Bilaketa aurreratua

Ogi apurrak

Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)


Parmako kartusia, Stendhal / Jon Muñoz (Elkar/Alberdania, 2007 )
aurrekoa | 206 / 103 orrialdea | hurrengoa
eu
garbi dago zergatik, biziki maite baitu iloba.
es
es muy sencillo: adora a su sobrino.
fr
c'est tout simple, elle adore son neveu.
en
it is quite simple, she adores her nephew."
eu
-Eta, dukesarengana jiratuz, honela hitz egin zion gero subiranoak, arras galaniatsu eta komedia batean esaldi bat botatzeak eskatzen duen itxuran begiratuz aldi berean dama hari-:
es
Y volvi?ndose hacia la duquesa, a?adi? con la mirada m?s galante y al mismo tiempo con el gesto que se adopta para decir una frase de comedia:
fr
Et, se tournant vers la duchesse, il ajouta, avec le regard le plus galant et en m?me temps de l'air que l'on prend pour citer le mot d'une com?die:
en
And, turning towards the Duchessa, he went on with a glance of the utmost gallantry and at the same time with the air which one adopts when quoting a line from a play:
eu
Zer egin behar da begi eder horiei atsegin emateko?
es
-?Qu? hay que hacer para contentar a esos hermosos ojos?
fr
-Que faut-il faire pour plaire ? ces beaux yeux?
en
"What must one do to please those lovely eyes?"
eu
Dukesak gogoeta egiteko astia izan zuen.
es
La duquesa hab?a tenido tiempo de reflexionar.
fr
La duchesse avait eu le temps de r?fl?chir;
en
The Duchessa had had time for reflexion;
eu
Honela erantzun zion printzeari, doinu tinko eta motelez, ultimatuma diktatzen ariko balitz bezala:
es
En tono firme y lento, y como quien expone un ultim?tum respondi?:
fr
d'un ton ferme et lent, et comme si elle e?t dict? son ultimatum, elle r?pondit:
en
in a firm and measured tone, and as though she were dictating her ultimatum, she replied:
eu
-Berorren gorentasunak mesede egingo lidake, baldin eta berorrek hain ederki egiten dituen gutun adeitsu horietako bat idatziko balit;
es
-Su Alteza tendr?a que escribirme una carta amable, como sabe hacerlo;
fr
-Son Altesse m'?crirait une lettre gracieuse, comme elle sait si bien les faire;
en
"His Highness might write me a gracious letter, as he knows so well how to do;
eu
berorrek hor adieraziko dit ez duela uste erruduna denik Fabrice del Dongo, artzapezpikuaren lehen bikario nagusia, eta ez duela, horrenbestez, sententzia sinatuko hura ekartzen diotenean, eta prozedura bidegabe horrek ez duela ezta ere jarraipenik gerora izango. -Bidegabe, bai zera!
es
me dir?a que, no estando convencido de la culpabilidad de Fabricio del Dongo, primer gran vicario del arzobispado, no firmar? la sentencia cuando vengan a present?rsela, y que este procedimiento injusto no surtir? ning?n efecto en el porvenir. -?C?mo injusto!
fr
elle me dirait que, n'?tant point convaincue de la culpabilit? de Fabrice del Dongo, premier grand vicaire de l'archev?que, elle ne signera point la sentence quand on viendra la lui pr?senter, et que cette proc?dure injuste n'aura aucune suite ? l'avenir.
en
he might say to me that, not being at all convinced of the guilt of Fabrizio del Dongo, First Grand Vicar of the Archbishop, he will not sign the sentence when it is laid before him, and that these unjust proceedings shall have no consequences in the future."
eu
-garrasi egin zuen printzeak, begien zuriraino gorrituz, eta suminez berriz ere.
es
-exclam? el pr?ncipe enrojeciendo hasta lo blanco de los ojos y tornando a encolerizarse.
fr
-Comment injuste! s'?cria le prince en rougissant jusqu'au blanc des yeux, et reprenant sa col?re.
en
"What, unjust!" cried the Prince, colouring to the whites of his eyes, and recovering his anger.
eu
-Bada besterik!
