Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Gizona ilunpean, Paul Auster / Oskar Arana (Alberdania, 2008
)
eu
Era guztietakoak.
es
De todo tipo.
fr
Toutes sortes.
en
All kinds.
eu
Fartsak, tragediak, gustuko izan ditudan liburuen jarraipenak, drama historikoak, irudikatu ahal istorio mota.
es
Farsas, tragedias, adaptaciones de libros que me han gustado, dramas hist?ricos, cualquier clase de f?bula que llegues a imaginar.
fr
Farces, trag?dies, suites ? des livres que j'ai aim?s, drames historiques, toutes les sortes d'histoires que tu peux imaginer.
en
Farces, tragedies, sequels to books I've liked, historical dramas, every kind of story you can imagine.
eu
Baina nire eskaintza onartzen baduzu, uste dut komedia batekin hasi beharko genukeela.
es
Pero si aceptas mi propuesta, creo que deber?amos empezar con una comedia.
fr
Mais, si tu acceptes ma proposition, je crois que nous devrions commencer par une com?die.
en
But if you accept my offer, I think we should start with a comedy.
eu
Ez nago barre egiteko aldartean azken aldi honetan.
es
No me da mucho por re?r ?ltimamente.
fr
Je ne suis pas tellement d'humeur ? rire, ces temps-ci.
en
I'm not much into laughs these days.
eu
Hain zuzen ere horrexegatik.
es
Exacto.
fr
Exactement.
en
Exactly.
eu
hutsalkeria axalekoren bat, ahalik eta friboloena eta jostagarriena.
es
cualquier pamplina sin importancia, algo intrascendente, lo m?s fr?volo y entretenido posible.
fr
C'est pour ?a que nous devrions travailler ? quelque chose de l?ger-une bagatelle a?rienne, aussi frivole et divertissante que possible.
en
That's why we should work on something light-a frothy bagatelle, as frivolous and diverting as possible.
eu
Benetan jartzen bagara hartara, dibertitu ere egingo gara, pixka bat.
es
Si nos ponemos a hacerla de verdad, podr?amos divertirnos mucho.
fr
Si nous nous y appliquions vraiment, on pourrait s'amuser.
en
If we really put our minds to it, we might have some fun.
eu
Nork dibertitu nahi du?
es
?Qui?n quiere divertirse?
fr
Qui a envie de s'amuser ?
en
Who wants fun?
eu
Nik nahi dut.
es
Pues yo.
fr
Moi.
en
I do.
eu
Eta zuk ere bai, laztana.
es
Y t? tambi?n, cari?o.
fr
Et toi aussi, ma ch?rie.
en
And you do, too, my love.
eu
Tristontzi bana bihurtu gara, zu eta ni, eta proposatzen dizudana sendabide bat da, tristuratik babesteko erremedioa.
es
Nos hemos convertido en un par de lamentables inadaptados, t? y yo, y lo que te propongo es una cura, un remedio para sacudir la tristeza.
fr
Nous sommes devenus une paire de tristes zigues, toi et moi, et ce que je te propose c'est un rem?de, un traitement pour dissiper le blues.
en
We've turned into a couple of sad sacks, you and I, and what I'm proposing is a cure, a remedy to ward off the blues.
eu
Joan den astean zirriBorratutako istorio bati ekiten diot... Puntu eta Marraren amodio-kontuak, alegia, neska zerbitzari potzolo baten eta jaki lasterren sukaldari ile-urdin baten artekoak, zeintzuek New York City-ko jatetxe txiki batean lan egiten baitute... baina hasi eta bost minutu baino lehenago, Katya loak hartzen du, eta gure elkarrizketa amaitu egiten da.
es
Me pongo a contar una historia que bosquej? la semana pasada-las rom?nticas aventuras de Punto y Raya, una camarera regordeta y un canoso cocinero de comida r?pida que trabajan en un peque?o restaurante de Nueva York-, pero cuando no llevo ni cinco minutos, Katya se queda dormida, y nuestra conversaci?n llega a su fin.
