Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Koronelari ez dio inork idazten, Gabriel Garcia Marquez / Tomas Sarasola (Ibaizabal, 1992
)
eu
Teklarik gabeko pianolak aldi berean idazmahaiarenak egiten zituen.
es
La pianola sin teclas serv?a al mismo tiempo de escritorio.
fr
Les tou?ches disparues, le piano servait en m?me temps d'?critoire.
en
The keyless pianola did double duty as a desk.
eu
Koronelak bere kezka azaldu zuen bisitaren helburua argitu baino lehen.
es
El coronel expuso su inquietud antes de revelar el prop?sito de su visita.
fr
Le colonel fit ?tat de ses inqui?tudes avant de d?voiler l'objet de sa visite.
en
The colonel expressed his uneasiness before revealing the purpose of his visit.
eu
"Adierazi nizun nik, gauza ez zela egun batetik besterakoa", esan zuen abokatuak koronelaren etenaldi batean.
es
"Yo le advert? que la cosa no era de un d?a para el otro", dijo el abogado en una pausa del coronel.
fr
" Je vous avais pr?venu que la chose ne se ferait pas du jour au lendemain ", dit l'avocat en profitant d'une pause du colonel.
en
'I warned you that it would take more than a few days,' said the lawyer when the colonel paused.
eu
Beroak zapaldua zegoen.
es
Estaba aplastado por el calor.
fr
Il ?tait ?cras? par la chaleur.
en
He was sweltering in the heat.
eu
Silaren bultzagailuak atzerantz behartu eta propaganda kartoi batez haize egin zuen.
es
Forz? hacia atr?s los resortes de la silla y se abanic? con un cart?n de propaganda.
fr
Il fit grincer les ressorts de son fauteuil et s'?venta avec un calendrier publicitaire.
en
He adjusted the chair backward and fanned himself with an advertising brochure.
eu
-Nire agenteek sarri idazten didate ez dela luzetsi behar esanez.
es
-Mis agentes me escriben con frecuencia diciendo que no hay que desesperarse.
fr
-Mes correspondants m'?crivent souvent pour me dire qu'il ne faut pas d?sesp?rer.
en
'My agents write to me frequently, saying not to get impatient.'
eu
-Gauza bera da azken hamabost urteotan-ihardetsi zuen koronelak-.
es
-Es lo mismo desde hace quince a?os-replic? el coronel-.
fr
-C'est ce qu'ils disaient d?j? il y a quinze ans, r?pliqua le colonel.
en
'It's been that way for fifteen years,' the colonel answered.
eu
Hau oilar kapoiaren ipuinaren antza hartzen hasten da.
es
Esto empieza a parecerse al cuento del gallo cap?n.
fr
?a commence ? ressembler ? l'histoire du coq qui ?tait chapon.
en
'This is beginning to sound like the story, about the capon.'
eu
Abokatuak administrazio bidexken deskribapen guztiz grafikoa egin zuen.
es
El abogado hizo una descripci?n muy gr?fica de los vericuetos administrativos.
fr
L'avocat se lan?a dans une description tr?s graphique des labyrinthes administratifs.
en
The lawyer gave a very graphic description of the administrative ins and Outs.
eu
Sila estuegia zen haren udazken ipurdientzat.
es
La silla era demasiado estrecha para sus nalgas oto?ales.
fr
Le fauteuil ?tait trop ?troit pour ses fesses automnales.
en
The chair was too narrow for his sagging buttocks.
eu
"Duela hamabost urte errazagoa zen", esan zuen.
es
"Hace quince a?os era m?s f?cil", dijo.
fr
" Il y a quinze ans, c'?tait plus facile, dit-il.
en
'Fifteen years ago it was easier,' he said.
