Bilaketa aurreratua

Ogi apurrak

Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)


Latinoamerikaren zain urratuak, Eduardo Galeano / Iñaki Alegria (UEU, 2021 )
aurrekoa | 99 / 31 orrialdea | hurrengoa
eu
Kuban, maioralek larruzko edo kalamuzko zigorrak egozten zituzten huts egiten zuten esklabo haurdunen bizkarrean, baina ez ahoz behera, sabela zuloan zutela, etzanarazi baino lehen, haurdunaldiaren "atal" berria ez hondatzearren.
es
En Cuba, los mayorales descargaban sus l?tigos de cuero o c??amo sobre las espaldas de las esclavas embarazadas que hab?an incurrido en falta, pero no sin antes acostarlas boca abajo, con el vientre en un hoyo, para no estropear la "pieza" nueva en gestaci?n.
fr
" ? Cuba, les contrema?tres abattaient leurs fouets de cuir ou de chanvre sur le dos des esclaves enceintes prises en faute, mais apr?s les avoir fait s'allonger face contre terre, le ventre dans un trou, pour ne pas blesser le " fruit " qu'il portait ;
en
In Cuba, overseers applied their thongs of hide or hemp to the backs of pregnant females who had erred, but not before stretching them out with their bellies over a hole to avoid damaging "the little creature";
eu
Hamarren gisa azukre ekoizpenaren ehuneko bost jasotzen zuten apaizek beren absoluzio kristaua ematen zuten:
es
Los sacerdotes, que recib?an como diezmo el cinco por ciento de la producci?n de az?car, daban su absoluci?n cristiana:
fr
les pr?tres, qui recevaient pour d?me 5 % de la production sucri?re, donnaient leur absolution :
en
priests, who received 5 percent of sugar production as a tithe, gave Christian absolution;
eu
Jesukristok bezala maioralak zigortzen zituen bekatariak.
es
el mayoral castigaba como Jesucristo a los pecadores.
fr
le contrema?tre ch?tiait le Noir comme J?sus-Christ ch?tiait les p?cheurs.
en
the overseer administered punishment like Jesus Christ castigating sinners.
eu
Juan Perpi?a y Pibernat misiolari apostolikoak argitaratzen zituen beltzei zuzendutako sermoiak:
es
El misionero apost?lico Juan Perpi?? y Pibernat publicaba sus sermones a los negros:
fr
Le missionnaire apostolique Juan Perpi?a y Pibernat publiait ses sermons aux Noirs :
en
The apostolic missionary Juan Perpi?a y Pibernat published his sermons to the blacks:
eu
"Gaixoak!
es
"?Pobrecitos!
fr
" Malheureux !
en
"My poor little ones!
eu
Ez izutu esklabo gisa pairatu behar dituzuen oinazeak asko izateagatik.
es
No os asust?is porque sean muchas las penalidades que teng?is que sufrir como esclavos.
fr
N'ayez pas peur d'avoir tant de peines ? supporter en tant qu'esclaves.
en
Be not afraid because as slaves you have so many burdens to bear!
eu
Esklaboa zuen gorputza izan daiteke: baina aske duzue arima, egunen batean hautatuen jauretxe zoriontsura hegan egiteko".
es
Esclavo puede ser vuestro cuerpo: pero libre ten?is el alma para volar un d?a a la feliz mansi?n de los escogidos".
fr
Votre corps est peut-?tre esclave, mais votre ?me est libre et le jour viendra o? elle s'envolera vers la demeure bienheureuse des ?lus.
en
Your body may be enslaved, but your soul remains free to fly one day to the happy mansions of the chosen."
eu
Parien jainkoa eta paria bihurtzen dituen sistemaren jainkoa ez dira beti bera.
es
El dios de los parias no es siempre el mismo que el dios del sistema que los hace parias.
fr
" Le dieu des parias n'est pas toujours celui du syst?me qui a fait d'eux des parias.
en
The god of the pariahs is not always the same as the god of the system that makes them pariahs.
eu
Erlijio katolikoaren irismena, informazio ofizialen arabera, Brasilgo populazioaren % 94ra heltzen den arren, errealitatean, beltzen populazioak bere tradizio afrikarrak mantentzen ditu bizirik, baita beren fede erlijioso betierekoa ere, sarritan ezkutatuta kristautasunaren irudi sakratuen atzean.