fr
Je me lance dans une histoire que j'ai ?bauch?e la semaine derni?re-les aventures romanesques de Dot et Dash, une serveuse dodue et un cuistot grisonnant qui travaillent dans un fast-food new-yorkais-mais je n'ai pas commenc? depuis cinq minutes que Katya s'endort, et notre conversation prend fin.
en
I launch into a story I sketched out last week-the romantic adventures of Dot and Dash, a chubby waitress and a grizzled short-order cook who work in a New York City diner-but less than five minutes into it, Katya falls asleep, and our conversation comes to an end.
eu
Katyaren arnasketa geldi eta beti-batekoa entzutera jartzen naiz, pozik azkenean atseden hartzea lortu duela-eta, eta zer ordu ote den galdetzen diot neure buruari.
es
Escucho su respiraci?n, lenta y regular, contento de que finalmente haya conseguido quedarse roque, y me pregunto qu? hora ser?.
fr
Heureux qu'elle ait enfin r?ussi ? sombrer, j'?coute sa respiration lente et r?guli?re et je me demande quelle heure il est.
en
I listen to her slow, regular breathing, glad that she's finally managed to conk out, and wonder what time it is.
eu
Laurak ongi igaroak, seguru asko, beharbada are bostak ere.
es
Las cuatro muy pasadas, probablemente, puede que las cinco.
fr
Quatre heures bien pass?es, sans doute, peut-?tre m?me cinq heures.
en
Well past four, probably, perhaps even five.
eu
Ordubete inguru egunsentira arte, une misteriozkoa, iluntasuna mehetzen hasten baita eta nire leihoaren ondoko zuhaitzean bizi den urretxoriak eguneko lehenbiziko txioak egiten baititu.
es
Una hora o as? para el amanecer, ese incomprensible momento en que la oscuridad empieza a diluirse y el verder?n que vive en un ?rbol junto a mi ventana emite el primer gorjeo del d?a.
fr
Encore une heure ou deux jusqu'? l'aube, ce moment incompr?hensible o? l'obscurit? commence ? faiblir et o? le pinson qui niche dans l'arbre proche de ma fen?tre ?met ses premiers gazouillis de la journ?e.
en
An hour or so until dawn, that incomprehensible moment when the blackness starts to thin out and the vireo who lives in the tree beside my window delivers his first chirp of the day.
eu
Katyak esan dizkidan era bateko eta besteko gauzak hausnartzen ditudan bitartean, Titusengana bihurtzen zait apurka-apurka gogoa, eta, luze gabe, haren istorioan murgildu naiz ostera, gau osoan eragotzi nahirik borrokatu dudan hondamendia berrituz.
es
Mientras medito sobre las diversas cosas que me ha dicho Katya, mis pensamientos van derivando despacio hacia Titus, y al cabo de poco ya estoy de nuevo inmerso en su historia, reviviendo el desastre que he estado toda la noche tratando de evitar.
fr
Tandis que je rumine les diverses choses que Katya m'a dites, mes pens?es se tournent peu ? peu vers Titus et je me retrouve bient?t dans son histoire, en train de revivre le d?sastre que j'ai tent? d'?viter toute la nuit.
en
As I mull over the various things Katya has said to me, my thoughts gradually turn to Titus, and before long I'm inside his story again, reliving the disaster I've been struggling to avoid all night.
eu
Katyak bere buruari egozten dio gertatu zenaren errua, azkenean haren erailketa eragin zuen kausa-ondorio kateari lotuz bere burua bidegabeki.
es
Katya se culpa por lo sucedido, vincul?ndose falsamente a la cadena de causa y efecto que a la postre condujo a su asesinato.
fr
Katya se reproche ce qui est arriv?, elle se prend ? tort pour un maillon dans la cha?ne de cause ? effet qui a abouti ? son assassinat.
en
Katya blames herself for what happened, falsely linking herself to the chain of cause and effect that ultimately led to his murder.
eu
Ezin dio batek bere buruari era horretan pentsatzen utzi, baina Katyaren logika oker horri amore emango banio, orduan Sonia eta biok ere erantzule izango ginateke, geu izan baikinen Titus lehenbizikoz aurkeztu genionak.