eu
"Orduan bi alderdietako elementuz osatutako soldadu zaharren udal elkartea zegoen." Birikak haize kiskalgarriaz puztu eta, zapla, bota zuen sententzia orduantxe asmatua balu bezala:
es
"Entonces exist?a la asociaci?n municipal de veteranos compuesta por elementos de los dos partidos". Se llen? los pulmones de un aire abrasante y pronunci? la sentencia como si acabara de inventarla:
fr
A ce moment-l?, il y avait une amicale des anciens combattants de la munici?palit? compos?e d'adh?rents des deux partis. " Il gonfla ses poumons d'air br?lant et prof?ra le proverbe comme s'il venait de l'inventer :
en
'Then there was the city's veterans' organization, with members of both parties.' His lungs filled with stifling air and he pronounced the sentence as if he had just invented it:
eu
-Batasunari indarra darraio.
es
-La uni?n hace la fuerza.
fr
-L'union fait la force.
en
'There's strength in numbers.'
eu
-Kasu honetan ez zen horrela izan-esan zuen koronelak, aurreneko aldiz bere bakardadeaz ohartzen zela-.
es
-En este caso no la hizo-dijo el coronel, por primera vez d?ndose cuenta de su soledad-.
fr
-Dans ce cas pr?cis, elle ne l'a pas faite, dit le colonel en mesurant pour la premi?re fois l'?tendue de sa solitude.
en
'There wasn't in this case,' the colonel said, realizing his aloneness for the first time.
eu
Nire lagun guztiak postaren esperoan hil ziren.
es
Todos mis compa?eros se murieron esperando el correo.
fr
Tous mes cama?rades sont morts dans l'attente du courrier.
en
'All my comrades died waiting for the mail.'
eu
Abokatua ez zen urduritu.
es
El abogado no se alter?.
fr
L'avocat ne s'?mut pas.
en
The lawyer didn't change his expression.
eu
-Legea beranduegi aterea izan zen-esan zuen-.
es
-La ley fue promulgada demasiado tarde-dijo-.
fr
-La loi a ?t? promulgu?e trop tard, dit-il.
en
'The law was passed too late,' he said.
eu
Ez zuten guztiek zure zoria izan, hogei urterekin koronel baitzinen zu.
es
No todos tuvieron la suerte de usted que fue coronel a los veinte a?os.
fr
Tout le monde n'a pas eu votre chance d'?tre colonel ? vingt ans.
en
'Not everybody was as lucky as you to be a colonel at the age of twenty.
eu
Gainera, ez zen sartu atal berezirik, beraz gobernuak eranskinak jarri behar izan ditu aurrekontuan.
es
Adem?s, no se incluy? una partida especial, de manera que el gobierno ha tenido que hacer remiendos en el presupuesto.
fr
De plus, aucun collectif sp?cial n'a ?t? pr?vu, si bien que le gouverne?ment a d? effectuer des pr?l?vements sur le budget.
en
Furthermore, no special allocation was included, so the government has had to make adjustments in the budget.'
eu
Kontu bera beti.
es
Siempre la misma historia.
fr
 
en
 
eu
Hori entzuten zuen bakoitzean minsorra nozitzen zuen koronelak.
es
Cada vez que el coronel la escuchaba padec?a un sordo resentimiento.
fr
C'?tait toujours la m?me histoire.
en
Always the same story.
eu
"Hau ez da limosna", esan zuen.
es
"Esto no es una limosna", dijo.
fr
Chaque fois qu'il l'entendait, le colonel ?prouvait un sourd ressentiment.
en
Each time the colonel listened to him, he felt a mute resentment] 'This is not charity,' he said.
eu
"Ez da guri mesede bat egitea.
es
"No se trata de hacernos un favor.
fr
Il ne s'agit pas de nous faire une faveur.
en
'It's not a question of doing us a favor.
eu
Guk larrua apurtu genuen errepublika salbatzeko." Abokatua besoak zabalik jarri zen.
es
Nosotros nos rompimos el cuero para salvar la rep?blica". El abogado se abri? de brazos.
