ukaldia. ik ukondoko.
ukondokadatxo ukondokadatxo iz ukondokada txikia.
ukondoko ukondoko iz ukondo ukaldia. ik ukondokada.
ukorno ukorno iz
ukozale ukozale iz
ukrainar ukrainar (orobat ukrainiar g.er. eta ukraniar g.er.) 1 izlag Ukrainakoa, Ukrainari dagokiona.
  2 iz Ukrainako herritarra.
ukrainera ukrainera iz Ukrainan mintzatzen den eslaviar hizkuntza.
ukrainiar ukrainiar ik ukrainar.
ukraniar ukraniar ik ukrainar.
ukronia ukronia iz utopia historikoa, balizko edo alegiazko datu faltsuen gainean eraikiriko historia.
ukroniko ukroniko izond ukroniarena, ukroniari dagokiona.
ukuilu ukuilu (orobat ukullu g.er. eta ikuilu g.er.) 1 iz abere handiak gordetzen diren toki itxi eta estalia, eskuarki baserri barrenekoa. ik korta; heia.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ukullu ukullu ik ukuilu.
ukur-aldi ukur-aldi ik ukurraldi.
ukuritu ukuritu, ukuri, ukuritzen da ad
ukurka ukurka adlag erdi lotan.
ukurraldi ukurraldi (corpusean ukurraldi soilik) iz makurraldia.
ukurtu ukurtu, ukur, ukurtzen 1 da/du ad makurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
ukutu ukutu ik ikutu.
ule ule1 ik ile.
ule ule2 ik hule.
ulema ulema iz musulmanen artean legearen doktorea.
ulerbera ulerbera 1 izond besteren arazoak ulertzeko joera agertzen duena.
  2 (adizlagun gisa)
ulerbide ulerbide (orobat ulerpide) iz ulertzeko bidea.
ulergaitz ulergaitz (orobat ulerkaitz g.er.) 1 izond ulertzen zaila dena, ia ulertezina. ik adigaitz.
  2 (izan eta kideko aditzekin)
  3 ulergaitza/ulergaitz egin
ulergaizkiro ulergaizkiro adlag era ulergaitzean.
ulergaiztasun ulergaiztasun iz ulergaitza denaren nolakotasuna.
ulergarri ulergarri (orobat ulertugarri g.er.) 1 izond uler daitekeena, ulertzeko modukoa. ik ulerterraz.
  2 (izan eta kideko aditzekin)
  3 ulergarria/ulergarri egin
ulergarritasun ulergarritasun iz ulergarria denaren nolakotasuna.
ulerkaitz ulerkaitz ik ulergaitz.
ulerkera ulerkera iz ulertzea; ulertzeko era.
ulerkor ulerkor 1 izond gauzak ulertzeko joera duena.
  2 ulergarria, ulertzeko modukoa.
  3 ulertzea adierazten duena.
ulerkortasun ulerkortasun iz ulerkorra denaren nolakotasuna.
ulerkuntza ulerkuntza iz ulertzea. ik ulerkera.
ulermen ulermen 1 iz ulertzeko ahalmena. ik adimen.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 ulertzea. ik ulerpen; ulerkuntza.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ulermodu ulermodu iz ulertzeko modua.
ulermolde ulermolde iz ulermodua.
ulerpen ulerpen iz ulertzea. ik ulerkuntza; ulermen 3.
ulerpide ulerpide ik ulerbide.
ulerrarazi ulerrarazi ik ulertarazi.
ulertarazi ulertarazi (orobat ulerrarazi g.er.), ulertaraz, ulertarazten du ad ulertzera behartu.
ulertarazle ulertarazle iz zerbait ulertarazten duen pertsona.
ulerterraz ulerterraz izond erraz ulertzen dena. ik ulergarri.
ulertezin ulertezin 1 izond ezin ulertuzkoa.
  2 (izan eta kideko aditzekin)
  3 (izen gisa)
  4 ulertezineko izlag ulertezina.
  5 ulertezinezko izlag ulertezina.
  6 ulertezina/ulertezin egin
ulertezintasun ulertezintasun iz ulertezina denaren nolakotasuna.
ulertu ulertu, uler (orobat ulert g.er.), ulertzen 1 du ad zerbaiten esanahiaz, izaeraz, zergatikoaz jabetu; norbaitek dioenaz jabetu. ik aditu; konprenitu.
  2 (adizlagunen eskuinean)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 gaizki ulertu (orobat gaizkiulertu) iz
  5 ulertu ezin (orobat ulertuezin g.er.) iz
  6 ulertu ezinezko izlag ezin ulertuzkoa.
  7 ulertzekoa izan da ad
ulertuezin ulertuezin ik ulertu 5.
ulertugarri ulertugarri ik ulergarri.
ulertzaile ulertzaile 1 izond/iz ulertzen duena.
  2 irud/hed
ulertze ulertze 1 iz zerbaiten esanahiaz, izaeraz, zergatikoaz jabetzea; norbaitek dioenaz jabetzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 ezin ulertze iz
  5 gaizki ulertze (orobat gaizkiulertze g. er.)
ulertzeke ulertzeke iz ulertu gabe.
uli uli ik euli.
uliketa uliketa ik euliketa.
uliki uliki ik euliki.
ulitu ulitu ik eulitu.
ulitxa ulitxa ik eulitxa.
ulixa ulixa ik eulitxa.
ultimatum ultimatum iz behin betiko proposamena, eskuarki mehatxu bat daukana eta atzerabiderik onartzen ez duena.
ultra ultra 1 iz muturreko ideiak dituen pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (izenondo baten ezkerrean)
ultraaltu ultraaltu izond guztiz altua.
ultraberri ultraberri izond guztiz berria.
ultradoitasun ultradoitasun iz muturreko doitasuna.
ultraenpiriko ultraenpiriko izond guztiz enpirikoa.
ultraerlijioso ultraerlijioso (corpusean ultra erlijioso soilik) izond guztiz erlijiosoa.
ultraeskuin ultraeskuin (corpusean ultraeskuma soilik) iz muturreko eskuina.
ultraeskuindar ultraeskuindar (orobat ultra-eskuindar g.er.) 1 izond muturreko eskuindarra.
  2 (izen gisa)
  3 (hitz elkartuetan)
ultraeskuma ultraeskuma ik ultraeskuin.
ultraespainol ultraespainol izond muturreko espainola.
ultragorri ultragorri izond guztiz gorria. ik infragorri.
ultraista ultraista izond gaztelaniazko ultraismo literatura-higikundeari dagokiona.
ultraizoztu ultraizoztu (orobat ultra izoztu) izond abiadura handian eta oso tenperatura baxuetan izoztua.
ultrakatoliko ultrakatoliko izond/iz muturreko katolikoa.
ultrakonpakto ultrakonpakto izond guztiz konpaktoa.
ultrakontserbadore ultrakontserbadore (orobat utrakontserbadore g.er.) izond/iz muturreko kontserbadorea.
ultrakristau ultrakristau izond muturreko kristaua.
ultrakritiko ultrakritiko izond/iz guztiz kritikoa.
ultraliberal ultraliberal (orobat ultra liberal) izond/iz muturreko liberala.
ultraliberalismo ultraliberalismo (orobat ultra liberalismo) iz muturreko liberalismoa.
ultraligero ultraligero izond guztiz arina.
ultraloialista ultraloialista izond/iz muturreko loialista.
ultramoderatu ultramoderatu izond/iz guztiz moderatua.
ultramoderno ultramoderno izond guztiz modernoa.
ultramontano ultramontano izond/iz erlijio arazoetan ideia guztiz ultrakontserbadoreak dituena.
ultramore ultramore izond irrada elektromagnetikoez mintzatuz, morearen gaineko argi espektroari dagokiona.
ultramotel ultramotel iz guztiz motela.
ultranazionalista ultranazionalista izond/iz muturreko nazionalista.
ultraortodoxo ultraortodoxo izond/iz muturreko ortodoxoa.
ultrasekretu ultrasekretu izond guztiz sekretua.
ultrasoinu ultrasoinu 1 iz giza belarriak auteman dezakeen baino maiztasun altuagoko hots bibrazioa.
  2 (hitz elkartuetan)
ultrauperisatu ultrauperisatu izond guztiz uperisatua.
ultzamar ultzamar izond/iz Ultzamakoa, Ultzamari dagokiona; Ultzamako biztanlea.
ultzera ultzera 1 iz ehun organikoko etena, mami galera duena eta orbaintzeko joerarik ez duena.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
ultzeradun ultzeradun izond ultzera duena.
ultzeroso ultzeroso izond ultzerari dagokiona.
ulu ulu 1 iz oihu zoli eta luzea. ik uhuri.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ulu egin
  6 ulu-uluka (corpusean ululuka soilik) adlag uluka.
uluka uluka adlag
ulukari ulukari izond ulu egiten duena.
ulukatu ulukatu, uluka(tu), ulukatzen du ad
ululari ululari iz
ululuka ululuka ik ulu 6.
ulutxa ulutxa iz
ulutxo ulutxo iz ulu txikia.
um um 1 interj eskuarki susmo txarra, duda-muda, ezustekoa adierazten duen hitza.
  2 umm
  3 ummm
umagin umagin ik umegile.
umaki umaki ik umeki.
umaldi umaldi ik umealdi.
umandi umandi iz heroia.
umaontzi umaontzi ik umontzi.
umatu umatu, uma, umatzen 1 da ad animaliez mintzatuz, umeak egin.
  2 (era burutua izenondo gisa) umeduna.
umatze umatze iz animaliez mintzatuz, umeak egitea.
ume ume 1 iz haurra.
  2 (deiki gisa)
  (deiki gisa mugatuan)
  3 (predikatu eta adizlagun gisa)
  4 (izenondo eta izenlagunekin)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, lehen osagai hori izenondoduna dela)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  9 irud/hed
  10 animalia jaioberria, aita-amen mende dagoena. ik kume.
  11 umetako ( orobat umetango g.er.) izlag ume denborako. ik haur 6a.
  12 umetan adlag ume denboran. ik haur 7.
  13 umetatik ( orobat umetandik g.er.) ik haur 8.
  14 kaxako ume amak abandonaturiko haur jaio berria. ik tornu3 3.
  15 lehen-ume lehen jaioa.
  16 ume egin
  17 ume gorri ik umegorri.
  18 ume jolas (orobat umejolas g.er.)
  19 ume koskor (orobat koxkor eta kozkor)
  20 ume kotxe ( orobat umekotxe g.er.) haur kotxea.
  21 ume-ontzi ik umontzi.
umealdi umealdi (orobat umaldi) 1 iz animalia-talde baten jaioberrien multzoa.
  2 animalia batek saio batean egiten dituen umeen saila.
umearo umearo ik umezaro.
umedun umedun izond umea edo umeak dituena.
umeenganatu umeenganatu, umeengana(tu), umeenganatzen da/du ad umeengana joan edo eraman.
umegabe umegabe izond umerik ez duena.
umegai umegai iz umekia.
umegaltze umegaltze iz umea galtzea.
umegile umegile iz umeak egiten dituena.
umeginzale umeginzale izond umeak egin zalea dena.
umegorri umegorri (orobat ume gorri) iz adkor hazi gabeko umea. ik haur 12; hankagorri.
umegorritxo umegorritxo iz adkor ume gorria
umejolas umejolas ik ume 18.
umekeria umekeria 1 iz umeari dagokion egintza gaitzesgarria. ik haurkeria.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
umeki umeki (orobat umaki g.er.) 1 iz ume bihurtuko dena, amaren sabelean dagoen bitartean. ik fetu.
  2 irud/hed
  3 (abeerena)
umekoi umekoi izond umeen aldekoa.
umekondo umekondo 1 iz adkor umea.
  2 umekia.
umekor umekor iz ume asko egiten duena.
umekotxe umekotxe ik ume 20.
umekuntza umekuntza iz
umel umel 1 izond hezea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, izenaren izenondo gisa)
  3 irud/hed
  4 (adizlagun gisa)
  5 (izen gisa)
umeldu umeldu, umel(du), umeltzen 1 du ad hezetu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 fruituez eta kidekoez mintzatuz, gehiegi heldu, usteltzen hasi.
umeldura umeldura iz umeltasuna.
umeltasun umeltasun 1 iz hezetasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
umeltxo umeltxo izond adkor umela.
umemoko umemoko (orobat ume moko; Hiztegi Batuan umemoko agertzen da) 1 izond adkor umea, ume koskorra.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenondo gisa)
umeontzi umeontzi ik umontzi.
umeri umeri iz
umetasun umetasun iz umea izateko nolakotasuna.
umeteria umeteria 1 iz ume taldea.
  2 (abereena)
umetoki umetoki 1 iz ugaztun emeen sabelaldeko barrunbea, umekia, jaio arte, edukitzen duena. ik utero.
  2 (hitz elkartuetan)
umetu umetu, ume(tu), umetzen 1 du/du ad ume bihurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 ume egin.
  4 haurdundu.
umetxo umetxo iz ume txikia.
umetxurtx umetxurtx ik umezurtz.
umetzar umetzar iz adkor ume handia.
umetzaro umetzaro ik umezaro.
umexurtx umexurtx ik umezurtz.
umezain umezain iz haurtzaina.
umezale umezale izond umeen zale dena.
umezar umezar iz hainbat urte dituen umea.
umezaro umezaro (orobat umearo g.er. eta umetzaro g.er.) iz haurtzaroa.
umezulo umezulo (corpusean ume-zulo soilik) izond gurasoez mintzatuz, beti umearekin egon nahi duena.
umezurtz umezurtz (orobat umetxurtx g.er. eta umexurtx g.er.) 1 iz aita, ama edo biak hilak dituen haurra.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
  4 (izenondo gisa)
  5 (adizlagun gisa)
  6 irud/hed
  7 umezurtz etxe umezurztegia.
umezurztasun umezurztasun iz umezurtz denaren egoera.
umezurztegi umezurztegi iz umezurtzak zaintzen dituzten etxea.
umi umi 1 izond ipar hezea.
  2 (adizlagun gisa)
umidura umidura 1 iz hezetasuna.
  2 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
umil umil 1 izond apala. (pertsonak)
  2 (bestelakoak)
  3 (adizlagun gisa) ik umilki.
  4 (hitz elkartuetan)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketa izenondoa dela)
  6 (-en atzizkiaren eskuinean izen gisa)
  7 umil-umil adlag
  8 umil-umila adlag ipar
umilagarri umilagarri ik umiliagarri.
umilarazi umilarazi, umilaraz, umilarazten du ad umiltzera behartu. ik umiliarazi.
umilatu umilatu ik umiliatu.
umilatzaile umilatzaile ik umiliatzaile.
umilazio umilazio ik umiliazio.
umildade umildade iz umiltasuna. ik apaltasun.
umildu umildu , umil(du), umiltzen 1 da/du ad umiliazioa jasan edo jasanarazi. ik apaldu; umiliatu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
umilgarri umilgarri izond umiltzen duena, umiliagarria.
umiliagarri umiliagarri (orobat umilagarri g.er.) 1 izond umiliatzen duena.
