Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Tortilla flat, John Steinbeck / Koro Navarro (Elkar, 1995
)
eu
Fusila olioztatzen jarraitzen badut, baliteke neu ere egunen batean ofizial izatea.
es
Y, si mantengo el fusil bien engrasado, podr?a ocurrir que alg?n d?a yo tambi?n fuese oficial.
fr
Si je continue ? bien graisser mon fusil, qui sait, peut-?tre qu'un jour je serai officier.
en
It may be, if I keep oiling my rifle, I myself may be an officer some day.
eu
Nork daki?
es
?Qui?n sabe?
fr
"
en
Who can tell?"
eu
Miresmenez begiratu zioten sei adiskideek.
es
Los seis amigos le miraron admirados.
fr
Les six amis le consid?r?rent avec admiration.
en
The six friends looked at him admiringly.
eu
Harro zeuden halako gizona ezagutu izanaz.
es
Estaban orgullosos de haber conocido a un hombre semejante.
fr
Ils ?taient fiers d'avoir connu un homme pareil.
en
They were proud to have known such a man.
eu
XI. NOLA, EGOERARIK MAKURRENEAN, AMODIOA IRITSI ZITZAION BIG JOE PORTAGEERI
es
11. DE C?MO BIG JOE PORTAGEE, EN LAS M?S ADVERSAS CIRCUNSTANCIAS, CONOCI? EL AMOR
fr
XI. Comment en d?pit de circonstances adverses, l'amour vint ? Big Joe Portagee.
en
XI. How, under the most adverse circumstances, love came to Big Joe Portagee.
eu
Big Joe Portageerentzat, amodioa sentitzea amodioaren inguruan zerbait egitea zen.
es
Para Big Joe Portagee, sentir amor era hacer algo al respecto.
fr
Pour Big Joe Portagee, ressentir l'amour, c'?tait s'en occuper sur-le-champ.
en
FOR Big Joe Portagee, to feel love was to do something about it.
eu
Eta haren amodio abenturetako baten kontakizuna da hau.
es
?sta es la historia de uno de sus romances.
fr
Voici le r?cit d'une de ses aventures.
en
And this is the history of one of his love affairs.
eu
Euria ari zuen Montereyn; egun osoan ari zen pinu luzeetatik euria tantaka.
es
Hab?a estado lloviendo en Monterey; de los. altos pinos cay? agua todo el d?a.
fr
Il n'avait cess? de pleuvoir ? Monterey et, toute la journ?e, l'eau d?goulina du haut des pins.
en
It had been raining in Monterey; from the tall pines the water dripped all day.
eu
Tortilla Flateko paisanoak ez ziren etxetik atera, baina tximinia guztietatik sortzen zen kezko habe urdin bat, pinu-egurrarena, eta usain garbia, freskoa eta lurrintsua zerion haizeari.
es
Los paisanos de Tortilla Flat no salieron de sus casas, pero cada chimenea desped?a una humeante columna azul de madera de pino quemada, de forma que en la atm?sfera hab?a una fragancia limpia, fresca y perfumada.
fr
Les paisanos de Tortilla Flat n'avaient pas mis le nez dehors, mais de chaque chemin?e montait en colonne la fum?e bleue des branches de pin, qui donnait ? l'air un parfum de propret? et de renouveau.
en
The paisanos of Tortilla Flat did not come out of their houses, but from every chimney a blue column of pinewood smoke drifted so that the air smelled clean and fresh and perfumed.
eu
Arratsaldeko bostetan pixka bat atertu zuen, eta Big Joe Portagee, ia egun osoa txalupa baten azpian hondartzan eman ondoren, handik atera eta mendian gora abiatu zen Dannyren etxe aldera.
es
A las cinco de la tarde la lluvia ces? un momento, y Big Joe, que hab?a pasado la mayor parte del d?a bajo un bote de remos en la playa, sali? de su refugio y emprendi? la ascensi?n de la colina rumbo a casa de Danny.
fr
? cinq heures de l'apr?s-midi, la pluie s'arr?ta un instant et Big Joe Portagee, qui avait pass? la plus grande partie de la journ?e sur la plage, sous un bateau ? rames, sortit de son refuge et se mit ? gravir la c?te vers la maison de Danny.
en
At five o'clock in the afternoon the rain stopped for a few moments, and Big Joe Portagee, who had been under a rowboat on the beach most of the day, came out and started up the hill toward Danny's house.
