Bilaketa aurreratua

Ogi apurrak

Egungo Euskararen Hiztegia (EEH)

Hasiera:

ile (orobat ule g.er.) 1 iz giza gorputzaren buruan eta beste alderdi batzuetan, eta zenbait animaliatan, batez ere ugaztunen azalean, sortzen diren adarkizko zuntz mehetako bakoitza.

Haren ileak urrezko hariak ziren. Koro Navarro   «Zortzi kontakizun» - Isaac B. Singer - 24. orr.

Baina ez duzue buruko ile bakar bat ere galduko. Elizen arteko biblia   Lk 21,18

Jator jokatzen badu, ez zaio ile bat ere eroriko lurrera; baina nolabaiteko gaiztakeriarik aurkitzen badiogu, heriotza izango du. Elizen arteko biblia   1 Erg 1,52

Haren jantzia elurra bezain zuri, buruko ileak artilea bezain garbi. Elizen arteko biblia   Dn 7,9

Gure ileak laztu eta kamioi ero hura gerarazteko moduko harrokeriaren bat aurkitu nahi zuela. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 99. orr.

-Ileak laztu zitzaizkidan pentsatze hutsarekin. Inazio Mujika Iraola   «Gerezi Denbora» - 45. orr.

Behatzetatik burugaineraino latz-harrotu zituen ileak. Juan Garzia   «Sistema periodikoa» - Primo Levi - 68. orr.

Ileak tindatzeko produktuez ari ziren gidari biak. Unai Elorriaga   «Van't Hoffen ilea» - 21. orr.

Ileak apainarazi eta bizarra motzarazi ondoan, Durruty notarioaren lantegira hurbildu zen. Elena Touyarou   «Hautsi da katea» - Toti Mtz. de Lecea - 18. orr.

Desira bizi batek betetzen ninduen oinetatik buruko ileetaraino. Josu Zabaleta   «Fantasiazko ipuinak» - Guy de Maupassant - 103. orr.

Eroritakoan, ileetatik heldu dizu, eta, altxarazi ondoren, sekulako astindua jaso duzu hormaren kontra. Rafa Egiguren   «Mentxakaren aitorpena» - Jose Ramon Goikoetxea - 33. orr.

Inspektoreordeak, ileetatik tiraka berriro, altxatzera behartu zaitu. Rafa Egiguren   «Mentxakaren aitorpena» - Jose Ramon Goikoetxea - 39. orr.

Orduan, Jaunaren aingeruak buruko ileetatik hartu eta haizearen bultzadaz Babiloniara eraman zuen, lehoi-zuloaren ahora. Elizen arteko biblia   DnGr 3,36

Zer edo zer esaten badion, badakin, iletatik tiratuko dinat. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 311. orr.

2 ileen multzoa; batez ere, buruko ileen multzoa.

Zazpigarren egunean, gorputzeko ile guztia moztuko du. Elizen arteko biblia   Lb 14,9

Hankarteko ilea, berriz, horia zen eta ez oso kizkurra. Juan Martin Elexpuru   «Esku bakarrarekin irakurtzeko kontuak» - Pilar Cristobal - 12. orr.

Denbora eman zuen bere mihiaz nire pubiseko ilearekin jolasean. Juan Martin Elexpuru   «Esku bakarrarekin irakurtzeko kontuak» - Pilar Cristobal - 17. orr.

Orain ile ondo moztu eta orraztuarekin ageri zen. Juan Kruz Igerabide   «Hauts bihurtu zineten» - 178. orr.

Laban artaldeari ilea moztera joana zelarik, Rakelek bere aitaren etxe-jainkoen irudiak ostu zituen. Elizen arteko biblia   Has 31,19

Beraz, burua estali nahi ez badu, moztu dezala erabat ilea. Elizen arteko biblia   1 Ko 11,6

Ilea zurituko zaik, ibilera baldartuko eta atsegin-grina hoztuko. Elizen arteko biblia   Koh 12,5

Ikusten badu azalekoa baino sakonagoa dela eta ilea horitua eta bakandua duela, kutsatutzat aitortuko du. Elizen arteko biblia   Lb 13,30

Sidneyk ilea txukundu zuen, zutitu zen axolagabe itxurak eginez, eta nesken aldera joan zen. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 107. orr.

Gero hortzak garbitzea dator, ilea kizkurtzea, azkazalak zaintzea. Josu Zabaleta   «Anne Franken egunkaria» - Anne Frank - 130. orr.

Ilea luzatzen utzi zuen. Xabier Olarra   «Antropologo bat Marten» - Oliver Sacks - 59. orr.

Ilea tindatzeko henna erostetik dator emakume pakistandarra. Harkaitz Cano   «Neguko zirkua» - 175. orr.

Bi eskuez lisatzen hasi zen, ilea lisatzen zuen bezain emeki. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 211. orr.

Ondoan eseri eta ilea ferekatzen hasten zaio. Antton Olano   «<//jokoa.com>» - Gemma Lluch - 14. orr.

Neskatxak zeharrez begiratu zion eta, ilea txirikordatu bitartean, [...]. Patxi Zubizarreta   «Mirarien kalezuloa» - Nagib Mahfuz - 45. orr.

Txistua bota zuen eskuetara ilean artesia egin aurretik. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 58. orr.

