Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Ez da erraza gizon on bat aurkitzea, Flannery O'Connor / Itziar Otegi (Alberdania/Elkar, 2009
)
eu
Jakin beharko zenukeen zer egin. Eta pikotxean jarri eta tonu berean jarraitu zuen. Mutikoak, ordea, sutan zituen oinak zapatetatik askatu zituen, eta ez zion erantzun.
es
Deber?as saber c?mo arregl?rtelas. Se puso en cuclillas y continu? de ese modo un rato, pero el muchacho, que sent?a c?mo el ardor de sus pies remit?a, no dijo nada.
fr
" Il s'accroupit et continua sur ce ton, mais le gar?on qui lib?rait ses pieds en feu de ses chaussures, ne r?pondit pas.
en
You ought to know how to do," and he squatted down and continued in this vein but the boy, easing his burning feet out of his shoes, did not answer.
eu
-Eta hara non geratzen den, txin-pan-tze baten moduan irribarrez, negresa batek argibideak ematen dizkion bitartean. Jjjjjainko maitea!
es
-Y parao all?, sonriendo como un chimpanc? mientras una negra te indicaba la direcci?n. ?Dios m?o!
fr
-Et puis, rester l?, bouche ouverte comme un chimpanz?, devant une n?gresse qui t' renseigne...
en
"And standing there grinning like a chim-pan-zee while a nigger woman gives you directions.
eu
-esan zuen Head jaunak.
es
-prosigui? el se?or Head.
fr
Grand Dieu ! dit Mr. Head.
en
Great Gawd!" Mr. Head said.
eu
-Hemen jaioa nintzela, besterik ez dut esan inoiz-esan zuen mutikoak, ahotsa dardarka-.
es
-Lo ?nico que dije era qu'hab?a naci? aqu?-repuso el muchacho con voz temblorosa
fr
-J'ai seulement dit que j'?tais n? dans c'te ville, dit le gar?on d'une voix qui chevrotait.
en
"I never said I was nothing but born here," the boy said in a shaky voice.
eu
Ez dut inoiz esan gustatuko zitzaidanik.
es
-Nunca dije si me gustar?a o no.
fr
J'ai pas dit que j' l'aimerais ou pas.
en
"I never said I would or wouldn't like it.
eu
Ez dut inoiz esan etorri nahi nuenik.
es
Nunca dije que quer?a venir.
fr
J'ai jamais dit que j' voulais venir.
en
I never said I wanted to come.
eu
Hemen jaio nintzela, horixe besterik ez nuen esan, eta hori ez da nire errua.
es
Lo ?nico que dije era qu'hab?a naci? aqu?, y yo no tuve na que ver con eso.
fr
J'ai seulement dit que j'y ?tais n?, et ?a j'y suis pour rien.
en
I only said I was born here and I never had nothing to do with that.
eu
Etxera joan nahi dut.
es
Quiero irme a casa.
fr
J' veux rentrer ? la maison.
en
I want to go home.
eu
Ez dut inoiz esan etorri nahi nuenik.
es
Yo no quer?a venir.
fr
Puis d'abord, j'ai jamais voulu v'nir ici.
en
I never wanted to come in the first place.
eu
Zeuri sortu zitzaizun hona etortzeko ideia bikain hau.
es
La brillante idea fue suya.
fr
C'est encore une id?e ? toi.
en
It was all your big idea.
eu
Nola dakizu ez garela ari errailak kontrako noranzkoan jarraitzen?
es
?C?mo sabe que no est? siguiendo las v?as en direcci?n equivocada?
fr
Es-tu bien s?r qu' tu suis les rails dans la bonne direction ?
en
How you know you ain't following the tracks in the wrong direction?"
eu
Azken hori Head jaunari ere otu zitzaion.
es
Esto ?ltimo ya se le hab?a ocurrido al se?or Head.
fr
Mr. Head s'?tait aussi pos? la question.
en
This last had occurred to Mr. Head too.
eu
-Hemen denak zuriak dira-esan zuen.
es
-Toa esta gente es blanca-dijo.
fr
" Tous ces gens sont blancs ", dit-il.
en
"All these people are white," he said.
eu
-Lehen ez gara hemendik pasatu-esan zuen Nelsonek.
es
-No hemos pasao antes por aqu?-observ? Nelson.
fr
-Nous avons jamais pass? par l?, dit Nelson.
en
"We ain't passed here before," Nelson said.
eu
Adreiluzko eraikinez osatutako auzunea zen, biztanleduna edo gabea izan zitekeena.