eu
Gosetua eta hotzak zihoan.
es
Ten?a fr?o y hambre.
fr
Il avait froid et faim.
en
He was cold and hungry.
eu
Tortilla Flateko aurreneko etxeetara heldu zenean ordea, zerua ireki egin zen, eta sekulako euri jasa hasi zuen.
es
Cuando lleg? al mismo lindero de Tortilla Flat, los cielos se abrieron y derramaron lluvia.
fr
Au moment o? il arrivait aux confins de Tortilla Flat, les cieux s'ouvrirent ? nouveau et la pluie se d?versa.
en
When he came to the very edge of Tortilla Flat, the skies opened and the rain poured down.
eu
Istant batean busti-busti eginda geratu zen Big Joe.
es
Big Joe qued? empapado al instante.
fr
En un instant, Big Joe fut compl?tement tremp?.
en
In an instant Big Joe was soaked through.
eu
Korrika batean joan zen, euritik ihes, etxe hurbilenera; Tia Ignacia bizi zen etxe hartan.
es
Corri? a la casa m?s pr?xima para guarecerse, y en la casa viv?a T?a Ignacia.
fr
Il fit irruption dans la premi?re maison venue pour ?chapper ? la cataracte ; c'?tait la maison qu'habitait Tia Ignacia.
en
He ran into the nearest house to get out of the rain, and that house was inhabited by Tia Ignacia.
eu
Berrogeita bost urte inguru zituen andreak, alarguna zen, eta bazituen halako posizioa eta arrakasta.
es
Era una viuda de unos cuarenta y cinco a?os, de buena posici?n y cierto ?xito.
fr
La dame, une veuve de longue date et ? succ?s moyens, pouvait avoir quarante-cinq ans.
en
The lady was about forty-five, a widow of long standing and some success.
eu
Normalean kopetilun eta zakarra izaten zen, Tortilla Flaten egokitzat jotzen dena baino odol indiar gehiago baitzeukan zainetan.
es
Por lo general era taciturna y desabrida, pues por sus venas corr?a m?s sangre india de lo que en Tortilla Flat se estimaba decoroso.
fr
D'ordinaire, elle ?tait taciturne et bourrue, car dans ses veines coulait un peu plus de sang indien que ne l'admettait la biens?ance ? Tortilla Flat.
en
Ordinarily she was taciturn and harsh, for there was in her veins more Indian blood than is considered decent in Tortilla Flat.
eu
Big Joe etxean sartu zenean, ireki berria zeukan Tia Ignaciak ardo beltzeko galoi bat, eta baso bat betetzen ari zen, bere urdailaren osasunera.
es
Cuando Big Joe entr?, ella acababa de abrir un gal?n de vino tinto y se dispon?a a servirse un vaso para bien de su est?mago.
fr
Quand Big Joe entra, elle venait d'ouvrir un gallon de vin et s'appr?tait ? s'en verser un verre, par mesure d'hygi?ne.
en
When Big Joe entered she had just opened a gallon of red wine and was preparing to pour out a glass for her stomach's sake.
eu
Ontzia aulki baten azpian ezkutatzeko egin zuen saioak ez zuen arrakastarik izan.
es
Su tentativa de esconder la jarra bajo una silla no tuvo ?xito.
fr
Elle ?choua dans sa tentative de cacher la bouteille sous une chaise.
en
Her attempt to push the jug under a chair was unsuccessful.
eu
Big Joe atean geratu zen, ura zeriola.
es
Big Joe estaba de pie en la entrada, chorreando agua sobre el suelo.
fr
Big Joe se tenait dans l'encadrement de la porte, d?goulinant d'eau.
en
Big Joe stood in her doorway, dripping water on the floor.
eu
-Sartu eta lehortu-esan zion Tia Ignaciak.
es
-Entra y s?cate-dijo T?a Ignacia.
fr
" Entre et s?che-toi ", dit Tia Ignacia.
en
"Come in and get dry," said Tia Ignacia.
eu
Big Joe, zakurra arkakusoari bezala botilari begira, gelan sartu zen.
es
Big Joe, mirando la jarra del mismo modo que un terrier contempla a un chinche, entr? en la habitaci?n.
fr
Big Joe, guettant la bouteille comme un terrier guette une punaise, p?n?tra dans la chambre.