es
 
fr
- Ce n'est pas tout!
en
 
eu
-erantzun zion dukesak, erromatar harrotasunez-; gau honetan bertan, eta-gaineratu zuen dukesak, ordulariari begira-hamaikak eta laurden dira dagoeneko;
es
-No es esto todo-replic? la duquesa con una altivez romana-: esta misma noche, y-a?adi? mirando el reloj-son ya las once y cuarto, esta misma noche Su Alteza Seren?sima mandar? decir a la marquesa Raversi que le aconseja retirarse al campo a descansar de las fatigas que ha debido producirle cierto proceso de que ella hablaba en su sal?n a primera hora de la noche.
fr
r?pliqua la duchesse avec une fiert? romaine; d?s ce soir, et, ajouta-t-elle en regardant la pendule, il est d?j? onze heures et un quart; d?s ce soir Son Altesse S?r?nissime enverra dire ? la marquise Raversi qu'elle lui conseille d'aller ? la campagne pour se d?lasser des fatigues qu'a d? lui causer un certain proc?s dont elle parlait dans son salon au commencement de la soir?e.
en
"That is not all," replied the Duchessa, with a Roman pride, "this very evening, and,'' she added, looking at the clock, "it is already a quarter past eleven, this very evening His Serene Highness will send word to the Marchesa Raversi that he advises her to retire to the country to recover from the fatigue which must have been caused her by a certain prosecution of which she was speaking in her drawing-room in the early hours of the evening."
eu
gau honetan bertan, mezu bat igorriko dio berorren gorentasun txit gailenak Raversi andreari, esanez landara joatea aholkatzen diola, atseden hartzeko premia izango baitu, neke handiak sortuko zizkiolako gaualdiaren hasieran bere harrera-gelan aipatu duen auzi jakin batek.
es
El pr?ncipe se paseaba por su gabinete como un hombre furioso.
fr
Le duc se promenait dans son cabinet comme un homme furieux.
en
The Prince was pacing the floor of his cabinet like a madman.
eu
-A zer atrebentzia emakume honek duena...! -oihukatu zuen printzeak-;
es
-?Viose jam?s mujer como ?sta?... -exclam?-.
fr
-Vit-on jamais une telle femme?... s'?criait-il;
en
"Did anyone ever see such a woman?" he cried.
eu
errespetua galdu dit!
es
Me est? faltando al respeto.
fr
elle me manque de respect.
en
"She is wanting in respect for me!"
eu
Erabateko graziaz erantzun zion dukesak:
es
La duquesa respondi? con una gracia perfecta:
fr
La duchesse r?pondit avec une gr?ce parfaite:
en
The Duchessa replied with inimitable grace:
eu
-Ez zait sekula bururatu berorren gorentasun txit gailenari errespetua galtzea, adiskideekin mintzo den adiskide gisa mintzatu baitzaigu, berorren gorentasunak erabateko etorkortasunez arestian esan digunez.
es
-Jam?s en mi vida se me ocurri? la idea de faltar al respeto a Su Alteza Seren?sima; Su Alteza ha tenido la extremada condescendencia de afirmar que hablaba como un amigo a unos amigos.
fr
-De la vie je n'ai eu l'id?e de manquer de respect ? Son Altesse S?r?nissime: Son Altesse a eu l'extr?me condescendance de dire qu'elle parlait comme un ami ? des amis.
en
"Never in my life have I had a thought of shewing want of respect for His Serene Highness; His Highness has had the extreme condescension to say that he was speaking as a friend to friends.
eu
Ez dut, bestela ere, Parman geratzeko batere gogorik-esan zuen gero, kondeari mespretxu osoz begiratuz.
es
Por lo dem?s, no tengo ning?n deseo de permanecer en Parma-a?adi? mirando al conde con el mayor desprecio.
fr
Je n'ai, du reste, aucune envie de rester ? Parme, ajouta-t-elle en regardant le comte avec le dernier m?pris.
en
I have, moreover, no desire to remain at Parma," she added, looking at the Conte with the utmost contempt.
