Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Seduzitzailearen egunkaria, Soren Kierkegaard / Juan Mari Mendizabal (Klasikoak, 1994
)
eu
Neskalagunen bat izan balu, zintzo hitz egingo liokeena, ziur aski esango ziokeen, "Honek guztiak zer esan nahi duen ez dut inola ere ulertzen. Badu zerbait beregana erakartzen nauena, baina zer ote den ezin dut asmatu.
es
Eso es m?s o menos lo que ella sabe. Si tuviera una amiga para sus confidencias, le dir?a:
fr
En r?alit?, je ne comprends pas.
en
If she had a girl friend to whom she would talk honestly, she would very likely say, "What it all means, I really do not understand.
eu
Botere harrigarri bat du nire gainean, baina maite, ez dut maite, eta agian ez dut inoiz maitatuko;
es
"No llego a comprender lo que todo esto significa.
fr
Il y a en lui quelque chose qui m'attire, mais quoi ? Myst?re.
en
There is something about him that draws me to him, but I cannot make out what it is.
eu
hala ere, berarekin bizitzea jasateko gai izango naiz eta, hortaz, nahiko zoriontsua izango naiz berarekin, ziur aski ez baitit hainbeste eskatuko berarekin biziz konformatzen naizela ikusiz".
es
Hay algo que ignoro que me atrae hac?a ?l, pero no puedo explicarlo.
fr
Il exerce sur moi un pouvoir ?trange, mais l'aimer ? Non, et je n'y parviendrai peut-?tre jamais. Toutefois j'arriverai bien ? vivre avec lui et par cons?quent ? ?tre heureuse avec lui;
en
He has a strange power over me, but love him, that I do not and perhaps never shall, but I shall surely be able to endure living with him and thus also be quite happy with him, for he will probably not demand too much if one only sticks it out with him."
eu
Cordelia maitea!
es
?El ejerce sobre m? una fuerza de atracci?n muy extra?a!
fr
il l'est peut-?tre bien davantage mais par contre il exige peut-?tre moins d'endurance.
en
My dear Cordelia! Perhaps he will require something more, and in return less endurance.
eu
Agian gehiago eskatuko dizu, eta trukean ez hainbeste egonarri.
es
?Quieres saber si le amo?
fr
Parmi toutes les histoires ridicules, les fian?ailles remportent la palme.
en
-Of all ludicrous things an engagement is still the most ludicrous.
eu
Gauza irrigarrien artean irrigarriena da konpromezua.
es
No, eso no y, adem?s, nunca podr? amarle.
fr
Le mariage au moins a un sens, m?me si ce sens ne m'arrange gu?re.
en
There is at least meaning in a marriage, even if this meaning does not suit me.
eu
Ezkontzan behintzat badago zentzurik, zentzu horrek erabat ihes egiten badit ere.
es
En cambio, podr? vivir con ?l y ser feliz;
fr
Les fian?ailles sont pure invention humaine qui n'honorent pas leur inventeur.
en
An engagement is a purely human invention and is no credit whatsoever to its inventor.
eu
Konpromezua giza aurkikuntza hutsa da, eta ez dio aurkitzaileari ohore handirik egiten.
es
desde luego no me exige mucho y le basta con que yo sepa adaptarme a vivir con ?l.
fr
Elles ne sont ni figue ni raisin et ressemblent tout aussi peu ? l'amour que la bandelette dans le dos des apparriteurs ressemble ? une toge de professeur.
en
It is neither one thing nor the other and has as much to do with love as the ribbon the beadle wears down his back has to do with a professor's academic gown.
eu
Ez du ez bururik ez hankarik, eta amodioarekin duen antza bedelaren mantalak katedratikoaren tunikarekin duena bera da. Orain elkarte agurgarri horren bazkidea naiz. Ez da txantxetako gauza, zeren eta Tropek dioen bezala, zeu artista bilakatu arte ezin baituzu beste artistak epaitzeko eskubidea irabazi.
es
Mi querida Cordelia, quiz?s exige much?simo m?s de lo que tu puedas imaginar, mucho, pero mucho m?s que adaptarte a vivir con ?l... El compromiso es, desde luego, el m?s rid?culo de todos los estados y situaciones rid?culas. El matrimonio, por lo menos, tiene un sentido, aunque traiga aparejadas muchas molestias.
