Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Odol hotzean, Truman Capote / Xabier Olarra (Igela, 1993
)
eu
sagar egosiak, basaka-mermelada.
es
manzanas en compota, mermelada de manzanas silvestres.
fr
Enfin, on a roul? notre bosse d'un bout ? l'autre du pays au cours des six ann?es suivantes.
en
Anyway, for the next six years we shifted around the country.
eu
Dena den, hurrengo sei urteetan lurralde hartan batetik bestera ibili ginen.
es
As? que durante los seis a?os que siguieron fuimos deambulando por todo el pa?s, sin nunca establecernos en ninguna parte por mucho tiempo.
fr
On ne restait jamais trop longtemps au m?me endroit.
en
Never stayed nowhere too long.
eu
Ez ginen inon luzaro gelditu.
es
Si nos qued?bamos demasiado tiempo en alg?n lugar, la gente empezaba a mirar a pap? como a un bicho raro y yo no lo pod?a soportar, me destrozaba verlo.
fr
Quand on restait trop longtemps quelque part les gens commen?aient ? regarder papa d'un dr?le d'air, ? faire comme s'il ?tait un original, et je d?testais ?a, ?a me faisait mal.
en
When we stayed some place too long, people would begin to look at Dad, act like he was a character, and I hated that, it hurt me.
eu
Nonbait denbora luzez geratzen baginen, jendea hasten zen aitari xelebre samarra balitz bezala begiratzen eta horren arabera jokatzen, eta niri min ematen zidan horrek, Aita maite bainuen orduan.
es
Porque entonces yo adoraba a mi padre.
fr
M?me s'il lui arrivait d'?tre dur avec moi.
en
Because I loved Dad then.
eu
Nahiz eta nirekin zakarra izan.
es
A pesar de que a veces era muy duro conmigo.
fr
Autoritaire en diable.
en
Even though he could be rough on me.
eu
Deabrua baino aginduzaleagoa.
es
Tir?nico como el diablo.
fr
Mais j'aimais mon p?re ? ce moment-l?.
en
Bossy as hell.
eu
Beraz, pozik izaten nintzen beste norabait joaten ginenean.
es
Pero entonces lo quer?a mucho. As? que siempre estaba contento cuando nos volv?amos a poner en marcha.
fr
Alors, j'?tais toujours content quand on se remettait en route.
en
But I loved Dad then. So I was always glad when we moved on."
eu
Joan ziren Wyoming, Idaho, Oregonera, eta azkenean Alaskaraino.
es
Estuvieron recorriendo Wyoming, Idaho, Oreg?n y hasta Alaska.
fr
" Ils s'?taient mis en route pour le Wyoming, l'Idaho, l'Oregon et finalement pour l'Alaska.
en
Moved on-to Wyoming, Idaho, Oregon, eventually Alaska.
eu
Alaskan Texek erakutsi zion semeari urrearekin amets egiten, elur urtuzko erreken hondo hareatsuetan haren bila ibiltzen, eta armak erabiltzen, hartza larrutzen, otso eta oreinen aztarna jarraitzen ere han ikasi zuen.
es
En Alaska, Tex le ense?? a su hijo a so?ar con el oro, a buscarlo en los arenosos lechos de los riachuelos de aguanieve y tambi?n fue all?, donde Perry aprendi? a usar el fusil, a desollar un oso, a seguir las huellas de los lobos y los ciervos.
fr
En Alaska, Tex apprit ? son fils ? r?ver d'or, ? le chercher dans les lits de sable des cours d'eau ? la fonte des neiges, et c'est l? aussi que Perry apprit ? se servir d'un fusil, ? d?pouiller un ours, ? d?pister les loups et les cerfs. " Bon Dieu !
en
In Alaska, Tex taught his son to dream of gold, to hunt for it in the sandy beds of snow-water streams, and there, too, Perry learned to use a gun, skin a bear, track wolves and deer.
eu
-Hotz egiten zuen, alajaina!
es
-?Cristo, hac?a fr?o!
fr
 
