Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Gulliver-en bidaiak, Jonathan Swift / Iñaki Mendiguren (Ibaizabal, 1990
)
eu
baina hain bortizki hasi zenez deabrukume hura txilioka, atzaparka eta horzka, jaregin beharra izan nuen, eta eskerrak gainera, zeren eta, haren zaratak zaharragoen talde oso bat erakarri baitzuen gure ingurura, baina kumea onik zegoela ikustean (korrika abiatu baitzen), eta nire moxal beilegia ondoan zegoenez, ez ziren ausartu guregana hurbiltzen.
es
fr
en
eu
Animaliatxo gaztearen haragiak oso usain txarra zuela ohartu nintzen, eta hats hura erbinudearen eta azeriarenaren artekoa bezalakoa zen, baina askoz desatseginagoa.
es
Pero el endemoniado comenz? a gritar, a ara?ar y morder con tal violencia, que me vi precisado a soltarle;
fr
Ah! quelle peur, quand je me sentis press? entre ses deux bras ronds et potel?s: A l'aide!
en
but the little imp fell a squalling, and scratching, and biting with such violence, that I was forced to let it go;
eu
Beste xehetasun bat ahaztu zait (eta agian izango nuen irakurlearen barkamena, zeharo kendu banu), alegia, piztitxo higuingarri hura esku artean nuen bitartean, bere gorotz nazkagarria, substantzia likido horixka bat, egin zidala jantzi gainera;
es
y lo hice muy a tiempo, porque al ruido hab?a acudido, y ya nos rodeaba, un verdadero ej?rcito de animales grandes, los cuales, viendo que la cr?a estaba en salvo-pues ech? en seguida a correr-, y como mi potro alaz?n estaba al lado, no se atrevieron a arrimarse.
fr
au secours! Je poussais de grands cris, je tremblais d'?tre ?corch? vif... Malgr? la fureur qui l'animait et la rage peinte dans ses yeux, je n'eus pas une ?gratignure...
en
and it was high time, for a whole troop of old ones came about us at the noise, but finding the cub was safe (for away it ran), and my sorrel nag being by, they durst not venture near us.
eu
baina zorionez bazen errekasto bat han inguruan, eta ahal bezain ongi garbitu nuen bertan, nahiz eta ez nintzen ausartu ugazabaren aurrera agertzen, behar hainbat aireztatu arte.
es
Advert? que la carne del peque?o exhalaba un olor muy fuerte, como entre hedor de comadreja y zorro, pero mucho m?s desagradable.
fr
A mes cris accourut l'alezan, et la Yahouse, ? regret, prit la fuite.
en
I observed the young animal's flesh to smell very rank, and the stink was somewhat between a weasel and a fox, but much more disagreeable.
eu
Ikusi ahal izan nuenez, badirudi, animalia guztien artean, yahook direla ezer ikasteko gaitasun gutxien dutenak, ezin direlarik iritsi zamak eraman edo garraiatzera baino gehiagora.
es
Por lo que pude ver, los yahoos son los m?s ind?mitos de los animales;
fr
Cette histoire assez ridicule ayant ?t? racont?e ? la maison, r?jouit fort mon ma?tre et toute sa famille;
en
By what I could discover, the Yahoos appear to be the most unteachable of all animals:
eu
Nire iritziz, akats hau haien izaera gaizto eta bihurritik sortzen da batez ere;
es
su capacidad no pasa nunca de la precisa para arrastrar o cargar pesos.
fr
elle me causa beaucoup de honte et de confusion.
en
their capacity never reaching higher than to draw or carry burdens.
eu
zeren eta, maltzur, amarrutsu, traidore eta mendekatiak baitira.
es
Opino, sin embargo, que este defecto nace principalmente de su condici?n perversa y reacia, pues son astutos, malvados, traicioneros y vengativos.
fr
Je ne sais si je dois raconter que cette Yahouse avait les cheveux noirs, les yeux bleus, les l?vres roses et les dents blanches, les sourcils bruns, les ongles nacr?s, et la peau bien moins brune que toutes celles que j'avais rencontr?es.