  2 (predikatu gisa)
umiliarazi umiliarazi, umiliaraz, umiliarazten du ad umiliatzera behartu. ik umilarazi.
umiliatu umiliatu , umilia, umiliatzen 1 da/du ad umiliazioa jasan edo jasanarazi. ik apaldu; umildu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
umiliatzaile umiliatzaile izond/iz umiliatzen duena.
umiliatze umiliatze iz umiliazioa jasatea edo jasanaraztea.
umiliazio umiliazio (orobat umiliazione g.er.) 1 iz norbaiten ohorean edo harrotasunean norbaitek edo zerbaitek eragiten duen laidoa; laido hori pairatzeak eragiten dioen sentipena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
umiliazione umiliazione ik umiliazio.
umilitate umilitate iz umiltasuna. ik apaltasun.
umilki umilki adlag umiltasunez. ik umil 3.
umiltasun umiltasun 1 iz apaltasuna.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
umitasun umitasun iz ipar hezetasuna.
umitate umitate iz ipar hezetasuna.
umitu umitu, umi(tu), umitzen da/du ad ipar hezetu.
umlaut umlaut iz germaniar hizkuntzen prozesu diakronikoa zeinaren arabera bokal baten hotsa aldatzen baita hurrengo bolakaren nolakotasunaren arabera.
umm umm ik um.
ummm ummm ik um.
umo umo 1 izond sasoira heldua, sasoiak ondua. ik lirin.
  2 irud/hed
  3 sagar umo sagar heldua, eskuarki umotegian heldua.
umogabe umogabe izond umotu gabea.
umontzi umontzi (orobat umeontzi eta ume ontzi) iz umetokia.
umore umore1 (orobat omore g.er) 1 iz gogoaren egoera, pozik eta amultsu edota beltzuri eta zakar agertzera bultzatzen duena. ik aldarte.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 pertsonen eta gauzen alde barregarria edo irrigarria aurkitzeko edo gogo gaiztorik gabe nabarmentzeko tasuna.
  7 (izenondo eta izenlagunekin)
  8 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  9 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  10 umoreko egon umore oneko egon.
  11 umorezko izlag
umore umore2 ik humore.
umoregabe umoregabe izond umorerik ez duena.
umoregile umoregile iz umorezko lanak egiten dituen pertsona.
umorekide umorekide izond umore berekoa.
umoretsu umoretsu (orobat omoretsu g.er) 1 izond (pertsonak) umore onekoa, umore betea.
  2 (bestelakoak)
  3 (adizlagun gisa)
umoretxartu umoretxartu (orobat umore txartu), umoretxar(tu), umoretxartzen da/du ad umore txarreko jarri.
umorezale umorezale izond/iz umorearen zalea dena.
umorismo umorismo iz gauzak umorezko aldetik hartzeko joera.
umorista umorista 1 iz umorezko jardunetan aritzen den pertsona, eskuarki bizibidez.
  2 (hitz elkartuetan)
umoristiko umoristiko iz umorismoarena, umorismoari dagokiona.
umotasun umotasun iz umoa denaren nolakotasuna.
umotegi umotegi iz fruituek-eta umotzeko tokia.
umotu umotu, umo(tu), umotzen 1 da/du ad fruituez eta kidekoez mintzatuz, heldu. ik ondu 3; zoritu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 irud/hed
  4 (irud/hed, era burutua izenondo gisa)
umotugabe umotugabe (corpusean umotu gabe soilik) izond umoturik ez dagoena.
umotze umotze iz fruituez eta kidekoez mintzatuz, heldutasunera iristea.
unadura unadura 1 iz nekea, unatzea. ik akidura.
  2 (izenondoekin)
unaezin unaezin izond ezin unatuzkoa. ik nekaezin.
unagarri unagarri izond unatzen duena. ik nekagarri.
unai unai 1 iz behizaina.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
unaldi unaldi iz nekealdia.
unama unama iz itsasontzietan-eta erabiltzen den soka sendoa.
unamuniano unamuniano izond unamunotarra.
unamunoar unamunoar ik unamunotar.
unamunotar unamunotar (orobat unamunoar) izond M. de Unamunorena, Unamunori dagokiona.
unamunozale unamunozale izond/iz M. de Unamunoren zalea dena.
unanimitate unanimitate iz guztien adostasuna, ahobatezkotasuna.
unasotar unasotar izlag/iz Unasokoa, Unasori dagokiona; Unasoko biztanlea.
unatu unatu, una, unatzen 1 da/du ad nekatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
unbriera unbriera iz italikoaren taldeko hizkuntza, erromatarren garaian Unbrian mintzatzen zena.
undar undar ik hondar2; hondar4.
undarkin undarkin ik hondarkin.
underground underground 1 izond izaera ez-konformista, alternatiboa eta kritikoa duena, eta ohiko merkataritza- eta hedabide-zirkuituetatik at dagoena.
  2 (izenlagun gisa)
undina undina iz uretako jainkosa.
une une 1 iz denbora-bitartea, eskuarki aski laburra. ik mementu; lipar.
  2 (izenondoekin)
  3 (izenlagunekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan lehen eta bigarren osagai gisa)
  7 (bat-en ezkerrean)
  8 (bere-ren ezkerrean)
  9 gunea.
  10 une batetik bestera
  11 unean-unean noizean behin.
  11a unez une, une oro.
  12 unean uneko izlag
uneantxe uneantxe adlag unean bertan.
uneka uneka adlag une batzuetan. ik mementoka.
unekotasun unekotasun iz unekoa izateko nolakotasuna.
uneoro uneoro ( orobat une oro eta unero g.er.) 1 adlag une guztietan.
  2 uneoroko izlag
unero unero ik uneoro.
unetxo unetxo 1 iz une laburra.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
ungi ungi ik ongi.
ungriano ungriano izlag/iz ijitoa. ik hungariar.
unguramen unguramen ik inguramen.
unguru unguru ik inguru.
unibersalkeria unibersalkeria ik unibertsalkeria.
unibersaltasun unibersaltasun ik unibertsaltasun.
unibersidade unibersidade ik unibertsitate.
unibersitario unibersitario ik unibertsitario.
unibersitate unibersitate ik unibertsitate.
unibertsal unibertsal 1 izond orokorra, guztiekikoa; unibertso osoari edo mundu osoari dagakiona.
  2 (predikatu gisa)
  3 (logikan)
  · 4 iz espezie bereko banako guztiei aplikagarria den adigaia.
  5 ez-unibertsal izond
unibertsaldu unibertsaldu, unibertsal(du), unibertsaltzen du ad unibertsal bihurtu.
unibertsalismo unibertsalismo iz unibertsaltasuna.
unibertsalista unibertsalista izond unibertsaltasunari dagokiona; unibertsaltasunaren aldekoa.
unibertsalitate unibertsalitate 1 iz unibertsaltasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
unibertsalizagarri unibertsalizagarri izond unibertsaliza daitekeena.
unibertsalizatu unibertsalizatu, unibertsaliza, unibertsalizatzen 1 da/du ad unibertsal bihurtu. ik unibertsaldu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
unibertsalizazio unibertsalizazio iz unibertsalizatzea.
unibertsalkeria unibertsalkeria (orobat unibersalkeria) iz unibertsaltasun gaitzesgarria.
unibertsalki unibertsalki adlag era unibertsalean.
unibertsaltasun unibertsaltasun (orobat unibersaltasun g.er.) 1 iz unibertsala denaren nolakotasuna.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 unibertsaltasun ez mug
unibertsalzale unibertsalzale izond unibertsalaren zalea dena.
unibertsidade unibertsidade ik unibertsitate.
unibertsitari unibertsitari ik unibertsitario.
unibertsitario unibertsitario (orobat unibertsitari g.er.) 1 iz unibertsitateko irakasle edo ikaslea; unibertsitate ikasketak dituen pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 izond unibertsitatekoa, unibertsitateari dagokiona. (pertsonak) ik unibertsitate 3.
  4 (bestelakoak) unibertsitate 4.
  5 ez-unibertsitario izond
unibertsitate unibertsitate (orobat unibertsidade g.er.) 1 iz goi mailako irakaskuntzako ikastetxea, sailetan edo kidekoetan banatua, letretako eta zientzietako irakasgaiak erakusten direna; unibertsitateko irakasleek, ikasleek eta jardunek osatzen duten erakundea.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, bigarren osagaia pertsona dela) ik unibertsiario 3.
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa bigarren osagaia bestelakoa dela) ik unibertsiario 4.
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 unibertsitatea daukan eraikuntza edo eraikuntza-multzoa.
unibertsitateka unibertsitateka iz unibertsitateen arabera.
unibertsitatekume unibertsitatekume iz adkor unibertsitateko ikaslea.
unibertso unibertso 1 iz izatea duten eta izan duten gauza guztien multzoa. ik mundu.
  2 (egungo kosmologian)
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 irud/hed
  6 (irud/hed, izenondo eta izenlagunekin)
  7 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
unibitelino unibitelino izond bikiez mintzatuz, arrautza bakarretik datozenak.
uniboko uniboko izond hitzez eta kidekoez mintzatuz, beti esanahi bera duena.
unibokoki unibokoki adlag era unibokoan.
unibozitate unibozitate iz unibokoa denaren nolakotasuna.
unidade unidade ik unitate.
unide unide iz inudea.
unifamiliar unifamiliar izond etxeez mintzatuz, familia bakarrarentzakoa.
uniformatu uniformatu, uniforma, uniformatzen 1 du ad uniforme bihurtu.
  2 uniformea jantzi.
  3 (era burutua izenondo gisa) uniformeduna.
uniformatzaile uniformatzaile izond uniformatzen duena.
uniformatze uniformatze iz uniforme bihurtzea.
uniforme uniforme 1 izond beti-batekoa, beti forma bera duena: aldatzen ez dena.
  · 2 iz talde baten jantzi bereizgarria, kide guztiek eramaten dutena.
  3 (izenondo eta izenlagunekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 ez-uniforme izond
uniformedun uniformedun izond/iz uniformea janzten duena.
uniformeki uniformeki adlag era uniformean.
uniformetasun uniformetasun 1 iz uniformea denaren nolakotasuna. ik uniformitate.
  2 (hitz elkartuetan)
uniformismo uniformismo iz uniformaziorako joera.
uniformista uniformista iz uniformaziorako joera duena.
uniformitate uniformitate iz uniformea denaren nolakotasuna. ik uniformetasun.
uniformizatu uniformizatu, uniformiza, uniformizatzen 1 du ad uniforme bihurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
uniformizatzaile uniformizatzaile izond uniformizatzen duena.
uniformizazio uniformizazio 1 iz uniformatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
unikornio unikornio iz adarbakarra.
unilateral unilateral izond alde bakarrekoa, aldebakarra.
unilateralismo unilateralismo iz aldebakartasuna.
unilateralki unilateralki adlag era unilateralean.
unionismo unionismo iz Britania Handiaren eta Ipar Irlandaren batasunaren aldeko higikunde politikoa.
unionista unionista 1 izond/iz nazio bateko alderdi eta higikunde politikoez mintzatuz, estatuarekiko batasunaren alde egiten duena.
  2 unionismoarena, unionismoari dagokiona; unionismoaren aldekoa.
unipartidista unipartidista izond alderdi politiko bakarrekoa.
unipertsonal unipertsonal izond pertsona bakarrekoa.
unisex unisex izond gizonezkoentzat nahiz emakumezkoentzat balio duena.
unisono unisono 1 iz ahots edo musika-tresna guztiak nota bera ematea; nota bera emanez jotako pasartea.
  2 unisonoan adlag nota bera joz.
unitario unitario izond batasuna agertzen duena, bat dena.
unitarista unitarista izond batasunaren aldekoa, eskuarki politikan.
unitate unitate (orobat unidade g.er.) 1 iz sail edo multzo baten osagai den elementu berezia. ik banako.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 armadez eta kidekoez mintzatuz, buruzagi baten agindupean dagoen zatia.
  5 trenez eta kidekoez mintzatuz, bagoia edo bagoi multzoa.
  6 tresna edo egitura bateko elementu berezia.
  7 irud/hed
  8 neurri edo konparazio elementu gisa erabiltzen den kopurua.
  9 batekoa, banakoa.
  10 batasuna.
unitateka unitateka adlag unitateen arabera.
unizelular unizelular izond zelula bakarrak osatua. ik zelulabakar.
unkigarri unkigarri ik hunkigarri.
unkitu unkitu ik hunkitu.
untsa untsa ik ontsa.
untsalaz untsalaz ik ontsalaz.
untsaraz untsaraz ik ontsalaz.
untsasko untsasko ik ontsaxko.
untsaxko untsaxko ik ontsaxko.
untsik untsik adlag ongi.
untutsik untutsik ik oinuts 4.
untxa untxa ik ontsa.
untxari untxari iz untxiak harrapatzen dituen txakur mota.
untxarta untxarta iz hudoa, ugaztun haragijalea.
untxi untxi 1 iz ugaztun marraskaria, erbiaren antzekoa baina hura baino txikiagoa, asko ugaltzen dena eta lurrean egiten dituen zuloetan bizi dena (Lepus cuniculus edo Oryctolagus cuniculus). ik kui.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 untxi zulo (orobat untxizulo)
untxikume untxikume iz untxiaren umea.
untxitegi untxitegi iz untxientzat prestaturiko tokia.
untxizulo untxizulo ik untxi 4.
untz untz ik huntz1.
untza untza ik ontza.
untzadun untzadun ik huntzadun.
untze untze ik iltze.
untzi untzi ik ontzi.
untzigintza untzigintza ik ontzigintza.
untzijabe untzijabe ik ontzijabe.
untzikide untzikide ik ontzikide.
untzilari untzilari ik ontzilari.
untzimutil untzimutil ik ontzi 34.
untziņo untziño ik ontzitxo
untzio untzio iz jaiera, eraspena.
untziola untziola ik ontziola.
untziratu untziratu ik ontziratu.
untzitegi untzitegi ik ontzitegi.
untzitto untzitto ik ontzitxo.
untzixka untzixka ik ontzixka.
untzorondar untzorondar izlag/iz Untzorongoa, Untzoroni dagokiona; Untzorongo biztanlea.
upa upa iz upela; upel handia.
upaka upaka adlag upakadak ematen.
upakada upakada 1 iz xurgada.