es
No hay que caer en la tentaci?n de pensar de ese modo, pero si sucumbo a su imperfecta l?gica, entonces Sonia y yo tambi?n ser?amos responsables, porque en primer lugar fuimos quienes le presentamos a Titus.
fr
On ne peut pas s'autoriser ? penser ainsi mais, si je succombais ? sa logique fautive, nous serions responsables aussi, Sonia et moi, puisque c'est nous qui lui avons fait conna?tre Titus pour commencer.
en
One mustn't allow oneself to think that way, but if I succumbed to her faulty logic, then Sonia and I would be responsible as well, since we were the ones who introduced her to Titus in the first place.
eu
Esker Emate Eguneko afaria, duela bost urte, bere gurasoak dibortziatu eta berehala.
es
Comida de Acci?n de Gracias de hace cinco a?os, justo despu?s del divorcio de sus padres.
fr
Le repas de Thanksgiving, il y a cinq ans, juste apr?s le divorce de ses parents.
en
Thanksgiving dinner five years ago, just after her parents' divorce.
eu
Bera eta Miriam autoz etorri ziren New Yorkera asteburu luzea gurekin igarotzera, eta, ostegunean, Soniak eta biok indioilarra prestatu genuen hamabi lagunentzat.
es
Miriam y ella vinieron en coche a Nueva York para pasar con nosotros el largo fin de semana, y el jueves Sonia y yo hicimos pavo para doce personas.
fr
Miriam et elle ?taient venues ? New York passer chez nous ce long week-end et, le jeudi, Sonia avait pr?par? la dinde pour douze personnes.
en
She and Miriam drove down to New York to spend the long weekend with us, and on Thursday Sonia and I cooked turkey for twelve people.
eu
Gonbidatuen artean Titus eta haren gurasoak zeuden, David Small eta Elizabeth Blackman, biak margolariak, biak gure aspaldiko adiskideak.
es
Entre los invitados se contaban Titus y sus padres, David Small y Elizabeth Blackman, pintores los dos, viejos amigos nuestros.
fr
Au nombre des invit?s se trouvaient Titus et ses parents, David Small et Elizabeth Blackman, tous deux peintres, tous deux de vieux amis ? nous.
en
Among the guests were Titus and his parents, David Small and Elizabeth Blackman, both painters, both old friends of ours.
eu
Dirudienez, hemeretzi urteko Titus eta hamazortzi urteko Katya oso ondo moldatu ziren elkarrekin.
es
Titus, de diecinueve a?os, y Katya, de dieciocho, parecieron hacer buenas migas.
fr
Titus avait dix-neuf ans, Katya dix-huit, et ils avaient eu l'air de bien s'entendre.
en
The nineteen-year-old Titus and the eighteen-year-old Katya seemed to hit it off.
eu
Gure ilobarekin maitemindu zelako hil al zen hura?
es
?Muri? verdaderamente por haberse enamorado de nuestra nieta?
fr
Est-il mort parce qu'il ?tait tomb? amoureux de notre petite-fille ?
en
Did he die because he fell in love with our granddaughter?
eu
Jarraitu pentsamendu horri bururaino, eta aise egotzi ahalko zenieke errua bere gurasoei ere.
es
De seguirse esa idea hasta el final, f?cilmente podr?a achacarse la culpa a sus padres.
fr
Si on pousse cette id?e ? l'extr?me, on pourrait tout aussi bien rendre ses parents responsables.
en
Follow that thought through to the end, and you could just as easily blame his parents.
eu
Davidek eta Lizek elkar ezagutu ez balute, Titus ez zatekeen sekula jaioko.
es
Si David y Liz no se hubieran conocido, Titus no habr?a nacido.
fr
Si David et Liz ne s'?taient pas rencontr?s, Titus ne serait jamais n?.
en
If David and Liz hadn't met, Titus never would have been born.
eu
Mutil argia zen oso, hala iruditu zitzaidan, mutil ile gorri eta latzeko bat, bihotz zabala, diziplinagabea, zango luze eta oin handiekikoa.
es
Era un chico inteligente, pensaba yo, un muchacho de gran coraz?n, indisciplinado, de pelo rojizo y alborotado, largas piernas y pies grandes.