en
Yet I am of opinion, this defect arises chiefly from a perverse, restive disposition; for they are cunning, malicious, treacherous, and revengeful.
eu
Indartsu eta gogorrak dira, baina izpiritu koldarrekoak eta beraz lotsagabe, doilor eta ankerrak.
es
Son fuertes y duros, pero de ?nimo cobarde, y, por consecuencia, insolentes, abyectos y crueles.
fr
Comme j'ai pass? trois ann?es enti?res en ce pays, le lecteur attend de moi, sans doute, qu'? l'exemple de tous les autres voyageurs je fasse ample r?cit des Houyhnhnms, et que j'expose en d?tail leurs usages, leurs m?urs, leurs maximes, leurs fa?ons d'agir.....
en
They are strong and hardy, but of a cowardly spirit, and, by consequence, insolent, abject, and cruel.
eu
At nahiz eme ilegorriak gainerakoak baino lizun eta gaiztoagoak direla nabari da, nahiz eta askoz indartsuago eta biziagoak ere badiren.
es
Se ha observado que los de pelo rojo son m?s perversos que los dem?s y les exceden con mucho en actividad y en fuerzas.
fr
Le lecteur est tout ? fait dans son droit, et voil? bien ce que je vais faire en peu de mots.
en
It is observed, that the red haired of both sexes are more libidinous and mischievous than the rest, whom yet they much exceed in strength and activity.
eu
Etxetik oso urruti ez dauden estalpeetan edukitzen dituzte houyhnhnmek egunero erabiltzeko diren yahooak;
es
Los houyhnhnms tienen los yahoos de que se est?n sirviendo en caba?as no distantes de la casa;
fr
Les Houyhnhnms, qui sont les ma?tres et les animaux dominants dans cette contr?e, apportent, en venant au monde, une grande inclination pour la vertu.
en
The Houyhnhnms keep the Yahoos for present use in huts not far from the house;
eu
baina gainerakoak kanpora bidaltzen dituzte, non sustraiak atera, belar-mota ezberdinak jan, haratustela bilatu edo batzuetan erbinudeak eta luhimuhs-ak (basa-arratoi mota bat) harrapatzen dituzten, oso gogotsu irensten dituztelarik.
es
pero a los dem?s los env?an a ciertos campos, donde desentierran ra?ces, comen diversas clases de hierbas y buscan carro?a, o algunas veces cazan comadrejas y luhimuhs-una especie de rata silvestre-, que devoran con ansia.
fr
leur principale maxime est de cultiver et de perfectionner leur raison, elle est le guide unique de leurs moindres actions. Chez eux la raison n'est pas, tant s'en faut, un pr?texte ? toutes sortes de probl?mes, attaqu?s et soutenus par toutes sortes d'arguments.
en
but the rest are sent abroad to certain fields, where they dig up roots, eat several kinds of herbs, and search about for carrion, or sometimes catch weasels and luhimuhs (a sort of wild rat), which they greedily devour.
eu
Muino-hegaletan atzazalez zulo sakonak egiten erakutsi die Naturak, non sartzen den bakoitza berean;
es
La Naturaleza les ha ense?ado a cavar agujeros con las u?as en los lados de las elevaciones del terreno y all? se acuestan.
fr
Ils s'en voudraient de mettre en question toute chose, et de d?fendre, en disant:
en
Nature has taught them to dig deep holes with their nails on the side of a rising ground, wherein they lie by themselves;
eu
emeen zuloak bakarrik dira handiagoak, bizpahiru kume edukitzeko adinakoak.
es
Las cuevas de las hembras son m?s grandes, capaces para alojar dos o tres cr?as.
fr
C'est probable, apr?s tout! des sentiments absurdes, des maximes malhonn?tes!
en
only the kennels of the females are larger, sufficient to hold two or three cubs.
eu
Igelek bezala egiten dute igerian txikitatik eta gai dira urpean luzaro egoteko, sarri harrapatzen dituztelarik arrainak, gero emeek etxera eraman ditzaten kumeentzat.
