Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Parisko Andre Maria, Victor Hugo / Iñaki Azkune (Erein, 1997
)
eu
-Bedeinkatua izan dadila Pluto!
es
-?Alabado sea Plut?n!
fr
 
en
 
eu
-esan zuen Clopinek-Baina, zer arraio dakar arrastaka?
es
-dijo Clopin-, pero ?qu? diablos trae arrastrando?
fr
Mais que diable tire-t-il apr?s lui ?
en
"But what the devil is he dragging after him?"
eu
Joan bera zen, noski. Korrika zetorren, bere zaldun-jantzi astunak utzi bezain azkar, lurrean eskailera bat arrastaka zekarrela. Bere burua baino hogei aldiz belar handiagoa daraman txindurria baino akituago zetorren. -Garaipena!
es
En efecto, era Jehan, que corr?a tanto como se lo permit?an su pesada vestimenta de palad?n y una larga escalera que iba arrastrando por el suelo, m?s sofocado que una hormiga transportando una hoja de hierba veinte veces m?s larga que ella. -?Victoria!
fr
" C'?tait Jehan, en effet, qui accourait aussi vite que le lui permettaient ses lourds habits de paladin et une longue ?chelle qu'il tra?nait bravement sur le pav?, plus essouffl? qu'une fourmi attel?e ? un brin d'herbe vingt fois plus long qu'elle.
en
It was, in fact, Jehan, who was running as fast as his heavy outfit of a Paladin, and a long ladder which trailed on the pavement, would permit, more breathless than an ant harnessed to a blade of grass twenty times longer than itself.
eu
Te Deum!
es
?Te Deom!
fr
" Victoire !
en
"Victory!
eu
-oihu egiten zuen ikasleak-Hona hemen Saint-Landry-ko zamaketariek erabiltzen duten eskailera.
es
-gritaba el estudiante-.
fr
Te Deum ! criait l'?colier.
en
Te Deum!" cried the scholar.
eu
Clopin hurbildu egin zitzaion.
es
?sta es la escalera de los descargadores del puerto Saint-Landry.
fr
Voil? l'?chelle des d?chargeurs du port Saint-Landry. "
en
"Here is the ladder of the longshoremen of Port Saint-Landry."
eu
-Baina, mutiko!
es
Clopin se aproxim? a ?l.
fr
Clopin s'approcha de lui.
en
Clopin approached him.
eu
Zer arraio egin nahi duk eskailera honekin? -Lortu dut!
es
-Pero muchacho, ?qu? diablos quieres hacer con esa escalera?
fr
" Enfant ! que veux-tu faire, corne-Dieu !
en
"Child, what do you mean to do, corne-dieu! with this ladder?"
eu
-esan zuen arnasestuka-Banekien non zegoen.
es
-Ya la tengo-respondi? Jehan sofocado-.
fr
-Je l'ai, r?pondit Jehan haletant.
en
"I have it," replied Jehan, panting.
eu
Tenientearen etxe ondoko estalpean.
es
Sab?a que la guardaban en el cobertizo de la casa del teniente.
fr
Je savais o? elle ?tait. -Sous le hangar de la maison du lieutenant.
en
"I knew where it was under the shed of the lieutenant's house.
eu
Han bada ezagutzen nauen neska bat. Kupido baino ederragotzat nauka.
es
All? hay una moza que me conoce y que me encuentra hermoso como un Cupido.
fr
-Il y a l? une fille que je connais, qui me trouve beau comme un Cupido.
en
There's a wench there whom I know, who thinks me as handsome as Cupido.
eu
Horri esker eskuratu dut eskailera.
es
Me las he arreglado para que me d? la escalera.
fr
-Je m'en suis servi pour avoir l'?chelle, et j'ai l'?chelle, Pasque-Mahom !
en
I made use of her to get the ladder, and I have the ladder, Pasque-Mahom!
eu
Orain hemen dago. Zer arraio!
es
La moza ha venido a abrirme en camis?n.
fr
-La pauvre fille est venue m'ouvrir toute en chemise.
en
The poor girl came to open the door to me in her shift."
eu
Neska gajoak azpiko gonatan ireki dit atea. -Ongi da -esan zion Clopinek-.
es
 