fr
C'?tait un gar?on intelligent, ? mon avis, un gar?on g?n?reux et indisciplin?, avec une tignasse rousse, de longues jambes et de grands pieds.
en
He was a bright boy, I thought, an open-hearted, undisciplined boy with wild red hair, long legs, and big feet.
eu
Lau urte zituela ezagutu nuen, eta Soniak eta biok haren gurasoak ikustera aski sarri joaten ginenez, eroso sentitzen zen gure artean, eta, familiaren lagun gisa baino gehiago, osaba-izebatzat hartzen gintuen.
es
Lo conoc? cuando ten?a cuatro a?os, y como Sonia y yo ?bamos a su casa con bastante frecuencia a ver a sus padres, ?l se sent?a c?modo en nuestra compa??a, y nos trataba no ya como amigos de la familia sino como sus t?os postizos.
fr
Je le connaissais depuis qu'il avait quatre ans et, comme nous allions assez souvent chez ses parents, Sonia et moi, il se sentait ? l'aise avec nous et nous traitait moins comme des amis de la famille que comme un oncle et une tante par procuration.
en
I met him when he was four, and since Sonia and I visited his parents' place fairly often, he felt comfortable around us, treating us not as family friends so much as a surrogate aunt and uncle.
eu
Gustuko nuen liburuak irakurtzen zituelako, mutiko bitxia, literaturarako gosea zuena, eta hamabost eta hemezortzi urte bitartean istorio motzak idazten hasi zenean, bidali egiten zizkidan iruzkin eske.
es
Me ca?a bien porque le?a libros, un chaval raro, ?vido de literatura, y cuando empez? a escribir relatos breves a los quince a?os, me los enviaba pidi?ndome que le hiciera observaciones.
fr
Je l'aimais bien parce que c'?tait un grand lecteur de livres, un gamin comme il y en a peu, affam? de litt?rature, et quand il s'est mis, vers quatorze, quinze ans, ? ?crire des nouvelles, il me les a envoy?es en me demandant de les commenter.
en
I liked him because he read books, a rare kid with a hunger for literature, and when he started writing short stories in his mid-teens, he would send them to me and ask for my comments.
eu
Ez ziren oso onak, baina hunkigarria gertatu zitzaidan hark nigana jo izana aholku eske, eta, handik pixka batera, hilean behin edo gure apartamentura etortzen hasi zen, bere ahaleginen gainean hitz egitera.
es
No eran muy buenos, pero me emocionaba el hecho de que se dirigiera a m? en busca de consejo, y al cabo de un tiempo empez? a venir a nuestro apartamento una vez al mes para hablar de sus ?ltimos esfuerzos.
fr
Elles ne valaient pas grand-chose, mais je me sentais touch? qu'il me demande conseil et, au bout de quelque temps, il a commenc? ? venir chez nous ? peu pr?s une fois par mois pour parler de ses derni?res tentatives.
en
They weren't very good, but I was touched that he had turned to me for advice, and after a while he began coming to our apartment about once a month to talk about his latest efforts.
eu
Liburu jakin batzuk aholkatzen nizkion irakurtzeko, eta hark zintzo-zintzo ekingo zion eginkizun neketsuari, halako poz oldarkor eta barreiatu gisako batez.
es
Yo le suger?a libros, y aunque le costara los le?a con diligencia y una especie de entusiasmo voraz y disperso.
fr
Je lui sugg?rais des livres ? lire, ce qu'il s'empressait de faire avec une sorte d'enthousiasme fougueux et d?sordonn?.
en
I would suggest books for him to read, which he would plow through diligently with a kind of lunging, scattershot enthusiasm.
eu
Apurka-apurka, haren lanak hobera egin zuen zertxobait, baina ezberdina zen hil batetik bestera, une hartan irakurtzen arituko zen dena delako idazlearen arrastoak izaten baitzituen... ohiko ezaugarria da hori hasi berriengan, bilakaera-seinale bat.
es
Su trabajo fue mejorando un poco con el tiempo, pero cada mes era diferente, con la visible huella del escritor que hubiera estado leyendo en aquel momento: rasgo com?n en los principiantes, signo de evoluci?n.