es
Desde la infancia nadan como ranas y resisten mucho rato bajo el agua, de donde con frecuencia salen con alg?n pescado, que las hembras llevan a sus peque?os.
fr
Tout ce qu'ils disent porte une conviction dans l'esprit; ils n'avancent rien d'obscur, rien de douteux, rien qui soit d?guis? ou d?figur? par les passions, par l'int?r?t.
en
They swim from their infancy like frogs, and are able to continue long under water, where they often take fish, which the females carry home to their young.
eu
Honetaz abentura bitxi bat kontatzea irakurleak barkatuko didala espero dut.
es
fr
en
eu
Egun batez kanpoan nenbilela nire babeslearekin, moxal beilegiarekin alegia, eta izugarri egun beroa zenez, inguruko ibai batean bainatzen uzteko erregutu nion. Onartu egin zuen, eta berehala larrugorritan jarri eta poliki-poliki uretara sartu nintzen.
es
Como viv? tres a?os en aquel pa?s, supongo que el lector esperar? que, a ejemplo de los dem?s viajeros, le d? alguna noticia de las maneras y costumbres de los habitantes, los cuales era natural que constituyesen el principal objeto de mi estudio.
fr
Je me souviens que j'eus grand'peine ? faire comprendre ? mon ma?tre ce que j'entendais par le mot opinion, et comment il ?tait possible que nous disputassions quelquefois et que nous fussions rarement du m?me avis. "La raison, disait-il, n'est-elle pas immuable?
en
And, upon this occasion, I hope the reader will pardon my relating an odd adventure. Being one day abroad with my protector the sorrel nag, and the weather exceeding hot, I entreated him to let me bathe in a river that was near.
eu
Gertatu zen zapalda atzean zegoen yahoo eme gazte batek dena ikusi eta, moxalak eta biok suposatu genuenez, irrits biziaz arrapaladan etorri eta uretara salto egin zuela bainatzen ari nintzen lekutik bosten bat metrora. Sekula ez dut bizitzan halako izu-ikararik izan;
es
fr
en
He consented, and I immediately stripped myself stark naked, and went down softly into the stream. It happened that a young female Yahoo, standing behind a bank, saw the whole proceeding, and inflamed by desire, as the nag and I conjectured, came running with all speed, and leaped into the water, within five yards of the place where I bathed. I was never in my life so terribly frightened. The nag was grazing at some distance, not suspecting any harm. She embraced me after a most fulsome manner. I roared as loud as I could, and the nag came galloping towards me, whereupon she quitted her grasp, with the utmost reluctancy, and leaped upon the opposite bank, where she stood gazing and howling all the time I was putting on my clothes.
eu
moxala larrean ari zen pixka bat urrutirago, ezer txarrik susmatu gabe. Guztiz neurrigabeki besarkatu ninduen emeak; ahal bezain ozen hasi nintzen orroka, eta moxala ziztu bizian etorri zitzaidan;
es
Como estos nobles houyhnhnms est?n dotados por la Naturaleza con una disposici?n general para todas las virtudes, no tienen idea ni concepci?n de lo que es el mal en los seres racionales;
fr
La v?rit? n'est-elle pas une, et devons-nous affirmer ce qui est incertain? De quel droit nier, positivement, ce que nous ne voyons pas clairement impossible, et pourquoi donc agiter des questions que l'?vidence ne peut d?cider?
en
This was a matter of diversion to my master and his family, as well as of mortification to myself. For now I could no longer deny that I was a real Yahoo in every limb and feature, since the females had a natural propensity to me, as one of their own species.
eu
orduan, harrapakinari jaregin zion oso gogoz kontra eta beste aldeko ibaiertzera joan zen, han egon zelarik begira-begira eta uluka nik arropak jantzi bitarte guztian.