eu
Begirada hura ikusita, printzeak erabaki bat hartu zuen, zalantzan egon baitzen ordu arte, nahiz bazirudien konpromiso bat iragartzen zutela bere hitzek;
es
Esta mirada decidi? al pr?ncipe, muy indeciso hasta entonces, por m?s que sus palabras parecieran anunciar una resoluci?n;
fr
Ce regard d?cida le prince, jusqu'ici fort incertain, quoique ces paroles eussent sembl? annoncer un engagement;
en
This look decided the Prince, hitherto highly uncertain, though his words had seemed to promise a pledge;
eu
printzeari, ordea, bost axola zitzaizkion hitzak.
es
se burlaba completamente de las palabras.
fr
il se moquait fort des paroles.
en
he paid little attention to words.
eu
Esaldi batzuk trukatu zituzten oraindik, baina, azkenean, dukesak eskatutako ohar adeitsua idazteko agindua eman zitzaion Mosca kondeari.
es
Se cambiaron a?n algunas frases; pero por fin el conde Mosca recibi? la orden de escribir la misiva gentil solicitada por la duquesa.
fr
Il y eut encore quelques mots d'?chang?s, mais enfin le comte Mosca re?ut l'ordre d'?crire le billet gracieux sollicit? par la duchesse.
en
There was still some further discussion; but at length Conte Mosca received the order to write the gracious note solicited by the Duchessa.
eu
Ez zuen, ordea, esaldi hau idatzi:
es
El conde omiti? esta frase:
fr
Il omit la phrase:
en
He omitted the phrase:
eu
Prozedura bidegabe horrek ez du jarraipenik gerora izango.
es
este procedimiento injusto no surtir? ning?n efecto en el porvenir.
fr
Cette proc?dure injuste n'aura aucune suite ? l'avenir.
en
these unjust proceedings shall have no consequences in the future.
eu
"Aski du printzeak-egin zuen kondeak bere artean-aurkeztuko zaion sententzia ez duela sinatuko hitz ematea".
es
"Basta-se dijo el conde-con que el pr?ncipe prometa no firmar la sentencia que le presenten."
fr
"Il suffit, se dit le comte, que le prince promette de ne point signer la sentence qui lui sera pr?sent?e."
en
"It is enough," the Conte said to himself, "that the Prince shall promise not to sign the sentence which will be laid before him."
eu
Oharra sinatzean, begiradaz eskerrak eman zizkion printzeak kondeari.
es
El pr?ncipe, al firmar, le dio las gracias con una mirada.
fr
Le prince le remercia d'un coup d'?il en signant.
en
The Prince thanked him with a quick glance as he signed.
eu
Kondeak oker handi bat egin zuen, printzeak den-dena sinatuko baitzion, nekearen nekez;
es
El conde cometi? un gran error; el pr?ncipe estaba cansado y hubiera firmado cualquier cosa.
fr
Le comte eut grand tort, le prince ?tait fatigu? et e?t tout sign?;
en
The Conte was greatly mistaken; the Prince was tired and would have signed anything.
eu
auzia behar bezala bideratua zuelakoan, hitz hauetan zegoen, subiranoaren ustez, arazoaren gakoa:
es
Cre?a haber salido muy bien de la escena, y todo quedaba dominado a sus ojos por estas palabras:
fr
il croyait se bien tirer de la sc?ne, et toute l'affaire ?tait domin?e ? ses yeux par ces mots:
en
He thought that he was getting well out of the difficulty, and the whole affair was coloured in his eyes by the thought:
eu
"Dukesak alde egiten badu, aspergarria irudituko zait niri gortea zortzi egun baino lehenago".
es
"Si la duquesa se marcha, mi corte resultar? aburrida antes de ocho d?as".
fr
"Si la duchesse part, je trouverai ma cour ennuyeuse avant huit jours."
en
"If the Duchessa goes, I shall find my court become boring within a week."
eu
Kondeak erreparatu zion nagusiak data zuzendu eta biharamunekoa ipini zuela.
es
El conde observ? que el soberano correg?a la fecha y pon?a la del d?a siguiente.
fr
Le comte remarqua que le ma?tre corrigeait la date et mettait celle du lendemain.