fr
A pr?sent me voici donc membre de cette honorable confr?rie et ce n'est pas une petite affaire car, comme dit Top (23), c'est seulement lorsqu'on est artiste soi-m?me qu'on acquiert le droit de juger les autres artistes.
en
Now I am a member of this respectable society. It is not without significance, for as Trop says: Not until you become an artist yourself do you earn the right to judge other artists.
eu
Eta gizon hitzemana ez al da ba Dyrehaugeko artisten antzekoa?
es
Pero el compromiso es un invento que se debe ?nicamente al hombre y no honra, desde luego, a su inventor.
fr
Et un fianc? n'est-il pas aussi un bateleur comme ceux de Dyrehaven (24).
en
And is not an engaged man also a Dyrehaug artist?
eu
Edvard sutan dago, bere onetik irtenda.
es
Eduard est? furioso y lleno de amargura.
fr
Edouard est hors de lui, exasp?r?.
en
Edward is beside himself with indignation.
eu
Bizarra hazten utzi eta jantzi beltza zintzilikatu du; horrek asko esan nahi du.
es
Ahora se deja crecer la barba y, lo que es muy importante, ya abandon? su traje negro.
fr
Il laisse pousser sa barbe et a raccroch? son habit noir, ce qui n'est pas peu dire.
en
He is letting his beard grow, has hung up his black suit-which tells much.
eu
Cordeliarekin hitz egin nahi du, nire maltzurkeria deskribatu nahi dio.
es
Quiere hablar con Cordelia y descubrirle mi horrible enga?o.
fr
Il voudrait causer avec Cord?lia, lui d?peindre ma perfidie.
en
He wants to speak with Cordelia, wants to describe for her all my cunning.
eu
Ikuskari asaldagarria izango da: Edvard bizarra moztu gabe, zarpail jantzita, Cordeliarekin ozenki hizketan.
es
?Seguro que ser? una impresionante escena ver a Eduard, sin afeitar, mal trajeado hablando a gritos con Cordelia!
fr
Ce serait une sc?ne bouleversante:
en
It will be a shocking scene: Edward unshaven, disheveled, and speaking loudly with Cordelia.
eu
Bere bizar luzez kanpora bidaltzen ez nauen bitartean!
es
?Mientras la barba larga no logre hacerle;
fr
Edouard pas ras?, v?tu ? la diable, parlant haut ? Cord?lia.
en
If he will only not dislodge me with his long beard.
eu
Alferrik saiatzen naiz zentzura dadin;
es
triunfar!...
fr
Pourvu qu'il ne l'emporte pas sur moi avec sa barbe longue !
en
I try futilely to bring him to reason;
eu
konpromezua izebaren gauza izan dela azaltzen diot, agian Cordeliak oraindik sentimendu samurrak dituela berarekiko, eta pozik egingo dudala atzera bera neska irabazteko gai bada.
es
In?tilmente trato de hacerle razonar, dici?ndole que el compromiso ha sido obra de la t?a, que puede que Cordelia a?n piense en ?l y que si ?l lograse reconquistarla, yo me iba a retirar al momento, etc., etc., etc.
fr
En vain j'essaie de lui faire entendre raison, je lui explique que c'est la tante qui a arrang? les fian?ailles, que Cord?lia nourrit peut-?tre encore des sentiments pour lui et que je suis pr?t ? me retirer s'il peut la gagner.
en
I explain that it is the aunt who arranged the match, that Cordelia perhaps still entertains feelings for him, that I shall be willing to bow out if he can win her.
eu
Une batez zalantzan geratzen da, bizarra beste modu batera apaindu beharko ote duen, jantzi beltz berria erosi beharko ote duen, baina hurrengo unean irainka hasten zait.
es
Por un instante, queda indeciso acerca de si debe afeitarse y vestirse nuevamente de negro, pero en seguida maldice rabioso.
fr
Un instant il h?site ? se faire tailler la barbe autrement, ? acheter un nouvel habit noir; la minute d'apr?s, il me rabroue.
en
For a moment, he hesitates about whether he should have his beard trimmed a new way, buy a new black suit-the next moment, he heaps abuse upon me.
eu
Ahal dudan guztia egiten dut itxurak gordetzeko.
es
Hago todo lo posible para calmarlo.
fr
Je fais tout pour garder bonne contenance avec lui.
en
I do everything to keep up appearances with him.
eu
Nirekin haserre egon arren, ziur naiz ez duela urratsik emango niri aholkua eskatu gabe; ezin baititu ahaztu nire kontseilaritzaz lortutakoak.