Ilea motots batean bilduta, dotore etorri zen Ane. Unai Iturriaga   «Berandu da gelditzeko» - 42. orr.

ik beherago 18. 8832

Ni lasterka joan nintzen haiengana, gorbata lotu gabe eta ilea nahasia. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 30. orr.

Ilea orraztua zuen ordurako, soina kortsearen barruan estu. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 227. orr.

Malkoz busti dizkit oinak eta bere ileaz xukatu. Elizen arteko biblia   Lk 7,44

Ez al dizkiok ikusi ihintza ttanttak ilean? Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 208. orr.

Iletik heldu eta lurretik arrastaka eraman omen zuen erasotzaileak emakumea. 8799

Iletik pasatu zizkidan hatzak. Koro Navarro   «Zertaz ari garen maitasunaz ari garenean» - Raymond Carver - 133. orr.

Armiarma erraldoi bat, bi metro altu eta ilez estalia. Iñaki Mendiguren   «Harry Potter eta sorgin harria» - J.K. Rowling - 115. orr.

3 (koloreei buruzko izenondoekin)

Ile beltza motots estuan bilduta zeukan. Iñaki Mendiguren   «Harry Potter eta Azkabango presoa» - J.K. Rowling - 14. orr.

ik beherago 13. 8803

Soraya liraina eta garaia da, ile beltz luzea eta begi ilun urtsuak ditu. Oskar Arana   «Lotsaizuna» - John Maxwell Coetzee - 7. orr.

Gizontxo ihar baina irribarretsu bat zen, begi eta ile beltzekoa. Juan Garzia   «Sagua, eulia, eta gizakia» - François Jacob - 75. orr.

Ile beltzezko xerloak ageri zituen ia nonahi. Juan Garzia   «Sistema periodikoa» - Primo Levi - 231. orr.

Zapal dezagun zintzo bizi den behartsua, ez diezaiogun alargunari errukirik izan, ez eta begirunerik ere agurearen ile zuriei. Elizen arteko biblia   Jkd 2,10

ik beherago 21. 8808

Gizakiarentzat benetako ile zuria zuhurtzia da, adin handia bizitza akasgabea. Elizen arteko biblia   Jkd 4,9

Bitxienetakoa ile zuriko gizontxo mehe-mehe bat zen. Jon Arretxe   «Larunbatak» - 83. orr.

Gizon altua zen, ile zuri eta kizkurrekoa. Bernardo Atxaga   «Soinujolearen semea» - 74. orr.

Hemen ez zagok ile zuridun horren aztarnarik, Alex. Fernando Morillo   «Ortzadarra sutan» - 189. orr.

Ilargiaren argitan bere ile gorrixka orrazten eta orrazten. Gotzon Garate   «New Yorkeko kronika beltza» - 64. orr.

Juanek bere ile gorri eta larru zuriarekin gringo itxura du paisaia honetan. Joseba Sarrionandia   «Lagun izoztua» - 43. orr.

ik beherago 14. 8815

Eta gizon buru bat azaldu zen, ile gorria eta azala ia kolore berekoa. Josu Zabaleta   «Gauza baten ametsa» - Pier Paolo Pasolini - 146. orr.

Ile horia zuen, begi ederrak, itxura bikaina. Elizen arteko biblia   1 Sm 16,12

ik beherago 15. 8818

Emakumearen ile horiaren gainean kapela bat ikus zitekeen. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 134. orr.

Ile horiak uhinak egiten zituen haren sorbaldetan. Juan Kruz Igerabide   «Txoria» - Oh Jung-hi - 23. orr.

Aurretik buru-soila zen, baina ile hori-grisaxka zuen buruaren atzealdean. Koro Navarro   «Zortzi kontakizun» - Isaac B. Singer - 102. orr.

Ile gris batzuk baino ez zituen bere kaskezur luzexkan. Koro Navarro   «Zortzi kontakizun» - Isaac B. Singer - 60. orr.

Haizeak ile urdinezko xerlo batzuk soilune higatuan inarrosten zizkion bitartean. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 20. orr.

Buruzapi beltza behera irristatu zitzaion, garondoko ile urdinen artean buru soila agerian utziz. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 59. orr.

ik beherago 19. 8840

Ile urdin bakanek soilgune txiki bat osatzen duten lekuan. Urtzi Urrutikoetxea   «Zoririk ez» - Imre Kertész - 33. orr.

Ilea gaztain-kolorea zuen, goialdean bildua modaz pasatako moduan. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 206. orr.

4 (bestelako izenondoekin)

Ama zenak ere ile argia zuen eta begi berde-berdeak. Patxi Iturritegi   «Behi eroak» - 146. orr.

ik beherago 12. 8829

Argala zen Angela Galli, luzanga, begi eta ile argikoa, mototsean bildua ia beti. Xabier Montoia   «Baina bihotzak dio» - 179. orr.

Ederki emango lizuke, ile luze horiekin... Josu Zabaleta   «Gauza baten ametsa» - Pier Paolo Pasolini - 182. orr.

ik beherago 18. 8832

Neskatoaren ile luze sakabanatua ukitzen ari zenean. Ibon Uribarri   «Loti ederrak» - Yasunari Kawabata - 45. orr.

Eskuak buruko ile labur latzetik pasatu eta, atea itxi gabe, ohera hurbildu eta bertan eseri zen. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 157. orr.

