Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Salomon erregearen meategiak, H.R. Haggard / Aintzane Ibarzabal (Elkar, 1992
)
eu
Atseden pixka bat hartu ondoren, eta kafreek elefante hilen bi bihotz afaritarako moztu zituztenean, etxerantz abiatu ginen, eguneko lanarekin gustora, eta hurrengo goizean zama-eramaileak elefanteei betaginak ateratzera bidaltzeko erabakia hartuta.
es
De modo que, tras haber descansado un rato y despu?s de que los cafres cortaran los corazones de dos elefantes para la cena, iniciamos el camino de vuelta, muy satisfechos de nosotros mismos, y con la decisi?n de enviar a los porteadores a la ma?ana siguiente a cortar los colmillos.
fr
Apr?s nous ?tre repos?s, et lorsque les Cafres eurent enlev? ? deux ?l?phants morts le c?ur qui devait servir ? notre souper, nous pr?mes donc le chemin du retour, tr?s contents de nous et avec l'intention d'envoyer le lendemain les porteurs pour enlever les d?fenses.
en
So after we were rested a little, and the Kafirs had cut out the hearts of two of the dead elephants for supper, we started homewards, very well pleased with our day's work, having made up our minds to send the bearers on the morrow to chop away the tusks.
eu
Goodek elefante ar nagusia zauritu zuen lekua igaro eta hantxe antilope talde bat topatu genuen, baina ez genien tiro egin, haragi nahikoa genuen eta.
es
Poco despu?s de pasar por el lugar en que Good hab?a herido al elefante patriarcal, nos topamos con una manada de ant?lopes, pero no disparamos, puesto que ya ten?amos suficiente carne.
fr
Peu de temps apr?s avoir d?pass? l'endroit o? Good avait bless? le patriarche de la bande, nous rencontr?mes un troupeau d'?lans, mais comme nous avions d?j? beaucoup de viande, nous ne tir?mes point sur eux.
en
Shortly after we re-passed the spot where Good had wounded the patriarchal bull we came across a herd of eland, but did not shoot at them, as we had plenty of meat.
eu
Gure ondotik arrapaladan pasa, eta ehun yardatara edo zuhaixka txiki batzuen atzean geratu ziren, eta guri begiratzeko jira egin zuten.
es
Pasaron cerca de nosotros, al trote, y despu?s se detuvieron detr?s de unos peque?os arbustos a unas cien yardas de distancia, y se dieron la vuelta para mirarnos.
fr
Ils d?fil?rent au trot devant nous, puis, s'arr?tant derri?re un massif de broussailles qui se trouvaient ? une centaine de pas, ils firent volte-face pour nous regarder.
en
They trotted past us, and then stopped behind a little patch of bush about a hundred yards away, wheeling round to look at us.
eu
Good animaliak gertutik ikusteko irrika bizian zegoenez gero, ez bait zuen inoiz antilope bat horren gertutik ikusi, Umbopari eman zion fusila, eta, Khiva atzetik zuela, zuhaixketaraino joan zen poliki.
es
Como Good ard?a en deseos de acercarse a ellos, porque nunca hab?a visto un ant?lope de cerca, le dio el rifle a Umbopa, y seguido por Khiva, se dirigi? tranquilamente hacia los arbustos.
fr
N'ayant jamais eu l'occasion d'en voir de pr?s, Good d?sirait vivement s'en approcher ;
en
As Good was anxious to get a near view of them, never having seen an eland close, he handed his rifle to Umbopa, and, followed by Khiva, strolled up to the patch of bush.
eu
Eseri eta zain geratu ginen, atseden hartzeko aitzakiaren aurrean gustora.
es
Nos sentamos y nos pusimos a esperarlo, sin lamentar la excusa para descansar un poco.
fr
aussi, apr?s avoir confi? son fusil ? Oumbopa, se dirigea-t-il vers eux, entra?nant Khiva avec lui, pendant que nous nous asseyions pour l'attendre, nullement f?ch?s de ce pr?texte pour nous reposer encore.
en
We sat down and waited for him, not sorry of the excuse for a little rest.
eu
Eguzkia ezkutatzen ari zen aintzazko kolore gorrienetan, eta Sir Henry eta biok ikuspegi maitagarriaren aurrean txunditurik ginen. Halako batean elefante deiadarra entzun genuen, eta haren irudi ikaragarria lasterka ikusi genuen, tronpa eta isatsaren errainua tente jarrita, eguzkiaren borobil sutsurantz zihoala.