es
fr
en
Neither was the hair of this brute of a red colour (which might have been some excuse for an appetite a little irregular), but black as a sloe, and her countenance did not make an appearance altogether so hideous as the rest of her kind; for I think she could not be above eleven years old. Having lived three years in this country, the reader, I suppose, will expect that I should, like other travellers, give him some account of the manners and customs of its inhabitants, which it was indeed my principal study to learn.
eu
Hau denbora-pasa barregarri izan zen ugazaba eta haren etxekoentzat, baita ere iraingarri niretzat.
es
as?, su principal m?xima es cultivar la raz?n y dejarse gobernar enteramente por ella.
fr
Quelque parti que vous preniez, vous serez toujours livr?s au doute? Enfin, ? quoi servent ces conjectures, ces vains raisonnements, ces recherches st?riles et ces disputes ?ternelles?
en
As these noble Houyhnhnms are endowed by nature with a general disposition to all virtues, and have no conceptions or ideas of what is evil in a rational creature, so their grand maxim is, to cultivate reason, and to be wholly governed by it.
eu
Zeren eta, orduan ezin bainuen luzaroago ukatu benetako yahoo nintzela gorputz-adar eta itxura osoan, emeek ere, beren espeziekoa banintz bezalaxe, berezko joera baitzuten nireganako;
es
fr
en
eu
gainera, animalia haren ilea ez zen gorria (nolabaiteko aitzakia izan zitekeena irrits ezohiko samarrarentzat), baizik eta basarana bezain beltza, eta aurpegia ere ez zuen bere espezieko gainerakoena bezain nazkagarria, zeren eta, nire ustez, ez baitzituen hamaika urte baino gehiago izango.
es
Pero tampoco la raz?n constituye para ellos una cuesti?n problem?tica, como entre nosotros, que permite arg?ir acertadamente en pro y en contra de un asunto, sino que los fuerza a inmediato convencimiento, como necesariamente ha de suceder siempre que no se encuentre mezclada con la pasi?n y el inter?s u obscurecida o descolorida por ellos.
fr
"Avec de bons yeux on voit de loin l'obstacle; avec une raison pure et clairvoyante, on ne doit point contester. Par toutes vos disputes ? tout propos, il est d?montr? que votre raison est couverte de t?n?bres, ou que vous ha?ssez la v?rit?, d'une haine sans tr?ve et sans merci."
en
Neither is reason among them a point problematical, as with us, where men can argue with plausibility on both sides of the question, but strikes you with immediate conviction; as it must needs do, where it is not mingled, obscured, or discoloured, by passion and interest.
eu
Hiru urtez bizi ondoren herrialde hartan, nik ere, beste bidaiari batzuek ohi bezala, hango biztanleen usadio eta ohiturei buruz zerbait esatea esperoko duela irakurleak pentsatzen dut, izan ere, hauek aztertzea izan baitzen nire eginkizun nagusia. Bertute guztietarako joera orokorraz hornitu dituenez Naturak houyhnhnm zintzo haiek, eta ezertxo ere ez dakitenez izaki arrazional batengan zer den gaizkia, adimena lantzea eta guztiz beronen gobernupean egotea da haien goiburu nagusia.
es
fr
en
eu
Eta adimena ez da haientzat guretzat bezala zerbait eztabaidagarria, auzigai baten bi alderdietan argudiatzen baitugu onargarriro; baizik eta berehala betetzen zaituena uste osoz;
es
Recuerdo que tropec? con gran dificultad para hacer que mi amo comprendiese el sentido de la palabra "opini?n", y c?mo un punto pod?a ser disputable;
fr
C'?tait une chose admirable que la philosophie intelligente de ce cheval:
en
I remember it was with extreme difficulty that I could bring my master to understand the meaning of the word opinion, or how a point could be disputable;
eu
horrelakoa izan behar duelarik grinaz eta interesez nahasi, ilundu edo kolorgetua ez dagoenean. Iritzi hitzaren esanahia edo arazo bat eztabaidagai izan zitekeela ugazabari ulertaraztea oso zail gertatu zitzaidala gogoratzen dut;
es
fr
en
eu
zeren eta, ziur gaudenean bakarrik baietsi edo ukatu behar dugula zerbait erakusten baitigu adimenak, eta ezin dugu ez bata eta ez bestea egin ezagutzen dugunaz kanpo.