Ederki emango lizuke, ile luze horiekin... Josu Zabaleta   «Gauza baten ametsa» - Pier Paolo Pasolini - 182. orr.

ik beherago 17. 8836

Badago ile laburreko lapurra zeu zarelako susmorik. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 537. orr.

Ile kizkur luzeak aurpegi erdia estali zion. Fernando Morillo   «Ortzadarra sutan» - 14. orr.

Klima epeletan ere arazo bera dute ile sarria duten animaliek. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 79. orr.

ik beherago 19. 8840

Gazte mehar eta zurbila zen, eta ilea zeukan oraindik, ile sarri, hori eta kirrua. Urtzi Urrutikoetxea   «Zoririk ez» - Imre Kertész - 208. orr.

Hankak zabal eta luze, pubisa harro eta ausart -beti izan dira oso politak nire Venusen mendia eta nire ile sarriak-. Karlos Zabala   «Buda zoriontsuen etxea» - João Ubaldo Ribeiro - 92. orr.

Ile sarriko hartz-larru handi eta lodi baten gainean. Fernando Rey   «Ararat mendiaren sumina» - Yasar Kemal - 68. orr.

Jaioberriaren gorputza estaltzen duen ile fina ere desagertu egiten da. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 82. orr.

Ile fin sarriak, atzeraka orraztuak. Jon Muñoz   «Loroaren teorema» - Denis Guedj - 35. orr.

Ile kiribila likaz lisatzen saiatzen zen. Unai Iturriaga   «Berandu da gelditzeko» - 37. orr.

ik beherago 16. 8847

Ile kiribileko sasoiko gizona, berrogeien bueltan ibiliko zena. Unai Iturriaga   «Berandu da gelditzeko» - 127. orr.

5 (hitz elkartuetan lehen osagai gisa)

Larruazalaren zentimetro koadro bakoitzeko ile kopurua bertsua dela gizakietan eta gainerako primateetan. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 78. orr.

Ile-xerlo horailak ageri zitzaizkion bere kapelu oktogonalaren azpitik. Koro Navarro   «Zortzi kontakizun» - Isaac B. Singer - 159. orr.

Lozioen eta ile-punta erreen usaina. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 36. orr.

Ile-moztaileekin ere egon ei ziren -hala esan zuten- eta eurei ere eman ei zieten xaboi zatia. Urtzi Urrutikoetxea   «Zoririk ez» - Imre Kertész - 114. orr.

Ile-gogortzailea emana zuen. Jon Muñoz   «Loroaren teorema» - Denis Guedj - 204. orr.

Hala nola bizitza, heriotza, sudurreko hotzeria edo ile-galtzea. Juan Garzia   «Sagua, eulia, eta gizakia» - François Jacob - 13. orr.

· izond Ez zuen inork ezagutuko atzerriratutako ile-urdindu arrotz hura. Xabier Olarra   «Antropologo bat Marten» - Oliver Sacks - 181. orr.

Gizon baten buru txiki ileurdindua agertu zen gero emakumearen ondoan. Anjel Lertxundi   «Azkenaz beste» - 158. orr.

Gizaseme gazte bat eta mutil ile-kizkur bat. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 23. orr.

Annieren argazki margoztatu bat, ile-harrotua eta bular-irtena azaltzen zena. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 29. orr.

Argentino xurigorria da, mardula, ileurdintsua, hazpegi finetakoa. Juan Garzia   «Ipuin hautatuak» - Jorge Luis Borges - 157. orr.

Adinik onenean nago (hori banekien ispilurik gabe ere), ileurdindun, baina sasoitsu. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 147. orr.

6 (hitz elkartuetan bigarren osagai gisa)

Eskuak badaki emakume-ilea bigunagoa dela itsasertzeko hondar fina baino, lorategi dotore bateko belarra baino. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 54. orr.

Estalki horri gainetik buztina jartzen zaio ahuntz-ilearekin nahastuta eta dena lodi emanda. Katu-ile gorrixka luze batzuk. Santiago Iruretagoiena   «Arkitekturaz hamar liburuak» - Vitruvio - 5170. orr.

Medusaren suge-ilea balitz bezala. Fernando Morillo   «Ortzadarra sutan» - 135. orr.

Gero zein bere txandan joaten ginen "despatxu"ra, non Caselli triku-ileak banatzen baitzizkigun lehengaiak, exotikoak zein domestikoak. Juan Garzia   «Sistema periodikoa» - Primo Levi - 52. orr.

Nituen zurda-ileak nahasirik zeuzkaten zaldi batzuk Juan Garzia   «Ipuin hautatuak» - Jorge Luis Borges - 169. orr.

7 (testuinguru teknikoetan)

Ilea (beroaren edo gai kimikoen bidez tratatu gabea bada) zilindro leun bat da normalean; horrelakoa denean, lisoa da adatsa, oro har. Zelula ama horiek ile erraboileko folikuluetan daudela zehaztu dute. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 82. orr.

Folikulu bakoitzak ile bat gordetzen du, folikuluaren pareten zorroan gora larruazala zeharkatu eta kanpora irteten dena. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 81. orr.

Sentipen-nerbioz inguraturik daude ile-folikulu asko, eta ukimen-organo delikatu bihurtzen ditu horrek ileak. Ile-zelulak elkarri josita daude, alfonbra baten harien antzera. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 81. orr.