es
Se trataba de un barrio de edificios de ladrillos que pod?an estar habitados o no.
fr
C'?tait un quartier de maisons en brique qui pouvaient ?tre habit?es ou non.
en
This was a neighborhood of brick buildings that might have been lived in or might not.
eu
Auto bakan batzuk zeuden espaloi ertzean aparkatuta, eta noizean behin oinezko bat pasatzen zen. Zoruaren beroa Nelsonen traje mehean gora igotzen hasi zen.
es
Unos cuantos autom?viles vac?os estaban estacionados junto al bordillo de la acera y de vez en cuando pasaba alg?n transe?nte. El calor del pavimento traspasaba la fina tela del traje de Nelson.
fr
Quelques voitures vides stationnaient au long du trottoir et il n'y avait que de rares passants.
en
A few empty automobiles were parked along the curb and there was an occasional passerby. The heat of the pavement came up through Nelson's thin suit.
eu
Betazalak erortzen hasi zitzaizkion, eta handik minutu gutxira burua aurrerantz okertzen hasi zitzaion.
es
Se le empezaron a cerrar los p?rpados y, al cabo de un momento, su cabeza cay? hacia delante.
fr
Nelson sentait la chaleur qui montait du trottoir traverser son costume l?ger.
en
His eyelids began to droop, and after a few minutes his head tilted forward.
eu
Sorbaldak behin edo bitan astindu zitzaizkion, eta hurrena saihets baten gainera erori eta etzanda geratu zen, zabal-zabal, akidurazko loaldi batek hartuta.
es
Se le estremecieron los hombros un par de veces, luego cay? de costado y se qued? estirado, exhausto, vencido por el sue?o.
fr
Ses paupi?res se ferm?rent peu ? peu, sa t?te s'affaissa en avant, deux ou trois fois ses ?paules se soulev?rent spasmodiquement, puis il tomba sur le flanc, et resta ? terre, ?cras? par le sommeil et la fatigue.
en
His shoulders twitched once or twice and then he fell over on his side and lay sprawled in an exhausted fit of sleep.
eu
Head jauna begira geratu zitzaion, isilik.
es
El se?or Head le observ? en silencio.
fr
Mr. Head le regarda en silence.
en
Mr. Head watched him silently.
eu
Bera ere oso nekatuta zegoen baina ezin zuten biek aldi berean lo egin, eta nolanahi ere ezin izango zuen lorik egin, ez baitzekien non zegoen.
es
?l tambi?n estaba cansado pero no pod?an dormir los dos al mismo tiempo. De todos modos, no pod?a dormirse porque no sab?a d?nde estaba.
fr
Lui aussi ?tait tr?s fatigu? mais ils ne pouvaient pas dormir tous les deux ensemble, et puis, de toute fa?on, lui n'aurait pu dormir, car il ne savait pas o? il ?tait.
en
He was very tired himself but they could not both sleep at the same time and he could not have slept anyway because he did not know where he was.
eu
Handik minutu gutxira Nelson esnatu egingo zen, loaldiak freskatuta eta harroputz, eta berriz ere kexaka hasiko zen, aitonak poltsa eta bidea galdu zituela esanez.
es
Dentro de un rato, Nelson se despertar?a, descansado por la siesta y muy gallito, y empezar?a a quejarse porque hab?a perdido la bolsa y el rumbo.
fr
Dans quelques minutes Nelson allait se r?veiller et, ragaillardi par son sommeil, le petit effront? se remettrait ? lui reprocher d'avoir perdu le sac et le chemin.
en
In a few minutes Nelson would wake up, refreshed by his sleep and very cocky, and would begin complaining that he had lost the sack and the way.
eu
"Une txar askoa izango zenuke hemen ez banengo", pentsatu zuen Head jaunak, eta orduan, beste burutazio bat izan zuen.
es
"Pasar?as un mal trago si yo no estuviera aqu?", pens? el se?or Head, y luego se le ocurri? otra idea.
fr
Head. Alors une autre id?e lui vint ? l'esprit.
en
Head thought; and then another idea occurred to him.
eu
Minutu batzuez lurrean zabaldutako irudiari begira egon zen; gero zutitu egin zen.
es
Mir? un buen rato la figura tendida y por fin se puso en pie.
fr
Il regarda quelques instants la petite forme ?tendue sur le trottoir, puis se leva.
en
He looked at the sprawled figure for several minutes; presently he stood up.
eu
Bere buruari esan zion batzuetan beharrezkoa izaten dela ume bati sekula ahaztuko ez duen eskarmentua ematea, batez ere ume hori ustez dagokion tokia berretsi nahian badabil uneoro, lotsagabeki.