es
El sol se ocultaba con un esplendor de rojos, y sir Henry y yo admir?bamos la preciosa escena, cuando de repente o?mos el barritar de un elefante, y vimos su enorme figura que embest?a con la trompa y la cola levantadas y recortadas contra el gran globo rojo del sol.
fr
Le soleil se couchait dans une apoth?ose de pourpre, et Sir Henry et moi contemplions tranquillement cette sc?ne magnifique, lorsque, tout ? coup, un cri d'?l?phant nous fit tressaillir, et nous v?mes l'animal qui l'avait pouss? arriver ? fond de train, la trompe et la queue dress?es en l'air, se d?coupant nettement sur l'orbe sanglant du soleil.
en
The sun was just going down in its reddest glory, and Sir Henry and I were admiring the lovely scene, when suddenly we heard an elephant scream, and saw its huge and rushing form with uplifted trunk and tail silhouetted against the great fiery globe of the sun.
eu
Ondorengo unean beste zerbait ikusi genuen: hain zuzen ere, Khiva eta Good guregana lasterka zetozen atzetik elefante ar zauritua segika zutela, lehenago zauritutako animalia berbera.
es
Al instante vimos algo m?s; Good y Khiva corr?an precipitadamente hacia nosotros seguidos por el elefante herido (porque de ?l se trataba).
fr
Une seconde plus tard, nous reconn?mes en lui le m?le bless?, qui s'?tait ?chapp?, et nous nous aper??mes que c'?taient Good et Khiva qu'il pourchassait avec tant de fureur.
en
Next second we saw something else, and that was Good and Khiva tearing back towards us with the wounded bull-for it was he-charging after them.
eu
Tarte batean ez ginen tiro egiten ausartu-gainera ez genuen ezer asko egingo gu ginen lekutik botata-bietako bati jotzeko beldurrez, eta orduan gauza ikaragarri bat gertatu zen: arropa zibilizatuak eramateko irrikak galdu egin zuen Good.
es
Durante unos momentos no nos atrevimos a disparar-adem?s, de poco hubiera servido a esa distancia-, por temor a alcanzar a los hombres, y a continuaci?n ocurri? algo espantoso: Good fue v?ctima de su pasi?n por la ropa civilizada.
fr
Sur le premier moment, nous n'os?mes point tirer-ce qui, d'ailleurs, n'aurait servi ? rien ? cette distance-, de peur de les blesser l'un ou l'autre, mais aussit?t apr?s il se produisit une chose effroyable.
en
For a moment we did not dare to fire-though at that distance it would have been of little use if we had done so-for fear of hitting one of them, and the next a dreadful thing happened-Good fell a victim to his passion for civilised dress.
eu
Prakak eta polainak jaztea baztertu izan balu, gu guztiok egin genuen bezala, eta ehizan egiteko franelazko alkandora eta vedtschoon-ak jantzi, ez zukeen arazorik izango.
es
De haber consentido en deshacerse de los pantalones y las polainas, como hab?amos hecho los dem?s, y cazar con una camisa de franela y unos veldtschoons, todo hubiera ido bien;
fr
Good fut victime de son amour de l'?l?gance.
en
Had he consented to discard his trousers and gaiters like the rest of us, and to hunt in a flannel shirt and a pair of veldt-schoons, it would have been all right.
eu
Baina horrela ordea, prakek traba egiten zioten lasterketa zoroan zihoanean, eta azkenean, gugandik hirurogei yardatara edo zegoela, botek, belar lehorrak leunduta, irrist egin erazi zioten, eta muturrez aurrera erori zen elefantea ia gainean zuenean.
es
pero as?, los pantalones le estorbaron en aquella carrera desesperada y cuando estaba a unas sesenta yardas de nosotros, las botas, pulidas por la hierba seca, le hicieron resbalar y cay? al suelo de cabeza justo delante del elefante.
fr
S'il avait consenti comme nous ? se d?barrasser de son pantalon et de ses gu?tres, et s'il s'?tait content? d'une chemise de flanelle et d'une paire de weldtschoons, il se serait fort bien tir? d'affaire, mais son pantalon le g?nait pour courir, et, soudain, alors qu'il n'?tait plus qu'? soixante pas de nous, les semelles de ses souliers, polies par le frottement des herbes, le firent glisser, et il tomba ? plat ventre juste devant l'?l?phant.