  2 (neurri gisa)
upategi upategi iz upeltegia.
upats upats iz aupatsa.
upatu upatu, upa, upatzen da ad igo.
upel upel ( orobat kupel ) 1 iz zurezko xafla ganbilak uztaiez elkartuz eginiko ontzi handia, bi buruak oholez estaliak dituena, ardoa, sagardoa eta bestelakoak gordetzeko eta garraiatzeko erabiltzen dena; horren antzeko ontzi metalikoa. ik upa; barrika.
  2 (erkaketetan)
  3 (izenondo eta izenlagunekin)
  4 (neurri gisa) ik beherago 10.
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehena izenondoduna dela)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  9 irud/hed ik beherago 12.
  10 edukiera-neurria, petrolioarentzat erabiltzen dena, 158,98 litroren baliokidea.
  11 upeleko izlag botilaratu gabekoa.
  12 beste upeleko sagardoa beste kontua bat.
upelategi upelategi ik upeltegi.
upeldegi upeldegi ik upeltegi.
upeldun upeldun iz danborradan upela jotzen duen pertsona.
upeleratu upeleratu, upelera(tu), upeleratzen du ad upelera eraman.
upelgile upelgile iz upelak egiten dituen pertsona. ik upagin.
upelgintza upelgintza iz upegilearen lanbiea; upelak egitea.
upeltegi upeltegi (orobat upelategi eta upeltegi g.er.) iz ardoa, sagardoa eta kidekoak upeletan gorderik dagoen tokia edo biltegia. ik upategi.
upeltxo upeltxo iz upel txikia.
upeltzar upeltzar iz adkor upel erraldoia.
upelzain upelzain iz upeltegia arduratzen den pertsona.
ur ur 1 iz isurkari koloregabe, usaingabe eta dastagabea, ibaiak, aintzirak eta itsasoak betetzen dituena, hidrogeno eta oxigeno atomoz osatua (H2O). ik lurrin; izotz.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (neurri banako edo kideko baten eskuinean)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, lehen osagai hori izenondoduna dela)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  8 irud/hed
  9 (leku atzizkiekin)
  10 teilatuetan, isurialdea.
  11 edateko ur edateko ona dena.
  12 kolonia-ur kolonia.
  13 metal ur ur minerala.
  14 ur-ardotu ik urardotu.
  15 ur azal (orobat urazal g.er.) iz uraren azala. ik beherago 27.
  16 ur-bazter (orobat urbazter) ik beherago 25.
  17 ur-begi (orobat urbegi) iturbegia. ik iturburu.
  18 ur belar (orobat urbelar)
  19 ur-berro
  20 ur bildu
  21 ur bizi (orobat urbizi g.er.)
  22 ur dilista Lemnaceae familiako familiako belar landarea, ur geldietan hazten dena eta dilistaren antza duena (Lemna sp.).
  23 ur edangarri edateko ura.
  24 ur emari
  25 ur ertz ( orobat urertz ) ur-bazterra.
  26 ur etorri
  27 ur gain (orobat urgain) iz ik gorago 15.
  28 ur galdu (orobat urgaldu g.er.) pl ipar ur zikinak.
  29 ur garbitegi (orobat urgarbitegi)
  30 ur geldi (orobat urgeldi g.er.)
  30a irud/hed
  31 ur golko (orobat urgolko) golkoa.
  32 ur handi1 ur sakona. ik beherago 44.
  32a irud/hed
  33 ur handi2 ibaia.
  34 ur harri ik uharri.
  35 ur hegazti
  35a ur hots (orobat urots)
  36 ur jario ( orobat urjario )
  37 ur jauzi ( orobat urjauzi eta ur jausi g.er.)
  37a ur korronte ( orobat urkorronte g.er.) iz ur-lasterra.
  38 ur-laster ( orobat urlaster ) iz ur masa baten higidura jarraitua. ik gorago 37a.
  39 ur lurrun
  40 ur ontzi1 (orobat urontzi) ura edukitzeko ontzia.
  41 ur ontzi2 (orobat urontzi) itsasontzia.
  41a ur ontzikada (corpusean urontzikada soilik)
  42 ur ponpa (orobat urbonba g.er. eta ur-bonba g.er.) iz
  43 ur putzu (orobat ur putzu g.er.)
  44 ur txiki ik gorago 32.
  44a irud/hed
urakan urakan (orobat hurakan g.er) 1 iz oso haize indartsuko ekaitza. ik tifoi.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
uralde uralde1 ik uholde.
uralde uralde2 iz ur eremua.
uraldi uraldi (orobat uhaldi g.er.) iz ibai baten emariaren hazte handia.
uraliko uraliko izond hizkuntz familiez mintzatuz, fino-ugrierak eta samoiedoen hizkuntzak osazen dutena.
uralita uralita iz amiantoz eta zementuz eginiko materiala, estalkiak eta hodiak egiteko erabiltzen dena.
uraloaltaiko uraloaltaiko iz hizkuntz taldez mintzatuz, fino-ugrierak, turkierak eta mogolak, besteak beste, osaturikoa.
urandi urandi ik uhandi.
uranditu uranditu ik uhanditu.
uranio uranio (orobat uranium g.er.) 1 iz gai bakuna, metal gogor eta trinkoa, nikelaren kolorekoa, irradak berez igortzen dituena (U; at. z. 92).
  2 (izenondo eta izelagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, lehen osagai hori izenondoduna dela)
uranium uranium ik uranio.
urardo urardo (orobat ur-ardo) iz ura nahasi zaion ardoa.
urardotu urardotu (orobat ur-ardotu), urardo(tu), urardotzen 1 du ad zerbaiti, ez dagokion gairen bat nahasiz, bere tasun funtsezkoren bat, bereziki indarra, galarazi. ik faltsutu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
uraska uraska (orobat uraxka g.er.) iz ura gordetzeko aska. ik edaska.
uraskatxo uraskatxo iz uraska txikia.
uraste uraste ik uhaste.
urate urate ik uhate.
uraundi uraundi ik uhandi.
uraxka uraxka ik uraska.
uraza uraza (orobat uhaza g.er. eta urraza g.er) 1 iz konposatuen familiako baratze landarea, gatzozpinduta jaten diren hosto zabal leunak dituena (Lactuca sativa).
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
urazal urazal ik ur 15.
urazaleratu urazaleratu, urazalera(tu), urazaleratzen da/du ad ur azalera joan edo eraman.
urazpiratu urazpiratu izond ur azpira joana.
urbanikola urbanikola izond adkor hiritarra. ik hirikume.
urbanismo urbanismo iz hirigintza.
urbanista urbanista 1 iz hirigintzan aritzen den pertsona.
  · 2 izond hirigintza aritzen dena.
urbanistiko urbanistiko izond hirigintzarena, hirigintzari dagokiona. ik hirigintza 2.
urbanistikoki urbanistikoki iz hirigintzaren aldetik.
urbanita urbanita izond adkor hiritarra. ik hirikume.
urbanitate urbanitate iz gizalegea, gizabidea.
urbanizagarri urbanizagarri izond urbaniza daitekeena.
urbanizatu urbanizatu, urbaniza(tu), urbanizatzen 1 du ad eremu bat urez, argiz, zoladuraz eta gaineko hiri zerbitzuez hornitu.
  2 (era burutuz izenondo gisa)
  3 hiri bizitzara egokitu.
urbanizatze urbanizatze iz eremu bat urez, argiz, zoladuraz eta gaineko hiri zerbitzuez hornitzea.
urbanizazio urbanizazio 1 iz urbanizatzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 urbanizatze plangintza unitario baten ondorioz eraikitzen den etxe multzoa.
urbano urbano 1 iz hirikoa, hiriarena, hiriari dagokiona. ik hiri 4; hiritar 6.
  2 (izen gisa)
urbazter urbazter ik ur 16.
urbegi urbegi ik ur 17.
urbelar urbelar ik ur 18.
urberatasun urberatasun iz
urberoaga urberoaga iz ur beroko bainuetxea.
urbide urbide ik ubide.
urbil urbil ik hurbil.
urbizi urbizi ik ur 21.
urbonba urbonba ik ur 42.
urburu urburu iz iturburura.
urdai urdai 1 iz txerriaren azal azpiko gantz trinkoa, berotuz edo frijituz urtzen ez dena. ik xingar; pernil.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, lehen osagai hori izenondoduna dela)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
urdaiazpiko urdaiazpiko 1 iz txerriaren hanka ondua; hanka horren izterreko haragia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, lehen osagai hori izenondoduna dela)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
urdaidun urdaidun izlag urdaia duena.
urdail urdail 1 iz ugaztunen digestio hodiko erraia, zorro itxurakoa, hestegorriaren eta heste mehearen artean dagoena.
  2 (textuinguru teknikoagoetan)
  3 (sentsazioen irudizko egoitza gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 toraxaren beheko aldea, urdailari dagokiona.
  6 beste animalietan, txegoste hodiaren zabalgunea, janaria jasotzen duena.
  7 irud/hed
  8 urdail zulo (orobat urdailzulo)
urdailburu urdailburu iz urdail zuloa.
urdailzulo urdailzulo ik urdail 7.
urdaitegi urdaitegi iz hestebete eta txerriki denda. ik txarkuteria.
urdaizaku urdaizaku izond adkor tripontzia.
urdaki urdaki ik urdeki.
urdandegi urdandegi (orobat urdantegi) iz ipar txerritegi, txerri korta.
urdanga urdanga 1 iz/izond emagaldua.
  2 (izenondoekin)
  · 3 iz txerri emea.
urdangatxo urdangatxo iz adkor urdanga, emagaldua.
urdanka urdanka
urdantegi urdantegi ik urdandegi.
urdaxtar urdaxtar izond/iz
urdazbide urdazbide iz
urdazpi urdazpi iz urdaiazpikoa.
urdazubiar urdazubiar (orobat urdazubitar) izond/iz Urdazubikoa, Urdazubiri dagokiona; Urdazubiko biztanlea.
urdazubitar urdazubitar ik urdazubiar.
urde urde 1 iz txerria.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  5 (izenondo gisa)
  6 (gizakiez mintzatzuz; ik beherago 7)
  7 (irain gisa deikietan)
  8 itsas urde mazopa.
  9 urde-lerde (irain hitz gisa)
  10 urde-ustel (corpusean urdeustel soilik) izond (irain hitz gisa)
  11 urde-mutur (corpusean urdemutur soilik) izond urde muturra duena.
  12 urde-zerri (corpusean urdezerri soilik) izond
urdeka urdeka adlag “urde” deituz.
urdekeria urdekeria iz txerrikeria.
urdeki urdeki (orobat urdaki) iz txerrikia.
urdekume urdekume iz txerrikumea. (pertsonez mintzatuz)
urdemutur urdemutur ik urde 9.
urdepatia urdepatia iz
urdetegi urdetegi iz txerritegia.
urdetxo urdetxo iz urde txikia.
urdeustel urdeustel ik urde 10.
urdezain urdezain 1 iz txerrizaina.
  2 (adizlagun gisa)
urdezerri urdezerri ik urde 12.
urdiaindar urdiaindar izlag/iz Urdiaingoa, Urdiaini dagokiona; Urdiaingo biztanlea.
urdin urdin 1 izond zeru garbiaren edo itsasoaren kolorekoa.
  2 (beste izenondo baten ezkerrean)
  3 (beste izenondo baten eskuinean)
  4 (adizlagun gisa)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, bigarren osagaia beste kolore bat delarik)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehen osagaia beste kolore bat delarik)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketa izenondoa delarik)
  8 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  9 (predikatu gisa)
  10 (kolore hitzarekin)
  · 11 iz kolore urdina.
  12 ileaz mintzatuz, zahartzaroan-edo hartzen hasten den kolorekoa. ik urdindu 5.
  13 urdin argi
  14 urdin ilun (orobat urdinilun g.er.)
  15 urdin-urdin
  16 zeru-urdin izond
urdinagotu urdinagotu, urdinago(tu), urdinagotzen da/du ad urdinago bihurtu.
urdinantz urdinantz izond urdinaren antza duena.
urdinarbetar urdinarbetar ik urdiñarbetar.
urdinberde urdinberde ik urdin 5.
urdindu urdindu, urdin(du), urdintzen 1 da/du ad urdin bihurtu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 (ileaz mintzatzuz)
  4 (ileaz mintzatzuz, era burutua izenondo gisa)
  5 (era burutua izenondo gisa, irud/hed)
  6 lizundu. · irud/hed
urdindun urdindun izlag urdineko.
urdinduxe urdinduxe izond urdindu samarra.
urdinilun urdinilun ik urdin 14.
urdinkara urdinkara 1 izond urdin itxurakoa. ik urdinxka.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehen osagaia beste kolore bat delarik)
  3 (ileaz mintzatzuz)
urdinmin urdinmin izond urdin bizia.
urdinska urdinska ik urdinxka.
urdinskatu urdinskatu ik urdinxkatu.
urdinsko urdinsko ik urdinxka.
urdintasun urdintasun iz urdina denaren nolakotsasuna.
urdintsu urdintsu izond adkor urdinez betea.
urdintxo urdintxo izond adkor urdina.
urdintze urdintze iz urdin bihurtzea.
urdinune urdinune iz gune urdina.
urdinxka urdinxka ( orobat urdinska g.er. eta urdinsko g.er.) 1 izond urdinaren antzeko kolorekoa. ik urdinkara.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehen osagaia beste kolore bat delarik)
urdinxkatu urdinxkatu (corpusean urdinskatu soilik) izond urdinxka bihurtua.
urdiņarbetar urdiñarbetar (orobat urdinarbetar g.er.) izlag/iz Urdiñarbekoa, Urdiñarberi dagokiona; Urdiñarbeko biztanlea.
urdu urdu iz Indiako iparraldeko eremuetan mintzatzen den hizkuntza indoeuroparra, Pakistango hizkuntza ofiziala dena. ik urduera.
urduera urduera iz urdua.
urduliztar urduliztar izlag/iz Urdulizkoa, Urdulizi dagokiona; Urdulizko biztanlea.
urduņar urduñar izlag/iz Urduñakoa, Urduñari dagokiona; Urduñako biztanlea.
urduri urduri 1 izond lasaia edo geldia ez dena, egonezinera edo kezkara joera duena. ik ekurugaitz. (pertsonez)
  2 (bestelakoez)
  3 (predikatu gisa)
  4 (izen gisa)
  5 adlag egonezinak edo kezkak larriturik. ik artega.
  6 (beste adizlagun edi kideko batekin batekin)
  7 urduri-urduri
  8 urduriaren urduriz
urduriagotu urduriagotu, urduriago(tu), urduriagotzen da/du ad
urdurialdi urdurialdi iz urduritasunezko aldia.
urduriarazi urduriarazi, urduriaraz, urduriarazten du ad urduritzera behartu.
urduridun urduridun izlag urduriko.
urdurigarrin urdurigarrin izond urduritzen duena.
urduriki urduriki adlag urduri.
urduritasun urduritasun 1 iz lasaitasun edo gelditasun eza, ezinegona; urduri dagoenaren egoera. ik artegatasun.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
urduritu urduritu, urduri(tu), urduritzen 1 du ad urduri jarri. ik artegatu.