Zelula hartzaile bakoitzaren muturrean, ile finezko motots bat dago: zilio deitzen diete anatomistek ileoi, eta beren kasa mugitzeko ahalmena dute ziliook. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 135. orr.

Isolatzaile aparta da ile-larrua. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 78. orr.

Sudur-mukosako zelula hartzaileetatik irteten diren ile sentikorrak erraz desaktibatu ohi dira hotzeriarekin. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 147. orr.

Ardiaren ileak 93 ºC-rainoko tenperatura irits dezake kanpotik tropikoetako eguzkipean, eta, aldi berean, fresko du barrualdea. Irene Aldasoro   «Giza gorputza lanean» - John Lenihan - 78. orr.

8 ilezko izlag

Ilezko poltsa beltza eta alboan Elena. Eider Rodriguez   «Eta handik gutxira gaur» - 115. orr.

Ipar herri batzuetako biztanleak erabiltzen dituzten ilezko kapeluen antza-edo zuen. Josu Zabaleta   «Fantasiazko ipuinak» - Guy de Maupassant - 365. orr.

Ez dute erabiltzen larruzko jantzirik, ez lihozko ehunik, ilezko tunika kaputxadunak bakarrik baizik. Askoren artean   «Asisko Frantzizko, Asisko Klara» - 1152. orr.

Ilezko berogiez edo manta batzuekin ontsa inguratzen dute eta zubi meharrean pasatzen dira, nehork ikusi gabe. Angel Aintziburu / Jean Baptiste Etxarren   «Luzaiden gaindi» - 128. orr.

Mototsa askatzean eskainitako ilezko irribarrea. Eider Rodriguez   «Eta handik gutxira gaur» - 132. orr.

Larru-ilezko kapela bat eta artilezko eskularru urdin ilunak. Xabier Olarra   «Antropologo bat Marten» - Oliver Sacks - 211. orr.

Mandatariek, sartzean, etxeko idoloa aurkitu zuten ohean, ahuntz-ilezko oihala burualdean zuela. Elizen arteko biblia   1 Sm 19,16

9 ile adats (orobat ileadats g.er.)

Ile-adatsa emakumeena bezalakoa, eta hortzak lehoiarenak bezalakoak. Elizen arteko biblia   Ap 9,8

Ile-adatsa laztandu nion, eskuin eskuaz. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 89. orr.

Ilehoriak ziren biak, altuak, eta batak bizarra zeraman eta besteak ileadatsa motots batean bilduta. Joxemari Iturralde   «Euliak ez dira argazkietan azaltzen» - 18. orr.

10 ile-apaindegi (57 agerraldi, 29 liburu eta 17 artikulutan; orobat ileapaindegi 26 agerraldi, 14 liburu eta 4 artikulutan; Hiztegi Batuan ile(-)apaindegi agertzen da)

Domingok etxe ondoko ile-apaindegian egiten zuen lan. Iban Zaldua   «Traizioak» - 70. orr.

Ile-apaindegiko laguntzailea. Anton Garikano   «Bederatzietatik bederatzietara» - Leo Perutz - 11. orr.

Kale-kantoiko ile-apaindegiko mutil hori. Josu Zabaleta   «Jakintzaren arbola» - Pio Baroja - 284. orr.

Ile-apaindegiek eskaintzen dituzten zerbitzuetan. Iñaki Heras   «Txanponaren bi aldeak» - 196. orr.

Burua ileapaindegian orraztua eta ezpainak poliki margoturik zituen. Aingeru Epaltza   «Rock'n'roll» - 397. orr.

Globe ile-apaindegia ere itxi egin beharko da. Oskar Arana   «Lotsaizuna» - John Maxwell Coetzee - 250. orr.

Ileapaindegi bateko erakusleihoaren parean geldirik. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 25. orr.

Saint-Honore kaleko ile apaindegi baten aurrean. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 260. orr.

Xiringa batekin ile-apaindegi batean lapurreta egiteagatik atxilotua. Berria - Euskal Herria   2006-05-07

ile-apaindegira joateko hitzordua. Berria - Kirola   2006-01-25

Gizonak ile-apaindegian biltzen dira. Pablo Sastre   «Eguzkipekoak» - 215. orr.

11 ile-apaintzaile (28 agerraldi, 16 liburu eta 5 artikulutan orobat ileapaintzaile 8 agerraldi, 6 liburutan; Hiztegi Batuan ile(-)apaintzaile agertzen da) iz

Ile-apaintzailea naiz ofizioz. Itxaro Borda   «%100 basque» - 94. orr.

Balizko ile-apaintzaile lanbide horretan. Joxan Elosegi   «Durduzaz eta dardaraz» - Amélie Nothomb - 72. orr.

Autoak konpontzen motorrak konponduz ikasten dela, eta ile-apaintzaile izaten, ilea moztuz. Ana Urkiza   «Zortzi unibertso, zortzi idazle» - 30. orr.

Larunbatero, ilea labanaz txukuntzen zioten, lepoa zuri-zuri izateko, Deux-Ecus kaleko ile apaintzaile batenean. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 354. orr.

Xanpu koloratzaile bat aholkatzen dit ile-apaintzaileak. Eskarne Mujika   «Berdin dio» - Agota Kristof - 43. orr.

Ile zuri batzuk han eta hemen, ileapaintzaileak noizean behin ezkutatzen dizkionak. Paddy Rekalde   «Ragga-ragga dator gaua» - 38. orr.