fr
Sa production s'am?liorait progressivement, mais elle ?tait diff?rente d'un mois ? l'autre, sous l'influence de l'auteur qu'il ?tait alors en train de lire-trait normal chez un d?butant, signe d'?volution.
en
His work gradually improved somewhat, but every month it was different, bearing the marks of whatever writer he happened to be reading at the moment-a normal trait in beginners, a sign of development.
eu
Dohainaren izpi batzuk hasi ziren distira egiten haren prosa arranditsu hanpatuan, baina goizegi zen egiaz etorkizun handirik izango ote zuen epaitzeko.
es
Destellos de talento empezaron a relucir entre su compleja y recargada prosa, pero era muy pronto para saber si ten?a madera de aut?ntica promesa.
fr
De brefs ?clairs de talent commenc?rent ? percer dans sa prose un peu trop ornement?e, trop ?crite, mais il ?tait encore t?t pour juger s'il y avait l? une authentique promesse.
en
Flashes of talent began to glimmer through his ornate, overwritten prose, but it was still too early to judge whether he had any genuine promise.
eu
Institutuan azken urtean zebilela jakinarazi zuen hirian bizi nahi zuela Columbiako unibertsitatera joate aldera, eta gomendio-gutun bat idatzi nuen harentzat.
es
En el ?ltimo a?o de instituto, cuando anunci? que quer?a quedarse en la ciudad y estudiar en la Universidad de Columbia, le escrib? una carta de recomendaci?n.
fr
Quand, au cours de sa derni?re ann?e d'?cole secondaire, il annon?a qu'il voulait rester en ville et faire ses ?tudes ? Columbia, j'?crivis pour lui une lettre de recommandation.
en
When he was a senior in high school and announced that he wanted to stay in the city to attend college at Columbia, I wrote a letter of recommendation for him.
eu
Ez dakit gutun horrek eraginik izan ote zuen, baina nire aspaldiko unibertsitateak onartu egin zuen, eta haren hileroko ikustaldiek jarraitu egin zuten.
es
No s? si aquella carta tuvo algo que ver, pero mi alma mater lo acept?, y sus visitas mensuales continuaron.
fr
J'ignore si cette lettre a fait une diff?rence, mais mon alma mater l'accepta et ses visites mensuelles continu?rent.
en
I don't know if that letter made any difference, but my alma mater accepted him, and his monthly visits continued.
eu
Bigarren urtean ari zen Esker Emate Eguneko ospakizunera agertu eta Katya ezagutu zuenean.
es
Fue en segundo de carrera cuando asisti? a la comida de Acci?n de Gracias y conoci? a Katya.
fr
Il ?tait dans sa deuxi?me ann?e quand il apparut ? ce d?ner de Thanksgiving o? il rencontra Katya.
en
He was in his second year when he showed up at that Thanksgiving dinner and met Katya.
eu
Bikote bitxi eta xarmagarria egiten zuten, iruditzen zait.
es
Pens? que formaban una extra?a y atractiva pareja.
fr
Ils faisaient un duo bizarre et attachant, pensais-je.
en
They made an odd and fetching duo, I thought.
eu
Titus bigun, irribarretsu eta keinularia eta nire alabaren alaba txiki, lerden, ile beltzekoa.
es
El desmadejado y sonriente Titus, siempre agitando los brazos, y la menuda hija de mi hija, morena y bien formada.
fr
Lui, d?tendu, souriant, gesticulant et elle, la fille de ma fille, petite et mince et noire de cheveux.
en
The floppy, grinning, arm-waving Titus and the small, slender, dark-haired daughter of my daughter.
eu
Sarah Lawrence Bronxvillen zegoen, hiriraino bidaia labur soil bat trenez, eta Katya nahiko sarri geratzen zen gurean graduatu baino lehenagoko garaiko egunetan, asteburu gehienetan, egia esan, unibertsitateko ikasle-egoitzako bizimodutik ihesi, nahiago baitzuen aitona-amonen apartamentuan ohe eroso bat eta New Yorken gauez atera ahal izatea.