es
Justific? lo que iba a hacer con el argumento de que a veces es necesario dar a un chico una lecci?n que no olvide, especialmente cuando el chico siempre est? reafirmando su posici?n con imprudencias.
fr
Il se justifiait la d?cision qu'il venait de prendre en consid?rant qu'il est parfois n?cessaire de donner ? un enfant une le?on qu'il n'oubliera pas de sit?t, surtout lorsque cet enfant a la t?te dure et trouve toujours quelque insolence nouvelle ? vous jeter ? la figure.
en
He justified what he was going to do on the grounds that it is sometimes necessary to teach a child a lesson he won't forget, particularly when the child is always reasserting his position with some new impudence.
eu
Soinurik atera gabe, hogei bat oinera zegoen kalezuloan sartu eta zakarrontzi baten gainean eseri zen, beste kalera begiratu eta Nelson bakarrik esnatzen ikus zezakeen tokian.
es
Camin? sin hacer ruido unos seis metros hasta la esquina y se sent? sobre un cubo tapado de basura que hab?a en el callej?n, desde donde pod?a mirar y vigilar a Nelson cuando se despertara.
fr
Il alla sans bruit jusqu'au coin de la rue, ? sept ou huit m?tres de l?, et s'assit sur le couvercle d'une poubelle ? l'entr?e d'une ruelle, d'o? il pourrait voir Nelson se r?veiller tout seul. Le gar?on somnolait :
en
He walked without a sound to the corner about twenty feet away and sat down on a covered garbage can in the alley where he could look out and watch Nelson wake up alone.
eu
Mutikoaren loa arina eta nahasia zen, eta erdizka jabetzen zen inguruko soinu zehaztugabeez eta bere barruko alderdi ilunen batetik argitarantz zihoazen forma ilunez.
es
El muchacho estaba sumido en un sue?o ligero, medio consciente de los sonidos imprecisos y de las formas negras que se elevaban desde alg?n rinc?n oscuro de su interior hacia la luz.
fr
de vagues bruits lui parvenaient et des formes noires, surgies de quelque repaire obscur en lui, regagnaient la lumi?re.
en
The boy was dozing fitfully, half conscious of vague noises and black forms moving up from some dark part of him into the light.
eu
Aurpegia mudatu egiten zitzaion, eta belaunak kokots azpira eramanak zituen.
es
Su rostro se mov?a mientras dorm?a y ten?a las rodillas bajo el ment?n.
fr
Son visage ?tait parcouru de mouvements nerveux et il avait ramen? ses genoux sous son menton.
en
His face worked in his sleep and he had pulled his knees up under his chin.
eu
Eguzkiak argi lehor hitsez argitzen zuen kale estua;
es
El sol arrojaba una luz opaca sobre la calle estrecha;
fr
Le soleil d?versait une lumi?re nette et dure sur la rue ?troite, qui mettait en relief les choses dans leur exacte v?rit?.
en
The sun shed a dull dry light on the narrow street;
eu
zen bezalakoxea ageri zen guztia.
es
todo parec?a exactamente lo que era.
fr
Au bout d'un moment Mr.
en
everything looked like exactly what it was.
eu
Handik aldi batera, Head jaunak, tximino zahar baten modura zakarrontziaren estalki gainean kuzkurtuta, erabaki zuen Nelson ez bazen laster esnatzen, zarata ozen bat aterako zuela bidoia oinaz jota.
es
Un rato despu?s, el se?or Head, encorvado como un mono viejo sobre el cubo de basura, decidi? que, si Nelson no se despertaba enseguida, har?a un ruido fuerte golpeando el cubo con el pie.
fr
Head, tass? comme un vieux singe sur le couvercle de la poubelle, d?cida que si Nelson tardait ? se r?veiller, il ferait un grand bruit en donnant un bon coup de pied dans la poubelle.
en
After a while Mr. Head, hunched like an old monkey on the garbage can lid, decided that if Nelson didn't wake up soon, he would make a loud noise by bamming his foot against the can.
eu
Ordulariari begiratu eta ordu biak zirela ikusi zuen.
es
Mir? su reloj y descubri? que ya eran las dos.
fr
Il regarda sa montre et vit qu'il ?tait deux heures.
en
He looked at his watch and discovered that it was two o'clock.
eu
Etxerako trena seietan irteten zen, eta tren hura galtzeko aukera beldurgarriegia zen, kontuan hartu ahal izateko ere.