es
Aunque la religi?n cat?lica abarca, en la informaci?n oficial, el 94 por ciento de la oblaci?n de Brasil, en la realidad la poblaci?n negra conserva vivas sus tradiciones africanas y viva perpet?a su fe religiosa, a menudo camuflada tras las figuras sagradas del cristianismo.
fr
Si, officiellement, la religion catholique groupe 94 % de la population du Br?sil, les Noirs conservent en r?alit? tr?s vivantes les traditions africaines et perp?tuent leur foi religieuse, camoufl?e souvent derri?re les figures sacr?es du christianisme.
en
Although the Catholic religion officially embraces 94 percent of the population of Brazil, black Brazilians today maintain their African traditions and keep alive their religious faith, often camouflaged behind Christian saints;
eu
Afrikar erroko kultuek oihartzun handia sortzen dute zapalduen artean-haien larrua edozein koloretakoa dela ere-.
es
Los cultos de ra?z africana encuentran amplia proyecci?n entre los oprimidos-cualquiera que sea el color de su piel.
fr
Les cultes de racine africaine ont la faveur des opprim?s, quelle que soit la couleur de leur peau.
en
cults of African origin are widely practiced by the oppressed, whatever their skin color.
eu
Gauza bera gertatzen da Antilletan.
es
Otro tanto ocurre en las Antillas.
fr
Il en est de m?me aux Antilles.
en
The same is true in the Antilles.
eu
Haitiko vudu, Kubako bembe eta Brasilgo umbanda eta quimbanda jainkoak berdinak dira gutxi gorabehera, handiagoa edo txikiagoa izan arren eduki duten antzaldaketa, jatorrizko errituak eta jainkoak Amerikako lurretan nazionalizatzean.
es
Las divinidades del vud? de Hait?, el bemb? de Cuba y la umbanda y la quimbanda de Brasil son m?s o menos las mismas, pese a la mayor o menor transfiguraci?n que han sufrido, al nacionalizarse en tierras de Am?rica, los ritos y los dioses originales.
fr
Les divinit?s du vaudou ha?tien, du Bemb? de Cuba, de l'Umbanda et de la Quimbanda du Br?sil sont plus ou moins semblables en d?pit des transformations plus ou moins importantes qu'ont subi les rites et les dieux originels en ?tant implant?s en terre d'Am?rique.
en
The voodoo gods in Haiti, Cuba's bemb?, and Brazil's umbanda and quimbanda are more or less the same, despite the greater or smaller transfiguration that rites and original gods have undergone through American naturalization.
eu
Kariben eta Bahian kantu zeremonialak abesten dira nago, joruba, kongo eta Afrikako beste hizkuntza batzuetan.
es
En el Caribe y en Bah?a se entonan los c?nticos ceremoniales en nag?, yoruba, congo y otras lenguas africanas.
fr
Aux Antilles et ? Bahia, on entonne les cantiques en nag?, yoruba, congo et autres langues africaines ;
en
In the Caribbean and in Bahia the ceremonial chants are intoned in Nag?, Yoruba, Congo, and other African languages.
eu
Brasil hegoaldeko hiri handietako aldirietan, aldiz, portugesa da nagusi, baina Afrikako mendebaldeko kostaldetik ernamuindu dira ongiaren eta gaizkiaren jainkoak, mendeak zeharkatu dituztenak mamu mendekatzaile bihurtzeraino baztertuentzat, Rio de Janeiroko faveletan erregutzen duen jende umiliatu gizajoarentzat:
es
En los suburbios de las grandes ciudades del sur de Brasil, en cambio, predomina la lengua portuguesa, pero han brotado de la costa del oeste de ?frica las divinidades del bien y del mal que han atravesado los siglos para transformarse en los fantasmas vengadores de los marginados, la pobre gente humillada que clama en las favelas de R?o de Janeiro:
fr
en revanche, dans les faubourgs des grandes agglom?rations du Sud br?silien la langue portugaise pr?domine. Mais partout les divinit?s du bien et du mal, jaillies de la c?te occidentale de l'Afrique, ont travers? les si?cles pour se transformer en fant?mes vengeurs des marginaux, des pauvres humili?s qui clament dans les favelas de Rio de Janeiro :
en
In the big city suburbs of southern Brazil, on the other hand, Portuguese predominates. But from the West African coast the gods of good and evil have endured throughout the centuries to become the avenging phantoms of the disinherited, the humiliated poor who chant in the slums of Rio de Janeiro:
eu
Bahiako indarra, Afrikako indarra, Jainkoaren indarra, zatoz hona.