  2 (da ad gisa)
urduritxo urduritxo izond adkor urduria.
urdurixko urdurixko 1 izond adkor urduria.
  2 (adizlagun gisa)
urea urea iz gai kristalkara, gernuaren osagaia dena, ugaztunen organismoko gai nitrogenatuak degradatzetik sortua.
uremia uremia iz urea odolean metatzen denean gertatzen den intoxikazioa.
urepeldar urepeldar (orobat urepeltar g.er.) izlag/iz Urepelgoa, Urepeli dagokiona; Urepelgo biztanlea.
urepeltar urepeltar ik urepeldar.
ureratu ureratu ik uretaratu.
urertz urertz ik ur 25.
urestatu urestatu ik ureztatu.
uretano uretano iz gai kristalkara mikatza, anestesiko gisa erabiltzen dena.
uretaratu uretaratu (orobat ureratu g.er.), urera(tu), ureratzen da/du ad uretara joan; uretara eraman.
ureter ureter iz gernu hodia, giltzurrunetik maskurira doana.
uretra uretra iz maskuriko gernua kanporatzen den hodia.
uretxe uretxe iz bainuetxea.
ureztagailu ureztagailu iz ureztatzeko gailua.
ureztaketa ureztaketa 1 iz ureztatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
ureztapen ureztapen 1 iz ureztatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
ureztatu ureztatu (orobat urestatu g.er.), urezta(tu), ureztatzen 1 du ad eremu baten gainean ura sakabanatu; urez hornitu. ik garaztatu; ihinztatu.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
ureztatzaile ureztatzaile iz ureztatzen duen pertsona.
ureztatze ureztatze 1 iz eremu baten gainean ura sakabanatzea; urez hornitzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
ureztontzi ureztontzi iz ureztatzeko ontzia.
urgabetu urgabetu, urgabe(tu), urgabetzen du ad iz ura galdu.
urgain urgain ik ur 27.
urgainditze urgainditze iz urak gainezka egitea.
urgaineratu urgaineratu, urgainera(tu), urgaineratzen da ad ur gainera igo.
urgaldu urgaldu ik ur 28.
urgarbitegi urgarbitegi ik ur 29.
urgatzi urgatzi, urgatz, urgazten dio ad lagundu.
urgazi urgazi iz laguntza.
urgazle urgazle 1 iz laguntzailea.
  2 euskaltzain urgazlea.
  3 euskaltzain urgazle
urgazpen urgazpen iz laguntza.
urgeldi urgeldi ik ur 30.
urgelditxo urgelditxo ik ur 30.
urgente urgente iz presakoa.
urgentzia urgentzia 1 iz larrialdia.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 presa larria.
  4 urgentziaz presaz.
  5 urgentziazko izlag urgentea, presakoa.
urgoi urgoi 1 izond harroa. ik burgoi.
  2 irud/hed
urgoiki urgoiki adlag harroki.
urgoitu urgoitu, urgoi(tu), urgoitzen da ad nekatu, unatu.
urgolko urgolko ik ur 31.
urgora urgora iz marea gora.
urguilontzi urguilontzi (orobat urguilu-ontzi, urguil untzi g.er. eta urguluntzi) 1 izond
  2 (izen gisa)
urguilu urguilu ( orobat urgulu eta orgulu g.er) 1 iz harrotasuna, harrokeria; hantustea.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
urguil untzi urguil untzi ik urguilontzi.
urguilutsu urguilutsu (orobat urgulutsu) 1 izond harrotasunez, harrokeriaz edo hantustez betea. ik harro; burgoi. (pertsonez)
  2 (bestelakoez)
  3 (adizlagun gisa)
urgulu urgulu ik urguilu.
urguluntzi urguluntzi ik urguilontzi.
urgulutsa urgulutsa izond (emakume) urgulutsua.
urgulutsu urgulutsu ik urguilutsu.
urgun urgun 1 iz bigarren txalapartariaren joaldia.
  2 urgun egin herren egin.
urgune urgune iz ura dagoen gunea. ik urtoki.
urguritasun urguritasun iz adeitasuna.
urhats urhats ik urrats.
urhe urhe ik urre.
uribatzar uribatzar (orobat Uri Batzar) iz EAJko egituran, hiri bateko jelkideen batzarra.
uribildu uribildu ik hiribildu.
urin urin 1 iz zenbait organo edo gairi darien edo haietatik ateratzen den isurkaria edo zukua.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
  4 ipar gantza, koipea.
  5 urineko (orobat urinetako) ipar bere urinean prestaturiko txerrikia edo ahatekia.
urindu urindu, urin(du), urintzen du ad ipar urina eman, koipetu.
uritegi uritegi iz
uritsu uritsu ik euritsu.
urjario urjario ik ur 36.
urjausi urjausi ik ur 37.
urjauzi urjauzi ik ur 37.
urjente urjente ik urgente.
urjentzia urjentzia ik urgentzia.
urka urka1 iz urkamendia.
  2 urka-bilur (orobat urkabilur g.er. eta urkabihur g.er.) iz soka batean egiten den korapilo begiduna, sokatik tiratzean estutzen dena.
  3 irud/hed
  4 urka-gizon
  5 urka-mutil
  6 urka-zigor
  7 urka-zulo
urka urka2 1 iz antzinako itsasontzi mota zabala, fragataren antzekoa, kargarako eta gerrarako erabili zena.
urkaarazi urkaarazi ik urkarazi.
urkabe urkabe 1 iz urkamendia.
  2 urkabean hiltzeko zigorra.
urkaberatu urkaberatu 1 izond/iz urkaberan zintzilikatua. ik urkamendiratu.
  2 irud/hed
urkabihur urkabihur ik urka1 2.
urkabilur urkabilur ik urka2 2.
urkagai urkagai iz urkatua izango den pertsona.
urkaketa urkaketa iz urkatzea.
urkakume urkakume iz
urkamen urkamen iz urkatzea. ik urkamendu.
urkamendi urkamendi 1 iz kondenatuak zintzilikatzeko tresna, soka duen haga horizontal batez eta honi eusten dioten habe zut batzuek osatzen dutena. ik urkabe.
  2 urkamendian hiltzeko zigorra.
urkamendiratu urkamendiratu, urkamendira(tu), urkamendiratzen da/du ad urkamendira joan edo eraman.
urkamendu urkamendu iz urkatzea. ik urkamen.
urkarazi urkarazi (orobat urkaarazi g.er.), urkaraz, urkarazten du ad urkatzera behartu.
urkari urkari izond/iz kontsonanteez mintzatuz, bokaleen zenbait ezaugarri dituena.
urkatu urkatu, urka(tu), urkatzen 1 du ad urkamendian soka batez lepotik zintzilikatu; horrela zintzilikatuz hil.
  2 (bere burua objektu gisa duela)
  · 3 da ad
  4 irud/hed
  5 (era burutua izenondo gisa)
urkatzaile urkatzaile 1 iz urkatzen duen pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
urkatze urkatze 1 iz urkamendian soka batez lepotik zintzilikatzea; horrela zintzilikatuz hiltzea. ik urkamendu; urkamen; urkaketa.
  2 (hitz elkartuetan)
urketa urketa 1 adlag ur bila.
  2 urketara adlag ur bila.
urketar urketar izlag/iz Urketakoa, Urketari dagokiona; Urketako biztanlea.
urketari urketari 1 iz ura eramaten edo saltzen duen pertsona, eskuarki ogibidez.
  2 (izenondo gisa)
  3 (adizlagun gisa)
urki urki 1 eremu hotz eta epeletako zuhaitza, azala zurixka eta leuna, hosto txikiak eta lore sexubakarrak buruxka zintzilikarietan dituena (Betula pendula).
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
urkidi urkidi iz urkiak dauden saila, urki basoa.
urkiditxo urkiditxo iz urkidi txikia.
urkila urkila (orobat urkulu g.er.) 1 iz zuhaitz batean, enborrak eta adar batek, edo bi adarrek, eratzen duten V modukoa; goialdea V formakoa duen euskarria.
  2 ile orratza.
urkildu urkildu, urkil(du), urkiltzen du ad urkila-itxura hartu.
urko urko ik hurko.
urkoitar urkoitar izlag/iz Urkoikoa, Urkoiri dagokiona; Urkoiko biztanlea.
urkolore urkolore iz urezko kolorea.
urkor urkor iz urtzeko joera duena.
urkorronte urkorronte ik ur 37a.
urkulu urkulu ik urkila.
urlanga urlanga iz aintzira.
urlaster urlaster ik ur 38.
urlehortar urlehortar iz anfibioa.
urlia urlia (orobat Urlia) 1 iz pertsona ez-mugatu bat izendatzeko erabiltzen den hitza. ik sandia2; berendia.
  2 (izenondo eta kidekoekin)
  3 (izenondo gisa)
urlo urlo 1 iz ur geldia.
  2 irud/hed
urmael urmael (orobat urmahel) 1 iz parke edo lorategietako urtegia, askotan barandaz eta apaingarriz hornitua dagoena; aintzira txikia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
urmaeldu urmaeldu, urmale(du), urmaeltzen da/du ad urmael bihurtu.
urmahel urmahel ik urmael.
urmargo urmargo iz uretan deseginiko pinturez paper gainean margolanak ontzeko teknika; teknika hori baliatuz onduriko margolana; teknika horretan erabiltzen den pintura. ik akuarela.
urmariarazi urmariarazi, urmariaraz, urmariarazten du ad desegin, barreiatu.
urmin urmin iz organismo bateko ehun edo barrunbe batean gertatzen den ur metatze ohiz kanpokoa. ik hidropesia.
urmindu urmindu izond/iz urminak joa. ik urmindun.
urmindun urmindun izond/iz urmina duena, urminak joa. ik hidropiko.
urna urna iz gauza jakin batzuk gordetzeko erabiltzen den kutxa edo ontzia, eskuarki harrizkoa edo kristalezkoa.
urnietar urnietar izlag/iz Urnietakoa, Urnietari dagokiona; Urnietako biztanlea.
uro uro iz XVII. mendean desagertu zen ugaztun hausnarkaria, zezen handi baten antzekoa, Europan, Asian eta Ipar Afrikan bizi zena (Bos taurus primigenius).
urografia urografia iz kontraste bidezko azkerketa erradiografikoa.
uroilanda uroilanda iz hegazti zangaluze lodikotea, zingiretan-eta bizi dena (Porzana sp.).
uroilo uroilo iz hegazti zangaluzea, moko sendo gorria eta luma ilunak dituena, zingiretan-eta bizi dena (Gallinula sp.).
urolatar urolatar izlag/iz Urolako ibarrekoa, Urolako ibarrari dagokiona; Urolako ibarreko biztanlea.
urologia urologia iz medikuntzaren adarra, gernu aparatuaren eritasunak aztertzen dituena.
urologo urologo iz urologian espezialista den sendagilea.
urontzi urontzi ik ur 40; ur 41.
urontzikada urontzikada ik ur 41a.
uros uros (orobat uros g.er.) 1 izond dohatsua, zoriontsua.
  2 (predikatu gisa)
  3 (adizlagun gisa) ik uroski.
uroski uroski (orobat uroski g.er.) 1 adlag zorionez.
  2 dohatsuki. ik uros 3.
urostasun urostasun (orobat urostasun g.er.) 1 iz dohatsua, zoriontsua denaren nolakotasuna. ik zoriontasun.
  2 (hitz elkartuetan)
urots urots ik ur 35a.
urpekari urpekari 1 iz urpeko igerilaria. ik murgilari.
  2 (adizlagun gisa)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (izenondo gisa)
urpekaritza urpekaritza iz urpekariaren jarduera edo lanbidea.
urpeko urpeko 1 izlag ur azpikoa, urpean dagoena.
  · 2 iz ur azpian murgilduta ibil daitekeen ontzia. ik itsaspeko 2; urpekontzi.
  3a (izenondo eta izenlagunekin)
  3 irud/hed
  4 urpeko ontzi (orobat untzi) itsaspekoa, urpekoa.
urpekontzi urpekontzi (orobat urpekontzi g.er. eta urpeontzi g.er.) iz itsaspekoa, urpekoa. ik itsaspeko 2; urpeko 2.
urpekuntzi urpekuntzi ik urpekontzi.
urpeontzi urpeontzi ik urpekontzi.
urperarazi urperarazi, urperaraz, urperarazten du ad urperatzera behartu.
urperatu urperatu, urpera(tu), urperatzen 1 da ad urpera joan. ik hondoratu; urpetu.
  · 2 du ad urpera eraman.
  3 irud/hed
  4 (era burutua izenondo gisa)
urperatze urperatze iz urpera joatea edo eramatea.
urperatzear urperatzear adlag urperatzeko zorian.
urpetu urpetu, urpe(tu), urpetzen 1 du ad urpean estalarazi.
  2 (era burutua izenondo gisa)
urputzu urputzu ik putzu 43.
urraburu urraburu (orobat urreburu) iz itsaso bero edo epeletako arrain hezurduna, begien ondoan urre koloreko orban edo marra bat duena (Sparus aurata).
urradura urradura (orobat urratura g.er.) 1 iz urratua.
  2 irud/hed
  3 testu baten gainean egiten den marra edo kidekoa, idatzia zegoena baliogabetzeko. ik urratu 12.
  4 (hitz elkartuetan)
urraezin urraezin 1 izond ezin urratuzkoa.
  2 ezin hautsizkoa.
urragarri urragarri 1 izond urratzen duena; erdiragarria.
  2 (hitz elkartuetan)
urragoma urragoma iz borragoma.
urraire urraire izond urre kolorekoa. ik urrekara.
urrakada urrakada iz urratzea. ik urradura.
urrakaitz urrakaitz izond nekez urratzen dena, ia urraezina.
urraketa urraketa 1 iz urratzea, haustea.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
urrako urrako 1 iz ipar urratua, urradura.
  2 (hitz elkartuetan)
urrakor urrakor iz urratzeko joera duena, hauskorra.
urran urran ik hurran.
urranen urranen ik hurranen.
urrapen urrapen iz urraketa.
urrarazi urrarazi, urraraz, urrarazten du ad urratzera behartu.
urrarazle urrarazle izond/iz urrarazten duena.
urraska urraska (orobat urratska g.er.) adlag ipar urratsez urrats.
  2 urrask-urraska adlag
urraskada urraskada iz urratsa.
urraskide urraskide iz urrats berean ari den pertsona.
urrasņo urrasño (corpusean urratsño soilik) iz urrats txikia.
urraspide urraspide (orobat urratsbide) iz urraskako jarduera; metodoa.
urrats urrats (orobat urhats g.er.) 1 iz ibiltzean, oin bat altxatu, aurreratu eta berriro lurrean uztea. ik pausu; oinkada.