fr
 
en
 
eu
Baina zer egingo duzu eskailera horrekin?
es
-Bueno, pero, ?qu? pretendes hacer con la escalera?
fr
-Oui, dit Clopin, mais que veux-tu faire de cette ?chelle ? "
en
"Yes," said Clopin, "but what are you going to do with that ladder?"
eu
Joanek maltzurki begiratu zion eta behatzez kriskitin-hotsa atera zuen. Une hartan bikain zegoen.
es
-le insisti? Clopin. Jehan le mir? con aire de complicidad a hizo sonar sus dedos como casta?uelas.
fr
Jehan le regarda d'un air malin et capable, et fit claquer ses doigts comme des castagnettes.
en
Jehan gazed at him with a malicious, knowing look, and cracked his fingers like castanets.
eu
Buruan hamabosgarren mendeko kasko apaina zuen;
es
Estaba sublime en aquel momento.
fr
Il ?tait sublime en ce moment.
en
At that moment he was sublime.
eu
beren kimera-gailurrez etsaia izutzen zuten horietakoa.
es
Ten?a en la cabeza uno de esos cascos recargados del siglo XV que asustaban al enemigo con sus cimeras quim?ricas.
fr
Il avait sur la t?te un de ces casques surcharg?s du quinzi?me si?cle, qui ?pouvantaient l'ennemi de leurs cimiers chim?riques.
en
On his head he wore one of those overloaded helmets of the fifteenth century, which frightened the enemy with their fanciful crests.
eu
Joanenak hamar burdin punta zituen eta Nestorren ontzi homerikoaren hamar ezproiez hornitua epiteto beldurgarriari lehia egin ziezaiokeen.
es
Su cimera iba erizada con diez puntas de hierro, de manera que Jehan hubiera podido disputar el temible ep?teto de de?e??????
fr
Le sien ?tait h?riss? de dix becs de fer, de sorte que Jehan e?t pu disputer la redoutable ?pith?te de au navire hom?rique de Nestor.
en
His bristled with ten iron beaks, so that Jehan could have disputed with Nestor's Homeric vessel the redoubtable title of dexeubolos.
eu
-Zer egin behar dudan?
es
al nav?o hom?rico de N?stor.
fr
 
en
 
eu
Thunesko errege agurgarri hori!
es
-?Que qu? pretendo hacer con ella augusto rey de T?nez?
fr
" Ce que j'en veux faire, auguste roi de Thunes ?
en
"What do I mean to do with it, august king of Thunes?
eu
Ikusten al duzu hor hiru portaden gainean ergel-aurpegiko estatua-lerro hori?
es
?Veis esa fila de estatuas con cara de idiotas, ah? arriba, encima de los p?rticos?
fr
Voyez-vous cette rang?e de statues qui ont des mines d'imb?ciles l?-bas au-dessus des trois portails ?
en
Do you see that row of statues which have such idiotic expressions, yonder, above the three portals?"
eu
-Bai. Eta?
es
-S?, ?y qu??
fr
-Oui.
en
"Yes.
eu
-Frantziako erregeen galeria da.
es
-Es la galer?a de los reyes de Francia.
fr
-C'est la galerie des rois de France !
en
"'Tis the gallery of the kings of France."
eu
-Eta zer axola dio?
es
-Y ?qu? m?s me da?
fr
 