en
Big Joe, watching the bottle as a terrier watches a bug, entered the room.
eu
Euria zartaka ari zen teilatuan.
es
La lluvia arreci? en el tejado.
fr
La pluie cascadait sur le toit.
en
The rain roared down on the roof.
eu
Tia Ignaciak suari eragin zion.
es
T?a Ignacia atiz? el fuego de su estufa.
fr
Tia Ignacia tisonna son po?le.
en
Tia Ignacia poked up a blaze in her airtight stove.
eu
-Hartuko al zenuke basoerdi bat?
es
-?Quieres un vaso de vino?
fr
" Un verre de vin te ferait plaisir ?
en
"Would you care for a glass of wine?"
eu
-Bai-esan zuen Big Joek.
es
-S?-dijo Big Joe.
fr
-Oui ", r?pondit Big Joe.
en
"Yes," said Big Joe.
eu
Lehen basoerdia bukatu baino lehen, han zeuden berriz ere ardoari lotuak Big Joeren begiak.
es
Antes de haber acabado el primer vaso, sus ojos volvieron a clavarse en la jarra de vino.
fr
Avant qu'il e?t termin? son premier verre, ses yeux se fix?rent ? nouveau sur la bouteille.
en
Before he had finished his first glass; Big Joe's eyes had refastened themselves on the jug.
eu
Edan zituen hiru basokada hitzik atera eta ardoaren gutizia begietatik desagertu aurretik.
es
Necesit? tres vasos m?s para articular una palabra y para que la codiciosa sed desapareciera de su mirada.
fr
Il en but trois avant de consentir ? prononcer une parole et avant de perdre son expression de loup vorace.
en
He drank three glasses before he consented to say a word, and before the wolfishness went out of his eyes.
eu
Galdutzat eman zuen Tia Ignaciak ardo erosi berria.
es
T?a Ignacia ya hab?a dado por perdida su nueva jarra de vino.
fr
Tia Ignacia avait fait le sacrifice de sa bouteille.
en
Tia Ignacia had given her new jug of wine up for lost.
eu
Berak ere edan zuen, ardo pixka bat beretzat gordetzeko modu bakarra edatea zelakoan.
es
Bebi? con Big Joe como ?nico medio de aprovechar algo del gal?n en su propio beneficio.
fr
Elle but avec Joe, seul moyen de garder une partie du vin pour son usage personnel.
en
She drank with him as the only means to preserve a little of it to her own use.
eu
Laugarren basoa eskuan eduki arte ez zen Big Joe lasaitu, eta disfrutatzen hasi.
es
Hasta que el cuarto vaso no estuvo en sus manos, Big Joe no se relaj? ni empez? a divertirse.
fr
Ce ne fut que lorsque Big Joe eut son quatri?me verre en main qu'il commen?a ? se d?tendre et ? ?prouver un r?el plaisir.
en
It was only when the fourth glass of wine was in his hands that Big Joe relaxed and began to enjoy himself.
eu
-Hau ez da Torrelliren ardoa-esan zuen.
es
-No es vino de Torrelli-dijo.
fr
" ?a, ce n'est pas du vin de chez Torrelli, dit-il.
en
"This is not Torrelli's wine," he said.
eu
-Ez, adiskidea dudan andre italiar batek ekartzen dit-beste basoerdi bat atera zion.
es
-No, se lo compr? a una italiana amiga m?a.
fr
-Non, je l'ach?te chez une dame italienne, une de mes amies.
en
"No, I get it from an Italian lady who is my friend."
eu
Iritsi zen ilunabar azkarra.
es
La anfitriona se sirvi? otro vaso.
fr
Elle lui versa un nouveau verre.
en
She poured out another glass.
eu
Tia Ignaciak kerosenozko lanpara bat piztu zuen, eta egurra erantsi zion suari.
es
Lleg? el atardecer T?a Ignacia encendi? una l?mpara de queroseno y ech? le?a al fuego.
fr
Le cr?puscule tombait. Tia Ignacia alluma une lampe ? p?trole et remit du bois au feu :
en
The early evening came. Tia Ignacia lighted a kerosene lamp and put some wood in the fire.
eu
Ardoak iraun behar badu, baita suak ere, pentsatu zuen.
es
Hab?a que mantenerlo vivo tanto tiempo como durase el vino, pens?.