en
The Conte noticed that his master altered the date to that of the following day.
eu
Ordulariari begiratu zion: gauerdi inguru zen.
es
Mir? el reloj de pared: marcaba cerca de las doce de la noche.
fr
Il regarda la pendule, elle marquait pr?s de minuit.
en
He looked at the clock: it pointed almost to midnight.
eu
Data zuzendu behar hori ez zitzaion ministroari iruditu zehaztasuna eta gobernu ona pedantekeriaz erakutsi nahia baizik.
es
El ministro s?lo vio en aquella correcci?n de fecha el deseo pedantesco de dar una prueba de exactitud y de buen gobierno.
fr
Le ministre ne vit dans cette date corrig?e que l'envie p?dantesque de faire preuve d'exactitude et de bon gouvernement.
en
The Minister saw nothing more in this correction of the date than a pedantic desire to show a proof of exactitude and good government.
eu
Raversi markesa andrearen erbesteari zegokionez, berriz, printzeak ez zuen kopeta ilundu:
es
En cuanto al destierro de la marquesa Raversi, no opuso la menor dificultad;
fr
Quant ? l'exil de la marquise Raversi, il ne fit pas un pli;
en
As for the banishment of the Marchesa Raversi, he made no objection;
eu
berebiziko atsegina ematen zion jendea erbesteratzeak.
es
el pr?ncipe sent?a un especial placer en desterrar a las gentes.
fr
le prince avait un plaisir particulier ? exiler les gens.
en
the Prince took a particular delight in banishing people.
eu
-Fontana jenerala! -oihukatu zuen printzeak, atea erdi-irekiz.
es
-?General Fontana! -grit? entreabriendo la puerta.
fr
-G?n?ral Fontana, s'?cria-t-il en entrouvrant la porte.
en
"General Fontana!" he cried, opening the door a little way.
eu
Agertu zenean, hain harritua eta jakin-minez betea zuen jeneralak aurpegiera, non dukesak eta kondeak begirada alai bat trukatu zuten, eta begirada horrek bien arteko bakea ekarri zuen.
es
Apareci? el general con un semblante tan extra?ado y tan curioso, que la duquesa y el conde cambiaron una mirada, y esta mirada sell? la paz.
fr
Le g?n?ral parut avec une figure tellement ?tonn?e et tellement curieuse, qu'il y eut ?change d'un regard gai entre la duchesse et le comte, et ce regard fit la paix.
en
The General appeared with a face shewing so much astonishment and curiosity, that a merry glance was exchanged by the Duchessa and Conte, and this glance made peace between them.
eu
-Fontana jenerala-esan zion printzeak-, sar zaitez nire zalgurdian, zutabeen aurrean baitago zain;
es
-General Fontana-dijo el pr?ncipe-, va usted a montar en mi carruaje, que est? esperando en el patio;
fr
-G?n?ral Fontana, dit le prince, vous allez monter dans ma voiture qui attend sous la colonnade;
en
"General Fontana," said the Prince, "you will get into my carriage, which is waiting under the colonnade;
eu
zoaz Raversi markesa andrearen etxera, eta egizu beraren galdea;
es
ir? a casa de la marquesa Raversi, se har? anunciar;
fr
vous irez chez la marquise Raversi, vous vous ferez annoncer;
en
you will go to the Marchesa Raversi's, you will send in your name;
eu
ohean baldin badago, esan orduan nire partetik zatozela, eta, markesaren logelara heldurik, hitz zehatz hauek esango dizkiozu, eta ez beste ezein:
es
si est? en la cama, a?adir? que va de mi parte, y, llegado a su habitaci?n, dir? usted estas palabras y no otras:
fr
si elle est au lit, vous ajouterez que vous venez de ma part, et, arriv? dans sa chambre, vous direz ces pr?cises paroles, et non d'autres:
en
if she is in bed, you will add that you come from me, and, on entering her room, you will say these precise words and no others:
eu
"Raversi markesa andrea, bere gorentasun txit gailenak Vellejako zure gaztelura joatera premiatzen zaitu, bihar, goizeko zortziak baino lehen;
es
"Se?ora marquesa Raversi, Su Alteza Seren?sima la invita a partir ma?ana, antes de las ocho de la ma?ana, para su castillo de Velleja;
fr
"Madame la marquise Raversi, Son Altesse S?r?nissime vous engage ? partir demain, avant huit heures du matin, pour votre ch?teau de Velleja;
en
'Signora Marchesa Raversi, His Serene Highness requests you to leave tomorrow morning, before eight o'clock, for your castello at Velleja;
eu
bere gorentasunak jakinaraziko dizu noiz itzuli ahal izango zaren Parmara".