en
 
eu
-gogoratzen zen Perry-.
es
-pod?a recordar Perry-.
fr
qu'il faisait froid, se rappelait Perry.
en
"Christ, it was cold," Perry remembered.
eu
Aitak eta biok elkar besarkatuz lo egiten genuen, manta eta hartz larrutan bilduta.
es
Pap? y yo dorm?amos pegados uno a otro, envueltos en mantas y pieles de oso.
fr
On dormait blottis l'un contre l'autre, papa et moi, enroul?s dans des couvertures et des peaux d'ours.
en
"Dad and I slept hugged together, rolled up in blankets and bearskins.
eu
Goizean, eguna argitzen hasterako, gosaria prestatzen nuen, opilak siropearekin eta haragi frijitua, eta han joaten ginen bizimodua ateratzera.
es
Por la ma?ana, antes del alba, yo preparaba el desayuno a toda marcha, galletas, jarabe, carne frita y nos pon?amos en marcha para ganarnos la jornada.
fr
Le matin, avant le lever du jour, je pr?parais notre petit d?jeuner en moins de deux, des petits pains et du sirop, de la viande frite, et on partait gratter de quoi vivre.
en
Morning, before daylight, I'd hustle our breakfast, biscuits and syrup, fried meat, and off we went to scratch a living. It would have been O.K.
eu
Ederra izango zen hazi izan ez banintz;
es
Todo hubiera sido perfecto si yo no hubiese crecido:
fr
Si seulement je n'avais pas grandi ?a aurait ?t? parfait ;
en
if only I hadn't grown up;
eu
zenbat eta helduago, orduan eta gutxiago estimatzen nuen aita.
es
cuanto mayor me hac?a, menos admiraba a mi padre.
fr
plus je vieillissais, moins j'?tais en mesure d'appr?cier papa.
en
the older I got, the less I was able to appreciate Dad.
eu
Alde batetik dena zekien, baina beste alde batetik ez zekien ezer.
es
En algunas cosas, lo sab?a todo;
fr
D'un c?t? il savait tout, mais de l'autre il ne connaissait rien.
en
He knew everything, one way, but he didn't know anything, another way.
eu
Aitak nire atal osoak ez zituen ezagutu ere egiten.
es
en otras no sab?a nada.
fr
Il y comprenait que dalle.
en
Whole sections of me Dad was ignorant of.
eu
Ez zuen tutik ere ulertzen.
es
Materias enteras de las que casi ignoraba su existencia.
fr
Par exemple, j'ai ?t? capable de jouer de l'harmonica la premi?re fois que j'en ai eu un entre les mains.
en
Didn't understand an iota of.
eu
Filarmonika hartu nuen lehenbizikoan hasi nintzen jotzen, adibidez. Gitarrarekin, beste horrenbeste.
es
De las que no entend?a una letra.
fr
 