es
Fuerza bahiana, Fuerza africana, Fuerza divina, Ven ac?.
fr
Force de Bahia, force de l'Afrique, ? force divine, viens !
en
Power of Bahia, Power of Africa,
eu
Zatoz laguntzera.
es
Ven a ayudarnos
fr
Viens nous secourir.
en
Come to us,
eu
es
fr
en
eu
NEKAZARIEN SALMENTA
es
La venta de campesinos
fr
LA VENTE DE PAYSANS
en
PEASANTS FOR SALE
eu
1888an utzi zen bertan behera esklabotza Brasilen. Baina latifundioa ez zen bertan behera utzi, eta urte berean lekuko batek idatzi zuen Ceara-tik:
es
En 1888 se aboli? la esclavitud en Brasil. Pero no se aboli? el latifundio y ese mismo a?o un testigo escrib?a desde Cear?:
fr
L'esclavage fut aboli au Br?sil en 1888, mais le latifondo ne le fut pas et, cette m?me ann?e, un t?moin ?crivait de Cear? :
en
Brazil abolished slavery in 1888, but it did not abolish the latifundio, and in the same year an eyewitness wrote from Cear?, in the Northeast:
eu
"Giza abeltzaintzaren merkatua irekita egon zen goseteak irauten zuen bitartean, erosleen falta inoiz ez baitzen egon.
es
"El mercado de ganado humano no estuvo abierto mientras dur? el hambre, pues compradores nunca faltaron.
fr
" Le march? du b?tail humain demeura ouvert tant que la faim dura car les acheteurs ne manqu?rent ? aucun moment.
en
"The human cattle market was open as long as there was hunger, and there was no lack of buyers.
eu
Ezohikoak ziren Cearako jende kopuru handirik gabeko baporeak".
es
Raro era el vapor que no conduc?a gran n?mero de cearenses".
fr
Rare ?tait le bateau qui ne transportait pas un grand nombre d'originaires de Cear?.
en
Rare was the steamer in which large numbers of Cear? people were not shipped out."
eu
Milioi erdi ipar-ekialdetarrek emigratu zuten Amazoniara, kautxuaren ameskeriak deituta, mende-amaiera arte;
es
Medio mill?n de nordestinos emigraron a la Amazonia, convocados por los espejismos del caucho, hasta el filo del siglo;
fr
" Un demi-million d'hommes et de femmes du Nord-Est ?migr?rent en Amazonie, attir?s par les mirages du caoutchouc, jusqu'? l'aube de notre si?cle ;
en
Half a million Northeasterners emigrated to Amazonia, drawn by the rubber mirage, until the turn of the century;
eu
orduz geroztik exodoak jarraitu zuen, sertaoa aldiro-aldiro suntsitu duten lehorteek zein zona da mata aldean azukrearen latifundioak hedatzeko ondoz ondoko olatuek bultzatuta.
es
desde entonces el ?xodo continu?, al impulso de las peri?dicas sequ?as que han asolado el sertao y de las sucesivas oleadas de expansi?n de los latifundios azucareros de la zona de mata.
fr
depuis, l'exode s'est poursuivi, li? aux s?cheresses p?riodiques qui ont d?sol? le sert?o et aux vagues successives d'expansion des latifondi sucriers de la zona da mata.
en
after that the exodus continued as periodic droughts devastated the sert?o and "forest zone" sugar latifundios expanded in successive waves.
eu
1900 urtean lehortearen berrogei mila biktimek utzi zuten Ceara.
es
En 1900 cuarenta mil v?ctimas de la sequ?a abandonaron Cear?.
fr
En 1900, quarante mille victimes de la s?cheresse abandonnaient Cear?.
en
In 1900, 40,000 drought victims left Cear?.
eu
Garaian ohikoa zen bidea egiten zuten: iparraldeko ibilbidea oihanerantz.
es
Tomaban el camino por entonces habitual: la ruta del norte hacia la selva.
fr
Elles emprunt?rent l'itin?raire alors habituel : la route du nord, en direction de la for?t.
en
They took the road that everyone took at the time, north to the jungle.
eu
Geroago, ibilbidea aldatu egin zen.
es
Despu?s, el itinerario cambi?.