es
Sarah Lawrence estaba en Bronxville, solo a un breve trayecto en tren de la ciudad, y Katya ven?a a casa bastante a menudo, pr?cticamente todos los fines de semana, en realidad, escapando de la vida en la residencia de estudiantes para disfrutar de una cama confortable en casa de sus abuelos y de las salidas nocturnas en Nueva York.
fr
Sarah Lawrence, c'est ? Bronxville, en train ce n'est pas loin de la ville, et Katya logeait souvent chez nous pendant ses ann?es de licence, presque tous les week-ends, ? vrai dire, pr?f?rant ? la vie en r?sidence universitaire un lit confortable chez ses grands-parents et des soir?es ? New York.
en
Sarah Lawrence was in Bronxville, just a short train ride into the city, and Katya stayed with us quite often during her undergraduate days, most weekends in fact, escaping dormitory life for a comfortable bed in her grandparents' apartment and nights out in New York.
eu
Orain dio ez zuela Titus maite, baina elkarrekin egin zuten urte horietan guztietan zehar, dozenaka afari egin izan genituen gurean, gu laurok bakarrik gehienetan, eta ez nuen inoiz maitasuna ez zen ezer sumatu euren artean.
es
Ahora dice que no quer?a a Titus, pero durante todos los a?os que estuvieron juntos celebramos centenares de cenas en casa, casi siempre nosotros cuatro, y nunca not? nada sino afecto entre ellos.
fr
Elle pr?tend maintenant qu'elle n'aimait pas Titus mais, pendant toutes ces ann?es o? ils ont ?t? ensemble, il y eut des quantit?s de d?ners chez nous, le plus souvent rien qu'? nous quatre, et je n'ai jamais senti entre eux que de l'affection.
en
She now claims that she didn't love Titus, but all during the years they were together, there were dozens upon dozens of dinners at our place, usually just the four of us, and I never felt anything but affection between them.
eu
Beharbada itsu nengoen.
es
A lo mejor estaba ciego.
fr
Peut-?tre ?tais-je aveugle.
en
Maybe I was blind.
eu
Beharbada ziurregitzat eman nuen, baina noizbehinka elkarrekin ados ez egoteaz gain eta hilabete baino gutxiago iraun zuen haustura batez gain, iruditu zitzaidan bikote alai eta loriosa zela.
es
Quiz? di por hechas demasiadas cosas, pero salvo por alg?n espor?dico desacuerdo intelectual y una ruptura que dur? menos de un mes, me daba la impresi?n de que formaban una pareja feliz y con futuro.
fr
Peut-?tre que je prenais trop de choses pour acquises mais, ? part un ?ventuel d?saccord intellectuel et une rupture qui dura moins d'un mois, ils me donnaient l'impression d'?tre un couple heureux et ?panoui.
en
Maybe I took too much for granted, but except for an occasional intellectual disagreement and one breakup that lasted under a month, they struck me as a happy, thriving couple.
eu
Titus ni ikustera bakarrik etortzen zenean, ez zidan sekula Katyarekin arazorik zuelako arrastorik ikusarazten, eta mutil berritsua zen Titus, gogora etortzen zitzaion edozer esan ohi zuena, eta Katyak harekikoa uzteko nahirik adierazi izan balu, Titusek aipatu egingo zidakeen, seguru.
es
Cuando ven?a a verme ?l solo, Titus nunca hizo alusi?n a desavenencia alguna con Katya, y como era una persona locuaz, un chico que dec?a todo lo que se le pasaba por la cabeza, si Katya lo hab?a dejado, seguro que me lo habr?a mencionado.
fr
Quand Titus venait me voir seul, il ne faisait jamais allusion ? la moindre difficult? avec Katya, or Titus ?tait un bavard, un gar?on qui disait tout ce qu'il avait sur le c?ur et, si Katya lui avait battu froid, il m'en aurait s?rement parl?.
en
When Titus came to see me on his own, he never hinted at any trouble with Katya, and Titus was a garrulous boy, a person who spoke whatever was on his mind, and if Katya had called it quits with him, surely he would have mentioned it to me.
eu
Edo beharbada, ez.
es
O quiz? no.