en
But as it was, his trousers cumbered him in that desperate race, and presently, when he was about sixty yards from us, his boot, polished by the dry grass, slipped, and down he went on his face right in front of the elephant.
eu
Aho zabalik geratu ginen, bagenekielako hil egingo zuela. Orduan ahal bezain bizkor abiatu ginen lasterka harengana.
es
Sofocamos un grito, porque sab?amos que iba a morir y corrimos a toda velocidad hacia ?l.
fr
Un cri d'?pouvante s'?chappa de nos l?vres, car nous compr?mes que c'en ?tait fait de lui, et nous nous ?lan??mes ? son secours.
en
We gave a gasp, for we knew that he must die, and ran as hard as we could towards him.
eu
Hiru segundutan amaitu zen guztia, baina ez guk uste genuen bezala.
es
Tres segundos m?s tarde todo hab?a acabado, pero no como hab?amos pensado.
fr
En trois secondes, ce fut fini, mais non pas de la fa?on que nous avions suppos?e.
en
In three seconds it had ended, but not as we thought.
eu
Khiva, mutiko zulutarrak, nagusia erortzen ikusi eta, ausarta zenez gero, jira egin eta assegai-a jaurtiki zion elefanteari aurpegian zuzen-zuzenean. Tronpan zulaturik geratu zitzaion.
es
Khiva, el muchacho zul?, vio caer a su amo, y como era un chaval valiente, dio media vuelta y lanz? su azagaya a la cabeza del elefante. Se clav? en la trompa.
fr
Khiva, le petit Zoulou, avait vu tomber son ma?tre, et, en courageux gamin qu'il ?tait, avait brusquement pivot? sur lui-m?me et envoy? sa sagaie ? la t?te de l'?l?phant qui la re?ut en plein dans la trompe.
en
Khiva, the Zulu boy, saw his master fall, and brave lad as he was, turned and flung his assegai straight into the elephant's face. It stuck in his trunk.
eu
Animaliak atsekabean deiadar egin, eta zulutar gizajoa harrapatu zuen eta lurrera bota, oin ikaragarria gerri gainean jarri, eta tronpari eraginez gorputzaren goiko aldea bildu zion, eta mutilarekin bi zati egin zituen.
es
Con un alarido de dolor, la bestia atrap? al pobre zul?, lo arroj? al suelo, y colocando su enorme pata sobre la cintura del muchacho, le enrosc? la trompa en la parte superior del cuerpo y lo rompi? en dos.
fr
Alors, hurlant de douleur, l'animal, furibond, empoigna brutalement le malheureux Zoulou, le pr?cipita contre le sol et le pi?tina sauvagement.
en
With a scream of pain, the brute seized the poor Zulu, hurled him to the earth, and placing one huge foot on to his body about the middle, twined its trunk round his upper part and tore him in two.
eu
Korrika abiatu ginen beldurrak zoratuta, eta tiro egin genion behin eta berriz, elefantea zulutarraren zatien gainera erori arte.
es
Nos precipitamos hacia all?, enloquecidos de terror, y volvimos a disparar una y otra vez, hasta que el elefante cay? sobre los despojos del zul?.
fr
Horrifi?s par ce spectacle, nous cour?mes encore plus vite, et aussit?t que cela nous fut possible, nous d?charge?mes une vol?e de coups de fusil sur l'?l?phant qui s'?croula sur le corps du Zoulou.
en
We rushed up mad with horror, and fired again and again, till presently the elephant fell upon the fragments of the Zulu.
eu
Good zutitu egin zen eta eskuak bihurritu zituen gizon ausartaren aurrean, bizitza eman bait zuen bera salbatzearren.
es
Con respecto a Good, se levant? y se retorci? las manos, apenado, sobre el cuerpo del valiente muchacho que hab?a dado su vida por salvarlo, y a m?, aunque perro viejo, se me hizo un nudo en la garganta.
fr
Quant ? Good, il se releva en se tordant les mains de d?sespoir devant cet homme courageux qui avait donn? sa vie pour le sauver.
en
As for Good, he rose and wrung his hands over the brave man who had given his life to save him, and, though I am an old hand, I felt a lump grow in my throat.
eu
Ni neroni ere, bizitzan gauza asko ikusita egon arren, gertaera honek mindu egin ninduen.
