Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Inmoralista, André Gide / Imanol Unzurrunzaga (Ibaizabal, 1992
)
eu
Artean ez nuen nik horretan pentsatzen eta gaur dagidan argazkia faltsua gertatzen ari zait.
es
Todos estos pensamientos no los ten?a yo entonces, y este retrato que hago me falsea.
fr
Toutes ces pens?es je ne les avais pas alors, et ma peinture ici me fausse.
en
I did not think all this at the time, and my description gives a false idea of me.
eu
Egia esan, ez nuen ezertan pentsatzen, ez nuen neure burua ezertarako aztertzen;
es
A decir verdad, no pensaba, no me examinaba;
fr
? vrai dire, je ne pensais point, ne m'examinais point ;
en
In reality, I did not think at all;
eu
zorioneko halabeharrak ninderaman.
es
una fatalidad feliz me conduc?a.
fr
une fatalit? heureuse me guidait.
en
a happy fatalism guided me.
eu
Beldur nintzen, begirada lasterregiak ez ote zuen zapuztuko nire bilakaera luzearen misterioa.
es
Mi temor era que una mirada en exceso prematura viniese a alterar el misterio de mi lenta transformaci?n.
fr
Je craignais qu'un regard trop h?tif ne v?nt ? d?ranger le myst?re de ma lente transformation.
en
I was afraid that too hasty an investigation might disturb the mystery of my slow transformation.
eu
Zirriborro ezabatuei azaleratzeko astia eman behar zitzaien, haiek moldatzen saiatu gabe.
es
Hab?a que dar tiempo para que reaparecieran los caracteres borrados, y no tratar de formarlos...
fr
Il fallait laisser le temps, aux caract?res effac?s, de repara?tre, ne pas chercher ? les former.
en
I must allow time for the effaced characters to reappear, and not attempt to re-form them.
eu
Amore eman gabe, nire adimena debet utzita, niri nerauri, gauzetara, izateari lotu nintzaion eta dibinala iruditu zitzaidan.
es
Dejando, pues, mi coraz?n en barbecho, ya que no en abandono, me libr? voluptuosamente a m? mismo, a las cosas, al todo, que me pareci? divino.
fr
Laissant donc mon cerveau, non pas ? l'abandon, mais en jach?re, je me livrai voluptueusement ? moi-m?me, aux choses, au tout, qui me parut divin.
en
Not so much neglecting my mind therefore, as allowing it to lie fallow, I gave myself up to the luxurious enjoyment of my own self, of external things, of all existence, which seemed to me divine.
eu
Siracusa atzean utzi eta Taorminatik La M?le-ra doan bide malkartsuan gora nindoan, nire barnea iratzarri nahian-edo, oihuka:
es
Hab?amos salido de Siracusa, y yo corr?a por la escarpada ruta que une Taormina con La Mole, gritando para despertarlo en m?:
fr
Nous avions quitt? Syracuse et, je courais sur la route escarp?e qui joint Taormine ? La M?le, criant, pour l'appeler en moi :
en
We had left Syracuse, and as I ran along the precipitous road that connects Taormina with Mola, I remember shouting aloud, as if my calling could bring him to me:
eu
Izaki berria!
es
"?Un nuevo ser!
fr
Un nouvel ?tre !
en
"A new self!
eu
Izaki berria!
es
?Un nuevo ser!".
fr
Un nouvel ?tre !
en
A new self!"
eu
Ahalegin bakarra, etengabeko ahalegina nuen, n e ustetan iraganeko heziketari eta nire lehenbiziko moralari zor nion guztia era sistematikoz arbuiatzea edota desagerraraztea.
es
Mi solo esfuerzo, esfuerzo constante entonces, era el de rechazar o suprimir sistem?ticamente todo aquello que cre?a deber a mi instrucci?n pasada y a mi primera moral.
fr
Mon seul effort, effort constant alors, ?tait donc de syst?matiquement honnir ou supprimer tout ce que je croyais ne devoir qu'? mon instruction pass?e et ? ma premi?re morale.
en
My only effort then-an effort which was at that time constant-consisted in systematically condemning and suppressing everything which I believed I owed to my past education and early moral beliefs.
eu
Nire jakituriari gutiespen erabakiagatik, erudituaren gustuei mespretxuagatik, Agrigento bisitatzeari uko egin nion, eta egun gutxitara Napolira bidean ez nintzen Paestum-go tenplu ikusgarrian geratu, non oraindik ere Grezia bizirik dirauen eta nora handik bi urtetara joan bainintzen, nik al dakit zein jainkori otoitz egitera.