es
El tren part?a a las seis y la posibilidad de perderlo era demasiado horrible para pensar en ella.
fr
Leur train partait ? six heures et il fut si terrifi? ? l'id?e qu'ils pouvaient le manquer qu'il rejeta cette pens?e de son esprit.
en
Their train left at six and the possibility of missing it was too awful for him to think of.
eu
Oinarekin atzeranzko ostikada bat jo zion bidoiari eta danbateko sakon batek durunda egin zuen kalezuloan.
es
Golpe? el cubo con el tal?n y un bum hueco reson? en el callej?n.
fr
Il envoya un coup de talon dans la poubelle, et il y eut une explosion sourde qui se r?percuta dans la ruelle.
en
He kicked his foot backwards on the can and a hollow boom reverberated in the alley.
eu
Nelson salto batez zutitu zen, garrasika.
es
Nelson se puso en pie al instante con un grito.
fr
Nelson bondit en poussant un cri.
en
Nelson shot up onto his feet with a shout.
eu
Aitonak behar zukeen lekurantz jiratu eta hara begira gelditu zen.
es
Dirigi? la mi rada donde deber?a estar su abuelo.
fr
Il regarda autour de lui, stup?fait de ne pas voir son grand-p?re.
en
He looked where his grandfather should have been and stared.
eu
Zurrunbilo batean bezala bira batzuk eman eta, oinak aurrera eta burua atzera botata, kalean behera korrika abiatu zen itsumustuan, pottoka basati zoratu baten modura.
es
Pareci? girar varias veces y luego, levantando los pies y echando hacia atr?s la cabeza, se puso a correr por la calle como un poni salvaje desbocado.
fr
Il tourna plusieurs fois sur lui-m?me, puis d?tala dans la rue, la t?te rejet?e en arri?re, tel un poney affol?.
en
He seemed to whirl several times and then, picking up his feet and throwing his head back, he dashed down the street like a wild maddened pony.
eu
Head jauna bidoitik salto batez jaitsi eta atzetik joan zitzaion korrika, baina mutikoa begi bistatik galdua zuen ia.
es
Ej se?or Head salt? del cubo y trot? detr?s de ?l, pero el chico ya casi estaba fuera de la vista.
fr
Mr. Head sauta de sa poubelle et courut apr?s l'enfant, mais l'enfant ?tait presque hors de vue.
en
Mr. Head jumped off the can and galloped after but the child was almost out of sight.
eu
Arrasto gris bat ikusi zuen zeharka, etxadi bat aurrerago desagertzen.
es
Vio un rayo gris desaparecer en diagonal una manzana m?s arriba.
fr
Il vit un ?clair gris traverser en diagonale le carrefour suivant. Mr.
en
He saw a streak of gray disappearing diagonally a block ahead.
eu
Ahal zuen azkarren egin zuen korri, gurutzagune bakoitzean bi aldeetara begiratuz, baina mutikoaren arrastorik ez zuen ikusi.
es
Corri? lo m?s r?pido que pudo, mirando a ambos lados en cada cruce, pero sin ver se?ales del cr?o.
fr
Head courait de toutes ses forces ; aux croisements il regardait dans chaque direction, mais il avait bel et bien disparu.
en
He ran as fast as he could, looking both ways down every intersection, but without sight of him again.
eu
Eta hirugarren gurutzagunea zeharkatzen ari zenean, arnasa zeharo galduta, etxadi erdi bat beherago iskanbila bat ikusi zuen, seko geldiarazi zuena.
es
Al pasar el tercer cruce, completamente sin aliento, vio a media manzana de la calle una escena que hizo que se detuviera en seco.
fr
Comme il franchissait le troisi?me carrefour, ? bout de souffle, un spectacle s'offrit ? lui qui le cloua sur place.
en
Then as he passed the third intersection, completely winded, he saw about half a block down the street a scene that stopped him altogether.
eu
Zaborrontzi baten atzean kuzkurtu zen begiratzeko, eta atzera bere onera etortzeko.
es
Se agach? detr?s de un caj?n de desperdicios para observar y sacar sus conclusiones.
fr
Il se tapit derri?re une bo?te ? ordures pour reprendre ses esprits et regarda.
en
He crouched behind a trash box to watch and get his bearings.
eu
Nelson lurrean eserita zegoen, hankak zabalduta, eta aldamenean edadeko andre bat zeukan, garrasika.
es
Nelson estaba sentado con las piernas abiertas y a su lado yac?a una anciana gritando.
fr
? quelque distance de l?, Nelson ?tait assis, jambes ?cart?es, et ? son c?t? une vieille femme ?tait ?tal?e par terre, et poussait des cris per?ants.