fr
" Puisque le vin doit dispara?tre, qu'il disparaisse ", pensa-t-elle.
en
As long as the wine must go, it must go, she thought.
eu
Big Joe Portageeren gorpuzkera erraldoia ikuskatu zuten andrearen begiek iritzi kritikoz. Epeltasun goxo baten beroa sentitu zuen bularrean.
es
Sus ojos se posaron con aprobaci?n en el inmenso cuerpo de Big Joe Portagee. Un ligero sofoco entibi? su pecho.
fr
Ses yeux se promenaient sur la vaste carcasse de Big Joe avec une clairvoyante approbation, et une l?g?re bouff?e de chaleur animait sa poitrine.
en
Her eyes dwelt on the huge frame of Big Joe Portagee with critical appraisal. A little flush warmed her chest.
eu
-Euritan aritu zara lanean, gizarajoa-esan zuen-.
es
-Todo el d?a trabajando bajo la lluvia, pobrecillo-dijo-.
fr
" Pauvre homme, tu as d? travailler ? la pluie.
en
"You have been working out in the rain, poor man," she said.
eu
Hara, kendu berokia eta utzi lehortzen.
es
Vamos, qu?tate el abrigo y ponlo a secar.
fr
Viens, enl?ve ton veston et fais-le s?cher.
en
"Here, take off your coat and let it dry."
eu
Gezurra gutxitan esaten zuen Big Joek.
es
Big Joe rara vez dec?a una mentira.
fr
Big Joe mentait rarement.
en
Big Joe rarely told a lie.
eu
Burua ez zitzaion behar bezain azkar ibiltzen.
es
Su cerebro no era lo bastante r?pido para improvisarlas.
fr
Son esprit ne tournait pas assez vite.
en
His mind didn't work quickly enough.
eu
-Hondartzan egon naiz, txalupa baten azpian lotan-esan zuen.
es
-He estado durmiendo en la playa bajo un bote de remos-dijo.
fr
" J'ai dormi sur la plage, sous un bateau ? rames, raconta-t-il.
en
"I been on the beach under a rowboat, asleep," he said.
eu
-Baina busti-busti eginda zaude, gizon mixerablea.
es
-Pero est?s todo mojado, pobrecito.
fr
-Mais tu es tremp?, mon pauvre ami.
en
"But you are all wet, poor fellow."
eu
Tia Ignaciak bere adikortasunaren erantzun bila aztertu zuen gizona, baina ezer ez zuen ageri Big Joeren aurpegiak, euriaren babesean ardoa edaten aritzeagatik eskerrona izan ezik.
es
Busc? en la cara de Big Joe alguna reacci?n a sus desvelos, pero su expresi?n s?lo reflejaba el placer de hallarse a cobijo y de beber vino.
fr
" Elle l'examinait attentivement, en qu?te de quelque r?ponse ? ses gentillesses, mais le visage de Big Joe n'exprimait rien que la satisfaction d'?tre hors de la pluie et de boire du vin.
en
She inspected him for some response to her kindness, but on Big Joe's face nothing showed except gratification at being out of the rain and drinking wine.
eu
Basoa atera zuen ostera, andreak berriz bete zezan.
es
Tendi? el vaso para que se lo llenara.
fr
Il tendit son verre une fois de plus.
en
He put out his glass to be filled again.
eu
Egun osoan ez zuen ezer jan, eta ardoaren eragina nabarmentzen hasi zitzaion.
es
Como todo ese d?a no hab?a comido nada, el alcohol le estaba haciendo un profundo efecto.
fr
Comme il n'avait absolument rien mang? de la journ?e, le vin avait sur lui un effet puissant.
en
Having eaten nothing all day, the wine was having a profound effect on him.
eu
Beste puntu batetik heldu zion Tia Ignaciak arazoari.
es
T?a Ignacia encar? una vez m?s el problema.
fr
Tia Ignacia revint ? la charge :
en
Tia Ignacia addressed herself anew to the problem.
eu
-Ez da ona berokia bustita egotea.
es
-No es bueno sentarse sobre un abrigo mojado.
fr
" Cela ne vaut rien de garder un veston tremp?.
en
"It is not good to sit in a wet coat.
eu
Hoztu egingo zara, eta gaixotu.
es
El fr?o te har? enfermar.
fr
Tu vas attraper un rhume.
en
You will be ill with cold.