es
Pero, pese a lo enfadado que est? conmigo, no da un paso sin dirigirse a m? en busca de consejo: no olvida que he sido su fiel mentor.
fr
Si furieux qu'il soit contre moi, je suis s?r qu'il ne fera pas un geste sans me consulter car il n'oublie pas le profit qu'il a tir? de ma personne comme Mentor.
en
However angry he is with me, I am sure he will take no step without consulting me; he does not forget what benefit he has had from me as his mentor.
eu
Eta zergatik erauzi beharko nuke bere azken itxaropena, zergatik hautsi berarekin?
es
?Por que quitarle la ?ltima esperanza, por qu? romper con ?l?
fr
Et pourquoi lui ravir son ultime espoir, pourquoi rompre avec lui ?
en
And why should I tear his last hope from him, why break with him?
eu
Gizon ona da, auskalo zer gerta daitekeen denboraren joanaz.
es
Es una persona amable, querida, y ?qui?n sabe si a?n puede serme nuevamente ?til!
fr
J'ai maintenant deux affaires ? r?gler.
en
He is a good man; who knows what may happen in time.
eu
Orain egin behar dudana da, alde batetik, gauzak antolatu beren konpromezua hauts dadin, horren bidez Cordeliarekin dudan harremana ederrago eta esanguratsuago bilaka dadin;
es
ante todo, debo preparar las cosas de modo que pueda liberarme del compromiso cuando quiera y asegurarme, a cambio, un v?nculo mucho mas bello con Cordelia, un v?nculo de m?s hondo sentido.
fr
D'abord tout pr?parer pour amener la rupture des fian?ailles et m'assurer ainsi des liens plus beaux et plus profonds avec Cord?lia;
en
What I have to do now is, on the one hand, to organize everything so that the engagement is broken in such a way that I thereby secure a more beautiful and significant relationship to Cordelia;
eu
bestetik, denbora ahal bezainbat probetxatu naturak halako eskuzabaltasun handiz hornitu dion xarma guztia, maitagarritasun hori guztia gozatzeko, baina hala ere modu mugatu eta zuhurrez gozatu, aurretiaz ezer susmatu ez dezan.
es
Luego, debo emplear cuanto sea posible el tiempo para gozar de los encantos con que tan generosamente la adorn? la naturaleza, pero con la circunspecci?n y reservas necesarias para no tomar nada prematuramente.
fr
ensuite mettre le temps ? profit aussi bien que possible pour me d?lecter de toute la gr?ce, de toute le charme dont la nature l'a combl?e, mais m'en d?lecter d'une fa?on r?serv?e et circonspecte qui emp?che toute initiative pr?matur?e.
en
on the other hand, I must utilize the time to the best of my ability to delight in the loveliness, all the lovableness, with which nature has so abundantly equipped her, delight in it, but nevertheless with the restraint and circumspection that forestall the anticipation of anything.
eu
Maitatzea zertan den, eta ni maitatzea zertan den ikasi duen puntura eraman dudanean, orduan konpromezua hautsi egingo da molde akastuna bailitzen, eta Cordelia nirea izango da.
es
Cuando Cordelia haya aprendido en mi escuela lo que es amar y sepa "amarme", el compromiso tendr? que romperse o disolverse, como forma insuficiente de amor, y ella ser? m?a.
fr
Quand j'aurai r?ussi ? lui faire comprendre ce qu'est l'amour, l'amour de moi, alors les fian?ailles s'?crouleront comme une construction d?fectueuse et elle m'appartiendra.
en
When I have brought her to the point where she has learned what it is to love and what it is to love me, then the engagement will break like a defective mold and she will belong to me.
eu
Beste batzuk hitzartu egiten dira puntu horretara iristean, aurrean eternitate guztirako eskonbizitza aspergarri bat dutelarik.
es
Otros, en cambio, se precipitan como locos hacia la meta del compromiso y se aferran a ?l con tenacidad y no tienen as? por delante otra perspectiva que un matrimonio aburrido por toda la eternidad.
fr
D'autres se fiancent quand ils en sont arriv?s ? ce stade et ils ont toutes les chances de faire un mariage ennuyeux pour l'?ternit?. Bah !
en
Others become engaged when they have arrived at this point and have the good prospect of a boring marriage for all eternity.
eu
Hor konpon, hala nahi badute.
es
Cada cual act?a de acuerdo con sus gustos.