Gustavek, ile-apaintzaileak, manikurako lau langilerekin, horiz margoturiko eraikin berri-berri baten lehen solairuan du egoitza. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 86. orr.

Agertokian, ile-apaintzaile gay arraitsu batek bi bezerori egiten die kasu, bata beltza, bestea zuria. Oskar Arana   «Lotsaizuna» - John Maxwell Coetzee - 33. orr.

Sidney ile-apaintzailea zorigaiztoko kartazala irekitzen ari da eta ugazabaren ultimatuma ozen irakurtzen. Oskar Arana   «Lotsaizuna» - John Maxwell Coetzee - 250. orr.

Atzera ileapaintzaile lanetan hasi zen. Pello Lizarralde   «Denak hasperenka» - Gianni Celati - 119. orr.

12 ile-argi (orobat ileargi g.er.) izond ilea argia duena.

Azal horaileko gizon ile argi bat. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 307. orr.

Gazte ileargi, muxugarbi bat zen Kruz Lete, fina esaten zaien horietakoa. Xabier Mendiguren Elizegi   «Arbelaren gainean» - 48. orr.

Hiru neska, ile-argiak hirurak, galtza motz zuriez jantzita, jaitsi ziren arroken aldetik besotik helduta. Kirgizak, ile-argiak, Enba ibaiaren bazterretatik ekarriak. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 107. orr.

13 ile-beltz (orobat ilebeltz) izond ilea beltza duena.

Emakume txikia, oin eta esku txikikoa eta ile-beltza. Koro Navarro   «Zertaz ari garen maitasunaz ari garenean» - Raymond Carver - 51. orr.

Etxekoandrea emakume ilebeltz, azal zuriko bat zen, aurpegia ia perfektua zuena. Josu Zabaleta   «Jakintzaren arbola» - Pio Baroja - 205. orr.

Ilehoriaren lagun ilebeltza sartu zen. Gizon garaia zen, goibela, ile-beltza, anaia hilaren antzeko samarra. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 98. orr.

Vittorio ile-beltza zen, bizkar-zabala, eta kokotsa luzea eta aterea zuen. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 115. orr.

Bizarra egiten duten gizon oso ile-beltzek ohi duten bezala. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 117. orr.

Tartean Alessandro, gazte tantai bat, ile-beltz kirrua, biolin-jotzailea. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 121. orr.

Ni baino ilebeltzagoa eta sudurmotzagoa baita. Josu Zabaleta   «Jakintzaren arbola» - Pio Baroja - 284. orr.

14 ile-gorri (orobat ilegorri) izond ilea gorria duena.

Haren besoan trabatua, mutil ile-gorri bat. Aingeru Epaltza   «Lasto sua» - 88. orr.

Nire lehengusu ilegorriari eta bioi oso ideia ederra iruditu zitzaigun. Pello Lizarralde   «Denak hasperenka» - Gianni Celati - 107. orr.

Gizatzar ile-gorri bat zen, bizar-gorria, oso handia, halako Herkules baketsu, eratsu bat. Josu Zabaleta   «Fantasiazko ipuinak» - Guy de Maupassant - 186. orr.

Aurpegi argaleko mutil gazte judu ilegorri bat zen. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 448. orr.

Bestea mozkotea, baldarra, ile-gorria. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 100. orr.

Kontent naiz ilegorri izateaz. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 48. orr.

Ilea bakantzen hasia, baina ez burusoila, ile-gorria, bibote lodiak aho oraindik gordinaren inguruan ia gakotuak. Josu Zabaleta   «Sei pertsonaia autore bila» - Luigi Pirandello - 29. orr.

Begitxo beltzeko ile-gorria, ederra da, bai ala ez? Jon Muñoz   «Loroaren teorema» - Denis Guedj - 404. orr.

Handik, buru ile-gorri bat baizik ez nuen bereizten ahal gidariaren jarlekuan. bizar ilegorriko gizaseme ihar eta luzea. Aingeru Epaltza   «Lasto sua» - 88. orr.

Sabeth bere motots ilegorria garondotik atzerantz botatzen. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 286. orr.

Isats ile-gorri bat erakutsi zion, handi-handia, behor sendoren bati kendua. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 261. orr.

-A! badakizu, ilegorri baten trakeskeriak. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 243. orr.

Ilegorriak barrako ohol urratuaren gainean eusten zion gorputzari. Sonia Gonzalez   «Ugerra eta kedarra» - 145. orr.

Puntuz puntu baieztatu zizkidan ilegorri bular-handiaren informazioak [...] zituen gehigarri nabarmenenak. Aingeru Epaltza   «Rock'n'roll» - 222. orr.

Ilegorri gazteena sartu zen. Iñaki Mendiguren   «Harry Potter eta Azkabango presoa» - J.K. Rowling - 91. orr.

· King Kong neska ile-gorritxoaz jabetu zen bezala oratu eta herrestan eraman ninduen kanpoaldera. Joxan Elosegi   «Durduzaz eta dardaraz» - Amélie Nothomb - 137. orr.

15 ile-hori (g.er.; orobat hilehori g.er. hile hori g.er. eta ilehori) izond

Bata ilehoria zen, eta garaia; bestea apur bat baxuagoa, eta ilebeltza. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 98. orr.

Miranda ttikia zen, mehea eta ile-horia, begi-urdina. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 148. orr.