fr
Ou peut-?tre pas.
en
Or maybe not.
eu
Baliteke nik ez ezagutzea hura uste bezain ondo.
es
Podr?a ser que no lo conociera tan bien como cre?a.
fr
Il se pourrait que je ne l'aie pas connu aussi bien que je le croyais.
en
It could be that I didn't know him as well as I thought I did.
eu
Irakera lanera joateaz hitz egiten hasi zenean, gurasoak izu-ikaran amildu ziren.
es
Cuando empez? a hablar de irse a trabajar a Irak, sus padres entraron en una espiral de p?nico.
fr
Quand il a ?voqu? la possibilit? de partir travailler en Irak, ses parents ont ?t? pris d'une panique vertigineuse.
en
When he started talking about going off to work in Iraq, his parents went into a tailspin of panic.
eu
David, arruntean gizonik adeitsu eta ulerkorrena, garrasika hasi zitzaion semeari eta burunahasi patologikoa deitu zion, diletante ezjakina, maniako suizida.
es
David, habitualmente el m?s amable y tolerante de los hombres, se puso a gritar a su hijo y a decirle que padec?a alg?n trastorno patol?gico, que era un vulgar diletante, un loco suicida.
fr
David, normalement le plus doux et le plus tol?rant des hommes, se mit ? hurler et ? traiter son fils de d?traqu? pathologique, de dilettante inconscient, de fou suicidaire.
en
David, normally the gentlest and most tolerant of men, screamed at his son and called him pathologically disturbed, a know-nothing dilettante, a suicidal maniac.
eu
Lizek negar egin zuen, ohera joan eta lasaigarri-dosi gogorrak hartzen hasi zen, irentsi ahala.
es
Liz se ech? a llorar, se meti? en la cama, y empez? a atiborrarse de tranquilizantes en fuertes dosis.
fr
Liz pleura, prit le lit et se mit ? se gorger de doses massives de tranquillisants.
en
Liz wept, took to her bed, and started gorging herself with heavy doses of tranquilizers.
eu
Iazko otsailean izan zen hori.
es
Eso fue en febrero del a?o pasado.
fr
?a se passait en f?vrier de l'an dernier.
en
That was in February last year.
eu
Sonia aurreko azaroan hil zen, eta ni, orduantxe bertan, oso makal nenbilen sasoiz, gauero-gauero kordea galdu arte edanez, giza harremanetarako ezgaiturik, saminez eroturik, baina David hain zegoen bere onetik aterata, deitu egin baitzidan hala ere, eta mutilarekin hitz egiteko eskatu zidan, ea pixka bat zentzarazten nuen.
es
Sonia hab?a muerto en noviembre, y yo andaba horriblemente mal por entonces, bebiendo hasta sumirme todas las noches en el olvido, incapaz de todo contacto humano, enloquecido de dolor, pero David estaba tan angustiado, que me llam? de todas formas para pedirme que hablara con el chico a ver si le hac?a entrar en raz?n.
fr
Sonia ?tait morte en novembre et j'?tais dans un ?tat affreux ? cette ?poque, cherchant chaque soir l'oubli dans l'alcool, inapte au contact humain, fou de chagrin, mais David se sentait si d?sempar? qu'il m'appela tout de m?me pour me demander si je pourrais faire entendre raison au gamin.
en
Sonia had died the previous November, and I was in awful shape just then, drinking myself into oblivion every night, not fit for human contact, out of my mind with grief, but David was so distraught, he called me anyway and asked if I would talk some sense into the boy.
eu
Ezin nion ezezkorik eman.
es
No pude negarme.
fr
Je ne pouvais pas refuser.
en
I couldn't refuse.
eu
Oso aspalditik ezagutzen nuen Titus, eta, egiaz, neu ere kezkaturik nengoen berarengatik.
es
Conoc?a a Titus desde mucho tiempo atr?s, y el caso era que yo tambi?n estaba preocupado por ?l.
fr
Je connaissais Titus depuis trop longtemps et il est vrai que j'?tais inquiet pour lui, moi aussi.
en
I had known Titus for too long, and the fact was that I felt concerned for him as well.