en
 
eu
Musikarako berezko trebetasun ikaragarri hori neukan.
es
Como que yo supiera tocar la arm?nica la primera vez que se me ven?a una a la mano.
fr
M?me chose pour la guitare.
en
Like I could play a harmonica first time I picked one up.
eu
Aitak ez zidan onartzen hori.
es
Y tambi?n la guitarra.
fr
J'?tais tr?s dou? pour la musique.
en
Guitar, too.
eu
Edo bost axola zitzaion.
es
Esa gran facilidad musical innata que yo ten?a, pap? no pod?a reconocerla.
fr
Papa ne s'en est jamais aper?u.
en
I had this great natural musical ability. Which Dad didn't recognize.
eu
Irakurtzea ere gogoko nuen.
es
Ni le importaba.
fr
Ou souci?.
en
Or care about.
eu
nire hiztegia hobetzea.
es
Me gustaba tambi?n leer.
fr
J'aimais lire aussi.
en
I liked to read, too.
eu
Abestiak sortzea.
es
Mejorar mi vocabulario.
fr
Am?liorer mon vocabulaire.
en
Improve my vocabulary.
eu
Eta marrazten ere trebea nintzen.
es
Quer?a componer canciones.
fr
?crire des chansons.
en
Make up songs.
eu
Baina ez ninduen sekula animatu...
es
Dibujar.
fr
Et je savais dessiner.
en
And I could draw.
eu
ez berak, ez beste inork.
es
Pero nunca tuve ning?n aliento de ?l ni de nadie.
fr
Mais je n'ai jamais eu d'encouragements ni de lui ni de personne d'autre.
en
But I never got any encouragement-from him or anybody else.
eu
Gauetan esna egon ohi nintzen, nire maskuria kontrolatzeko alde batetik, eta bestetik pentsatzetik gelditu ezin nintzelako.
es
Muchas noches, en la cama, me quedaba despierto, en parte tratando de controlar mi vejiga y en parte porque no pod?a dejar de pensar.
fr
Je restais ?veill? la nuit, en partie pour essayer de contr?ler ma vessie, et en partie parce que je ne pouvais pas m'arr?ter de penser.
en
Nights I used to lie awake-trying to control my bladder, partly, and partly because I couldn't stop thinking.
eu
Ia arnasa hartzeko ere hotzegi zegoenean Hawaiiz pentsatu ohi nuen.
es
Y cuando hac?a tanto fr?o que casi no pod?a respirar, pensaba en las Hawaii.
fr
Quand il faisait presque trop froid pour respirer, je pensais toujours ? Hawaii.
en
Always, when it was too cold hardly to breathe, I'd think about Hawaii.
eu
Ikusia nuen film batez.
es
En una pel?cula que hab?a visto.
fr
? un film que j'avais vu.
en
About a movie I'd seen.
eu
Dorothy Lamour agertzen zena.
es
De Dorothy Lamour.
fr
Avec Dorothy Lamour.
en
With Dorothy Lamour.
eu
Hara joan nahi nuen.
es
Quer?a irme all?.
fr
Je voulais y aller.
en
I wanted to go there.
eu
Eguzkia zegoen leku hartara. Eta soinean belarra eta loreak besterik behar ez zen lekura.
es
All? donde estaba el sol, donde todo lo que se llevaba encima eran hierbas y flores.
fr
L? o? il y avait le soleil. Et o? on ne portait pour tout v?tement que de l'herbe et des fleurs.
en
Where the sun was. And all you wore was grass and flowers."
eu
Soinean hori baino gehixeago zuela, Perry, gerra-garaiko goiz epel batez, 1945ean, Honoluluko tatuajetegi baten barruan aurkitu zen bere ezkerreko besoan sugea eta sastakaiaren marrazkia itsatsarazten.
es
Llevando encima muchas cosas m?s, Perry, una suave noche de 1945, durante la guerra, se hallaba en el estudio de un tatuador de Honolulu, haci?ndose dibujar en su antebrazo izquierdo una serpiente y un pu?al.
fr
" Consid?rablement plus habill?, par une d?licieuse soir?e de 1945, durant la guerre, Perry se retrouva ? l'int?rieur d'un salon de tatouage d'Honolulu en train de se faire appliquer sur l'avant-bras gauche un serpent enroul? autour d'une dague.
en
Wearing considerably more, Perry, one balmy evening in war-time 1945, found himself inside a Honolulu tattoo parlor having a snake-and-dagger design applied to his left forearm.
eu
Honako bide honi jarraitu zion hara iristeko:
es
Hab?a llegado all? por el siguiente camino;
fr
Voici comment il en ?tait arriv? l? :
en
He had got there by the following route:
eu
aitarekin haserrealdia, auto-stopez Anchoragetik Seattlerainoko bidaia, Marina merkanteko errekluta-bulegora bisita.
es
una ri?a con su padre, un viaje en auto-stop desde Anchorage hasta Seattle, una visita a las oficinas de reclutamiento de la Marina Mercante.
fr
une dispute avec son p?re, un p?riple en auto-stop d'Anchorage ? Seattle, une visite au bureau de recrutement de la Marine marchande.
en
a row with his father, a hitchhike journey from Anchorage to Seattle, a visit to the recruiting offices of the Merchant Marine.
eu
-Ez nintzen, ez, han sartuko, non sartzen nintzen jakin izan banu-esan zuen behin Penyk-.
es
-Pero nunca lo hubiera hecho de haber sabido lo que me esperaba-coment? Perry una vez-.
fr
" Mais je ne me serais jamais engag? si j'avais su ce qui m'attendait, dit un jour Perry.
en
"But I never would have joined if I'd known what I was going up against," Perry once said.
eu
Lanak ez ninduen atzeratzen, eta marinel izatea gogoko nuen:
es
No me ha importado nunca trabajar y estaba contento de ser marinero, ver puertos y as?.
fr
J'ai jamais rechign? devant le travail, et ?a me plaisait d'?tre marin... les ports et tout le reste.
en
"I never minded the work, and I liked being a sailor-seaports, and all that.
eu
Kaiak eta hori dena.
es
Pero los maricas del barco no me dejaban en paz.
fr
Mais les tantes sur les bateaux voulaient pas me laisser tranquille.
en
But the queens on ship wouldn't leave me alone.
eu
Baina ontziko atzelariek ez ninduten bakean uzten.
es
Ten?a diecis?is a?os y era peque?o.
fr
Un gosse de seize ans, et haut comme trois pommes.
en
A sixteen-year-old kid, and a small kid.
eu
Hamasei urteko mutikoa, eta gainera txikia.
es
Sab?a arregl?rmelas, claro.
fr
Bien s?r, j'?tais capable de me d?fendre.
en
I could handle myself, sure.
eu
Moldatu nintzen, noski.
es
Pero muchos maricas no son afeminados, sabe.
fr
Mais il y a un tas de p?d?s qui sont pas eff?min?s vous savez.
en
But a lot of queens aren't effeminate, you know.
eu
Baina atzelari horietako asko ez dira malguak.
es
 