es
Por resuelto desd?n hacia mi ciencia, por desprecio hacia mis gustos de erudito, rehus? ver Agrigento, y pocos d?as m?s tarde, sobre el camino que conduce a N?poles, no me detuve ni un instante junto al hermoso templo de Pcestum, donde Grecia respira todav?a, y al cual habr?a de ir, dos a?os m?s tarde, para suplicar a no s? qu? dios.
fr
Par d?dain r?solu pour ma science, par m?pris pour mes go?ts de savant, je refusai de voir Agrigente, et quelques jours plus tard, sur la route qui m?ne ? Naples, je ne m'arr?tai point pr?s du beau temple de P?stum o? respire encore la Gr?ce, et o? j'allai, deux ans apr?s, prier je ne sais plus quel dieu.
en
Deliberately disdainful of my learning, and in scorn of my scholar's tastes, I refused to visit Agrigentum, and a few days later, on the road to Naples, I passed by the beautiful temple of Paes-tum, in which Greece still breathes, and where, two years later, I went to worship some God or other-I no longer know which.
eu
Baina zer diot nik ahalegin bakarra?
es
?Por qu? hablar de un solo esfuerzo?
fr
Que parl?-je d'unique effort ?
en
Why do I say 'my only effort'?
eu
Ni nerauz ardura al nintekeen, neure burua izaki hobegarritzat hartu gabe?
es
?C?mo interesarme en m? mismo sino como en un ser perfectible?
fr
Pouvais-je m'int?resser ? moi, sinon comme ? un ?tre perfectible ?
en
How could I be interested in myself save as a perfectible being?
eu
Inoiz ez zen nire nahimena orain bezain irrikitan egon, ilunetan hor nonbait ikustatzen nuen perfekzio ezezagun horretarantz;
es
Jam?s mi voluntad hab?a estado m?s exaltada que ahora para tender hacia esa perfecci?n desconocida que imaginaba confusamente;
fr
Cette perfection inconnue et que j'imaginais confus?ment, jamais ma volont? n'avait ?t? plus exalt?e que pour y tendre ;
en
Never before had my will been so tensely strung as in striving after this unknown and vaguely imagined perfection.
eu
eta nahimen indar hau neure gorputza sendotzera, beltzarantzera bideratzen nuen bete-betean.
es
empleaba esta entera voluntad en fortificar mi cuerpo, en broncearlo.
fr
j'employais cette volont? tout enti?re ? fortifier mon corps, ? le bronzer.
en
I employed the whole of my will indeed, in strengthening and bronzing my body.
eu
Itsasertza utzi eta Salernotik gertu Ravellora iritsiak ginen.
es
Cerca de Salerno, alej?ndonos de la costa, hab?amos ganado Ravello.
fr
Pr?s de Salerne, quittant la c?te, nous avions gagn? Ravello.
en
We had left the coast near Salerno and reached Ravello.
eu
Haizea han biziagoa zen, ezkutalekuz eta ezustekoz jositako haitzen erakargarritasunak, hango haranen sakonera ezezagunak nire indarrari eta aldarteari mesede egin zion, nire nahia sendotuz.
es
All? el aire m?s vivo, la atracci?n de las rocas llenas de escondites y sorpresas, la profundidad desconocida de los valles, ayudaron mi fuerza, mi j?bilo, y favorecieron mi impulso.
fr
L?, l'air plus vif, l'attrait des rocs pleins de retraits et de surprises, la profondeur inconnue des vallons, aidant ? ma force, ? ma joie, favoris?rent mon ?lan.
en
There, a keener air, the charm of the rocks, their recesses, their surprises, the unexplored depths of the valleys, all contributed to my strength and enjoyment and gave impetus to my enthusiasm.
eu
Zerutik gertuago ertzetik at baino, gailur maldatsutik aurre egiten dio Ravellok Paestum-go lautada urrunari.
es
M?s pr?ximo al cielo que alejada de la costa, sobre una abrupta altura, Ravello enfrenta la lejana y lisa ribera de Pcestum.
fr
Plus rapproch? du ciel qu'?cart? du rivage, Ravello, sur une abrupte hauteur, fait face ? la lointaine et plate rive de P?stum.
en
Not far from the shore and very near the sky, Ravello lies on an abrupt height facing the flat and distant coast of Paestum.
eu
Normandiar dominazio garaian jada garrantzitsua zen hiri hau;
es
Bajo la dominaci?n normanda hab?a sido una ciudad casi importante:
fr
C'?tait, sous la domination normande, une cit? presque importante ;
en
Under the Norman domination, it was a city of no inconsiderable importance;
eu
gaur egun, atzerritar bakarrak geu gintuen herrixka meharra besterik ez da.
es
ahora s?lo queda como un estrecho poblado, donde, seg?n creo, ?ramos los ?nicos extranjeros.