es
pues dec?a ?l que la raz?n nos lleva exclusivamente a afirmar o negar cuando estamos ciertos, y m?s all? de nuestro conocimiento no podemos hacer lo uno ni lo otro.
fr
Socrate ne raisonna jamais plus sens?ment.
en
because reason taught us to affirm or deny only where we are certain; and beyond our knowledge we cannot do either.
eu
Beraz, proposizio faltsu edo zalantzazkoei buruzko polemikak, kalapitak, eztabaidak eta dogmakeriak houyhnhnmen artean gaitz ezezagunak dira.
es
De este modo, las controversias, las pendencias, las disputas y la terquedad sobre preposiciones falsas o dudosas son males desconocidos para los houyhnhnms.
fr
Si nous suivions les maximes de cet alezan d'?tat, il y aurait assur?ment dans toute l'Europe, avec plus de bon sens, moins d'erreurs.
en
So that controversies, wranglings, disputes, and positiveness, in false or dubious propositions, are evils unknown among the Houyhnhnms.
eu
Era berean, gure natur filosofiako sistema ezberdinak azaltzen nizkionean, barre egiten zuen, adimendun omen zen izaki batek beste jende baten aieruen jakintzan oinarrituta ebaluatzen zuelako bere burua, edo beste zenbait gauzatan non jakintza hura, egiazkoa izatekotan ere, ezin zen erabilgarri izan.
es
Igualmente, cuando le explicaba yo nuestros varios sistemas de filosof?a natural, sol?a burlarse de que una criatura que se atribu?a uso de raz?n se valuase a s? misma por el conocimiento de las suposiciones de otros pueblos a prop?sito de cosas en las cuales este conocimiento, caso de existir, no servir?a para nada;
fr
Mais aussi que deviendraient nos biblioth?ques, la r?putation de nos savants et le n?goce de nos libraires?
en
In the like manner, when I used to explain to him our several systems of natural philosophy, he would laugh, "that a creature pretending to reason, should value itself upon the knowledge of other people's conjectures, and in things where that knowledge, if it were certain, could be of no use."
eu
Honetan guztiz bat zetorren Sokratesen sentimenduekin, Platonek dioenaren arabera;
es
por donde resultaba enteramente conforme con los juicios de S?crates, seg?n Plat?n lo refiere;
fr
La r?publique des lettres ne serait plus que la r?publique universelle de la raison:
en
Wherein he agreed entirely with the sentiments of Socrates, as Plato delivers them;
eu
eta filosofoen printze hari egin niezaiokeen ohorerik handiena bezala aipatzen dut hau.
es
comparaci?n que hago como el m?s alto honor que puedo rendir a aquel pr?ncipe de los fil?sofos;
fr
il n'y aurait dans les universit?s d'autres ?coles que l'?cole m?me du bon sens.
en
which I mention as the highest honour I can do that prince of philosophers.
eu
Ordudanik sarri hausnartu izan dut doktrina hark zer-nolako suntsiketa egingo lukeen Europako liburutegietan, eta osperako zenbat bide itxiko lituzkeen jende ikasiaren artean.
es
a menudo he reflexionado en la destrucci?n que semejante doctrina causar?a en las bibliotecas de Europa, y cu?ntas de las sendas que conducen a la fama quedar?an entonces cortadas en el mundo erudito.
fr
Les Houyhnhnms s'aiment les uns les autres, s'aident, se soutiennent, et se soulagent l'un l'autre. Ils ne se portent point envie;
en
I have often since reflected, what destruction such doctrine would make in the libraries of Europe; and how many paths of fame would be then shut up in the learned world.
eu
Adiskidetasuna eta onginahia dira bi bertute nagusiak houyhnhnmen artean, eta hauek ez dira banako berezientzako bakarrik, baizik eta arraza osoarentzat oro har.