fr
c'est leur affaire.
en
That is their business.
eu
Oraindik den in statu quo dago, baina ezin da ni baino zoriontsuagoa den hitzemanik egon;
es
Todo est? en el statu quo ante, pero me es imposible imaginar un novio m?s dichoso que yo, ni tampoco un avaro que haya encontrado monedas de oro m?s avaro que yo.
fr
Tout est encore dans le statu quo: mais je doute qu'il y ait fianc? plus heureux que moi, ni avare plus b?at ? la d?couverte d'une pi?ce d'or.
en
Everything is still in statu quo, but scarcely any engaged person can be happier than I;
eu
urrezko txanpona aurkitu duen zikoitzak ezin senti lezake nire poza.
es
S?lo el pensar que est? en mi poder me embriaga.
fr
Je suis enivr? ? la pens?e quelle est en mon pouvoir.
en
no miser who has found a gold coin is happier than I. I am intoxicated with the thought that she is in my power.
eu
Nire agintepean dagoela pentsatzeak horditu egiten nau.
es
 
fr
 
en
 
eu
Emakumetasun garbi errugabea, itsasoa bezain gardena eta hura bezain sakona, maitasuna [Kjaerlighed] zertan den ez dakiena!
es
?Una femineidad pura, inocente, di?fana como el mar pero, al mismo tiempo, como el mar profunda y por completo ignora del amor!
fr
Une f?minit? pure et innocente, profonde comme la mer, transparente comme elle et qui ne sait rien de l'amour ! C'est maintenant qu'elle doit en apprendre la puissance.
en
Pure, innocent womanliness, as transparent as the sea, and yet just as deep, with no idea of love [Kjoerlighed] But now she is going to learn what a powerful force erotic love [Elskov] is.
eu
Orain ikasiko du nolako indarra duen amodio erotikoak [Elskov].
es
Sin embargo, ahora tendr? que aprender cual es su poder.
fr
en apprenant ? aimer, elle apprendra ? m'aimer, moi;
en
and in learning to love, she will learn to love me;
eu
Hautsetik aitaren tronura igotzen den printzesa baten modu berean instalatu beharko du berea den erresuma horretan.
es
Como una hija de reyes que desde una choca es conducida al trono de sus padres, ella debe entrar en el reino que le pertenece y que es tambi?n su verdadera patria.
fr
En prenant conscience de l'?tendue du pouvoir dont elle dispose en amour, elle en usera pour m'aimer et quand elle aura devin? que c'est moi son professeur, elle m'en aimera doublement.
en
As she in love becomes alive to her entire meaning, she will apply this to loving me, and when she suspects that she has learned it from me, she will love me two-fold.
eu
Eta nire bidez gertatuko da;
es
Y esto va a suceder por m? y gracias a m?:
fr
L'id?e de ma joie m'?touffe tellement que j'en perds presque toute retenue.
en
The thought of my joy overwhelms me to such a degree that I am almost losing my senses.
eu
eta maitatzen ikasten duenean, ni maitatzen ikasiko du;
es
 
fr
Son ?me n'a pas encore ?t? ?mouss?e, aveulie par tous ces brumeux ?lans d'amour qui font que beaucoup de jeunes filles n'arrivent jamais ? aimer, je veux dire d'un amour d?cid?, ?nergique, total. Elles portent dans leur conscience une vague fantasmagorie en guise d'id?al avec lequel elles pourraient confronter l'objet de leurs soupirs.
en
Her soul is not diffused or slackened by the vague emotions of erotic love, something that keeps many young girls from ever learning to love, that is, definitely, energetically, totally.
eu
araua garatu ahala, pixkanaka paradigma destolesten joango da, eta neu izango naiz eredu.
es
cuando aprenda lo que es el amor, aprender? tambi?n a amarme.
fr
De ces demi-mesures ?merge le compromis qui permet de se d?brouiller chr?tiennement dans l'existence.
en
In their minds they have a vague, foggy image that is supposed to be an ideal by which the actual object is to be tested.
eu
Amodioan bere esanahi guztia sentitzen duenean, ni maitatzeko erabiliko du; eta niregandik ikasi duela konturatzen denean, modu bikoitzaz maiteko nau. Nire pozaz pentsatzeak ia zuhurtzia galtzeraino gainditzen nau. Bere arima ez dago amodio erotikoaren emozio zehazgabeek ezabatuta edo gutxituta;
es
 
fr
 
en
From such incompleteness emerges a something whereby one may help oneself properly through the world.
