Materialen Fisika Zentroak (CFM), Euskal Herriko Unibertsitatearen eta Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Gorenaren zentro mistoak, "Qué sabemos de..." hitzaldi-zikloa aurkezten du, Kutxa Fundazioarekin lankidetzan. Lau hitzordu izango dira azaroan eta abenduan Tabakalerako Kutxakultur Klubean. Aurten, berritasun gisa, hitzaldi bakoitzaren amaieran pareen arteko elkarrizketa egingo da, eta horri esker, hizlariek egiten duten zientzia ez ezik, Zientzia hori egiten duen pertsona ere ezagutuko dugu.

Galaxia izan aurreko galaxiak, etorkizuneko hormigoi berdea, hidrogenoa iturri alternatibo gisa, eta medikuntzari aplikatutako adimen artifiziala dira zikloa osatzen duten gaiak, eta zazpigarren urtez jarraian itzuliko da Donostiara, aurreko entrega arrakastatsuen ondoren.

Sarrera librea lekua bete arte.

Hitzaldiak gazteleraz eskainiko dira.

Lekua: Kutxakultur Kluba, Tabakaleran (1. Solairua). Donostia

LEHEN HITZORDUA: Las galaxias antes de que fuesen galaxias

(azaroaren 7an)

Gaur egun, gutako askok erraz antzeman ditzakegu galaxiak irudi astronomikoetan, eta ez hurbilenak bakarrik, baita James Webb espazio teleskopio berriak unibertsoaren mugetan ikusten dituenak ere. Hala ere, joan den mendeko hogeiko hamarkadara arte ez ziren astronomoak euren distantziak neurtzeko gai izan. Bitxia bada ere, XVIII. mendearen amaieratik ordura arte, dozenaka mila nebulosa katalogatu ziren. Horietako asko objektu zerutiar estra-galaktikoak ziren, hau da, gure galaxiatik kanpo kokatuak. Orduan hasi ginen Unibertsoan gure lekua ikusten. Hitzaldi honetan iraganera bidaiatuko dugu duela ehun urte galaxien aurkikuntza handia ekarri zuten mugarri zientifiko eta teknologikoetako protagonista batzuk ezagutzera.

Almudena Alonso Herrero

Almudena Alonso Herrero Zientzia Fisikoetan doktorea da Madrilgo Complutense Unibertsitatean. Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Goreneko (CSIC) ikertzaile zientifikoa da Madrilgo Astrobiologia Zentroan. Erresuma Batuko Oxford eta Hertfordshire unibertsitateetan eta Ameriketako Estatu Batuetako Arizonan lan egin du. Bere ikerketa eremua galaxien eboluzioa da. James Webb teleskopio espazialaren tresnetako bat den MIRI Europako Partzuergoko Espainiako ikertzailekidea da. Hubble teleskopio espazialeko NICMOS tresnetako eta Spitzer teleskopio espazialeko MIPS tresnetako talde zientifikoetako kidea izan da. 2022an, Zientzia Zehatz, Fisiko eta Naturalen Errege Akademiako akademika izendatu zuten, eta "Galaxiak aurkituz" izeneko zientzia-dibulgazioko lehen liburua argitaratu zuen. Bere bigarren liburua, James Webb Espazio Teleskopioari buruzkoa, datozen asteetan argitaratuko da.

Silvia Bonoli

Silvia Bonoli astrofisika italiar bat da, eta bere ikerketaren ardatza zulo beltz supermasiboen azterketa da, bere eraketatik bizi diren galaxietan duen inpakturaino. Boloniako unibertsitatean karrera egin eta Torontoko unibertsitatean astrofisikako masterra egin ondoren, Fisikako doktoregoa lortu zuen Max Planck Astrofisika Institutuan, Munichen (Alemania). Silviak doktorego ondoko egonaldiak egin ditu Zuricheko unibertsitatean eta Stanfordeko unibertsitatean. 2013an iritsi zen Espainiara, lehenik Aragoiko Kosmosaren Fisika Ikasteko Zentroan ikertzaile gisa, eta, 2018tik, Ikerbasque research ikertzaile gisa Donostia International Physics Centerren (DIPC). Genero-berdintasunarekin egiten du amets zientziaren arlo guztietan!

ONDORENGO HITZALDIAK

Azaroak 21, 18:30

El hormigón verde: Cementando un futuro sostenible

Jorge Sanchez Dolado - Hizlaria (CFM) eta Idoia Mugica Mendiola - Elkarrizketan (CFM)

Abenduak 12, 18:30

Los retos de la inteligencia artificial en medicina

Lara Lloret Iglesias - Hizlaria (CSIC) eta Koldo Garcia Etxebarria - Elkarrizketan (Biogipuzkoa)

Abenduak 19, 18:30

Hidrogeno renovable, ¿realidad o reto?

Antonio Chica Lara - Hizlaria  (Instituto de Tecnología Química) eta Sara Barja Martínez - Elkarrizketan (CFM, UPV/EHU)