Arrieta ez da ez ilehoria, ez garaia; guztiz bestelakoa baizik: mozkotea, beltzarana oso, [...]. Rafa Egiguren   «Mentxakaren aitorpena» - Jose Ramon Goikoetxea - 100. orr.

Gazte-gaztea da, ilehoria oso, eta ez ditu hogei urtetik gora. Rafa Egiguren   «Mentxakaren aitorpena» - Jose Ramon Goikoetxea - 119. orr.

Briotxe bat jaten ari zen gizon ilehori altu batekin zegoen. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 128. orr.

Beste emakume ilehori eta begi-urdin baten paretik igaro ginen. Juan Kruz Igerabide   «Nire aitaren fusila» - Hiner Saleem - 16. orr.

Andre Virginia emakume garai, ilehori, lodi bat zen. Josu Zabaleta   «Jakintzaren arbola» - Pio Baroja - 97. orr.

Gizaseme hile hori begi urdin lerden bat. Aurelia Arkotxa   «Septentrio» - 64. orr.

Tipo ilehori musugorri bat. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 7. orr.

Moztaka ilehori bat? Josu Zabaleta   «Jakintzaren arbola» - Pio Baroja - 256. orr.

Emakume atsegin ilehori hura beltzaren besoetan. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 35. orr.

Londrestar txiki ile-hori batek. Irene Aldasoro   «Dublindarrak» - James Joyce - 99. orr.

Nik platerak lehortzen laguntzen nion ofizial ilehoriari. Pello Lizarralde   «Denak hasperenka» - Gianni Celati - 80. orr.

Txapel gorria buru ilehorian. Koro Navarro   «Zalakain abenturazalea» - Pio Baroja - 46. orr.

-Emakume bat aurkitu behar duzu, ilehori deigarri bat, apartekoa esan didatenez. Migel Angel Mintegi   «Denak du bere prezioa» - 15. orr.

Ilehori eder baten bila nabil. Migel Angel Mintegi   «Denak du bere prezioa» - 80. orr.

Klaseko beste neska bat da Amanda, ilehori mehe bat. Oskar Arana   «Lotsaizuna» - John Maxwell Coetzee - 41. orr.

Berrogei urteko ilehori mardula da, masail gorri eta leunekoa. Monika Etxebarria   «Goragalea» - Jean Paul Sartre - 92. orr.

Orain bi aste edo, nire bezeroa zorioneko ilehoriarekin oheratu zen. Migel Angel Mintegi   «Denak du bere prezioa» - 81. orr.

Ilehoriaren familiakoak konde haren zerbitzura zeuden. Pello Lizarralde   «Denak hasperenka» - Gianni Celati - 36. orr.

-Beraz, ilehoriaren bila zabiltza... 8950

Ilehoriaren lagun ilebeltza sartu zen. handik Espartara joan behar duk, Menelao hilehoriaren etxera. Juan Kruz Igerabide   «Ulises» - Homero - 13. orr.

Bezero ilehori-buruzuriak erdizka baizik ez zuen adituko barran esaten zena. Matías Múgica   «Hiltzaile baten aitormena» - Joseph Roth - 13. orr.

Besoetan lehoi-muturreko txakur ile-hori bat zuela. Ander Irizar   «Eszterren ondarea» - Sandor Marai - 55. orr.

· Zerbitzari ilehorixkak beste garagardo bat ipini du barra gainean Sonia Gonzalez   «Ugerra eta kedarra» - 21. orr.

16 ile-kiribil (orobat ilekiribil) iz ilezko kiribila.

Kopetarainoko ile-kiribil luze ongi apainak. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 63. orr.

Aurpegi obalatu txiki bat, ile kiribil marroiak mugaturik. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 59. orr.

Almendra-begiak zituen, ile-kiribil beltz eta leunak. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 173. orr.

Egun luze hartako maitasunak zurrunduak zizkion ile-kiribilak... Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 335. orr.

ile-kiribil beltzak... 8959

Bere atzean piztua zegoen kandelaren argiak distira egiten zuen bere ilekiribil zuri batean zehar. Fernando Rey   «Zorrotz begiratutako trenak» - Bohumil Hrabal - 73. orr.

Barre txoroko neska victoriar batengan pentsarazten dit, kaskarin batengan, ile-kiribil horiko eta masail-barren potzolo gorriko neska horietako batengan. Oskar Arana   «Brooklyngo erokeriak» - Paul Auster - 273. orr.

Mutiko ihar ile-kiribila. Anton Garikano   «Bederatzietatik bederatzietara» - Leo Perutz - 97. orr.

17 ile-labur (orobat ilelabur g.er.) izond

Bere buru ile-labur handia makurtu, eta sorbaldan jarri zion eskua. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 133. orr.

Neska ile-labur batek. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 429. orr.

Galderren belarriek ozta-ozta jasaten zituzten londrestar ile-laburren arrantzak. Lutxo Egia   «Paperezko hegazkinak» - 119. orr.

Beltzarana, ilelaburra. Edorta Jimenez   «Europako mugetan barrena» - 32. orr.

18 ile-luze (orobat ileluze g.er.) izond ilea luzea duena.

Azken finean, Durero bera ere -hantxe ikusten nuen, bere Autorretratuan- ileluzea zen, bigote eta bizarduna, ez, inolaz ere, azal soilekoa. Bernardo Atxaga   «Groenlandiako lezioa» - 166. orr.