es
Su Alteza le har? saber cu?ndo puede volver a Parma".
fr
Son Altesse vous fera conna?tre quand vous pourrez revenir ? Parme."
en
His Highness will let you know when you may return to Parma.' "
eu
Printzearen begiak dukesaren begiradaren bila aritu ziren; dukesa, ordea, printzeak espero bezala eskerrak eman gabe, berehala irten zen gelatik, begirune handiko gurpen bat egin ondoren. -Hori da emakumea hori!
es
El pr?ncipe busc? con los ojos los de la duquesa, la cual, sin darle las gracias como ?l esperaba, le hizo una reverencia extremadamente respetuosa y sali? r?pidamente. -?Qu? mujer!
fr
Le prince chercha des yeux ceux de la duchesse, laquelle, sans le remercier comme il s'y attendait, lui fit une r?v?rence extr?mement respectueuse et sortit rapidement.
en
The Prince's eyes sought those of the Duchessa, who, without giving him the thanks he expected, made him an extremely respectful curtsey, and swiftly left the room.
eu
-esan zuen printzeak, Mosca kondearengana jiratuz.
es
-exclam? el pr?ncipe volvi?ndose hacia el conde Mosca.
fr
-Quelle femme! dit le prince en se tournant vers le comte Mosca.
en
"What a woman!" said the Prince, turning to Conte Mosca.
eu
Raversi markesa andrearen erbesteagatik pozez zoratzen, berari ministro-egintza guztiak errazten baitzizkion, kondea ordu erdi luzez mintzatu zitzaion printzeari, kortesano bikainaren eran;
es
El conde, encantado del destierro de la marquesa Raversi, que facilitaba todas sus disposiciones como ministro, habl? durante una hora larga en cortesano consumado;
fr
Celui-ci, ravi de l'exil de la marquise Raversi qui facilitait toutes ses actions comme ministre, parla pendant une grosse demi-heure en courtisan consomm?;
en
The latter, delighted at the banishment of the Marchesa Raversi, which simplified all his ministerial activities, talked for a full half-hour like a consummate courtier;
eu
subiranoak bere buruari zion maitasuna kontsolatu nahian zebilen kondea, eta ez zion agur esan, harik eta nagusiari bete-betean sinetsarazi ez zion arte ez zegoela Luis XIV.aren biografian berak geroztikako historialariei utzi berri ziena baino orrialde ederragorik.
es
quer?a consolar el amor propio de su soberano, y no se despidi? de ?l hasta que le vio muy convencido de que la historia anecd?tica de Luis XIV no contaba con una p?gina m?s bella que la que ?l acababa de ofrecer a sus futuros historiadores.
fr
il voulait consoler l'amour-propre du souverain, et ne prit cong? que lorsqu'il le vit bien convaincu que l'histoire anecdotique de Louis XIV n'avait pas de page plus belle que celle qu'il venait de fournir ? ses historiens futurs.
en
he sought to console his Sovereign's injured vanity, and did not take his leave until he saw him fully convinced that the historical anecdotes of Louis XIV included no fairer page than that with which he had just provided his own future historians.
eu
Etxeratu zenean, atea itxi dukesak, eta agindu zuen ez uzteko inori sartzen, ezta kondeari berari ere.
es
Al entrar en su casa, la duquesa cerr? la puerta y dijo que no recib?a a nadie, ni siquiera al conde.
fr
En rentrant chez elle, la duchesse ferma sa porte, et dit qu'on n'adm?t personne, pas m?me le comte.