fr
On a pill? les trains et les commerces ;
en
Later the direction changed:
eu
Gaur egun, Brasilgo erdialdera eta hegoaldera emigratzen dute ipar-ekialdekoek.
es
En nuestros d?as los nordestinos emigran hacia el centro y el sur de Brasil.
fr
Les " flagell?s " se sont lanc?s sur les chemins.
en
in our day Northeasterners emigrate to the center and south of Brazil.
eu
1970eko lehorteak gosetutako jendetza jaurti zuen ipar-ekialdeko hirietara.
es
La sequ?a de 1970 arroj? muchedumbres hambrientas sobre las ciudades del nordeste.
fr
Un c?ble d'avril 1970 annon?ait :
en
The drought of 1970 drove hungry multitudes into the cities of the Northeast.
eu
San Joseri euria erregutzen zioten garrasien artean. "Flagelatuek" errepideetara jo zuten.
es
a gritos imploraban la lluvia a San Jos?. Los "flagelados" se lanzaron a los caminos.
fr
 
en
They plundered trains and stores, implored the saints to send rain, and clogged the roads.
eu
1970eko apirilean idatzitako kablegrama batek dio: "Pernambuco estatuko poliziak 210 nekazari atxilotu zituen igandean, Belem do Sao Francisco udalerrian, Minas Gerais estatuko lur-jabeei buruko hamazortzi dolarretan saltzeko asmoz".
es
Un cable de abril de 1970 informa: "La polic?a del estado de Pernambuco detuvo el domingo ?ltimo en el municipio de Bel?m de San Francisco, a 210 campesinos que ser?an vendidos a propietarios rurales del estado de Minas Gerais a dieciocho d?lares por cabeza".
fr
" La police de l'?tat de Pernambouc a arr?t?, dimanche dernier, dans la commune de Bel?m do S?o Francisco, deux cent dix paysans qui allaient ?tre vendus ? des propri?taires ruraux de l'?tat de Minas Gerais ? dix-huit dollars par t?te.
en
"Pernambuco state police," said a wire service cable in April 1970, "last Sunday arrested in the municipality of Bel?m do S?o Francisco 210 peasants who were to be sold for $18 a head to rural landowners in Minas Gerais state."
eu
Nekazariak Paraibatik eta Rio Grande do Nortetik zetozen, lehorteak gehien kaltetutako bi estatuetatik hain zuzen.
es
Los campesinos proven?an de Pra?ba y R?o Grande do Norte, los dos estados m?s castigados por la sequ?a.
fr
" Les paysans provenaient de Paraiba et du R?o Grande do Norte, les deux territoires les plus touch?s par la s?cheresse.
en
The peasants came from Para?ba and Rio Grande do Norte, the two states most punished by drought.
eu
Ekainean, teletipoek igortzen dituzte polizia federaleko buruaren adierazpenak:
es
En junio, los teletipos trasmiten las declaraciones del jefe de la polic?a federal:
fr
En juin, les t?l?scripteurs transmettaient les d?clarations du chef de la police f?d?rale :
en
In June, statements by the federal police chief came over the teletype:
eu
zerbitzuek oraindik ez dute bitarteko eraginkorrik esklaboen trafikoari amaiera emateko, eta azken hilabeteetan hamar ikerketa-prozedura abiatu badira ere, herrialdeko beste parte batzuetako jabe aberatsei egindako ipar-ekialdeko langileen salmentak bere horretan jarraitzen du.
es
sus servicios a?n no disponen de los medios eficaces para poner t?rmino al tr?fico de esclavos, y aunque en los ?ltimos meses se han iniciado diez procedimientos de investigaci?n, contin?a la venta de trabajadores del nordeste a los propietarios ricos de otras zonas del pa?s.
fr
leur t?che termin?e, les candangos furent rejet?s dans les villes satellites. L?, trois cent mille personnes, toujours pr?tes ? n'importe quel labeur, vivent des d?chets de la resplendissante capitale.
en
no effective means of ending the slave traffic were available to him, and although ten investigations had been launched in recent months, the sale of Northeastern workers to rich landowners in other areas continues.