eu
neska gazte askori gertatzen zaie hori, inoiz iristen ez direlarik behar bezala maitatzera, hots, erabakiaz, energiaz, erabat.
es
Cuando haya conocido todo el valor del amor, se volver? a m? para ornarme y cuando el coraz?n le diga que todo le ha sido revelado por m?, me amar? doblemente.
fr
Tandis que l'amour s'?veille en son ?me, je le perce ? jour et ? son insu je pr?te l'oreille ? tous les sentiments passionn?s qui l'expriment. Je me rends compte de la forme qu'il a rev?tue et je me fa?onne sur elle;
en
-As erotic love now awakens in her soul, I see into it, I learn to know it by listening to all the voices of erotic love in her. I make sure of the shape it has taken in her and form myself in likeness to it;
eu
Badute beren kontzientzietan halako irudi lausotu zehazgabe bat, idealtzat hartzen dutena benetako objetua egiaztatzeko.
es
Muchas j?venes tienen en el coraz?n una imagen indefinida y nebulosa, que deber?a ser un ideal, y por tal imagen miden a todos los objetos de su amor.
fr
de m?me que j'ai ?t? incorpor? ? toute l'histoire que l'amour a ?crite , dans son c?ur, je viens ? sa rencontre du dehors, d'une mani?re aussi fallacieuse que possible car une jeune fille n'aime qu'une fois.
en
and just as I already am spontaneously included in the story that love is running through in her heart, so I come again to her from the outside as deceptively as possible.
eu
Halako osagabetasunetik zerbait azaltzen da, munduan zehar modu dezente batez ibiltzen laguntzen duena.
es
Entre medias almas de esa especie podemos hallar alguna que nos acompa?e cristianamente a trav?s del mundo, pero nada m?s.
fr
La tante a donn? son consentement et sa b?n?diction.
en
After all, a girl loves only once.
eu
Amodio erotikoa ariman esnatzen zaionean argi ikusten dut, entzun egiten dut beregandik irteten amodioaren ahots ugariez. Beregan hartu duen formaz segurtatu ondoren, neure burua hartara moldatzen dut; eta amodio erotikoak bihotzean sortzen dion istorioan neure kabuz sartuta nagoen modu berean, ahal dudan bezain era dezepzionagarriaz hurbiltzen natzaio kanpotik.
es
 
fr
Amis et parents me congratulent; on verra bien si cela durera. Ainsi tous les tracas de la guerre sont finis et maintenant vivent les bienfaits de la paix ! Que tout cela est donc b?te !
en
 
eu
Izan ere, neska batek behin baino ez du maitatzen.
es
Cordelia est? sentada en el sof?, ante la mesa del t?, y yo cerca, en una silla.
fr
Comme si les b?n?dictions de la tante et les f?licitations des amis ?taient capables de me mettre vraiment en possession de Cord?lia, comme si l'amour formait un tel contraste entre guerre et paix !
en
Now, then, I am in legitimate possession of Cordelia and have the aunt's consent and blessing, the congratulations of friends and relatives;
eu
Beraz, orain Cordeliaren legezko jabea naiz, izebaren baiezko eta bedeinkapena ditut, baita lagun eta senitartekoen zorionak ere;
es
Esta colocaci?n demuestra confianza, pero, al mismo tiempo, infunde un noble respeto que mantiene la distancia.
fr
La m?l?e comporte des poign?es de main, des attouchements de pied qu'Ovide, on le sait, recommande et d?conseille ? la fois avec une jalousie profonde et je ne dis mot des baisers et des ?treintes.
en
Hand-to-hand combat involves a handshake, a touching with the foot-something that Ovid, as is known, recommends just as much as he most jealously rants against it, to say nothing of a kiss, an embrace.
eu
iraungo du, bai. Beraz, amaitu dira dagoeneko gerla garaiko arazoak, bakearen zoriona hasten da orain.
es
El modo de pensar es extraordinariamente fundamental, por lo menos para quien sepa ver y entender.
fr
Celui qui lutte eminus n'a en g?n?ral comme armes que ses yeux et pourtant, s'il s'en sert en artiste, sa virtuosit? lui permettra presque de parvenir aux m?mes r?sultats.
en
The person who fights eminus usually has only the eyes on which to depend, and yet, if he is an artist, he knows how to use this weapon with such virtuosity that he achieves almost the same result.