en
On reaching home the Duchessa shut her doors, and gave orders that no one was to be admitted, not even the Conte.
eu
Bakarka egon nahi zuen bere buruarekin, arestiko gertaeraz zer ondorio atera behar zuen hausnartzeko.
es
Quer?a estar sola consigo misma, y ver un poco qu? idea deb?a formarse de la escena que acababa de tener lugar.
fr
Elle voulait se trouver seule avec elle-m?me, et voir un peu quelle id?e elle devait se former de la sc?ne qui venait d'avoir lieu.
en
She wished to be left alone with herself, and to consider for a little what idea she ought to form of the scene that had just occurred.
eu
Itsumustuan aritua zen, unean uneko atsegin hutsez;
es
Hab?a obrado al azar y por darse una satisfacci?n en el primer momento;
fr
Elle avait agi au hasard et pour se faire plaisir au moment m?me;
en
She had acted at random and for her own immediate pleasure;
eu
baina bat-bateko bultzadari men eginez zeinahi ere erabaki hartuta, hari tinko eutsiko zion geroztik dukesak.
es
pero hubiera sostenido con firmeza cualquier posici?n a que se dejara arrastrar.
fr
mais ? quelque d?marche qu'elle se f?t laiss? entra?ner elle y e?t tenu avec fermet?.
en
but to whatever course she might have let herself be induced to take she would have clung with tenacity.
eu
Baretu orduko, ez zion bere buruari inolaz ere kargu hartuko, are gutxiago damutuko zen:
es
No se lo habr?a reprochado luego al contemplar las cosas m?s en fr?o, ni, mucho menos, se habr?a arrepentido:
fr
Elle ne se f?t point bl?m?e en revenant au sang-froid, encore moins repentie:
en
She had not blamed herself in the least on recovering her coolness, still less had she repented;
eu
izaera horri zor zion dukesak bera izatea gorteko emakumerik ederrena, dagoeneko hogeita hamasei urte zituela.
es
tal era el car?cter al que deb?a ser a?n, a los treinta y seis a?os, la mujer m?s hermosa de la corte.
fr
tel ?tait le caract?re auquel elle devait d'?tre encore ? trente-six ans la plus jolie femme de la cour.
en
such was the character to which she owed the position of being still, in her thirty-seventh year, the best-looking woman at court.
eu
Amets goxotan zegoen une hartan dukesa, Parmak eskain ziezazkiokeen gauza atseginak gogoan, bidaldi luze batetik etorri berritan egingo zuen bezala, erresuma hartatik betiko alde egingo zuelako uste sendoa izan baitzuen bederatzietatik hamaiketara.
es
Pensaba ahora en todo lo agradable que pod?a ofrecer Parma, como lo hubiera hecho al volver de un largo viaje: tan convencida estuvo, de nueve a once, de que iba a abandonar aquel pa?s para siempre.
fr
Elle r?vait en ce moment ? ce que Parme pouvait offrir d'agr?able, comme elle e?t fait au retour d'un long voyage, tant de neuf heures ? onze elle avait cru fermement quitter ce pays pour toujours.
en
She was thinking at this moment of what Parma might have to offer in the way of attractions, as she might have done on returning after a long journey, so fully, between nine o'clock and eleven, had she believed that she was leaving the place for ever.
eu
"Konde gaixo horrek ondo aurpegi barregarria zuen ni alde egitera nindoala printzearen aurrean jakin duenean...
es
El pobre conde puso una cara muy graciosa al saber mi partida en presencia del pr?ncipe...
fr
"Ce pauvre comte a fait une plaisante figure lorsqu'il a connu mon d?part en pr?sence du prince...
en
"That poor Conte did cut a ludicrous figure when he learned of my departure in the Prince's presence....
eu
Izan ere, gizon maitagarria da eta ondo bihotz onekoa!
es
En realidad es un hombre simp?tico y de un alma nada corriente.
fr
Au fait, c'est un homme aimable et d'un c?ur bien rare!
en
After all, he is a pleasant man, and has a very rare warmth of heart.
aurrekoa | 206 / 103 orrialdea | hurrengoa

Nodoa: liferay1.lgp.ehu.eus