Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Esperantza, Andre Malraux / Karlos Zabala (Elkar-Alberdania, 2008
)
eu
Handik hiru ordu laurdenera, ate hura ere ondo zainduta zegoen.
es
En tres cuartos de hora, la puerta estuvo custodiada.
fr
En trois quarts d'heure, la porte fut gard?e.
en
then the three officers walked to the Puerta del Sol In three-quarters of an hour defenders had been posted at that gate as well.
eu
-Goazen berriz Visagrara-esan zuen Heinrichek.
es
-Volvamos a Bisagra-dijo Heinrich.
fr
-Retournons ? Visagra, dit Heinrich.
en
'Let's go back to Visagra,' Heinrich said.
eu
Erdi irekitako leihoetatik, gero eta ugariagoak ziren faxistek botatako tiroak. Baina kalean ez zen lehengo jendetzarik ageri:
es
Por las ventanas entreabiertas, los tiros de fusil de los fascistas eran cada vez m?s numerosos. Pero ya no hab?a barullo:
fr
Par les fen?tres entrouvertes, les coups de fusil des fascistes ?taient de plus en plus nombreux. Mais ce n'?tait plus la cohue :
en
Through half-open windows the fascist townsmen were firing with growing zest and, all down the streets, the officers were treated with abuse.
eu
ordubetean, hamar mila gizon baino gehiago joanak ziren handik.
es
en una hora, m?s de diez mil hombres hab?an partido.
fr
en une heure, plus de dix mille hommes ?taient partis.
en
But the crowd had thinned out, over ten thousand men had left the town;
eu
Hiria husten ari zen, gorputz bat odolusten den bezala.
es
La ciudad se vaciaba como un cuerpo pierde sangre.
fr
La ville se vidait comme un corps perd son sang.
en
it was being drained of its population as a mortally wounded man is drained of blood
eu
Haien autoa estalpe batean zegoen.
es
Su auto estaba guardado en un hangar.
fr
Leur auto ?tait enferm?e dans un hangar.
en
Their car was locked up in a shed,'
eu
-Har ezazue lehenbailehen-esan zuen Hernandezek-.
es
-T?melo enseguida-dijo Hern?ndez-.
fr
-Prenez-la tout de suite, dit Hernandez.
en
'Better get it out right away,' Hernandez suggested.
eu
Gero...
es
Luego...
fr
Tout ? l'heure...
en
'If we wait .
eu
Ate aurrean, bibote txikiko ofizial bat zain zegoen.
es
Ante la puerta, un oficial de bigote corto esperaba.
fr
Devant la porte, un officier ? petites moustaches attendait.
en
A small-moustached officer was standing by the door.
eu
-Madrilera zoaztela esan didate.
es
-Me han dicho que van ustedes a Madrid.
fr
-On m'a dit que vous alliez ? Madrid.
en
'I hear you're going to Madrid,' he said.
eu
Eramango nauzue zuekin? Haren misio agindua erakutsi zien.
es
?Pueden llevarme? Mostr? su orden de misi?n.
fr
Pouvez-vous m'emmener ? Il montra son ordre de mission.
en
'Can you give me a lift?' He showed them a written order to proceed to Madrid.
eu
Hirurak joan ziren, Visagra aldera lehenbizi.
es
Los tres partieron, para Bisagra primero.
fr
Tous trois partirent, pour Visagra d'abord.
en
They drove to Visagra first, Manuel at the wheel.
eu
Fusil abandonatuak zeuden atari guztietan.
es
Hab?a fusiles abandonados en cada umbral.
fr
Des fusils abandonn?s sur chaque seuil.
en
Abandoned rifles lay on every doorstep.
eu
Autoa biratzeko astiroago hasi zenean, ate bat pixka bat ireki eta esku bat luzatu zen fusil bat hartu nahian. Heinrichek tiro egin zuen;
es
En el momento en que el auto disminu?a su velocidad para girar, una puerta se entreabri? y una mano, desde el interior, tendi? un fusil.