es
Umbopa se puso de pie y contempl? al enorme elefante muerto y los restos destrozados del pobre Khiva.
fr
Oumbopa, toujours impassible, contempla tour ? tour le cadavre de l'?norme b?te, et le corps de Khiva.
en
Umbopa stood contemplating the huge dead elephant and the mangled remains of poor Khiva.
eu
Umbopa zutik zegoen elefante itzel hilari eta Khiva gizajoaren puskei begira. -Ederki-esan zuen azkenean-, hilik dago, baina gizonek hil behar duten bezala hil da.
es
-En fin-dijo-; est? muerto, pero ha muerto como un hombre.
fr
" Allons, d?clara-t-il au bout d'un instant, il est mort, mais on peut dire qu'il est mort comme un homme.
en
"Ah, well," he said presently, "he is dead, but he died like a man!"
eu
V. Gure ibilaldia basamortuan zehar
es
Cap?tulo 5. Nuestra marcha por el desierto
fr
CHAPITRE V. NOTRE MARCHE DANS LE D?SERT
en
CHAPTER V. OUR MARCH INTO THE DESERT
eu
Bederatzi elefante hil genituen, bi egunetan betaginak moztu, eta kanpamendura eraman ondoren, hondarretan zuhaitz handi baten ondoan kontuz ezkutatu genituen, ezaugarri nabarmena bait genuen hori oso urrutitik begiratuta ere.
es
Hab?amos matado nueve elefantes, y tardamos dos d?as en cortar los colmillos y llevarlos al campamento y enterrarlos cuidadosamente en la arena, bajo un enorme ?rbol que llamaba la atenci?n a varias millas a la redonda.
fr
Nous avions tu? neuf ?l?phants, et il nous fallut deux jours pour couper leurs d?fenses, les ramener jusqu'au campement et les enfouir avec soin dans le sable au pied d'un gros arbre qui se voyait de fort loin et pouvait facilement servir de point de rep?re.
en
We had killed nine elephants, and it took us two days to cut out the tusks, and having brought them into camp, to bury them carefully in the sand under a large tree, which made a conspicuous mark for miles round.
eu
Primerako boli pila zen hura.
es
Era un lote de marfil extraordinario.
fr
Nous poss?dions l? un lot d'ivoire magnifique.
en
It was a wonderfully fine lot of ivory.
eu
Ez dut inoiz hoberik ikusi, batazbeste berrogei edo berrogeitamar libra pisatuko zuen betagin bakoitzak.
es
Nunca hab?a visto uno mejor, puesto que el peso medio de cada colmillo era de unas cuarenta o cincuenta libras.
fr
chacune des d?fenses pesait en moyenne quarante ? cinquante livres.
en
I never saw a better, averaging as it did between forty and fifty pounds a tusk.
eu
Khiva hil zuen elefante arraren betagina ehun eta hirurogeitamar libratara ere iristen zen, guk uste genuenez.
es
Los dos colmillos del macho que hab?a matado al pobre Khiva alcanzaban las ciento setenta libras, por lo que pudimos juzgar.
fr
Quant ? celles du gros m?le qui avait tu? ce pauvre Khiva, nous en ?valu?mes le poids ? environ cent soixante-dix livres la paire.
en
The tusks of the great bull that killed poor Khiva scaled one hundred and seventy pounds the pair, so nearly as we could judge.
eu
Khivari zegokionean, haren zatiak hartz inurrijale baten zuloan lurperatu genituen, assegai-arekin batera beste munduko bidaian babes zezan.
es
En cuanto a Khiva, enterramos sus restos en una madriguera de oso hormiguero, junto a una azagaya, para que lo protegiese en su viaje a un mundo mejor.
fr
Les restes de Khiva furent enterr?s dans une fourmili?re, avec une sagaie pour le prot?ger pendant son voyage vers un monde meilleur.
en
As for Khiva himself, we buried what remained of him in an ant-bear hole, together with an assegai to protect himself with on his journey to a better world.
eu
Hirugarren egunean abiatu ginen handik, eta espero genuen inoiz ere berriz bertara itzultzea lurperatutako bolia berreskuratzeko. Ibilaldi luze eta nekagarriaren ondoren, eta hemen xehetasunez azaldu ezin ditudan abentura ugari bizi ostean, Lukanga ibaiaren ondoan zegoen Sitandako kraal-zra iritsi ginen, eta hura zen bidaiaren benetako abiapuntua.