fr
Nous nous sommes fait crever la peau pour sauver la R?publique, nous.
en
We all broke our backs to save the Republic.' The lawyer threw up his hands.
eu
-Horrelaxe da, koronela-esan zuen-.
es
-As? es, coronel-dijo-.
fr
-C'est la vie, colonel, dit-il.
en
'That's the way it is,' he said.
eu
Gizonen esker gaiztoak ez du mugarik.
es
La ingratitud humana no tiene l?mites.
fr
L'ingratitude humaine est sans bornes.
en
'Human ingratitude knows no limits.'
eu
Kontu hori ere ezagutzen zuen koronelak.
es
Tambi?n esa historia la conoc?a el coronel.
fr
Le colonel connaissait aussi cette chanson-l?.
en
The colonel also knew that story.
eu
Entzuten hasia zen Neerlandiako hitzarmenaren biharamunean gobernuak bidai laguntzak eta indemnizazioak agindu zizkienean iraultzako berrehun ofiziali.
es
Hab?a empezado a escucharla al d?a siguiente del tratado de Neerlandia cuando el gobierno prometi? auxilios de viaje e indemnizaciones a doscientos oficiales de la revoluci?n.
fr
Il avait commenc? ? l'entendre d?s le lendemain du trait? de Neerlandia, lorsque le gouvernement avait promis des facilit?s de voyage et des indemnisations ? deux cents officiers de la r?volution.
en
He had begun hearing it the day after the Treaty of Neerlandia, when the government promised travel assistance and indemnities to two hundred revolutionary officers.
eu
Neerlandiako zeibaondo erraldoiaren inguruan kanpaturik, iraultzaile batailoia, eskolatik ihes egindako gaztetxoz osatua hein handi batean, zain egon zen hiru hilabetez.
es
Acampado en torno a la gigantesca ceiba de Neerlandia un batall?n revolucionario compuesto en gran parte por adolescentes fugados de la escuela, esper? durante tres meses.
fr
Dans un campement install? autour du gigantesque ceiba de Neerlandia, un bataillon de r?volutionnaires com?pos? en grande partie d'adolescents enfuis de l'?cole avait attendu pendant trois mois.
en
Camped at the base of the gigantic silk-cotton tree at Neerlandia, a revolutionary battalion, made up in great measure of youths who had left school, waited for three months.
eu
Gero etxera itzuli ziren beren patrikaren kontura eta han segi zuten zain.
es
Luego regresaron a sus casas por sus propios medios y all? siguieron esperando.
fr
Ils ?taient alors rentr?s chez eux par leurs propres moyens et, une fois l?, ils avaient continu? d'attendre.
en
Then they went back to their homes by their own means, and they kept on waiting there.
eu
Ia hirurogei urte geroago, artean zain jarraitzen zuen koronelak.
es
Casi sesenta a?os despu?s todav?a el coronel esperaba.
fr
Pr?s de soixante ans plus tard, le colonel attendait toujours.
en
Almost sixty years later, the colonel was still waiting.
eu
Oroitzapenek kilikaturik guztiz gaineko jarrera hartu zuen, jarri zuen iztarreko hezurrean eskuinaldeko eskua-hezur hutsak kiro mintzez josiak-eta marmarka esan zuen:
es
Excitado por los recuerdos asumi? una actitud trascendental. Apoy? en el hueso del muslo la mano derecha-puros huesos cosidos con fibras nerviosas-y murmur?:
fr
Port? par le souvenir, il se composa une atti?tude transcendantale. Il plaqua la paume de sa main droite sur son genou-rien que des os ficel?s de fibres nerveuses-et murmura :
en
Excited by these memories, he adopted a transcendental attitude. He rested his right hand on his thigh, mere bone sewed together with nerve tissue and murmured:
eu
-Ba nik erabaki bat hartzea pentsatu dut.
es
-Pues yo he decidido tomar una determinaci?n.
fr
-J'ai donc pris une d?cision.