fr
Au moment o? l'auto ralentissait pour tourner, une porte s'entrouvrit et une main, de l'int?rieur, se tendit vers un fusil.
en
While the car was slowing down for a corner, a door was pushed ajar and a hand reached out from within towards a gun.
eu
eskua barrura sartu zen.
es
Heinrich lo tom?, la mano entr? de nuevo.
fr
Heinrich tira ; la main rentra.
en
Heinrich fired; the hand went back.
eu
-Herri espainiarrak ez du jokatu bere zereginak eskatzen zuen eran...
es
-El pueblo espa?ol no est? a la altura de su tarea...
fr
dit l'officier.
en
Toledo was putrefying like a corpse.
eu
-esan zuen ofizialak. Hirugarren aldiz, jeneralaren begiradak Manuelek antzemandako finkotasun basati hori adierazi zuen.
es
-dijo el oficial. Por tercera vez, la mirada del general tom? esa expresi?n de fijeza brutal que hab?a observado Manuel.
fr
Pour la troisi?me fois, le regard du g?n?ral prit l'expression de fixit? brutale qu'avait observ?e Manuel.
en
'The Spanish people has failed to rise to the occasion, Hein-rich said, and for the third time his eyes had that look of brutal fixity which Manuel had already noticed.
eu
-Honelako kasuetan-erantzun zuen Heinrichek-, krisia aginte krisia duk beti.
es
-En un caso como ?ste-contest? Heinrich-, la crisis es siempre una crisis de mando.
fr
-Dans un cas comme celui-ci, r?pondit Heinrich, la crise est toujours une crise de commandement.
en
'In such cases, Heinrich continued, 'it's always the staff work that's at fault.
eu
Bai eta Madrilgo kaleetan ikusi zituen miliziano guztiak ere, saiatuak eta arretatsuak: pausoan ibiltzen ikasten ari ziren, irakurtzen ikasten den bezala.
es
Y tambi?n de todos esos milicianos que se ve?an en cada calle de Madrid aplicados y preocupados, que aprend?an a marchar como se aprende a leer.
fr
Et aussi de tous ces miliciens qu'on voyait dans chaque rue de Madrid, appliqu?s et soucieux, qui apprenaient ? marcher au pas comme on apprend ? lire.
en
Manuel remembered Ximenes, and the milicianos who were to be seen in every Madrid street, learning to march in step as children learn to write.
eu
Visagrara itzulirik, Manuelek deitu egin zuen.
es
De vuelta en Bisagra, Manuel llam?.
fr
Revenus ? Visagra, Manuel appela.
en
When they reached Visagra, Manuel shouted to his men.
eu
Inork ez zuen erantzun.
es
Nadie respondi?.
fr
Rien ne r?pondit.
en
rJo answer.
eu
Deitu berriz.
es
Llam? de nuevo.
fr
Il appela de nouveau.
en
He called again.
eu
Ezer ez.
es
Nada.
fr
Rien.
en
Still no answer.
eu
Teilatuak ikusteko bezain altua zen lehenbiziko etxeko azken solairuraino igo zen.
es
Subi? al ?ltimo piso de la casa desde donde pudo descubrir los tejados.
fr
Il monta au dernier ?tage de la premi?re maison d'o? il p?t d?couvrir les toits.
en
He climbed to the top storey of a house whence he had a view over the neighbouring roofs.
eu
Gizon bat egondako zoko guztietan fusil abandonatu bana zegoen.
es
Detr?s de cada ?ngulo, all? donde hab?a apostado a un hombre hab?a un fusil abandonado.
fr
Derri?re chaque angle, l? o? il avait post? un homme, il y avait un fusil abandonn?.
en
At each point where he had posted a sharpshooter lay a discarded rifle.
eu
Baita hiru metrailadore-fusilak ere.
es
Tambi?n los tres fusiles ametralladores.