es
Al tercer d?a nos pusimos en camino, con la esperanza de regresar a desenterrar el marfil, y andando el tiempo, tras una larga y fatigosa marcha y m?ltiples aventuras que no puedo detallar por falta de espacio, llegamos al kraal de Sitanda, cerca del r?o Lukanga, que constitu?a el verdadero punto de partida de nuestra expedici?n.
fr
Le troisi?me jour nous repr?mes notre marche en avant, formant des v?ux pour pouvoir revenir d?terrer notre ivoire cach?, et apr?s une longue et p?nible marche, nous parv?nmes au kraal de Sitanda, pr?s de la rivi?re Lukanga, le point de d?part proprement dit de n?tre exp?dition.
en
On the third day we marched again, hoping that we might live to return to dig up our buried ivory, and in due course, after a long and wearisome tramp, and many adventures which I have not space to detail, we reached Sitanda's Kraal, near the Lukanga River, the real starting-point of our expedition.
eu
Oso ongi gogoratzen dut leku horretara iritsi ginen garaia;
es
Recuerdo muy bien nuestra llegada a aquel lugar.
fr
Le souvenir de notre arriv?e en cet endroit m'est rest? grav? dans la m?moire.
en
Very well do I recollect our arrival at that place.
eu
ezkerretara bertakoen herri sakabanatua genuen, animalientzat harrizko zenbait kraal, eta soroak erreka ondoan, basati horiek beren ale eskasak bertan aldatzen zituztelarik. Haruntzago uhinen antzeko veldt-ezko belazeak zabaltzen ziren, belar luzez estalirik, eta han zebiltzan alde batetik bestera ehizaki txikiagoen taldeak.
es
A la derecha hab?a un poblado nativo de casas dispersas, con unos cuantos kraals de ganado y tierras de cultivo junto al agua, donde aquellos salvajes plantaban su escasa provisi?n del grano, y detr?s, grandes extensiones de veldt ondulante, cubiertas de hierba alta, por las que vagaban manadas de caza menor.
fr
? notre droite s'?parpillait un ?tablissement indig?ne, avec quelques kraals en pierre pour bestiaux et quelques terrains cultiv?s au bord de l'eau o? ces sauvages semaient leur maigre provision de grain, et au-del?, de vastes ?tendues de veldt, couvert de hautes herbes.
en
To the right was a scattered native settlement with a few stone cattle kraals and some cultivated lands down by the water, where these savages grew their scanty supply of grain, and beyond it stretched great tracts of waving "veld" covered with tall grass, over which herds of the smaller game were wandering.
eu
Ezkerretara basamortu itzela genuen.
es
A la izquierda se extend?a el vasto desierto.
fr
Sur la gauche s'?tendait le d?sert immense.
en
To the left lay the vast desert.
eu
Lekua lurralde emankorraren muga zela zirudien, eta zaila izango litzateke argitzea, zein izan zitekeen naturaren arrazoia, lurrak halako aldaketa nabarmena egiteko.
es
Aquello parec?a ser el puesto avanzado de las regiones f?rtiles, y era dif?cil saber a qu? causas naturales se deb?a un cambio tan brusco del car?cter del suelo.
fr
Ce point semblait marquer l'extr?me limite des r?gions fertiles, et l'on aurait ?t? fort en peine de dire ? quelles causes naturelles il fallait attribuer ce brusque changement dans la qualit? du sol.
en
This spot appears to be the outpost of the fertile country, and it would be difficult to say to what natural causes such an abrupt change in the character of the soil is due.
eu
Baina halaxe gertatzen zen.
es
Pero as? era.
fr
N?anmoins, c'?tait ainsi.
en
But so it is.
eu
Gure kanpamenduaren azpian, hain zuzen, erreka txiki bat genuen, eskubitara harrizko aldapa zuena.
es
Justo debajo de nuestro campamento corr?a un peque?o arroyo, cuya margen derecha era una pendiente pedregosa, la misma por la que vi arrastrarse al pobre Silvestre veinte a?os atr?s, al regreso de su intento de llegar a las minas del Rey Salom?n, y detr?s de aquella pendiente empezaba el desierto sin agua, cubierto con una especie de arbusto llamado karu.