  2 (izenondo eta kidekoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud
  6 urratsen segida eta segida horren nolakotasuna; ibiltzea edo ibiltzeko era.
  6a irud
  7 urrats baten bitartea.
  7a irud
  8 mailaka edo zatika egiten den zerbaiten maila edo zati bakoitza.
urratsbide urratsbide ik urraspide.
urratska urratska ik urraska.
urratsņo urratsño ik urrasño.
urratu urratu1 (orobat urrutu g.er.), urra, urratzen 1 da/du ad papera, ehunak eta kidekoak lanabesen laguntzarik gabe hautsi.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
  4 pitzadura egin, hautsi, desegin.
  5 irud/hed
  6 adkor
  7 (aginduez, legeez eta kidekoez mintzatuz)
  8 (bestelako gauza abstraktuez mintzatuz)
  9 (era burutua izenondo gisa)
  10 (argiaz, egunsentiaz eta kidekoez mintzatuz)
  11 bideaz eta kidekoez mintzatuz, ireki, ibili.
  12 testu baten gainean marra edo kideko bat egin, idatzia zegoena baliogabetzeko. ik borratu.
  13 (era burutua izenondo gisa eta hitz elkartuen bigarren osagai gisa)
  14 irriz urratu
  15 jos ahala urratu izan (orobat josahala urratu) du ad ipar egitekoez mintzatuz gainezka izan.
urratu urratu2 1 iz urratzearen ondorioa. ik urradura; urraketa.
  2 (izenondoekin)
  3 irud/hed
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 testu baten gainean egiten den marra edo kidekoa, idatzia zegoena baliogabetzeko. ik urratu1 12.
urratugabe urratugabe 1 izond urratu ez dena.
  2 emakumeez mintzatuz, birjina dena.
urratura urratura ik urradura.
urratzaile urratzaile (orobat urratzale g.er.) 1 izond/iz urratzen duena. ik hausle.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
urratzale urratzale ik urratzaile.
urratze urratze 1 iz urratu aditzaren aditz izena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 argi/egun urratze
urratzear urratzear adlag urratzeko zorian.
urratzeke urratzeke adlag urratu gabe.
urraza urraza ik uraza.
urrazuar urrazuar izlag/iz Urrazukoa, Urrazuri dagokiona; Urrazuko biztanlea.
urre urre (orobat urhe g.er.) 1 iz gai bakuna, kolore hori distiratsuko metal bikaina, urak, aireak eta azidoek erasotzen ez diotena (Au; at. z. 79).
  1a (bitxiak eta kidekoek egiteko erabili den gai gisa)
  2 (izenondoekin)
  3 (koloreak diren izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa bigarrena izen abstraktua denean)
  6 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  6a (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketa kopulatiboetan)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7a (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, elkarketa kopulatiboetan)
  8 (neurriekin eta kidekoekin)
  9 (ekonomiaren alorrean)
  10 (ekonomiaren alorrean, hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  11 irud/hed
  12 (erkaketan)
  13 (kolore gisa)
  14 urre peza; urre pila.
  15 olinpiar joko edo kidekoetako urrezko domina.
  16 joko kartetako lau irudietako bat.
  17 ontza urre ik ontza 8; ontza 9.
  18 ontzako urre ik ontza 11; ontza 12.
  19 urre beltz adkor petrolioa.
  20 urre diru (orobat urrediru)
  21 urre kolore (orobat urre-kolore) iz urrearen kolorea.
  22 urre-kolore (orobat urrekolore) izond urre kolorea duena.
  23 urre meatz (orobat urremeatz.)
  24 urre-meatzari urre meatzetan lan egiten duen pertsona.
  25 urre pigmentu (corpusean urrepigmentu soilik)
  26 urre-zale ik urrezale.
  27 urrezko eztei pl ezkontza egunetik berrogeita hamar urte betetzen diren eguna.
  27a hed
  28 urre zuri adkor esnea; gazta. ik urrezuri.
urreaire urreaire izond urrekara.
urrearrain urrearrain (corpusean urre-arrain soilik) iz karparen familiako arraina, ur gezetakoa, hura baino txikiagoa (Carassius auratus).
urreberrizte urreberrizte iz
urrebitxi urrebitxi iz adkor urrezko bitxia.
urrebordatu urrebordatu
urrebotoi urrebotoi iz belardietako landarea, puntan lore hori ikusgarri duena (Ranunculus sp.).
urreburu urreburu ik urraburu.
urrediru urrediru ik urre 20.
urredun urredun izond/iz urrea duena.
urregile urregile 1 iz urrea eta kidekoak lantzen dituen pertsona.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
urregin urregin iz urregilea.
urregintza urregintza iz urrea eta kideoak lantzea.
urregorri urregorri (orobat urre gorri) 1 iz adkor urrea.
  2 (neurriekin)
  3 irud/hed
urreharri urreharri iz
urreizar urreizar iz urrezko izarra.
urreizti urreizti iz
urrekara urrekara izond urre itxurakoa.
urreki urreki iz urre alea.
urrekolore urrekolore ik urre 22.
urrelari urrelari iz urrea salerosten duen pertsona.
urremeatz urremeatz ik urre 23.
urren urren ik hurren.
urrendu urrendu, urrent, urrentzen da/du ad ipar amaitu, bukatu.
urrengo urrengo ik hurrengo.
urrepigmentu urrepigmentu ik urre 24.
urreratu urreratu ik hurreratu.
urreria urreria iz ipar urrezko bitxi edo gauzen multzoa.
urrestatu urrestatu ik urreztatu.
urrestildar urrestildar (orobat urrestillar) izlag/iz Urrestilakoa, Urrestilari dagokiona; Urrestilako biztanlea.
urrestillar urrestillar ik urrestildar.
urretsu urretsu 1 izond urrekara.
  2 urrea daukana.
urretu urretu, urre(tu), urretzen da/du ad urre bihurtu. · irud/hed
urretxindor urretxindor 1 iz txori intsektujalea, moko-zuzena, bizkarraldea eta buztana arreak dituena, bere kantu ederragatik nabarmentzen dena (Luscinia megarhynchos). ik erresiñol.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 irud/hed
urretxuar urretxuar izlag/iz Urretxukoa, Urretxuri dagokiona; Urretxuko biztanlea.
urrezale urrezale (orobat urre zale g.er.) izond urrearen zalea dena.
urreztadura urreztadura iz urreztatzea.
urreztaketa urreztaketa iz urreztatzea.
urreztatu urreztatu (orobat urrestatu g.er.), urrezta, urreztatzen 1 du ad urre geruza batez estali.
  2 irud/hed
  3 (era burutua izenondo gisa)
  4 (era burutua izenondo gisa, irud/hed )
  5 (era burutua izen gisa)
  6 urreztatudun izlag urreztatuko.
urrezuri urrezuri (corpusean urre zuri soilik) iz zilarra. ik urregorri.
urri urri1 (orobat hurri g.er.) 1 izond behar edo egoki den edo eskatzen den neurrira edo kopurura heltzen ez dena. ik bakan; eskas. anton ugari.
  2 (kontagaiekin, pluralean)
  3 (predikatu gisa)
  4 (adizlagun gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 urri-urri
urri urri2 1 iz urteko hamargarren hila, 31 egun dituena.
  2 (hitz elkartuetan)
urrialdi urrialdi 1 iz urritasuneko aldia.
  2 (hitz elkartuetan)
urrieta urrieta iz ipar urria.
urrik urrik ik hur2 8.
urrikalarazi urrikalarazi, urrikalaraz, urrikalarazten du ad urrikaltzera behartu.
urrikaldu urrikaldu, urrikal, urrikaltzen da/zaio ad errukitu, errukia erakutsi.
urrikaldura urrikaldura iz errukia.
urrikalgabe urrikalgabe izond errukigabea.
urrikalgaitz urrikalgaitz izond errukigabea.
urrikalgarri urrikalgarri 1 izond errukarria, urrikalmendua eragiten duena. (pertsonak)
  2 (bestelakoak)
  3 (adizlagun gisa)
urrikalkeria urrikalkeria iz urrikaltasun gaitzesgarria.
urrikalki urrikalki adlag errukitasunez.
urrikalkizun urrikalkizun izond urrikalgarria, errukarria.
urrikalkor urrikalkor 1 izond errukiorra. (pertsonak)
  2 (bestelakoak)
  3 (adizlagun gisa)
urrikalmen urrikalmen iz urrikalmendua, errukia. ik urrikalpen.
urrikalmendu urrikalmendu 1 iz errukia.
  2 (hitz elkartuetan)
urrikalpen urrikalpen iz urrikalmendua, errukia.
urrikaltasun urrikaltasun iz urrikalmendua, errukia.
urrikaltsu urrikaltsu izond errukitsua.
urrikaltze urrikaltze iz errukitzea.
urrikari urrikari 1 iz errukia.
  2 urrikari izan erruki izan.
urrikarri urrikarri izond errukarria.
urriki urriki 1 iz errukia.
  2 urriki izan erruki izan.
urrikigabe urrikigabe izond urrikirik ez duena.
urrikigabeki urrikigabeki adlag erruki gabe.
urrikimendu urrikimendu iz damua.
urrikimin urrikimin iz damua.
urrikior urrikior izond errukiorra.
urrikitu urrikitu, urriki, urrikitzen 1 da ad damutu.
  2 errukitu.
urrikitze urrikitze iz damutzea.
urril urril iz urria.
urrilo urrilo iz mandragora.
urrin urrin1 1 iz usaina; usain ona. ik lurrin.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 perfumea.
urrin urrin2 ik urrun.
urrindatu urrindatu, urrinda, urrindatzen 1 du ad lurrindu. ik urrineztatu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
urrindu urrindu, urrin(du), urrintzen 1 du ad lurrindu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
  3 usain txarra-edo hedatu. ik kirastu.
urrineztatu urrineztatu (orobat urrinztatu), urrinezta, urrineztatzen du ad urrindatu, lurrindu.
urringile urringile iz perfumeak egiten dituena.
urrintsu urrintsu 1 izond usaina hedatzen duena.
urrintto urrintto iz adkor usaintxoa.
urrinztatu urrinztatu ik urrineztatu.
urriondar urriondar ik urri2 2.
urririk urririk 1 adlag doan. ik dohainik.
  2 urririkako izlag doakoa.
urriskide urriskide (orobat urrixkide) iz bazkaltiarra.
urritasun urritasun 1 iz urria denaren nolakotasuna.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (ekonomian)
  6 (ekonomian izenondoekin)
  7 (ekonomian, hitz elkartuean)
urritsu urritsu izond urritasunez betea.
urritu urritu, urri(tu), urritzen 1 da/du ad urri bihurtu.
  2 (kontagaiekin, pluralean)
  3 (era bururua izenondo gisa)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 (ekonomian)
urritx urritx ik urrix.
urritz urritz ik hurritz.
urritze urritze 1 iz urri bihurtzea.
  2 (hitz elkartuetan)
urrixa urrixa (orobat urritx eta urruz g.er.) izond/iz abereez mintzatuz, emea.
urrixkide urrixkide ik urriskide.
urrixko urrixko adlag urri xamar.
urruma urruma 1 iz usoen eta usapalen kantu apal eta beti-batekoa; intziria, marruma.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
  4 (hitz elkartuetan)
  5 urruma egin
urrumaka urrumaka adlag urruma egiten.
urrumakatu urrumakatu, urrumaka(tu), urrumakatzen du ad urrumatu.
urrumari urrumari izond urruma egiten duena.
urrumatu urrumatu, urruma(tu), urrumatzen du ad urrumak eginez limurtu edo loarazi.
urrun urrun ( orobat urrin g.er.) 1 adlag distantzia handira. ik urruti.
  2 (-tik atzizkiaren eskuinean)
  3 irud/hed
  4 (irud/hed, -tik atzizkiaren eskuinean)
  4a (irud/hed, -tik atzizkiaren ezkerrean)
  5 (distantzia banakoen eskuinean)
  6 (denborari dagokiola)
  7 (-tzetik atzizkiaren eskuinean)
  7a (-tzetik atzizkiaren ezkerrnean)
  8 (izen gisa)
  · 9 izond urrun dagoena.
  10 (denborari dagokiola)
  11 (hitz elkartuetan)
  12 ahaideei buruz, lehen edo bigarren mailakoa ez dena. ik txiki 15.
  13 urrundanik ik urrundanik.
  14 urrundik adlag
  15 urrunean adlag urrun.
  16 urruneko izlag ik beherago 20.
  17 urrunen izond
  18 urrunera adlag
  19 urrunetik adlag urrundik.
  20 urrungo izlag urruneko.
  21 urrun izan du ad
  22 urrun-min
  23 urrun-urrun izond
urrunagotu urrunagotu, urrunago(tu), urrunagotzen da/du ad urrunago joan; urrunago eraman.
urrunaldi urrunaldi iz zerbait edo norbait urruntzen den aldia.
urrunarazi urrunarazi (orobat urrunerazi g.er. eta urruntarazi g.er.), urrunaraz, urrunarazten du ad urruntzera behartu.
urrundanik urrundanik adlag urrutitik.
urrundara urrundara adlag urrutira.
urrundu urrundu , urrundu(du), urruntzen 1 da ad urrunera joan. ik urrutiratu.
  2 (-tik atzizkiarekin)
  3 (adizlagun edo kidekoen eskuinean)
  4 (distantzia neurriekin)
  · 5 du ad urrunera eraman.
  6 (-tik atzizkiarekin)
  7 (era burutua izenondo gisa)
urrunerazi urrunerazi ik urrunarazi.
urrunketa urrunketa iz urruntzea.
urrunki urrunki adlag era urrunean.
urrunsko urrunsko adlag urrun samar.
urruntarazi urruntarazi ik urrunarazi.
urruntasun urruntasun 1 iz urruna denaren nolakotasuna; urruneko aurkintza.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
urruntxago urruntxago ik uruntxe 2.
urruntxe urruntxe 1 adlag urrun samar.
  2 urruntxeago (orobat urruntxago eta urrunxago)
  3 (izenondo gisa)
  4 urruntxeagoko (corpusean urruntxagoko soilik) izlag
  5 urruntxegi adlag
urruntxo urruntxo 1 adlag urrun samar. ik urrutitxo; urrunxko.
  2 (izenondo gisa)
  3 urruntxoago
urruntzaile urruntzaile 1 izond urruntzen duena.
urruntze urruntze 1 iz urrunera joatea; urrunera eramatea.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 urruntze-agindu
urrunxago urrunxago ik urruntxe 2.
urrunxko urrunxko adlag urrun samar. ik urruntxo.
urruņar urruñar izlag/iz Uruñakoa, Urruñari dagokiona; Urruñako biztanlea.
urrupa urrupa ik hurrupa.
urrupada urrupada ik hurrupada.
urrupaņo urrupaño ik hurrupaño.
urrupatu urrupatu ik hurrupatu.
urruti urruti 1 adlag distantzia handira. ik urrun.