fr
M?me les trois fusils-mitrailleurs.
en
Even the three Lewis guns had been abandoned.
eu
Visagra defendatuta zegoen oraindik: gizonik gabeko armek defendatuta.
es
Bisagra estaba todav?a defendida: defendida por armas sin hombres.
fr
Visagra ?tait encore d?fendue : d?fendue par les armes sans hommes.
en
Visagra was being defended-by guns that had no men behind
eu
Fusilak falta ziren Malagako frontean, Kordobako frontean, Aragoiko frontean.
es
Faltaban fusiles en el frente de M?laga, en el frente de C?rdoba, en el frente de Arag?n.
fr
On manquait de fusils au front de Malaga, au front de Cordoue, au front d'Aragon.
en
And, on the Malaga, the Aragon, and the Cordova fronts they were short of guns.
eu
Fusilak falta ziren Madrilen.
es
Faltaban fusiles en Madrid.
fr
On manquait de fusils ? Madrid.
en
Also at Madrid.
eu
Handik urrutitxo, garia eultzitzen ari ziren larrain batean...
es
En una era apenas alejada, trillaban el trigo...
fr
Sur une aire ? peine ?loign?e, on battait du bl?...
en
On a threshing-floor nearby someone was threshing corn.
eu
Manuel adartxoa kalera bota eta jaitsi egin zen, hankek apenas eusten ziotela.
es
Manuel tir? por fin su rama, baj? con las piernas de algod?n.
fr
Manuel jeta enfin sa branche, redescendit, les jambes en coton.
en
At last Manuel flung away his branch and staggered down the stairs;
eu
Ate guztiak zabalik zeuden:
es
Todas las puertas estaban abiertas:
fr
Toutes les portes ?taient ouvertes :
en
his legs were giving way beneath him.
eu
leihoen ondoan, errezeletan bermaturik, azken fusilek Toledo zaintzen zuten.
es
al lado de las ventanas, apoyados en las cortinas, los ?ltimos fusiles velaban sobre Toledo.
fr
? c?t? des fen?tres, appuy?s aux rideaux, les derniers fusils veillaient sur Tol?de.
en
Every door stood open.
eu
Eta leiho irekietatik, fusil bana ageri zen teilatu guztietan, tximinia guztien atzean, munizio sorta ondoan zutela.
es
Y por las ventanas abiertas aparec?a en cada tejado detr?s de cada chimenea, un fusil, con su paquete de municiones al lado.
fr
Et par les fen?tres ouvertes, apparaissait, sur chaque toit, derri?re chaque chemin?e, un fusil, son paquet de munitions ? c?t? de lui.
en
And on every roof, from behind each chimney-top, a rifle was peeping out, with a little pile of ammunition near it.
eu
Manuelek Heinrich jakinaren gainean ipini zuen.
es
Manuel puso a Heinrich al corriente.
fr
Manuel mit Heinrich au courant.
en
Manuel told Heinrich what had happened.
eu
Hernandezek igarria zion. -Mutilak bidali behar ditiagu hemendik-esan zuen Heinrichek-.
es
Hern?ndez ya lo hab?a adivinado. -Hay que sacar de aqu? a los j?venes-dijo Heinrich-.
fr
Pour Hernandez, il avait devin?. -Il faut jeter ici les jeunesses, dit Heinrich.
en
Hernandez had gone to rush some of the young troops to Toledo Heinrich said.
eu
Ospa Madrilera.
es
Corramos a Madrid.
fr
Filons ? Madrid.
en
'Let's dash off to Madrid.
eu
Ordu honetan, ez duk zaila izango Toledo ebakuaraztea.
es
?En el momento actual, no ser? dif?cil hacer evacuar Toledo!
fr
A l'heure actuelle, il ne sera pas difficile de faire ?vacuer Tol?de !
en
As things are it will be an easy task evacuating Toledo.'
eu
-Ez duzue astirik-esan zuen Hernandezek. -Ahalegina egin dezagun.