fr
sur la rive oppos?e se dressait une pente rocailleuse, celle-l? m?me o?, vingt ans auparavant, j'avais vu le pauvre Silvestre revenir en se tra?nant lamentablement apr?s la tentative qu'il avait faite pour parvenir aux mines de Salomon, et au-del? de cette pente commen?ait le d?sert aride o? cro?t une esp?ce d'arbuste karou.
en
Just below our encampment flowed a little stream, on the farther side of which is a stony slope, the same down which, twenty years before, I had seen poor Silvestre creeping back after his attempt to reach Solomon's Mines, and beyond that slope begins the waterless desert, covered with a species of karoo shrub.
eu
Aldapa horretan behera ikusi nuen, hogei urte lehenago, Silvestre gizajoa arrastaka Salomonen meategietara iristeko ahaleginetik itzultzean.
es
Ca?a el crep?sculo cuando montamos el campamento, y el gran globo ardiente del sol se hund?a en el desierto, desparramando magn?ficos rayos multicolores en todas direcciones.
fr
Le soir tombait lorsque nous plant?mes notre tente, et la grosse boule enflamm?e du soleil s'enfon?ait dans le d?sert, projetant ? l'entour ses rayons diversement color?s.
en
It was evening when we pitched our camp, and the great ball of the sun was sinking into the desert, sending glorious rays of many-coloured light flying all over its vast expanse.
eu
Karu izeneko sasiz estalitako aldapa horren atzean zabaltzen zen urik gabeko basamortua. Ilunabarrean kanpamendua ezarri genuenean, eguzkiaren borobil handia basamortuan ari zen hondoratzen, eta aintzazko izpi koloretsuak han-hemenka agertzen ziren hango zabalunearen gainean.
es
 
fr
 
en
 
eu
Good kanpamendu txikiaren antolaketaz ardura zedin utzi genuen eta Sir Henry nirekin etorri zen; aurrez aurre genuen aldapa goraino igo, eta handik basamortuari begira egon ginen.
es
Dejando a Good a cargo de la supervisi?n de los preparativos del peque?o campamento, me llev? a sir Henry, y llegamos hasta la c?spide de la pendiente que se ergu?a frente a nosotros y contemplamos el desierto.
fr
Laissant ? Good le soin de s'occuper de notre installation, j'emmenai Sir Henry avec moi, et nous mont?mes sur le haut de la pente afin de contempler le d?sert.
en
Leaving Good to superintend the arrangement of our little camp, I took Sir Henry with me, and walking to the top of the slope opposite, we gazed across the desert.
eu
Zerua garbi-garbia zegoen, eta urrutira, oso urrutira han-hemenka elurraren zuriaz koroaturik, Sulimanen Mendiaren inguruko kolore urdin argiak bereizten nituen.
es
La atm?sfera estaba muy limpia, y all? lejos, muy lejos, distingu? los d?biles contornos azules coronados de blanco de la gran Berg de Sulim?n.
fr
L'atmosph?re ?tait limpide, et au loin, tr?s loin, je pus distinguer les contours bleu?tres du grand berg de Suliman, surmont?s, de-ci, de-l?, par des cr?tes neigeuses.
en
The air was very clear, and far, far away I could distinguish the faint blue outlines, here and there capped with white, of the Suliman Berg.
eu
-Hor-esan nuen-, hor dago Salomonen Meategien harresia, baina Jainkoak daki inoiz igaroko ote dugun.
es
-Ah? est? la muralla de las minas del Rey Salom?n-dije-, pero s?lo Dios sabe si llegaremos a escalarla.
fr
" C'est l?, dis-je ? mon compagnon, que se trouve la muraille des mines de Salomon, mais Dieu sait si nous la franchirons jamais.
en
"There," I said, "there is the wall round Solomon's Mines, but God knows if we shall ever climb it."
eu
-Anaiak hor egon beharko luke, eta hala izanez gero, nola edo hala berarengana iritsiko naiz-esan zuen Sir Henryk, bere buruan sinesten zuela adierazten zuen modu lasai horretan.
es
-Mi hermano tendr?a que estar ah?, y si es as?, le encontrar? como sea-dijo sir Henry en aquel tono de sosegada confianza que caracterizaba a este hombre.
fr
-Mon fr?re doit ?tre l?-bas, r?pondit Sir Henry avec cet air de paisible confiance qui le caract?risait, et s'il y est, il faudra bien que j'arrive jusqu'? lui.
en
"My brother should be there, and if he is, I shall reach him somehow," said Sir Henry, in that tone of quiet confidence which marked the man.