eu
es
fr
en
eu
KAUTXUAREN ZIKLOA:
es
El ciclo del caucho:
fr
LE CYCLE DU CAOUTCHOUC :
en
THE RUBBER CYCLE:
eu
CARUSOK SEKULAKO ANTZOKIA INAUGURATU DU OIHANAREN ERDIAN
es
Caruso inaugura un teatro monumental en medio de la selva
fr
CARUSO INAUGURE UN TH??TRE MONUMENTAL EN PLEINE FOR?T
en
CARUSO INAUGURATES A JUNGLE THEATER
eu
Zenbait egileren arabera, milioi erditik gora izan ziren gomaren gorakadaren garaian hildako ipar-ekialdetarrak, epidemiak, malaria, tuberkulosia edo beriberi zirela-eta.
es
Algunos autores estiman que no menos de medio mill?n de nordestinos sucumbieron a las epidemias, el paludismo, la tuberculosis o el beriberi en la ?poca del auge de la goma.
fr
Certains auteurs estiment qu'? l'?poque de l'essor du caoutchouc un demi-million au moins de ces ouvriers succomb?rent aux ?pid?mies, au paludisme, ? la tuberculose, au b?rib?ri.
en
Some authors estimate that in the period of the rise of rubber no less than half a million Northeasterners succumbed to epidemics, malaria, tuberculosis, or beriberi. Says one:
eu
"Hezurtegi makur hori kautxuaren industriari ordaindutako prezioa izan zen".
es
"este siniestro osario fue el precio de la industria del caucho".
fr
" Ce sinistre ossuaire fut le prix de l'industrie du caoutchouc.
en
"This grim charnel house was the price of the rubber industry."
eu
Bitamina-erreserbarik gabe, lur lehorretako nekazariek bidaia luzea egiten zuten oihan hezerantz. Han zuten zain, seringal zingiratsuetan, sukarra.
es
Sin ninguna reserva de vitaminas, los campesinos de las tierras secas realizaban el largo viaje hacia la selva h?meda. All? los aguardaba, en los pantanosos seringales, la fiebre.
fr
" Sans aucune r?serve de vitamines, les paysans des terres s?ches faisaient le long voyage de la for?t humide. La fi?vre les y attendait dans les mar?cages.
en
Peasants with no nutritional reserves went from the dry lands to the swampy jungle, where fevers lay in wait for them.
eu
Itsasontzietako sotoetan pilatuta zihoazen, eta asko hiltzen ziren iritsi baino lehen; horrela, beren hurrengo helmuga aurreratu baino ez zuten egiten.
es
Iban hacinados en las bodegas de los barcos, en tales condiciones que muchos sucumb?an antes de llegar: anticipaban, as?, su pr?ximo destino.
fr
Entass?s dans les cales des bateaux, beaucoup mouraient avant d'arriver, anticipant ainsi leur destin.
en
Packed into ships' holds for the long journey, many anticipated their fate by dying en route.
eu
Beste batzuk, ontziratzera ere ez ziren iristen.
es
Otros, ni siquiera alcanzaban a embarcarse.
fr
D'autres ne parvenaient m?me pas ? s'embarquer.
en
Others did not even reach the ships.
eu
1878an, Cearako zortziehun mila biztanleetatik 120 mila joan ziren Amazonas ibairantz, baina erdiak baino gutxiago iritsi ahal izan ziren;
es
En 1878, de los ochocientos mil habitantes de Cear?, 120 mil se marcharon rumbo al r?o Amazonas, pero menos de la mitad pudo llegar;
fr
En 1878, sur les huit cent mille habitants de Cear?, cent vingt mille partirent en direction de l'Amazone, mais moins de la moiti? arriv?rent ;
en
In 1878, 120,000 of Cear?'s 800,000 population headed for the Amazon and less than half got there;
eu
gainontzekoak, goseak edo gaixotasunak jota, erortzen joan ziren, abailduta, sertaoko bideetan edo Fortalezako aldirietan.
es
los restantes fueron cayendo, abatidos por el hambre o la enfermedad, en los caminos del sertao o en los suburbios de Fortaleza.
fr
les autres furent terrass?s par la faim ou la maladie sur les chemins du sert?o ou dans les faubourgs de Fortaleza.
en
the rest collapsed from hunger or disease on the sert?o trails or in the suburbs of Fortaleza.
eu
Urtebete lehenago hasi zen aurreko mendean ipar-ekialdean jo zuten zazpi lehorte handienetako bat.
es
Un a?o antes, hab?a comenzado una de las siete mayores sequ?as de cuantas azotaron el nordeste durante el siglo pasado.
fr
L'ann?e pr?c?dente avait commenc? l'une des sept grandes s?cheresses parmi celles, si nombreuses, qui frapp?rent le Nord-Est au si?cle dernier.