en
 
eu
-esan zion Clopinek.
es
-le respondi? Clopin.
fr
-Qu'est-ce que cela me fait ? dit Clopin.
en
"What is that to me?" said Clopin.
eu
-Entzun!
es
-?Esperad!
fr
-Attendez donc !
en
"Wait!
eu
Galeria horren buruan ate bat dago. Krisketez bakarrik itxitako atea da. Eskailera honekin igo eta berehala naiz elizan.
es
Hay una puerta, al final de esa galer?a, que s?lo est? cerrada con pestillo; con esta escalera subo y estoy en la iglesia.
fr
Il y a au bout de cette galerie une porte qui n'est jamais ferm?e qu'au loquet, avec cette ?chelle j'y monte, et je suis dans l'?glise.
en
At the end of that gallery there is a door which is never fastened otherwise than with a latch, and with this ladder I ascend, and I am in the church."
eu
-Utzi niri lehenbizi igotzen, mutiko!
es
-Muchacho, d?jame subir el primero.
fr
-Enfant, laisse-moi monter le premier.
en
"Child let me be the first to ascend."
eu
-Ez, noski! Eskailera nirea da.
es
-Nada de eso, camarada; la escalera es m?a.
fr
-Non pas, camarade, c'est ? moi l'?chelle.
en
"No, comrade, the ladder is mine.
eu
Zu bigarren igoko zara.
es
Vos ser?is el segundo.
fr
Venez, vous serez le second.
en
Come, you shall be the second."
eu
-Beeltzebub-ek eraman zaitzala! -esan zuen haserre Clopinek-Ez dut inoren atzetik joan nahi.
es
-?Que Belceb? lo lleve! -le dijo Clopin malhumorado-. No quiero ir detr?s de nadie.
fr
dit le bourru Clopin. Je ne veux ?tre apr?s personne.
en
"May Beelzebub strangle you!" said surly Clopin, "I won't be second to anybody."
eu
-Ba, zeure eskailera ekarri, Clopin!
es
-En ese caso, Clopin, b?scate una escalera.
fr
-Alors, Clopin, cherche une ?chelle !
en
"Then find a ladder, Clopin!"
eu
Eta Joan plazan korrika hasi zen, bere eskailera arrastaka, garrasi eginez:
es
-Y Jehan ech? a correr por la plaza arrastrando su escalera a la vez que gritaba:
fr
" Jehan se mit ? courir par la place, tirant son ?chelle et criant :
en
Jehan set out on a run across the Place, dragging his ladder and shouting:
eu
-Zatozte nirekin, mutilok!
es
-?Seguidme, muchachos!
fr
" ? moi les fils ! "
en
"Follow me, lads!"
eu
Amen batean eskailera zutik eta beheko galeriako balaustradaren kontra zegoen, alboko ate handiak gaindituz.
es
En un momento apoyaron la escalera en la balaustrada de la galer?a inferior, por encima de los p?rticos laterales.
fr
En un instant l'?chelle fut dress?e et appuy?e ? la balustrade de la galerie inf?rieure, au-dessus d'un des portails lat?raux.
en
In an instant the ladder was raised, and propped against the balustrade of the lower gallery, above one of the lateral doors.
eu
Lapur-piloa inguratu zen eskailera ondora gora igo nahian. Joanek ordea, bere eskubideari eutsi zion eta lehenbizi ipini zuen oina mailetan.
es
Todo un grupo de truhanas con gran alboroto se arremolin? junto a ella para subir, pero Jehan mantuvo su derecho y fue el primero que puso los pies en los banzos.
fr
La foule des truands poussant de grandes acclamations se pressa au bas pour y monter. Mais Jehan maintint son droit et posa le premier le pied sur les ?chelons.
en
The throng of vagabonds, uttering loud acclamations, crowded to its foot to ascend. But Jehan maintained his right, and was the first to set foot on the rungs.
eu
Bidea luze samarra zen.
es
El trayecto era bastante largo.
fr
Le trajet ?tait assez long.
en
The passage was tolerably long.
eu
Frantziako erregeen galeria gaur egun gutxi gorabehera lurretik hirurogei oinera dago.
es
La galer?a de los reyes de Francia est? hoy elevada unos veinte metros por encima del suelo.
fr