en
'Well, I've decided to take action.'
eu
Abokatua aho zabalik geratu zen.
es
El abogado qued? en suspenso.
fr
L'avocat resta interdit.
en
The lawyer waited.
eu
-Hau da?
es
-?Es decir?
fr
-C'est-?-dire?
en
'Such as?'
eu
-Abokatu aldaketa.
es
-Cambio de abogado.
fr
-Je change d'avocat.
en
'To change lawyers.'
eu
Ahate loka bat sartu zen bulegoan txita hori batzuk atzetik zituela.
es
Una pata seguida por varios patitos amarillos entr? al despacho.
fr
Une cane suivie de plusieurs canetons jaunes fit irruption dans le bureau.
en
A mother duck, followed by several little ducklings, entered the office.
eu
Abokatua zutitu egin zen irten arazteko.
es
El abogado se incorpor? para hacerla salir.
fr
L'avocat se leva pour les chasser.
en
The lawyer sat up to chase them out.
eu
"Zuk nahi duzun bezala, koronela esan zuen, animaliak uxatuz.
es
"Como usted diga, coronel", dijo, espantando los animales.
fr
" Comme vous voudrez, colonel, dit-il en effrayant les bes?tioles.
en
'As you wish, colonel,' he said, chasing the animals.
eu
"Zuk esaten duzun bezala izango da.
es
"Ser? como usted diga.
fr
Ce sera comme vous voudrez.
en
'It will be just as you wish.
eu
Nik mirariak egin ahal banitza ez nintzateke biziko oilategi honetan." Patioko atean zur-sarea jarri eta eserlekura itzuli zen.
es
Si yo pudiera hacer milagros no estar?a viviendo en este corral". Puso una verja de madera en la puerta del patio y regres? a la silla.
fr
Si je pouvais faire des miracles, je ne vivrais pas au milieu de cette basse-cour. " Il coin?a un cageot contre la porte de la cour et r?int?gra son fauteuil.
en
If I could work miracles, I wouldn't be living in this barnyard.' He put a wooden grille across the patio door and returned to his chair.
eu
-Gure semeak lanean bota zuen bizitza osoa-esan zuen koronelak-.
es
-Mi hijo trabaj? toda su vida-dijo el coronel-.
fr
-Mon fils a pass? son existence ? travail?ler, dit le colonel.
en
'My son worked all his life,' said the colonel.
eu
Gure etxea hipotekatua dago.
es
Mi casa est? hipotecada.
fr
Ma maison est hypoth?qu?e.
en
'My House is mortgaged.
eu
Zahartzaro legea bizi arteko mantenu-saria izan da abokatuentzat.
es
La ley de jubilaciones ha sido una pensi?n vitalicia para los abogados.
fr
La loi sur les pensions a servi une rente ? vie aux avocats.
en
That retirement law has been a lifetime pension for lawyers.'
eu
-Niretzat ez-aurka egin zuen abokatuak-.
es
-Para m? no-protest? el abogado-.
fr
-Pas ? moi, protesta l'avocat.
en
'Not for me,' the lawyer protested.
eu
Azkeneko txakur txikiraino gastatu da dilijentziatan.
es
Hasta el ?ltimo centavo se ha gastado en diligencias.
fr
Nous avons d?pens? jusqu'au dernier centime pour h?ter l'affaire.
en
'Every last cent has gone for my expenses.'
eu
Koronelak sufritu egin zuen injustua izandako irudipenarekin.
es
El coronel sufri? con la idea de haber sido injusto.
fr
Le colonel souffrit ? l'id?e de s'?tre montr? injuste.
en
The colonel suffered at the thought that he had been unjust.
eu
-Hori da esan nahi nuena-zuzendu zuen.
es
-Eso es lo que quise decir-corrigi?.
fr
-C'est ce que je voulais dire, corrigea-t-il.
en
'That's what I meant,' he corrected himself.