[…] -esan zion soldaduetako batek, biboteduna eta ile-luzea bera, bentariari. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 56. orr.

Bakeroak zeramatzan berarekin zegoen gizon ile-luzeak ere. Koro Navarro   «Zertaz ari garen maitasunaz ari garenean» - Raymond Carver - 81. orr.

Mutiko ile luzeak ez zuen ezer erantzun. Harkaitz Cano   «Pasaia blues» - 34. orr.

Diskoak ipintzen ari zen mutil argal garai ile luzeak musika aukeratzen jarraitu zuen. Sonia Gonzalez   «Ugerra eta kedarra» - 145. orr.

Gazte bibotedun eta ile luzeak itsuaren mahaiari begiratu eta han gainean biolin bat ikusirik esan zuen […]. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 56. orr.

Ez zen batere harritu neskak bere buru astuna, ile-luzea eta beltza, beraren lepoan jarri, eta esan zionean isilka: […]. Koro Navarro   «Artistakume baten erretratua» - Dylan Thomas - 59. orr.

Lau zaldi ile-luzek tiraturik. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 98. orr.

Ileluze potrodun eta ero samar hura, orain ile ondo moztu eta orraztuarekin ageri zen, bizarra eginda, eta PSOEn oso aurrera zebilen. Juan Kruz Igerabide   «Hauts bihurtu zineten» - 178. orr.

· Gaztetxearen iluntasunean aurreko asteko ile-luze-gorria bilatzen hasi zen. Sonia Gonzalez   «Ugerra eta kedarra» - 123. orr.

19 ile motots (orobat ilemotots g.er.; Hiztegi Batuan ile(-)motots agertzen da)

Esku biak praken patriketan, ile-motots gorrikara sorbaldan behera. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 176. orr.

Haren aurpegia, haren ile motots sarria, haren masailbizarrak. Matías Múgica   «Hiltzaile baten aitormena» - Joseph Roth - 152. orr.

Sekula baino argalago, ile-motots handiak erorita, [...]. Iñaki Mendiguren   «Harry Potter eta sorgin harria» - J.K. Rowling - 266. orr.

Buruko ile-mototsa borobil eta tente, belarri lotsorrak ilearen azpitik ageri. Txillardegi   «Putzu» - 312. orr.

Berarengan zerak ematen zidan atentzioa gehienbat, solasaldirakoan, desadostasuna adieraztearren, bere ile-mototsa atzerantz botatzeko egiten zuen keinuak. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 118. orr.

Ile-motots kaxkagorridun neskatxa arrotz hura. Joxe Austin Arrieta   «Homo Faber» - Max Frisch - 143. orr.

Jerusalem, moztu zeure ile-mototsa eta bota! zein atsegin handia labanaz lehenengo ile mototsa kendu nionean. Elizen arteko biblia   Jr 7,29

Ilemototsarekin atonduta. Berria - Kirola   2004-04-28

Hitzak ile mototsak balira bezala lotuz. Felipe Juaristi   «Itzarri nahi ez zuen printzesa» - 79. orr.

20 ile-sarri (orobat ilesarri) izond ile sarrikoa.

Begi beltz kartsuak, bekain ile-sarriak. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 43. orr.

Bere belarrondoko bizar ile-sarri eta ondo zainduak. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 108. orr.

Begitxo txikiak oraindik iraungi gabe zeuzkan, eta bizkor higitzen zituen bekain ilesarrien azpian. Jose Morales   «Arima hilak» - Nikolai Gogol - 174. orr.

21 ile txima (orobat iletxima)

Marihuana hosto baten gainean, Bob Marley-ren aurpegia ageri zen, bere ile txima luzeekin. Jokin Muñoz   «Bizia lo» - 76. orr.

Eskua kopetara altxatu, iletxima bat kiribildu eta berriro erortzen utziz. Anton Garikano   «Farorantz» - Virginia Woolf - 120. orr.

Eta burura etorri zaik, atzera berriz, haren begirada hura, ile-txima kiribilduen atzean ezkutatua, eta bere doinu irmoa, gonbiteari ezetz esan zionean. Jokin Muñoz   «Bizia lo» - 125. orr.

Buruarin eta axolakabe samarrak, "iletximak zintzilik" zituztenak. Anton Garikano   «Farorantz» - Virginia Woolf - 98. orr.

22 ile-urdin (orobat ileurdin) izond ilea urdina duena.

Agure txiki ile-urdina zen. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 217. orr.

Hala ere, adineko emakume ile-urdin horren malkoek biziki hunkitu zuten. Jose Morales   «Zazpi urkatuak» - Leonid Nikolaievitx Andreiev - 217. orr.

Ondoan eserita, esate baterako, atso ileurdin bat genuen, etxeko bata zarpail eta zapatila beroekin. Joxean Agirre   «Romain zen bere izena» - 101. orr.

Legoa baten laurdena baizik ez genuen eskas izanen Nabarrenkoxeko murruak ikuspegian izateko, gizon ile-urdinaren arabera. Aingeru Epaltza   «Mailuaren odola» - 200. orr.

Klubeko emakume bat, ile-urdina, lepoan arrasto bat zuen andre mehe bat […] etorriko zen berehala kafe poto batekin.Nola zabukatzen ziren amaren buru ile-urdina eta kapela beltz parpailaduna. Koro Navarro   «Zertaz ari garen maitasunaz ari garenean» - Raymond Carver - 82. orr.