fr
ce n'est plus qu'un ?troit village o? nous ?tions, je crois, seuls ?trangers.
en
it is nothing now but a narrow village where I think we were the only strangers.
eu
Ostatu bilakatu den komentu ohian aurkitu genuen aterpe;
es
Una antigua casa religiosa transformada en hotel nos alberg?;
fr
Une ancienne maison religieuse, ? pr?sent transform?e en h?tel, nous h?bergea ;
en
We were lodged in an ancient religious house which had been turned into a hotel;
eu
haitzaren muturrean eraikia zegoen, terrazak eta lorategia urdinetik zintzilik ziruditelarik.
es
alzada en la extremidad de la roca, sus terrazas y su jard?n parec?an suspendidos en el azur.
fr
sise ? l'extr?mit? du roc, ses terrasses et son jardin semblaient surplomber dans l'azur.
en
it is situated on the extreme edge of the rock, and its terraces and gardens seemed to hang suspended over an abyss of azure.
eu
Argoilez jositako hormaren bestalde, itsasoa besterik ez zenuen bat-batean ikusten;
es
Al principio, m?s all? del muro cargado de p?mpanos s?lo se ve?a el mar;
fr
Apr?s le mur charg? de pampres, on ne voyait d'abord rien que la mer ;
en
Over the wall, festooned with creeping vine, one could at first see nothing but the sea;
eu
hormara hurbildu behar zen, Ravello ertzarekin bide-zidorrez barik maileriz lotzen zuen malkar landua erreparatzeko.
es
preciso era acercarse al muro para seguir la pendiente cultivada, que, m?s por escaleras que senderos, une a Ravello con la ribera.
fr
il fallait s'approcher du mur pour pouvoir suivre le d?valement cultiv? qui, par des escaliers plus que par des sentiers, joignait Ravello au rivage.
en
one had to go right up to the wall in order to discover the steep cultivated slope that connects Ravello with the shore by paths that seem more like staircases.
eu
Mendia Ravelloren gainetik luzatzen zen.
es
Por encima de Ravello la monta?a contin?a.
fr
Au-dessus de Ravello, la montagne continuait.
en
Above Ravello, the mountain continues.
eu
Olibondoak, algarrobondo itzelak; ziklamenak haien itzalpean;
es
Olivos, enormes algarrobos; a su sombra, cicl?menes;
fr
Des oliviers, des caroubiers ?normes ; ? leur ombre des cyclamens ;
en
First come enormous olive and caroub trees, with cyclamen growing in their shadow;
eu
goraxeago, gaztainondoak ugari, haize freskoa, Iparraldeko landaretza;
es
m?s arriba, casta?os en gran n?mero, un aire fresco, plantas del norte;
fr
plus haut, des ch?taigniers en grand nombre, un air frais, des plantes du nord ;
en
then, higher up, Spanish chestnuts in great quantities, cool air, northern plants;
eu
behealdean limoiondoak itsasertzean.
es
m?s abajo, limoneros pr?ximos al mar.
fr
plus bas, des citronniers pr?s de la mer.
en
lower down lemon trees near the sea.
eu
Eremuaren pikeak behartuta, lur-lan mugatuetan lerrotzen dira hauek; baratze mailakatuak dira, ia berdinak denak;
es
Est?n alineados en peque?os cultivos a causa de la pendiente del suelo; son jardines en escalinata, casi iguales uno a otro;
fr
Ils sont rang?s par petites cultures, jardins en escalier, presque pareils, que motive la pente du sol ;
en
These are planted in small plots owing to the slope of the ground; they are step gardens, nearly all alike;
eu
zidor batek zeharkatzen ditu mutur batetik bestera;
es
un estrecho camino en el centro los atraviesa de lado a lado;
fr
une ?troite all?e, au milieu, d'un bout ? l'autre les traverse ;
en
a narrow path goes from end to end through the middle of each;
eu
zaratarik gabe, lapur gisa, sartzen zara bertan.
es
se entra en ellos sin ruido, como un ladr?n.
fr
on y entre sans bruit, en voleur.
en
one enters noiselessly, like a thief;
eu
Itzal berdepean amets egin dezakezu;
es
Se sue?a, bajo esa sombra verde;
fr
On r?ve, sous cette ombre verte ;
en
one dreams in their green shadow;
eu
hostaia hertsia, astuna da;
es
el follaje es espeso, pesado;
fr
le feuillage est ?pais, pesant ;
en
their foliage is thick and heavy;
eu
eguzkiaren izpi garbirik ez;
es
ni un solo rayo de luz penetra francamente;
fr
pas un rayon franc ne p?n?tre ;
en
no direct ray of sunlight penetrates it;
eu
limoi usaintsuak zintzilik, argizari lodizko tantak bailira;
es
como gotas de espesa cera cuelgan los limones, perfumados;
fr
comme des gouttes de cire ?paisse, les citrons pendent, parfum?s ;
en
the lemons, like drops of opaque wax, hang perfumed;
eu
zuri berdexkak dira gerizpean;
es
en la sombra son blancos y verdosos;
fr
dans l'ombre ils sont blancs et verd?tres ;
en
they are white and greenish in the shade;
eu
eskura dituzu, zure egarria asetzeko, gazi-gozo, freskagarri.