  2 (-tik atzizkiaren eskuinean)
  2a (-tik atzizkiaren ezkerrean)
  3 irud/hed
  4 (irud/hed, -tik atzizkiaren eskuinean)
  5 (irud/hed, -tzetik atzizkiaren eskuinean)
  6 (distantzia banakoen eskuinean)
  7 (denborari dagokiola)
  · 8 izond urruti dagoena.
  9 (izen gisa)
  10 urrutian adlag
  11 urrutien adlag
  11a urrutineneko izlag
  12 urrutiko izlag
  13 urrutira adlag
  13a irud/hed
  14 urrutiraino adlag
  15 urrutitik
  15a irud/hed
  16 txukun-urruti izond
  17 urruti gabe ez urruti.
  17a (denborari dagokiola)
  18 urrutira gabe urrutiratu gabe.
  18a (denborari dagokiola)
  19 urruti-min ( orobat urrutimin ) iz urrutitasunak eragiten duen goibeltasun egoera.
  20 urruti-urruti
urrutiegitxo urrutiegitxo adlag adkor urrutiegi.
urrutikako urrutikako izlag urrutiko.
urrutimin urrutimin ik urruti 19.
urrutiramendu urrutiramendu iz urrutiratzea.
urrutirarazi urrutirarazi, urrutiraraz, urrutirarazten du ad urrutiratzera behartu.
urrutiratu urrutiratu , urrutira(tu), urrutiratzen 1 da ad urrutira joan. ik urrundu.
  2 (distantzia neurriekin)
  · 3 du ad urrutira eraman.
  4 (era burutua izenondo gisa)
urrutiratuzale urrutiratuzale izond urrutiratzeko zaletasuna duena.
urrutiratzaile urrutiratzaile izond/iz urrutiratzen duena.
urrutiratze urrutiratze iz urrutira joatea; urrutira eramatea,
urrutisko urrutisko ik urrutixko.
urrutitxo urrutitxo adlag adkor urruti samar.
urrutixe urrutixe 1 adlag adkor urruti samar.
  2 urrutixeago
urrutixko urrutixko (orobat urrutisko) adlag adkor urruti samar.
urrutizkin urrutizkin iz telefonoa.
urrutu urrutu ik urratu.
urruz urruz ik urrixa.
ursulina ursulina (orobat urtxulina g.er.) iz Bresciako santa Angelak, neskei hezkuntza emateko eta eriak artatzeko sorturiko kongregazioko moja.
urtadar urtadar iz
urtar urtar izond/iz uretan bizi dena.
urtarazi urtarazi (orobat urtuarazi g.er.), urtaraz, urtarazten 1 du ad beroaren eraginez urtzera behartu.
  2 uretan urtzera behartu.
  3 irud/hed
urtaril urtaril ik urtarril.
urtaro urtaro 1 iz lurraren eguzkiarekiko egoera kontuan izanik, urtea bereizten den hiru hilabeteko lau zatietako bakoitza; urteko aro edo aldia. ik urte 18; udaberri; uda; udazken; negu.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan)
urtarril urtarril (orobat urtaril g.er.) 1 iz urteko lehen hila, 31 egun dituena.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartueetan lehen osagai gisa)
urtaskari urtaskari ik urtats 2.
Urtats Urtats (orobat urtats eta urtets g.er.) 1 iz ipar urteko lehen eguna. ik Urteberri.
  2 urtats-kari (orobat urtatskari eta urtaskari) adlag ipar urtatsean.
urtatskari urtatskari ik urtats 2.
urtatu urtatu1, urta, urtatzen du ad ipar ureztatu.
urtatu urtatu2 izond urte askokoa.
urte urte 1 iz Lurrak Eguzkiaren inguruan bira oso bat egiten ematen duen denbora; urtarrilaren 1etik abenduaren 31rako hamabi hilabeteko aldia.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 hamabi hilabeteko denbora bitartea.
  5 (izenondo edo kidekoekin)
  6 (zenbatzaileekin)
  7 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  8 (-a artikuluarekin) ik urtebete.
  9 (-ak artikuluarekin, bizitza adierazteko)
  10 (-ak artikuluarekin, denbora luzea adierazteko)
  11 (-ak artikuluarekin, urtebetetzea adierazteko)
  12 urtean adlag urte batean.
  13 urteko adlag urte bakoitzeko.
  14 argi urte luzera-neurria, argiak urtebetean egiten duen bidearen baliokidea.
  14a irud/hed
  15 eguzki urte urtea.
  16 ilargi urte Lurreko behatzailearentzat Ilargiak eguzkiaren inguruan 12 itzuli egiten ematen duen denbora, gutxi gorabehera 354 egunek osatzen dutena.
  17 urte erdi (orobat urterdi g.er.)
  18 urte sari (orobat urtesari) urtean jasotzen edo ordaintzen den saria.
  19 urte sasoi (orobat urtesasoi g.er.) ik urtaro.
  20 urteak bete jaiotegunaren urteurrena izan.
  21 urteak eta urteak denbora luzea.
  22 urteak joan eta urteak etorri (orobat urteak joan eta urteak jin)
  23 urteak joan urteak etorri (orobat urteak joan urteak jin)
  24 urteak urte urteak gorabehera.
  25 urte askotarako (orobat urte askotako) urtebetetze eta kidekoetarako formula.
  26 urtean baino urtean urtetik urtera areago.
urtealdi urtealdi iz urtea.
urtearteko urtearteko izlag urteen artekoa.
Urteberri Urteberri (orobat urteberri) iz urtearen lehen eguna. ik urtats.
Urteberrikari Urteberrikari (orobat urteberrikari) 1 adlag Urteberrian.
  2 iz
urtebete urtebete 1 iz urte bat.
  2 (aditzekin)
  3 (denbora-erreferentziekin)
  4 (adizlagun eta kidekoekin)
  5 urtebetez adlag
  6 beste urtebete
  7 urtebete barru hemendik urtebetera.
  8 urtebete-kari urtebetean; urtebete dela eta.
  9 urtebetera gabe
urtebetetze urtebetetze 1 iz urteak betetzen diren eguna, jaiotegunaren urteurrena. ik jaiotegun; egun.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
urteburu urteburu 1 iz urteurrena, urtemuga.
  2 urtearen amaiera.
urteburukari urteburukari (orobat urteburu kari) adlag urteburuan; urteburua dela eta.
urtegi urtegi 1 iz gizakiak eraturiko ur biltegia, eskuarki aski handia dena. ik presa.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud/hed
urtegitxo urtegitxo iz urtegi txikia.
urtegun urtegun iz urtemuga.
urtehurren urtehurren ik urteurren.
urteka urteka 1 adlag urteen arabera.
  2 urtekako
urtekada urtekada iz urteko uzta.
urtekal urtekal adlag ipar urtero.
urtekari urtekari 1 iz urtean behin argitaratzen den aldizkaria, eskuarki urteko berriez edo gaiez diharduena.
  2 historia-gertaera garrantzizkoenak uztez urte azaltzen dituen liburua.
urtekari urtekari adlag urtean; urtea dela eta.
urtekera urtekera ik irteera.
urteko urteko ik urte 13.
urtemuga urtemuga 1 iz urteak betetzen diren eguna.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 urteurrena.
  4 (hitz elkartuetan)
  5 urtemuga-kari
urtenbide urtenbide ik irtenbide.
urteņo urteño iz ipar adkor urtea. ik urtetxo.
urteoro urteoro ik urtero.
urterdi urterdi ik urte 17.
urtero urtero (orobat urteoro g.er.) 1 adlag urte guztietan, urte oroz.
  2 urteroko izlag
  3 urtero-urtero
urtesari urtesari ik urte 18.
urtesasoi urtesasoi ik urte 19.
urtets urtets ik urtats.
urtetsu urtetsu 1 izond urte asko dituena. ik adintsu. (pertsonez)
  2 (bestelakoez)
  3 urte gutxi gora behera.
urtetxo urtetxo iz adkor urtea. ik urteño.
urteurren urteurren (orobat urtehurren g.er.) iz 1 gertaera gogoangarri baten urteak betetzen diren eguna. ik urtemuga; urteburu.
  2 (hitz elkartuetan)
Urtezahar Urtezahar (orobat urtezahar) 1 iz urtearen azken eguna.
  2 (hitz elkatuetan lehen osagai gisa)
urtika urtika adlag jaurtiz.
urtikante urtikante izond erresumingarria.
urtikaria urtikaria iz larruazalaren sindromea, orban eta hantura arrosa hazgaletsuak ezaugarri dituena.
urtinta urtinta iz akuafortearen kideko grabatu teknika, azidoa metalaren gainean hauts geruza baten zehar aritzen dena.
urtoki urtoki iz ura dagoen tokia. ik urgune.
urtso urtso ik urzo.
urtsu urtsu 1 iz ur asko duena edo daukana.
  2 irud/hed
  3 (adizlagun gisa)
urtsuki urtsuki adlag era urtsuan.
urtu urtu, ur(tu), urtzen 1 da/du ad beroaren eraginez, gai solido bat isurkari bihurtu.
  2 gai solido bat uretan edo beste isurkari batean desegin.
  3 irud/hed
  4 (irud/hed gauza abstraktuak)
  5 (era burutua izenondo gisa)
urtuarazi urtuarazi ik urtarazi.
urtubera urtubera izond urtzeko joera duena.
urtuketa urtuketa iz urtea.
urtuki urtuki ik aurtiki.
urtutsik urtutsik ik ortutsik.
urtxapal urtxapal ik urxapal.
urtxintx urtxintx 1 iz katagorria.
  2 (hitz elkartuetan)
urtxo urtxo ik urzo.
urtxulina urtxulina ik ursulina.
urtza urtza iz ur kopurua.
urtzaile urtzaile iz metalak-eta urtzen duen pertsona.
urtzain urtzain ik urtzintz.
urtzaldi urtzaldi (orobat urtzealdi) iz elur-izotzak urtzen diren aldia.
urtzale urtzale ik urzale.
urtzategi urtzategi ik usategi.
urtze urtze 1 iz beroaren eraginez, gai solido bat isurkari bihurtzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
urtzealdi urtzealdi ik urtzaldi.
urtzear urtzear adlag urtzeko zorian.
urtzintz urtzintz (orobat urtzain) iz doministikua. ik usin.
urtzo urtzo ik urzo.
urtzotegi urtzotegi ik urzotegi.
urubi urubi1 iz ulua, oihua. ik uhuri.
urubi urubi2 iz hontzaren antzeko hegazti harraparia lumadi gorrikara edo griskara duena (Strix aluco).
uruguaiar uruguaiar ik uruguaitar.
uruguaitar uruguaitar ( orobat uruguaiar ) izlag/iz Uruguaikoa, Uruguairi dagokiona; Uruguaiko herritarra.
uruku uruku1 iz Hego Amerikako zuhaixka, fruitutik izen bereko espezia hori-kolorea ateratzen dena (Bixa orellana)
uruku uruku2 iz
urun urun ik irin.
uruntzi uruntzi iz itsasontzia, ibaiontzia.
urus urus ik uros.
uruski uruski ik uroski.
urustasun urustasun ik urostasun.
urxapal urxapal (orobat urtxapal eta uxapal) iz usapala.
urzale urzale (orobat urtzale g.er.) izond/iz uraren zalea dena.
urzaletasun urzaletasun iz urzalea denaren nolakotasuna.
urzo urzo (orobat urtso eta urtxo) 1 iz ipar usoa.
  2 irud/hed
usadio usadio ( orobat usario ) 1 iz ohitura. ik usaia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
usaera usaera iz erabilera.
usai usai1 ik usain.
usai usai2 ik usaia.
usaia usaia (orobat usai g.er.) 1 iz ohitura, usadioa.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 usaian adlag jeneralean, normalean.
  4 usaiako izlag ohikoa.
  5 ez-usaiako usaiaz kanpoko.
  6 usaiaz kanpoko
usaiatu usaiatu, usaia(tu), usaiatzen da ad ohitu.
usaimen usaimen 1 iz usaintzeko ahalmena.
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
usain usain 1 iz hainbat gauzari darion jario lurrunkorra, sudurrean datzan zentzumenari eragiteko gauza dena. ik urrin1.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izen balioa duela)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehen osagaia izenondoduna dela)
  7 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  8 irud/hed
  9 (irud/hed, izenondoekin)
  10 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  11 (irud/hed, hitz elkartuetan bigarren osagai gisa, lehen osagaia izenondoduna dela)
  12 usain egin zerbaiten usaina hartzeko bertara sudurra hurbildu. ik usaindu.
  13 usain-gozo ik usaingozo.
  14 usain-gozatu ik usaingozatu.
usainaldi usainaldi iz usaintzen den aldia.
usainarazi usainarazi, usainaraz, usainararzten du ad usaintzera behartu.
usaindu usaindu (orobat usaitu g.er.), usain(du), usaintzen 1 du ad zerbaiten usaina sumatu. ik usain 12.
  2 irud/hed ik sumatu.
  3 (era burutua izenondo edo izen gisa)
  4 usaina hedatu.
  · 5 da ad usain txarra hedatu.
usaindun usaindun 1 izond usaina duena.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
usaingabe usaingabe (orobat usangabe g.er.) 1 izond usainik ez duena.
  2 usaingabeko izlag usaingabea.
usaingai usaingai iz perfumea. ik usaingarri.
usaingarri usaingarri 1 iz perfumea.
  2 izond usain daitekeena.
usaingozatu usaingozatu (orobat usain-gozatu), usaingoza, usaingozatzen da/du ad perfumatu.
usaingozo usaingozo (orobat usain-gozo) iz perfumea. ik usaingarri.
usainka usainka adlag usain eginez.
usainkari usainkari izond usain egiten duena.
usainki usainki iz perfumeak egiteko gaia.
usainkor usainkor izond usain txarra hedatzen duena.
usaintsu usaintsu (orobat usantsu g.er.) 1 izond usain handikoa.
  2 (adizlagun gisa)
usaintxo usaintxo iz adkor usain arina.
usaintzaile usaintzaile izond/iz usaintzen duena.
usaintzar usaintzar iz adkor usain bortitza.
usaintze usaintze iz zerbaiten usaina sumatzea.
usaitu usaitu ik usaindu.
usakume usakume 1 iz usoaren umea.