fr
 
en
 
eu
Bai zera! Bilar mahaia leihotik behera botatzeko gauza direnak ezagutu ditut.
es
Caray, he conocido maricas capaces de tirar por la ventana una mesa de billar.
fr
Bon Dieu, j'ai connu des tantes qui pouvaient lancer une table de billard par la fen?tre.
en
Hell, I've known queens could toss a pool table out the window.
eu
Eta haren atzetik pianoa.
es
Y un piano detr?s.
fr
Et le piano ensuite.
en
And the piano after it.
eu
Marikoi jende horrek gorriak ikusarazten dizkizu, batez ere bikotea baldin bada, elkar hartzen dute zuri, mutil-koskor bat besterik ez zaren horri, eraso egiteko.
es
Esa clase de chicas te la pueden hacer pasar morada, sobre todo si se junta una pareja dispuesta a meterse contigo y t? no eres m?s que un chaval.
fr
Ce genre de folles, ?a peut vous en faire voir de toutes les couleurs, particuli?rement quand elles sont ? deux ; elle se mettent ensemble pour vous attaquer, et vous ?tes qu'un gosse.
en
Those kind of girls, they can give you an evil time, especially when there's a couple of them, they get together and gang up on you, and you're just a kid.
eu
Zeure burua hiltzeko gogoa ematen dizu ia-ia.
es
Hasta puede darte ganas de matarte.
fr
?a vous donne pratiquement l'envie de vous tuer.
en
It can make you practically want to kill yourself.
eu
Handik urte batzuetara, Armadara joan nintzenean-Koreako kuartelean nintzela-arazo berdina izan nuen.
es
A?os despu?s, cuando hice el servicio y me destinaron a Corea, tuve el mismo problema.
fr
Des ann?es plus tard, quand je suis entr? dans l'Arm?e-quand j'?tais en garnison en Cor?e-le m?me probl?me s'est pr?sent?.
en
Years later, when I went into the Army-when I was stationed in Korea-the same problem came up.