en
A year earlier one of the Northeast's seven greatest droughts of the past century had begun.
eu
Sukarra ez ezik, esklabotzaren antzekoa zen lan-erregimena ere zain zegoen oihanean.
es
tambi?n aguardaba, en la selva, un r?gimen de trabajo bastante parecido a la esclavitud.
fr
Dans la for?t la fi?vre les guettait, mais aussi un r?gime de travail assez semblable ? l'esclavage.
en
Not only fevers awaited them in the jungle, but a work regime very similar to slavery.
eu
Lana gauzatan ordaintzen zen-haragi lehorra, mandiokairina, gozokiak, pattarra-seringueiroak bere zorrak ordaindu arte, gutxitan gertatzen zen miraria, bestalde.
es
El trabajo se pagaba en especies-carne seca, harina de mandioca, rapadura, aguardiente-hasta el seringueiro saldaba sus deudas, milagros que rara vez ocurr?a.
fr
Le labeur ?tait pay? en nature-viande s?ch?e, farine de manioc, pains de sucre, eau-de-vie-jusqu'? ce que le seringueiro e?t sold? ses dettes, miracle qui se produisait tr?s rarement.
en
The pay was in kind-dried meat, manioc flour, lumps of unrefined sugar, aguardiente-until the rubber worker paid off his debts, a miracle that rarely occurred.
eu
Enplegatzaileen artean akordio bat zegoen, kitatu gabeko zorrak zeuzkaten langileei lana ez emateko;
es
Hab?a un acuerdo entre los empresarios para no dar trabajo a los obreros que tuvieran deudas pendientes;
fr
Les exploitants s'entendaient pour ne pas donner de travail aux ouvriers endett?s ;
en
Employers had an agreement among themselves not to give jobs to workers who were in debt to other employers.
eu
landazainek, ibaien ertzean gordeta, tiro egin zieten iheslariei.
es
los guardias rurales, apostados en las m?rgenes de los r?os, disparaban contra los pr?fugos.
fr
les gardes ruraux, post?s aux abords des fleuves, tiraient sur les fugitifs.
en
Debts piled on debts.
eu
Zorrak zorren gainean pilatzen ziren.
es
Las deudas se sumaban a las deudas.
fr
Les dettes se multipliaient.
en
To the cost of transport from the Northeast were added the debts for work tools, machetes, knives, and eating bowls;
eu
Jatorrizko zorrari, langilea ipar-ekialdetik ekartzeagatik, metatzen zitzaion lanerako tresnengatik, matxeteagatik, aiztoagatik, katiluengatik sortutako zorra, eta, langileak jaten zuenez gero, eta batez ere edaten zuenez, seringaletan ez baitzen pattarra falta, zenbat eta antzinakotasun handiagoa, orduan eta handiagoa zen langileak metatutako zorra.
es
A la deuda original, por el acarreo del trabajador desde el nordeste, se agregaba la deuda por los instrumentos de trabajo, machete, cuchillos, tazones, y como el trabajador com?a, y sobre todo beb?a, porque en los seringales no faltaba el aguardiente, cuanto mayor era la antig?edad del obrero, mayor se hac?a la deuda que ?l acumulaba.
fr
? la dette originelle, contract?e pour le voyage, s'ajoutait l'emprunt pour les instruments de travail, machette, couteau, godets, et comme on mangeait, et surtout buvait, car l'eau-de-vie ne manquait pas dans les seringales, plus l'ouvrier ?tait ancien dans l'entreprise, plus sa dette ?tait importante.
en
and since the worker consumed food-and above all liquor, never a scarce commodity in the rubber forests-the longer he worked the higher his accumulated debt.
eu
Analfabetoak zirenez, ipar-ekialdetarrek defentsarik gabe nozitzen zituzten administratzaileek kontabilitatearen gainean egindako prestidigitazio-jolasak.
es
Analfabetos, los nordestinos sufr?an sin defensas los pases de prestidigitaci?n de la contabilidad de los administradores.
fr
Analphab?tes, ces hommes supportaient sans moyens de d?fense les tours de passe-passe de la comptabilit? des administrateurs.
en
The illiterate Northeasterners were at the mercy of the administrators' conjuring tricks with the ledgers.
aurrekoa | 99 / 31 orrialdea | hurrengoa

Nodoa: liferay1.lgp.ehu.eus