eu
-Hala espero dut-erantzun nuen, eta kanpamendura itzultzeko jira egin nuen.
es
-Eso espero-repliqu?, y al darme la vuelta para regresar al campamento, observ? que no est?bamos solos.
fr
Et d?j?, je me retournais pour revenir au camp, lorsque je m'aper?us que nous n'?tions pas seuls.
en
"I hope so," I answered, and turned to go back to the camp, when I saw that we were not alone.
eu
Orduan konturatu nintzen ez ginela bakarrik; atzean Umbopa kafre handia genuen, bera'ere urrutiko mendiei adi-adi begira.
es
Detr?s de nosotros, y tambi?n contemplando con la mayor atenci?n las lejanas monta?as, estaba el enorme zul? Umbopa.
fr
Derri?re nous, regardant anxieusement les montagnes lointaines, se tenait le grand Zoulou, Oumbopa.
en
Behind us, also gazing earnestly towards the far-off mountains, stood the great Kafir Umbopa.
eu
Zulutarrak hitz egin zuen berari begira ari ginela konturatu zenean, eta Sir Henryri zuzendu zitzaion, harekin harreman onak bait zituen.
es
El zul? habl? al ver que le hab?a estado observando, pero se dirigi? a sir Henry, a quien hab?a tomado gran cari?o.
fr
Voyant que je m'?tais aper?u de sa pr?sence, le Zoulou prit la parole, mais en s'adressant toutefois ? Sir Henry, auquel il s'?tait tout sp?cialement attach?.
en
The Zulu spoke when he saw that I had observed him, addressing Sir Henry, to whom he had attached himself.
eu
-Lurralde horretara al zoaz, Incubu? -(Bertakoen hitza da, eta elefante esan nahi duela uste dut. Kafreek Sir Henryri jarritako izena zen) esan zuen, assegai zabala altxa eta mendi alderuntz zuzenduta.
es
-?Es a esa tierra a la que te diriges, Incubu? (palabra nativa que, seg?n creo, significa elefante, que era el nombre que los cafres le hab?an puesto a sir Henry)-dijo, se?alando hacia las monta?as con su ancha azagaya.
fr
" C'est dans ce pays que tu comptes aller, Incoubou (mot indig?ne qui signifie, je crois, ?l?phant, et que les Cafres avaient donn? ? Sir Henry) ?
en
"Is it to that land that thou wouldst journey, Incubu?" (a native word meaning, I believe, an elephant, and the name given to Sir Henry by the Kafirs), he said, pointing towards the mountain with his broad assegai.
eu
Gogor galdegin nion zer zela eta zuzentzen zitzaion maisuari lagunarteko modu horretan.
es
Le pregunt? bruscamente qu? pretend?a al dirigirse a su amo en un tono tan familiar.
fr
" dit-il en indiquant les montagnes avec sa large sagaie.
en
I asked him sharply what he meant by addressing his master in that familiar way.
eu
Ongi iruditzen zait bertakoek beren artean gu izendatzeko izenak erabiltzea, baina ez zait egoki iruditzen zuriari izen basati hori aurpegira esatea.
es
Me parece muy bien que los nativos adopten un nombre entre ellos para llamar a los blancos, pero no es decente que se lo digan a la cara.
fr
Je lui demandai d'un ton sec qui lui avait permis de montrer une telle familiarit? ? l'?gard de son ma?tre.
en
It is very well for natives to have a name for one among themselves, but it is not decent that they should call a white man by their heathenish appellations to his face.
eu
Zulutarrak patxadazko irribarrea egin zuen, eta horrek haserrerazi egin ninduen.
es
El zul? emiti? una risita tranquila que me enfureci?.
fr
L'homme eut un petit rire tranquille qui m'exasp?ra.
en
The Zulu laughed a quiet little laugh which angered me.
eu
-Nola dakizu ez naizela zerbitzatzen dudan inkosi-aren berdina?
es
-?C?mo sabes t? que no soy igual que el inkosi al que sirvo?
fr
" Comment sais-tu si je ne suis pas l'?gal de l'Inkousi que je sers ? r?pliqua-t-il.
en
"How dost thou know that I am not the equal of the Inkosi whom I serve?" he said.
eu
-esan zuen-.
es
-dijo-.
fr
Il appartient ? une maison royale, c'est certain :
en
"He is of a royal house, no doubt;