La galerie des rois de France est ?lev?e aujourd'hui d'environ soixante pieds au-dessus du pav?.
en
The gallery of the kings of France is to-day about sixty feet above the pavement.
eu
Hamaika harmailek altuera areagotu egiten zuten.
es
Las once gradas de la escalinata la elevaban a?n m?s.
fr
Les onze marches du perron l'exhaussaient encore.
en
The eleven steps of the flight before the door, made it still higher.
eu
Joan poliki zihoan gora, bere armadura astunak enbarazu egiten ziolako.
es
Jehan sub?a lentamente, estorbado por su pesada armadura;
fr
Jehan montait lentement, assez emp?ch? de sa lourde armure, d'une main tenant l'?chelon, de l'autre son arbal?te.
en
Jehan mounted slowly, a good deal incommoded by his heavy armor, holding his crossbow in one hand, and clinging to a rung with the other.
eu
Esku batez eskailera-mailari heltzen zion eta besteaz baleztari.
es
con una mano se cog?a a los banzos de la escalera y con la otra sosten?a la ballesta.
fr
Quand il fut au milieu de l'?chelle il jeta un coup d'?il m?lancolique sur les pauvres argotiers morts, dont le degr? ?tait jonch?.
en
When he reached the middle of the ladder, he cast a melancholy glance at the poor dead outcasts, with which the steps were strewn.
eu
Erdibidean triste begiratu zien behera harmailetan lur-estali zeuden hildako lapurrei.
es
Cuando iba por la mitad ech? una ojeada, apenada, a los pobres truhanes muertos que llenaban la escalinata.
fr
" H?las ! dit-il, voil? un monceau de cadavres digne du cinqui?me chant de l'Iliade ! " Puis il continua de monter.
en
"Alas!" said he, "here is a heap of bodies worthy of the fifth book of the Iliad!" Then he continued his ascent.
eu
-Hona hemen Iliadako bosgarren kantuari egokitzen zaion gorpu-piloa.
es
-?He aqu? un mont?n de cad?veres digno del quinto canto de la Mada!
fr
Les truands le suivaient.
en
The vagabonds followed him.
eu
Eta gora segitu zuen, pikaroak ondoren zituela. Maila bakoitzean bat zegoen.
es
-y continu? subiendo seguido de los truhanes que llenaban la escalera.
fr
Il y en avait un sur chaque ?chelon.
en
There was one on every rung.
eu
Ilunpean uhinkatuz bizkar korazatuzko lerro hura igotzen ikusita, elizako horman gora eta gora ari zen altzairuzko ezkatazko sugea zela pentsa zitekeen.
es
Al ver c?mo iba elev?ndose onduladamente en las sombras aquella l?nea de espaldas acorazadas, se habr?a pensado en una serpiente con escamas de acero, trepando por la pared de la catedral.
fr
? voir s'?lever en ondulant dans l'ombre cette ligne de dos cuirass?s, on e?t dit un serpent ? ?cailles d'acier qui se dressait contre l'?glise.
en
At the sight of this line of cuirassed backs, undulating as they rose through the gloom, one would have pronounced it a serpent with steel scales, which was raising itself erect in front of the church.
eu
Buruan txistuka zihoan Joanek osatzen zuen irudia.
es
Jehan que ser?a la cabeza y que iba silbando, completaba aquella fantas?a.
fr
Jehan qui faisait la t?te et qui sifflait compl?tait l'illusion.
en
Jehan who formed the head, and who was whistling, completed the illusion.
eu
Ikaslea azkenean heldu zen galeriako balkoira eta nahikoa arin jauzi egin zuen lapurrak txaloka ari zitzaizkiolarik.
es
El estudiante lleg? por fin al balc?n de la galer?a y salt? por encima con bastante agilidad entre los aplausos de toda la truhaner?a.
fr
L'?colier toucha enfin au balcon de la galerie, et l'enjamba assez lestement aux applaudissements de toute la truanderie.
en
The scholar finally reached the balcony of the gallery, and climbed over it nimbly, to the applause of the whole vagabond tribe.