  2 (hitz elkartuetan)
usangabe usangabe ik usaingabe.
usansolotar usansolotar izlag/iz Usansolokoa, Usansolori dagokiona; Usansoloko biztanlea.
usantsu usantsu ik usaintsu.
usantza usantza iz ohitura. ik usadio.
usapal usapal 1 iz usoaren ordenako hegaztia, hura baino txikiagoa, bizkarreko lumak arre-gorrixkak dituena (Streptopelia turtur edo S. risoria). ik tortoil.
  2 izond/iz
usarazi usarazi, usaraz, usarazten du ad usatzera behartu.
usario usario ik usadio.
usatar usatar izlag/iz USAkoa, USAri dagokiona; USAko biztanlea.
usategi usategi (orobat usotegi g.er. eta usotei g.er.) 1 iz usoak hazteko tokia.
  2 irud/hed
usatu usatu, usa, usatzen 1 da ad ohitu.
  · 2 (du ad gisa)
  3 (era burutua izenondo gisa)
  · 4 du ad erabili.
usin usin 1 iz sudurretik eta ahotik biriketako airea nahi ezik eta indarrez jaurtitzea. ik doministiku; urtzintz.
  2 usin egin
usina usina (orobat uzina) iz ipar fabrika.
usinka usinka adlag usin eginez.
usma usma ik usna.
usmaka usmaka ik usnaka.
usmati usmati ik usnati.
usmatu usmatu ik usnatu.
usmen usmen ik usnamen.
usmetu usmetu ik usnatu.
usna usna (orobat usma g.er.) 1 iz usaimena; usaina. ik usnamen.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 (adizlagun gisa) usnatuz.
  4 usnan adlag usnatuz. ik usnaka.
  5 usna egin usain egin.
  6 usna-zakur (orobat usnazakur)
usnagarri usnagarri izond usna daitekeena.
usnaka usnaka (orobat usmaka g.er.) 1 adlag usnatuz, usnan.
  2 irud/hed
usnakatu usnakatu, usnaka(tu), usnakatzen 1 du ad usnatu.
  2 irud/hed sumatu.
usnaketa usnaketa iz usnatzea.
usnalari usnalari iz usnaria.
usnamen usnamen (orobat usmen g.er.) iz usna, usaimena.
usnan usnan ik usna 4.
usnarazi usnarazi, usnaraz, usnarazten du ad usnatzera behartu.
usnari usnari izond/iz usna egiten duena.
usnati usnati (corpusean usmati soilik) adlag usna eginez.
usnatu usnatu (orobat usmatu g.er. eta usmetu g.er.) 1 du ad usain egin.
  2 irud/hed ik sumatu.
usnatzaile usnatzaile izond/iz usnatzen duena.
usnatze usnatze iz usain egitea.
usnazakur usnazakur ik usna 6.
uso uso (orobat uxo g.er.) 1 iz moko meharreko hegaztia, hego-laburra, lumajearen kolorea moten arabera duena (Columba sp.). ik pagasuso; usapal.
  2 (izenondoekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 irud/hed
  6 uso pasa (orobat usopasa)
  7 uso zirin (orobat usozirin)
usokaka usokaka ik uso 3.
usoņo usoño iz usotxoa.
usopasa usopasa ik uso 6.
usotegi usotegi ik usategi.
usotei usotei ik usategi.
usotxo usotxo (orobat uxotxo g.er.) iz adkor usoa. · irud/hed
usozale usozale 1 izond usoen zalea dena.
  2 uso pasako ehiztaria.
usozirin usozirin ik uso 7.
uspel uspel 1iz ubela, zauria, mailatua.
  2 irud/hed
uspeldu uspeldu, uspel(du), uspeltzen 1 da ad ubeldu, mailatu.
  2 irud/hed
usta usta iz makila mehea eta malgua, eskuarki mutur batean uhala duena, zaldiak akuilatzeko erabiltzen dena. ik zaharo.
ustadun ustadun izlag usta duena.
ustai ustai ik uztai.
ustaldu ustaldu ik usteldu.
uste uste 1 iz zerbaiti buruz, itxura edo aztarnen arabera izaten den iritzia. ik ustekizun.
  2 (erakusleekin)
  3 (izenondo eta izenlagunekin)
  4 (-lako atzizkiaren eskuinean)
  5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  7 (hitz elkartuetan bigaren osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  8 (filosofian)
  9 itxaropena-edo.
  10 asmoa-edo.
  10a (ustel-rekin lotua)
  11 ustean iritzian; esperantzan; asmoan. ik beherago 13.
  12 usteko izlag (izenondo eta aditzaren era burutu baten eskuinean)
  12a izlag ustezko.
  13 ustetan iritzian. ik gorago 11.
  14 ustez1 (-en atzikiaren eskuinean) –en iritziz.
  14a ustez2 (adizlagun gisa) ik uste izan 6.
  15 ustezko izlag
  15a gutxiagotasun uste ik konplexu 7.
  16 uste bete uste osoa.
  16a uste izan ik uste izan.
  17 uste-muste adkor ustea.
  18 uste on zerbait edo norbaitengan izaten den itxaropen sendoa. ik konfiantza.
  19 uste oso zerbait edo norbaitengan izaten den itxaropen sendoa. ik konfiantza.
  20 ustea izan du ad
  21 usteak uste
usteategi usteategi ik ustiategi.
ustebako ustebako 1 izond ustekabekoa.
  2 (izen gisa)
  3 ustebakoan adlag ustekabean.
ustedka ustedka adlag Usted trataera erabiliz.
ustegabe ustegabe ik ustekabe; uste izan 4.
ustegabeka ustegabeka ik ustekabeka.
ustegabekeria ustegabekeria ik ustekabekeria.
ustegabetu ustegabetu ik ustekabetu.
uste izan uste izan, usteko ( ) 1 du ad uste batean oinarriturik pentsatu.
  2 (konpletibekin)
  3 (beste aditz baten era burutuari dagokiola).
  4 (laguntzailea ezabaturik)
  5 uste izatea.
  6 ustez (aditzaren era burutuaren eskuinean) uste izanik. ik uste 14; ik beherago 8.
  7 gutxien ustean ( orobat gutien ustean gutxienik ustean eta gutienik ustean ) gutxien uste denean.
  8 ustez eta uste izanik. ik gorago 6.
  ustez-i dagokion konbinatoria osoa uste sarreran dago]
usteka usteka adlag
ustekabe ustekabe ( orobat ustegabe ) 1 iz espero ez den gauza edo gertaera. ik ezuste.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (izenondo gisa)
  5 (adizlagun gisa)
  6 ustekabean adlag espero izan gabe; oharkabean.
  7 ustekabeko izlag
  7a (izenondo gisa)
  8 (izen gisa)
  7 ez-ustekabeko izond
ustekabeka ustekabeka (corpusean ustegabeka soilik) adlag ustekabean.
ustekabekeria ustekabekeria (corpusean ustegabekeria soilik) iz ustekabe gaitzesgarria.
ustekabeki ustekabeki adlag ustekabean.
ustekabekotasun ustekabekotasun iz ustekabekoa denaren nolakotasuna.
ustekabetasun ustekabetasun iz ustekabea.
ustekabetsu ustekabetsu izond ustekabez betea.
ustekabetu ustekabetu (orobat ustegabetu), ustekabe(tu), ustekabetzen 1 du ad ustekabea eman.
  2 (era burutua izdnondo gisa)
ustekari ustekari iz itxaropena.
ustekeria ustekeria 1 iz uste hutsala.
  2 (hitz elkartuetan)
ustekizun ustekizun iz ustea.
ustel ustel 1 izond gai organikoez edo izaki bizidunez mintzatuz, hondatu edo galdu dena, eskuarki kiratsa dariona.
  2 irud/hed
  3 (irud/hed, gauza abstraktuez)
  4 (irud/hed, pertsonez)
  5 (adizlagun gisa)
  6 (izen gisa) ik usteltasun.
  7 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  8 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, izenaren izenondo gisa)
  9 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  10 (uste-rekin lotua)
  11 pertsonez-eta mintzatuz, behar adina kemen, ausardia edo zintzotzasun ez duena.
  12 alferrikakoa, huts egina, ondoriorik gabea.
  13 pertsonez mintzatuz, ustelkeriak joa.
  14 lur ustel ik lurrustel.
  15 sukar ustel eritasun epidemikoa, Eberth-en baziloak sortua, heste meheko linfa-plakei eragiten diena.
ustelarazi ustelarazi, ustelaraz, ustelarazten 1 du ad usteltzera behartu.
  2 ustelkeriak joarazi.
usteldegi usteldegi iz gauza ustelen biltegia.
usteldu usteldu, ustel(du), usteltzen 1 da/u ad gai organikoez edo izaki bizidunez mintzatuz hondatu edo galdu.
  2 irud/hed
  3 (irud/hed, pertsonez)
  4 (era burutua izenondo gisa)
  5 ustelkeriak jo.
  6 ezin ustelduzko ik ustelezin.
usteldura usteldura 1 iz usteltzea; gai ustela. ik usteltasun.
  2 irud/hed
  3 (hitz elkartuetan)
usteldutasun usteldutasun iz usteldua denaren nolakotasuna. ik usteltasun.
ustelduxe ustelduxe izond usteldu samarra.
ustelezin ustelezin 1 izond ezin ustelduzkoa.
  2 ustelkeriak ezin jo duena.
  3 (adizlagun gisa)
ustelezintasun ustelezintasun iz ustelezina denaren nolakotasuna.
ustelgabe ustelgabe izond usteldu ez dena.
ustelgabekeria ustelgabekeria iz ustelgabea denaren nolakotasuna, gaitzesgarritzat joa.
ustelgaitz ustelgaitz (orobat ustelkaitz) iz usteltzen zaila, ia ustelezina.
ustelgarri ustelgarri izond ustel daitekeena.
usteljan usteljan iz jan ustela.
ustelka ustelka adlag (hitz elkartuetako bigarren osagai gisa elkarketak adizlagun balioa duela).
ustelkaitz ustelkaitz ik ustelgaitz.
ustelkeria ustelkeria 1 iz kargudun edo enplegaturen batek, bere egoeraz zilegi ez den moduan baliatuz, diru edo onuren truke, inoren mesedetan aritzeari amore ematea. ik korrupzio 3.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ustela dagoenaren egoera; usteltasun gaitzesgarria.
  6 irud/hed
ustelketa ustelketa iz usteltzea.
ustelki ustelki1 adlag uste ustelez.
ustelki ustelki2 iz ustelduriko gauza.
ustelkizun ustelkizun izond usteltzeko gai dena.
ustelkor ustelkor izond usteltzeko joera duena, erraz usteltzen dena.
ustelmen ustelmen iz usteltzea.
usteltasun usteltasun 1 iz usteltzea; gauza ustela.
  2 ustela denaren nolakotasuna.
usteltza usteltza iz gauza ustelen multzoa. ik detritus.
usteltzaile usteltzaile iz usteltzen duena.
usteltze usteltze 1 iz gai organikoez edo izaki bizidunez mintzatuz hondatzea edo galtzea.
  2 irud/hed
ustetsu ustetsu 1 izond ustez betea, buruiritzia.
  2 asmotsua.
ustez ustez ik uste 14.
ustezko ustezko ik uste 15.
ustiagarri ustiagarri izond ustia daitekeena.
ustiaketa ustiaketa 1 iz ustiatzea. ik ustiapen.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 pertsonez mintzatuz, esplotazioa.
  6 (hitz elkartuetan)
ustiakuntza ustiakuntza 1 iz ustiatzea. ik ustiapen.
  2 (hitz elkartuetan)
  3 ustiategia.
ustialdi ustialdi iz ustiatzeko aldia.
ustialeku ustialeku iz ustiatzeko lekua. ik ustiategi.
ustiapen ustiapen 1 iz ustiatzea. ik ustiaketa; ustiakuntza.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ustiategia.
ustiategi ustiategi (orobat usteategi g.er.) 1 iz zerbait ustiatzen den gunea. ik ustialeku.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
ustiatu ustiatu (orobat uxtiatu g.er. eta hustiatu g.er.), ustia, ustiatzen 1 du ad zerbaitetik, hura landuz, onura edo mozkina atera; eskuarki, naturako baliabideak landu lehen gaiak lortzeko.
  2 irud/hed
  3 pertsonez mintzatuz, esplotatu.
ustiatzaile ustiatzaile 1 izond ustiatzen duena.
  2 (izen gisa)
  3 (hitz elkartuetan)
ustiatze ustiatze 1 iz zerbaitetik, hura landuz, onura edo mozkina ateratzea; eskuarki, naturako baliabideak landu lehen gaiak lortzea.
  2 pertsonez mintzatuz, esplotazioa.
usu usu (orobat uxu g.er.) 1 adlag maiz, sarri.
  2 (izenondo gisa)
  3 (izenondo gisa, ileari buruz) ik sarri 9.
  4 usuzko izond usua.
usual usual1 izond ohikoa.
usual usual2 ik uxual.
usualki usualki adlag jeneralean, eskuarki.
usufruktu usufruktu iz ondsasunez eta kidekoez mintzatuz, gozamena.
usufruktudun usufruktudun iz usufruktua duen pertsona.
usuki usuki adlag usu.
usura usura iz lukurreria.
usurazale usurazale izond/iz lukurreriaren zalea dena.
usurbildar usurbildar izlag/iz Usurbilgoa, Usurbili dagokiona; Usurbilgo biztanlea.
usurpadore usurpadore izond usurpatzailea.
usurpatu usurpatu, usurpa, usurpatzen 1 du ad indarrez kendu.
  2 (era burutua izenondo gisa)
usurpatzaile usurpatzaile 1 izond/iz usurpatzen duena.
  2 (hitz elkartuetan)
usurpatze usurpatze iz indarrez kentzea.
usurpazio usurpazio (orobat usurpazione g.er.) 1 iz usurpatzea.
  2 (hitz elkartuetan)
usurpazione usurpazione ik usurpazio.
usutu usutu, usu(tu), usutzen 1 da/du ad sarriagotu.
  2 (ileari buruz) ik sarri 9.
usuzko usuzko ik usu 4.
ut ut interj utikan!
utero utero 1 iz ugaztun emeen sabelaldeko barrunbea, umekia, jaio arte, edukitzen duena. ik umetoki.
  2 (hitz elkartuetan)
utik utik interj utikan!
utikan utikan interj norbait edo zerbait arbuiatzen dela edo norbaitek alde egin dezala adierazteko hitza. ik ut.
utilitario utilitario 1 izond utilitateari zuzendua; erabilgarria.
  2 autoez mintzatuz, txikia eta merkea.
utilitarismo utilitarismo 1 iz gauzeetan haien utilitatea lehenesteko joera.
  2 filosofia-doktrina, balioaren oinarrian utilitatea jartzen duena.
utilitarista utilitarista 1 izond utilitarismoarena, utilitarismoari dagokiona.