es
La amistad y la benevolencia son las dos principales virtudes de los houyhnhnms, y no limitada a sujetos particulares, sino generales para la raza entera.
fr
ils ne sont point jaloux du bonheur de leurs voisins. Ils n'attentent point ? la vie et ? la libert? de leurs semblables;
en
Friendship and benevolence are the two principal virtues among the Houyhnhnms; and these not confined to particular objects, but universal to the whole race;
eu
Zeren eta, urrutieneko arrotza hurbileneko auzotarra bezalaxe hartzen baitute, eta noranahi doalarik ere bere etxean bezalaxe sentitzen da.
es
Un extra?o, procedente del lugar m?s remoto, recibe igual trato que el m?s pr?ximo vecino, y donde quiera que va considera que est? en su casa.
fr
ils se croiraient malheureux si quelqu'un de leur esp?ce ?tait dans les alarmes;
en
for a stranger from the remotest part is equally treated with the nearest neighbour, and wherever he goes, looks upon himself as at home.
eu
Modu onak eta gizalegea goren mailan betetzen dituzte, baina ez dakite ezertxo ere zeremoniez.
es
Cuidan la cortes?a y la afabilidad hasta el m?s alto grado, pero ignoran por completo la ceremonia.
fr
ils disent, ? l'exemple d'un ancien: Nihil CABALLINI a me alienum puto.
en
They preserve decency and civility in the highest degrees, but are altogether ignorant of ceremony.
eu
Ez dira melingak izaten beren potto eta pottokekin, baizik eta hauen heziketan jartzen duten ardura adimenaren araberakoa izaten da guztiz. Eta ugazabak bere eta auzokoen kumeenganako maitasun berdina zuela ohartu nintzen. Naturak espezie osoa maitatzen erakusten diela esaten dute, eta adimenak bakarrik egiten duela pertsona-bereizketa, bertute-maila handiagoa dutenean.
es
fr
en
eu
Houyhnhnm-amek sexu bakoitzeko kume bat izan badute, ez dute luzaroago beren senarrekin jarraitzen, ez badute behintzat kumeren bat istripuz galtzen, gutxitan gertatzen den gauza;
es
No tienen debilidades ni absurdas ternuras con sus cr?as y potros, pues sus cuidados al educarlos proceden enteramente de los dictados de la raz?n, y yo he visto a mi amo tratar con el mismo cari?o a la cr?a de un vecino que a la suya propia.
fr
"Je suis cheval, et pas de chevalerie ?trang?re ? mon souci de chaque jour." Ils ne m?disent point les uns des autres;
en
They have no fondness for their colts or foals, but the care they take in educating them proceeds entirely from the dictates of reason. And I observed my master to show the same affection to his neighbour's issue, that he had for his own.
eu
baina honelako kasuetan, berriro elkartzen dira. Edo honelako istripuren bat gertatzen bazaio emaztea ernalgarri ez duenen bati, beste bikoteren batek bere pottoko bat ematen dio, eta hauek berriro elkarbatzen dira ama ernalduta geratu arte.
es
Proceden as? porque la Naturaleza los ense?a a amar a toda la especie, y solamente es la raz?n la que distingue a las personas cuando ostentan un grado superior de virtud.
fr
la satire en prose, en voyages, en romans, ils l'ignorent. Le sup?rieur aurait honte d'accabler son inf?rieur du poids de son autorit?;
en
They will have it that nature teaches them to love the whole species, and it is reason only that makes a distinction of persons, where there is a superior degree of virtue.
eu
Ardura hauek beharrezkoak dira biztanle larregi egon ez dadin herrialde hartan.
es
Al casarse tienen cuidado grand?simo en elegir colores que no produzcan una mezcla desagradable en la progenie.
fr
ils commandent sans orgueil, on leur ob?it sans bassesse;
en
In their marriages, they are exactly careful to choose such colours as will not make any disagreeable mixture in the breed.