Ile-urdina bere gizonengana bihurtu zen. Aingeru Epaltza   «Mailuaren odola» - 199. orr.

-Hori ileurdin azalori batekin joatia baino hobia dok -Xankapok-. Iñaki Iñurrieta   «Kuskue tanden» - 122. orr.

23 ile xerlo

Ile-xerlo bat dindilizka zeukan bekain baten gainean. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 137. orr.

Mirariri ile-xerloa erori zitzaion kopetara. Fernando Morillo   «Ortzadarra sutan» - 249. orr.

Soinean zeukan jantzia eta bere seme hilaren ile-xerlo bat, gero gutunazal batean gordetzen zuena: horiexek besterik ez zuen bererik. Xabier Olarra   «Azken hitzordua» - Sandor Marai - 13. orr.

Ile-xerlo bihurri batek ihes egin zion. Fernando Morillo   «Ortzadarra sutan» - 25. orr.

Ile-xerlo horailak ageri zitzaizkion bere kapelu oktogonalaren azpitik. Koro Navarro   «Zortzi kontakizun» - Isaac B. Singer - 159. orr.

Han izaten zen, ile xerlo horiak lepoan eta lokietan, soinekoaren botoiak gaizki lotuak, bere postuaren atzean eserita, ganoragabe. Karlos Zabala   «Parisen sabela» - Emile Zola - 175. orr.

Gizenago zegoen eta burutik soildua ia-ia, baina buruaren goiko aldean bazituen, artean ere, ile-xerlo hori leun banatu batzuk. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 230. orr.

Horregatik ateratzen da kea ile xerloa balitz bezala estolderietatik gora. Gotzon Garate   «New Yorkeko kronika beltza» - 15. orr.

24 ile-zuri (orobat ilezuri) izond

Donati andrea altua zen, handia, polita eta ile-zuria. Fernando Rey   «Gure etxeko kontuak» - Natalia Ginzburg - 120. orr.

Orain, zahar eta ile-zuri naizenean, ez nazazu bertan behera utz. Elizen arteko biblia   Sal 71,18

Hirurogei bat urteko gizon ile-zuria zen Nobel sariduna. Joan Mari Irigoien   «Odolean neraman» - 180. orr.

Lehen egunean jantoki obalatuan ikusi zintudan hazpegi finak zituen gizon dotore ilezuri batekin. Lopez de Arana   «Manhattan Transfer» - John Dos Passos - 460. orr.

Atso ile-zuri sagar-musu batek buruari eragin zion, etsipenezko zirkin bat eginez. Anjel Lertxundi   «Konpainia noblean» - 267. orr.

Gizon ile-zuri batek bizkarreko zauriak olioz eta ukenduz gantzutzen zizkidala. Joan Mari Irigoien   «Lur bat haratago» - 396. orr.

Umeei letrak erakusten zizkien agure beneragarri ile-zuriak. Felipe Juaristi   «Airezko emakumeak» - 96. orr.

Agure ile-zuri bat, ero-begia, fusila kargaturik eskuan zuela. Josu Zabaleta   «Fantasiazko ipuinak» - Guy de Maupassant - 116. orr.

-Berriro ilezuria? 9008

hitz multzoen maiztasunak (gutxienez 7 aldiz agertzen direnak)

bi ile (8); buruko ile (27); ile adats (23); ile adatsa (21); ile apaindegi (13); ile apaindegian (12); ile apaindegira (7); ile apaintzaile (8); ile bakar (16); ile bat (28); ile batzuk (13); ile beltz (70); ile beltza (34); ile beltzeko (8); ile gorri (34); ile gorria (23); ile gorrixka (7); ile gris (10); ile guztia (13); ile guztiak (12); ile hori (51); ile horia (44); ile horiak (14); ile hura (8); ile iluna (8); ile kiribil (8); ile kizkur (40); ile kizkurra (24); ile kizkurrak (12); ile kizkurreko (10); ile leun (8); ile luze (41); ile luzea (40); ile luzeak (19); ile luzeko (8); ile mataza (15); ile motots (16); ile mototsa (8); ile motz (13); ile motza (11); ile nahasi (7); ile urdin (14); ile urdina (10); ile urdinak (7); ile xerlo (40); ile xerloa (7); ile zuri (29); ile zuria (13); ile zuriak (10); ile zuridun (8); ile zuriduna (15); ile zuriko (11); koloreko ile (19

bere ile gorria (7); buruko ile bat (8); gaztaina koloreko ile (8); ile bakar bat (12); ile beltz luzea (7); ile eta bizar (8)

bere ilea (19); buruko ilea (12); buruko ileak (32); haren ilea (9); haren ileak (10); ilea askatu (8); ilea laztandu (13); ilea laztantzen (12); ilea mozteko (11); ilea mozten (18); ilea moztera (7); ilea moztu (46); ilea orraztu (12); ilea urdintzen (12); ilea urdintzen hasia (7); ileak laztu (11); ileak tente (7); kopetako ilea (7); nire ilea (9); zeukan ilea (10); zure ilea (7)

buruko ileetatik (16); ilearen kolorea (7); ileetatik behatzetako (7); ileetatik behatzetako atzazaletaraino (7); ileetatik heldu (7); ileetatik tiraka (10)

 



Nodoa: liferay1.lgp.ehu.eus