  2 pertsonez mintzatuz, utilitarismoaren aldekoa dena.
utilitate utilitate 1 iz baliagarritasuna, erabilgarritasuna.
  2 (hitz elkartuetan)
utillero utillero iz kirol talde baten materialaren ardura duen pertsona.
utopia utopia 1 iz errealitatea kontuan hartzen ez duen gizarte- edo politika-xedea; ezin gauzatuzkoa dirudien asmoa edo ideia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
utopiazale utopiazale izond utopiaren zalea dena.
utopika utopika izond emakumeez mintzatuz, utopikoa.
utopiko utopiko izond utopiarena, utopiari dagokiona.
utrakontserbadore utrakontserbadore ik ultrakontserbadore.
utrikulu utrikulu iz belarriko labirinto barrunbea, orekaren erantzule diren hiru hodiak batzen direna.
utzarazi utzarazi (orobat utziarazi g.er. eta uztarazi g.er.), utzaraz, utzarazten du ad uztera behartu.
(utzi) (utzi) (orobat itxi g.er. eta itzi g.er.), utz, uzten du ad
  1 (-tzen atzikiarekin)
  2 (-tzera atzizkiarekin)
  3 (-tzeari atzikiarekin)
  4 uztak utz ezak.
  5 albo batera utzi
  6 alde batera utzi
  7 bazter utzi baztertu.
  8 bazterrera utzi bazter utzi, baztertu.
  9 bertan behera utzi
  10 (pertsonez)
utzialdi utzialdi iz uztea.
utziarazi utziarazi, utziaraz, utziarazten du ad uztera behartu.
utziezin utziezin 1 izond ezin utzizkoa.
  2 utziezineko, utziezinezko izlag utziezina.
utzigarri utzigarri izond utz daitekeena.
utzika utzika ik hartu 26a.
utzikeria utzikeria 1 iz ardura edo kemen falta eginbide eta zereginetan.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
utziketa utziketa iz uztea.
utzikin utzikin iz hondarra, hondakina. ik uztondo.
utzitasun utzitasun iz norberaren burua uztearen nolakotasuna.
utzuli utzuli ik itzuli.
uuu uuu (orobat uuuu eta uuuh g.er.) interj desadostasuna adierazteko hitza; ontzaren oihua.
uuuum uuuum interj um.
uve uve 1 iz v letraren izena. · uve itxurako irudia.
  2 uve bikoitz w letraren izena.
uxaezin uxaezin 1 izond ezin uxatuzkoa.
  2 uxaezineko izlag uxaezina.
uxagailu uxagailu iz uxatzeko gailua.
uxagarri uxagarri iz uxatzen duena.
uxaka uxaka1 adlag uxatzen.
uxaka uxaka2 izond uzkurra.
uxaldi uxaldi iz uxatze aldia.
uxale uxale izond/iz uxatzailea.
uxapal uxapal ik urxapal.
uxar uxar
  1 uxar egin uxarka egin.
  2 uxarrean uxarka, induskatzen.
uxarazi uxarazi, uxaraz, uxarazten du ad uxatzera behartu.
uxarka uxarka 1 iz induskatzen.
  2 uxarka egin induskatu.
uxartu uxartu, uxar, uxartzen du ad zerriak edo basurdeak, hazkurria-edo aurkitzeko, lurrean muturra sartuz aritu. ik induskatu.
uxatu uxatu, uxa, uxatzen 1 du ad (norbaiti edo zerbaiti) ihes eragin, hurbiltzen ez utzi. ik haizatu; aienatu. (pertsonak eta animaliak)
  2 (bestelakoak)
  3 (-tik atzizkiarekin)
  4 (-ra atzizkiarekin)
  5 (adizlagun eta kidekoekin)
uxatzaile uxatzaile 1 izond/iz aipatzen dena uxatzen duena.
  2 (hitz elkartuetan gailua adieraziz)
uxatzearren uxatzearren adlag uxatzeko.
uxatzeke uxatzeke adlag uxatu gabe.
uxatzeko uxatzeko iz aipatzen dena uxateko gailua.
uxer uxer iz epaitegietako enplegatua.
uxiatu uxiatu
uxkaili uxkaili ik uzkaili.
uxkara uxkara ik euskara.
uxkur uxkur ik uzkur.
uxkurtu uxkurtu ik uzkurtu.
uxkurtxo uxkurtxo ik uzkurtxo.
uxo uxo1 ik uso.
uxo uxo2 ik izar 16.
uxol uxol iz uharrak eraginiko erreka.
uxotxo uxotxo ik usotxo.
uxtartze-laxo uxtartze-laxo
uxter uxter 1 izond samurra.
  2 (adizlagun gisa)
uxtiatu uxtiatu ik ustiatu.
uxu uxu ik usu.
uxual uxual (orobat usual g.er.) 1 iz pattarra, eskuarki merkea.
  2 (neurriekin)
  3 (hitz elkartuetan)
uzbek uzbek ik uzbeko.
uzbekera uzbekera iz uzbekoen hizkuntza.
uzbekiar uzbekiar (orobat uzbektiar g.er.) 1 iz uzbekoa.
  2 izlag uzbekoena, uzbekoei dagokiena.
uzbekistandar uzbekistandar izond/iz Uzbekistangoa, Uzbekistani dagokiona; Uzbekistango herritarra.
uzbeko uzbeko (orobat uzbek) 1 izond/iz Uzbekistanen bizi den turkiak herria dagokiona; herri horretako kidea.
  2 (izen baten ezkerrean)
uzbektiar uzbektiar ik uzbekiar.
uzetaka uzetaka adlag jarraika, atzetik joaten.
uzi uzi 1 iz pretentsioa, nahikaria.
  2 (hitz elkartuetan)
uzina uzina ik usina.
uzkailarazi uzkailarazi (corpusean uzkalarazi soilik), uzkailaraz, uzkailarazten du ad uzkailtzera behartu.
uzkaildu uzkaildu ik uzkaili.
uzkaili uzkaili (orobat uxkaili g.er., uzkaldu g.er., uzkali eta uzkaildu g.er.), uzkail, uzkailtzen 1 da/du ad irauli, azpikoz goratu.
  2 (gauza abstraktuekin)
  3 (era burutua izenondo gisa)
uzkaldu uzkaldu1, uzkal, uzkaltzen du ad lotu, estekatu.
uzkaldu uzkaldu2 ik uzkaili.
uzkali uzkali ik uzkaili.
uzkar uzkar ik uzker.
uzkarti uzkarti ik uzkerti.
uzker uzker (orobat uzkar g.er.) 1 iz puzkerra.
  2 irud/hed ik putz.
uzkerka uzkerka 1 adlag uzkerrak botatzen.
  2 irud/hed
uzkerti uzkerti (corpusean uzkarti soilik) iz puzkertia.
uzki uzki 1 iz digestio hodia amaitzen den irekigunea, ipurmamien erdian dagoena. ik ipurtzulo.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 ipurdia.
  6 irud/hed
  7 uzki barne (corpusean uzkibarne soilik) iz
  8 uzki-estu (orobat uzkiestu) izond uzkia estua duena.
  9 uzki-pitxer jan-txakurra.
uzkialde uzkialde iz uzkiaren aldea.
uzkibarne uzkibarne ik uzki 7.
uzkiera uzkiera iz adkor uzkiaren mintzaera.
uzkiestu uzkiestu ik uzki 8.
uzkin uzkin iz uzten den gauza.
uzkinazo uzkinazo iz belearen familiako hegaztia, hegaletan zerrenda urdinak dituena, zaratatsua, ezkurrez eta elikatzen dena (Garrulus glandarius).
uzkiratu uzkiratu, uzkira(tu), uzkiratzen da/du ad uzkira joan; uzkira eraman; uzkitik eman.
uzkiratzaile uzkiratzaile izond/iz uzkiratzen duena; uzkitik ematen duena.
uzkitxo uzkitxo iz adkor uzkia.
uzkorno uzkorno iz bizkarrezurreko azken ornoek osaturiko hezurra. ik kokzix.
uzkur uzkur 1 adlag/pred atsegina ez den egoera batean halako nagitasuna edo atzera egiteko gogoa agertzen duela. ik herabe.
  2 (beste adizlagun batekin)
  3 irud/hed
  4 uzkurtuta.
  5 (izenondo gisa)
  6 (izen gisa)
  7 (hitz elkartuetan)
  8 uzkur-uzkur egin
uzkurdura uzkurdura 1 iz uzkurtzea.
  2 (muskulu eta kidekoetan)
  3 (izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
uzkurgarri uzkurgarri izond uzkurtzen duena.
uzkurkeria uzkurkeria iz uzkurtasun gaitzesgarria.
uzkurraldi uzkurraldi iz uzkurtasunezko aldi igarokorra.
uzkurrarazi uzkurrarazi, uzkurraraz, uzkurrarazten du ad uzkurtzera behartu.
uzkurreria uzkurreria iz uzkurtasuna.
uzkurtasun uzkurtasun 1 iz atsegina edo erosoa ez den egoera batean atzera egiteko gogoa. ik atzerakuntza.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan)
uzkurtu uzkurtu (orobat uxkurtu g.er.), uzkur(tu), uzkurtzen 1 du/da ad tamaina txikiagoko bihurtu; laburrago bihurtu; makurtu. ik kuzkurtu.
  2 (gihar eta kidekoez mintzatuz)
  3 irud/hed
  4 uzkurtasuna sentitu.
  5 (era bururuta izenondo gisa)
  6 (era bururuta izen gisa)
uzkurtuxe uzkurtuxe izond uzkur samarra.
uzkurtzaile uzkurtzaile izond uzkurtzen duena.
uzkurtze uzkurtze 1 iz tamaina txikiagoko bihurtzea; laburrago bihurtzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  4 irud/hed
  5 uzkurtasuna sentitzea.
uzta uzta1 1 iz laboreak edo fruituak biltzea; biltzeko den edo bildu den labore edo fruitu kopurua.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  5 (hiru osagaiko hitz elkartuetan)
  6 irud/hed
  7 uzta-biltze (orobat uztabiltze)
  8 uzta-garai (orobat uztagarai)
uzta uzta2 iz uztaila.
uztabiltze uztabiltze ik uzta 7.
uztagarai uztagarai ik uzta 8.
uztai uztai (orobat ustai g.er.) 1 iz biribilki formako gauzakia.
  2 (izenondo eta izenlagunekin)
  3 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa, elkarketak izenondo balioa duela )
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 (saskibaloian, saskiarena)
  7 biribilki itxurako forma.
  8 arkua.
  9 arku itxurako arma.
  10 (hitz elkartuetan)
  11 kota-uztai
uztaidun uztaidun izond uztaia duena.
uztail uztail 1 iz urteko zazpigarren hila, 31 egun dituena.
  2 (izenondoekin)
  3 (-en atzizkiarekin, datetan)
  4 (-k atzizkiarekin, datetan, aposizioan)
  5 (-k atzizkiarekin, datetan)
  6 (hitz elkartuetan)
  7 (hitz elkartuetan elkarketa kopulatiboetan)
  8 uztail erdi
uztailero uztailero adlag uztail guztietan.
uztaipe uztaipe iz saskibaloi partidetan uztaien azpiko aldea. ik uztai 6.
uztaitu uztaitu, uztai(tu), uztaitzen 1 du ad inguratu.
  2 kakotu.
uztaitxo uztaitxo iz uztai txikia.
uztaldi uztaldi iz uzta biltzen den aldia.
uztar uztar iz ostikoa.
uztarazi uztarazi ik utzarazi.
uztarbide uztarbide iz uztartzeko bidea.
uztardura uztardura 1 iz uztartzea; uztartzen duen lotura.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
uztargaitz uztargaitz izond nekez uztartzen dena.
uztargarri uztargarri izond uztar daitekeena.
uztargarritasun uztargarritasun iz uztargarria denaren nolakotasuna.
uztargi uztargi iz ostadarra.
uztar-hede uztar-hede iz uztartzeko hedea.
uztaritztar uztaritztar ik uztariztar.
uztariztar uztariztar (orobat uztaritztar g.er.) izlag/iz Uztaritzekoa, Uztaritzi dagokiona; Uztaritzeko biztanlea.
uztarka uztarka adlag ostikoka. · irud/hed
uztarketa uztarketa 1 iz uztartzea.
  2 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  3 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
uztarkide uztarkide iz abere batentzat, uztarrian kide duen aberea.
uztaro uztaro (orobat uzta aro) 1 iz uztaren aroa.
  2 (hitz elkartuetan)
uztarpe uztarpe 1 iz uztarriaren azpia.
  2 irud/hed mendean hartzea, mendekotasuna.
uztarpen uztarpen iz uztartzea.
uztarpetu uztarpetu, uzterpe(tu), uztarpetzen du ad uztarpean hartu.
uztarrezin uztarrezin iz ezin uztartuzkoa.
uztarrezintasun uztarrezintasun iz izterrezina denaren nolakotasuna.
uztarri uztarri 1 iz zurezko atal sendoa eta landua, idi edo behi pareari, lanerako lotzeko, buru gainean ezartzen zaiona.
  2 irud/hed
  3 (irud/hed, izenondoekin)
  4 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)
  5 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  6 batera uztartzen diren abereen bikotea.
  7 uztarripe- ik uztarpe.
  8 idi uztarri batera uztartzen diren idien bikotea.
  9 (corpusean uztarridi soilik) uztarreko idia.
uztarridi uztarridi ik idi 9.
uztarrika uztarrika iz aztarrika.
uztarripe uztarripe ik uztarri 7.
uztartezin uztartezin izond ezin uztartuzkoa.
uztartezintasun uztartezintasun iz uztarreziaren nolakotasuna.
uztartu uztartu, uztar(tu), uztartzen 1 du ad uztarrian lotu.
  2 irud/hed ik lotu.
  3 (pertsonak) ik ezkondu.
  4 (besoak eta)
  5 (era burutua izenondo gisa)
uztartze uztartze 1 iz uztarrian lotzea; lotzea.
  2 errugbian, bi taldeetako jokalariak, uztarturik, beren arteko lurrean dagoen baloia hartzeko presioa egiten duten jokaldia.
  3 uztartze erdi errugbian, uztartzearen alboan gelditzen den jokalaria, aurrelarien jokoa gidatzeko ardura duena.
uztatsu uztatsu izond uzta ugarikoa.
uztatu uztatu, uzta(tu), uztatzen du ad uztaz mintzatuz, bildu. · irud/hed
uzte uzte 1 iz utzi aditzaren aditz izena.
  2 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)
  3 haragi uzte
  4 jan uzte
  5 kargu uzte
uztear uztear adlag uzteko zorian.
uztearren uztearren adlag uzteko.
uztondo uztondo iz landareen hondakina. ik utzikin.

 



Nodoa: liferay1.lgp.ehu.eus