es
son dulces, acres; refrescan.
fr
ils sont ? port?e de la main, de la soif ; ils sont doux, ?cres ;
en
they are within reach of one's hand, of one's thirst;
eu
Hain zen trinkoa geriza limoiondopean, ez nintzela ibiliaren izerditan geratzera ausartzen.
es
La sombra era tan densa bajo ellos, que no osaba yo detenerme despu?s de la marcha que a?n me hac?a transpirar.
fr
L'ombre ?tait si dense, sous eux, que je n'osais m'y arr?ter apr?s la marche qui me faisait encore transpirer.
en
The shade was so dense beneath them that I did not dare linger in it after my walk, for exercise still made me perspire.
eu
Lur-mailek, halere, ez ninduten hainbeste nekarazten;
es
Sin embargo, los pelda?os ya no me extenuaban;
fr
Pourtant les escaliers ne m'ext?nuaient plus ;
en
And yet I now managed the steps without being exhausted;
eu
ahoa itxita igotzen saiatzen nintzen;
es
espaciaba cada vez m?s mis altos;
fr
je m'exer?ais ? les gravir la bouche close ;
en
I practised climbing them with my mouth shut;
eu
pausaldiak tartekatzen nituen, neure artean esanez:
es
me dec?a:
fr
j'espa?ais toujours plus mes haltes, me disais :
en
I put greater and greater intervals between my halts;
eu
haraino joango nauk etsi gabe;
es
"Ir? hasta all? sin desfallecer".
fr
j'irai jusque-l? sans faiblir ;
en
"I will go so far without giving in," I used to say to myself;
eu
helmugan gero, harrotasun asea sari, luze eta sendo arnas bartzen nuen, haizea biriketan eraginkorrago sartzen nabarmentzen nuelarik.
es
Luego, llegado a la meta, y hallando la recompensa en mi orgullo satisfecho, respiraba profundamente, potentemente, y de manera tal que me parec?a sentir el aire penetrando m?s eficazmente en mi pecho.
fr
puis, arriv? au but, trouvant dans mon orgueil content ma r?compense, je respirais longuement, puissamment, et de fa?on qu'il me sembl?t sentir l'air p?n?trer plus efficacement ma poitrine.
en
then, the goal reached, I was rewarded by a glow of satisfied pride; I would take a few long deep breaths, and feel as if the air entered my lungs more thoroughly, more efficaciously.
eu
Gorputz zainketa hauetara irauli nuen behinolako lehia.
es
Pon?a en todos estos cuidados del cuerpo mi asiduidad de anta?o.
fr
Je reportais ? tous ces soins du corps mon assiduit? de nagu?re.
en
I brought all my old assiduity to bear on the care of my body.
eu
Aurrera egiten nuen.
es
Progresaba.
fr
Je progressais.
en
I began to progress.
eu
Harritu ere egiten nintzen batzuetan nire osasuna hain arin bizkortzen ikusteaz.
es
A veces me sorprend?a de que mi salud retornara tan pronto.
fr
Je m'?tonnais parfois que ma sant? rev?nt si vite.
en
I was sometimes astonished that my health came back so quickly.
eu
Sinestera iritsi nintzen, ez ote nuen nire iragan egoeraren larria gehiegitzat hartu; bai eta zalantzan jarri ere oso gaixorik egon ote nintzen; ahotik egotzitako odolaz irri egin nuen, osakintza nekezago ez izanaren damu nintzen.
es
Llegu? a creer que hab?a exagerado en un comienzo la gravedad de mi mal; a dudar de que hubiese estado muy enfermo, a re?rme de mis v?mitos de sangre, a lamentar que mi curaci?n no hubiese sido m?s ardua.
fr
J'en arrivais ? croire que je m'?tais d'abord exag?r? la gravit? de mon ?tat ; ? douter que j'eusse ?t? tr?s malade, ? rire de mon sang crach?, ? regretter que ma gu?rison ne f?t pas demeur?e plus ardue.
en
I began to think I had exaggerated the gravity of my condition-to doubt that I had been very ill-to laugh at my blood-spitting-to regret that my recovery had not been more arduous.