eu
Baina houyhnhnmen arteko behe-mailakoek, zerbitzari izatekoek, ez dute hain muga zorrotzik kontu honetan;
es
fr
en
eu
sexu bakoitzeko hiru ere sor ditzakete, familia nobleen zerbitzari izateko.
es
En el macho se estima principalmente la fuerza, y en la hembra la hermosura.
fr
ici, la d?pendance est un lien et non pas un joug;
en
Strength is chiefly valued in the male, and comeliness in the female;
eu
Ezkontzak egiterakoan arreta handiz aukeratzen dituzte koloreak, nahasketa desatseginik sor ez dezaten arrazan.
es
fr
en
eu
Arraren kasuan indarra baloratzen da batez ere, eta xarma emearentzat, eta ez maitasuna hartzen delako kontutan, baizik eta arraza honda ez dadin;
es
Y no por exigencia del amor, sino para impedir que la raza degenere;
fr
la puissance est toujours soumise aux lois de l'?quit?;
en
not upon the account of love, but to preserve the race from degenerating;
eu
eta gertatzen bada emea bereziki indartsua izatea, xarma hartzen da kontutan senarra aukeratzeko.
es
pues cuando sucede que una hembra sobresale por su fuerza, se escoge un consorte con vistas a la belleza.
fr
l'autorit? s'impose aux respects des gouvern?s.
en
for where a female happens to excel in strength, a consort is chosen, with regard to comeliness.
eu
Gorteiatzea, amodioa, opariak, alarguntasunak eta ezkonsariak ez dira haien buruetan sartzen, eta beren hizkuntzan hitzik ere ez dute horiek adierazteko.
es
El galanteo, el amor, los regalos, las viudedades, las dotes, no tienen lugar en su pensamiento ni t?rminos para expresarlos en su idioma.
fr
Leurs mariages sont bien mieux assortis que les n?tres.
en
Courtship, love, presents, jointures, settlements have no place in their thoughts, or terms whereby to express them in their language.
eu
Gurasoek eta lagunek horrela erabaki dutelako bakarrik elkar ezagutu eta batzen dira bikote gazteak;
es
La joven pareja se encuentra y se une, sencillamente, porque as? lo quieren sus padres y sus amigos;
fr
Le cheval noir ?pouse une noire, et l'alezan une alezane;
en
The young couple meet, and are joined, merely because it is the determination of their parents and friends;
eu
egunero ikusten dute horixe egiten eta izaki arrazional batek egin beharrezkotzat jotzen dute.
es
as? lo ven hacer todos los d?as, y lo miran como uno de los actos necesarios en un ser racional.
fr
un gris-pommel? ?pousera toujours une gris-pommel?e, ainsi des autres. Les voil? donc ? l'abri de nos d?ch?ances conjugales:
en
it is what they see done every day, and they look upon it as one of the necessary actions of a reasonable being.
eu
Baina haien artean sekula ez da ezkontza-hausteaz edo beste horrelako lizunkeriez ezer entzuten;
es
Pero jam?s se ha tenido noticia de violaci?n de matrimonio ni de otra ninguna falta contra la castidad.
fr
changements, r?volutions, ni d?chet dans les familles.
en
But the violation of marriage, or any other unchastity, was never heard of;
eu
eta topatzen dituzten beren espezieko beste batzuengana agertzen duten adiskidetasun eta onginahi berberean igarotzen du bizitza bikote ezkonduak, jelosia, eztikeria, haserre edo atsekaberik gabe.
es
La pareja casada pasa la vida en la misma mutua amistad y benevolencia que cada uno de ellos demuestra a todos los de la misma especie que encuentra en su camino: sin celos, locas pasiones, ri?as ni disgustos.
fr
Les enfants sont tels que leurs p?res et leurs m?res: armes et titres de noblesse consistent dans leur figure et leur taille, dans leur force et leur couleur, qui se perp?tuent en toute leur post?rit?.
en
and the married pair pass their lives with the same friendship and mutual benevolence, that they bear to all others of the same species who come in their way, without jealousy, fondness, quarrelling, or discontent.