es
-Ya no tiene usted tiempo-dijo Hern?ndez. -Intent?moslo.
fr
-Vous n'avez plus le temps, dit Hernandez.
en
'Too late!' Hernandez replied. 'Let's try anyhow.'
eu
-Eta hik-galdetu zion Manuelek-, zer egin behar duk?
es
-?Y t??-pregunt? Manuel-, ?qu? vas a hacer?
fr
-Essayons.
en
Manuel turned to Hernandez.
eu
-Zer nahi duk egitea?
es
-?Qu? quieres que haga?
fr
-Et toi, demanda Manuel, qu'est-ce que tu vas faire ?
en
'What do you intend to do?'
eu
-erantzun zuen Hernandezek, sorbaldak jasota, irribarre samina hortz luze horietan-.
es
-dijo Hern?ndez encogi?ndose de hombros, mostrando la sonrisa amarga de sus largos dientes amarillos-.
fr
Nous sommes une vingtaine qui savons nous servir convenablement d'une mitrailleuse...
en
'What do you expect me to do?' A bitter smile parted his lips, baring his long yellow teeth.
eu
Hogei bat gaituk metrailadore bat behar bezala erabiltzen dakigunok... Hilerria erakutsi zien axolagabe.
es
Somos unos veinte los que sabemos utilizar decentemente una ametralladora. Mostr? el cementerio con indiferencia.
fr
Il montra le cimeti?re avec indiff?rence.
en
'There are twenty of us here who can make good practice with a machine-gun.' He pointed to the graveyard languidly.
eu
-Han edo hemen...
es
-All? o ac?...
fr
-L?-bas ou ici...
en
'There or here.'
eu
garaiz iritsiko gaituk.
es
llegaremos a tiempo.
fr
nous arriverons ? temps.
en
'No, we'll be back in time.'
eu
Hernandezek sorbaldak jaso zituen berriz.
es
Hern?ndez levant? de nuevo los hombros.
fr
Hernandez leva de nouveau l'?paule.
en
Hernandez shrugged his shoulders.
eu
-Garaiz iritsiko gaituk-errepikatu zuen Manuelek irmoki, adartxoarekin zapata jotzen zuela.
es
-Llegaremos a tiempo-repiti? Manuel firmemente, golpeando con la rama su zapato.
fr
-Nous arriverons ? temps, r?p?ta Manuel fermement, tapant de sa branche sur son soulier.
en
'I tell you,' Manuel repeated almost angrily;
eu
Hernandezek begiratzen zion, harri eta zur.
es
Hern?ndez lo miraba asombrado.
fr
Hernandez le regarda, stup?fait.
en
'We shall be back in time.'
eu
Manuel bat-batean ohartu zen sekula ez ziola Hernandezi hitz egin horrelako doinuarekin.
es
Manuel tuvo s?bitamente conciencia de que nunca le hab?a hablado a Hern?ndez con ese tono.
fr
Manuel prit soudain conscience qu'il n'avait jamais parl? ? Hernandez sur ce ton.
en
Hernandez gazed at him with an almost startled air, and Manuel realized that he had never used such a tone before when speaking to Hernandez.
eu
Aginduak ezin itzuli ahots neutro batez, eta orduak zeramatzan Heinrichen aginduak haren doinuaz itzultzen.
es
No se traducen ?rdenes con una voz neutra y lo estaba haciendo desde hac?a varias horas con el mismo tono de Heinrich.
fr
On ne traduit pas des ordres d'une voix neutre, et il le faisait depuis des heures avec le ton m?me de Heinrich.
en
It is impossible to convey orders in an unemphatic voice;
eu
Autoritatea bereganatua zuen, hizkuntza bat ikasten den bezala:
es
Hab?a aprendido autoridad como se aprende una lengua:
fr
Et il avait appris l'autorit? comme on apprend une langue :
en
for some hours he had been translating for Heinrich, and he had acquired the general's way of speaking.