en
Nelson was sitting with both legs spread out and by his side lay an elderly woman, screaming.
eu
Janaria zegoen espaloian barreiatuta.
es
Hab?a compras desparramadas en la acera.
fr
Des produits alimentaires vari?s jonchaient le trottoir.
en
Groceries were scattered about the sidewalk.
eu
Emakume saldo bat ingurura bildua zen ordurako, justizia egiten ikustera, eta Head jaunak garbi entzun zion espaloi gaineko emakumeari deiadar egiten: "Orkatila puskatu didazu eta zure aitak ordaindu beharko du! Azken nikeleraino!
es
Una multitud de mujeres ya se hab?a reunido para asegurarse que se hiciera justicia y el se?or Head oy? claramente gritar a la vieja en el pavimento: -?M'has roto el tobillo y tu padre pagar? por ello! ?Hasta l'?ltimo centavo!
fr
Il y avait d?j? un attroupement de femmes impatientes d'assister au ch?timent du coupable et Mr. Head entendit distinctement la vieille qui criait :
en
A crowd of women had already gathered to see justice done and Mr. Head distinctly heard the old woman on the pavement shout, "You've broken my ankle and your daddy'll pay for it!
eu
Polizia!
es
?Polic?a!
fr
" Tu m'as cass? la cheville !
en
Every nickel!
eu
Polizia!".
es
?Polic?a!
fr
Appelez la police !
en
Police!
eu
Emakumeetako batzuk sorbaldan kolpetxoak ematen ari zitzaizkion Nelsoni, baina mutikoak zorabiatuegia zirudien zutitu ahal izateko.
es
Varias mujeres daban tirones del hombro de Nelson, pero ?ste parec?a demasiado aturdido para ponerse en pie.
fr
" Plusieurs femmes essayaient d'attraper Nelson par l'?paule, mais le gar?on ?tait comme une loque, incapable de se mettre debout.
en
Police!" Several of the women were plucking at Nelson's shoulder but the boy seemed too dazed to get up.
eu
Zerbaitek Head jauna zaborrontziaren atzetik atera eta aurrera egitera behartu zuen, baina oso pauso geldoan.
es
Algo oblig? al se?or Head a salir de detr?s del caj?n y a avanzar, aunque con paso muy lento.
fr
Quelque chose contraignit Mr. Head ? sortir de sa cachette et ? avancer, mais avec une lenteur extr?me.
en
Something forced Mr. Head from behind the trash box and forward, but only at a creeping pace.
eu
Bere bizitza guztian ez zitzaion poliziarik etorri kontu eske.
es
Nunca en su vida hab?a hablado con un polic?a.
fr
Jamais il n'avait ?t? interpell? par un agent.
en
He had never in his life been accosted by a policeman.
eu
Emakumeak Nelsonen inguruan zebiltzan, denak batera gainera jausi eta tiraka zatikatu behar balute bezala, eta atsoak berriz oihuka jarraitzen zuen, orkatila puskatuta zeukala eta poliziari hots egiteko.
es
Las mujeres se api?aban alrededor de Nelson como si en cualquier momento fueran a arrojarse sobre ?l y hacerle trizas, y la vieja continuaba diciendo a voz en grito que ten?a el tobillo roto y que llamaran a un agente.
fr
Les femmes tournaient en rond autour de Nelson, comme si elles s'appr?taient ? fondre sur lui en bloc et ? le tailler en pi?ces, et la vieille femme continuait de crier que sa cheville ?tait cass?e, et d'appeler un agent. Mr.
en
The women were milling around Nelson as if they might suddenly all dive on him at once and tear him to pieces, and the old woman continued to scream that her ankle was broken and to call for an officer. Mr.
eu
Head jauna hurbildu egin zen, hain astiro ezen aurreranzko urrats bakoitzarekin beste bat atzera egiten zuela baitzirudien, baina hamar bat oinera zegoenean Nelsonek ikusi egin zuen, eta jauzi batez zutitu zen.
es
El se?or Head se acerc? tan lentamente que parec?a retroceder un paso por cada dos que daba hacia delante. Nelson lo vio y se levant? de un brinco.
fr
Head avan?ait si lentement qu'on aurait pu croire qu'il faisait un pas en arri?re ? chaque pas en avant, mais alors qu'il n'?tait plus qu'? quelques m?tres, Nelson le vit et bondit.
en
Head came on so slowly that he could have been taking a backward step after each forward one, but when he was about ten feet away, Nelson saw him and sprang.
