Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Tortilla flat, John Steinbeck / Koro Navarro (Elkar, 1995
)
eu
-Zurekin joango naiz, Pilon-esan zuen-.
es
-Te acompa?ar?-dijo-.
fr
" Je viendrai avec toi, Pilon, le tr?sor m'importe peu.
en
"I will go with you, Pilon," he said.
eu
Altxorra ez zait axola.
es
El tesoro me tiene sin cuidado.
fr
"
en
"I don't care about the treasure."
eu
Basoan sartzen ari zirenean etorri zen gaua.
es
Sobrevino la noche mientras se internaban en la floresta.
fr
La nuit tomba pendant qu'ils p?n?traient dans la for?t.
en
The night came down as they walked into the forest.
eu
Pinu orratzezko oheak aurkitu zituzten oinpean.
es
Sus pies hollaron capas de agujas de pino.
fr
Leurs pieds reconnurent le tapis des aiguilles de pin.
en
Their feet found the pine-needle beds.
eu
Gau hura bikaina zela konturatu zen Pilon.
es
Ahora Pil?n sab?a que era una noche perfecta.
fr
Pilon constata que la nuit ?tait parfaite.
en
Now Pilon knew it for a perfect night.
eu
Laino garai batek estaltzen zuen zerua; lainoaren atzetik ilargia ageri zen, eta, hala, gasa moduko argitasun batek estaltzen zuen basoa.
es
Una niebla alta cubr?a el firmamento, y detr?s de ella brillaba la luna, y en consecuencia una luz vaporosa alumbraba el bosque.
fr
Un brouillard ?lev? voilait le ciel et la lune brillait derri?re, emplissant la for?t d'une lueur tamis?e.
en
A high fog covered the sky, and behind it the moon shone, so that the forest was filled with a gauze-like light.
eu
Ez zen han errealitatetzat hartu ohi den marra zorrotzik.
es
No exist?an esos n?tidos contornos que exigimos a la realidad.
fr
Pas de ces contours trop nets qui sont les marques de la r?alit? concr?te.
en
There was none of the sharp outline we think of as reality.
eu
Zuhaitz enborrak ez ziren zurezko habe beltzak, itzal biguin eta mamigabe baizik.
es
Los troncos de los ?rboles no eran negras columnas de madera, sino suaves e inconsistentes sombras.
fr
Les troncs n'?taient pas des colonnes noires et dures, mais des ombres sans consistance.
en
The tree trunks were not black columns of wood, but soft and unsubstantial shadows.
eu
Argitasun bitxi hartan eitegabeak eta mugikorrak ziren erratz-belarren formak.
es
Las zonas de maleza eran informes y se desplazaban en la extra?a luz.
fr
Les taillis ?taient informes et mouvants dans cette lumi?re ?trange.
en
The patches of brush were formless and shifting in the queer light.
eu
Harako gau hartan bazuten mamuek libre ibiltzea, gizonen sinesgabekeriaren beldurrik gabe; majikoa baitzen gau hura, eta zentzugabea litzateke ukatzen zuen gizona.
es
Los fantasmas hubieran podido errar libremente, sin temor a la incredulidad humana, pues la noche estaba hechizada, y s?lo un hombre insensible no lo hubiera notado.
fr
Ce soir, les esprits pouvaient errer en toute tranquillit?, sans crainte de l'incr?dulit? humaine, car cette nuit ?tait hant?e. Insensible qui l'e?t ignor?.
en
Ghosts could walk freely tonight, without fear of the disbelief of men; for this night was haunted, and it would be an insensitive man who did not know it.
eu
Tarteka-tarteka, pinuen artean sigi-sagan batera eta bestera zebiltzan beste bilatzaileen ondotik pasatzen ziren Pilon eta Big Joe.
es
De trecho en trecho, Pil?n y Big Joe se cruzaban con otros buscadores que deambulaban inquietos, zigzagueando entre pinos.
fr
De temps en temps, Pilon et Big Joe rencontraient d'autres chercheurs qui erraient fi?vreusement et zigzaguaient parmi les pins.
en
Now and then Pilon and Big Joe passed other searchers who wandered restlessly, zigzagging among the pines.
eu
Buruak makurtuak zeramatzaten, eta isilik mugitzen ziren, agurtu ere egin gabe.
es
Agachaban la cabeza, se mov?an en silencio, no se saludaban.
fr
T?tes baiss?es, ils se croisaient silencieusement et sans se saluer.
en
Their heads were down, and they moved silently and passed no greeting.
eu
Nork esango zuen denak biziak zirenik?
es
?Qui?n podr?a saber si todos ellos eran de verdad nombres vivos?
fr
Qui e?t pu affirmer qu'ils ?taient tous des ?tres vivants ?
en
Who could say whether all of them were really living men?
eu
Bazekiten Joek eta Pilonek antzinako gizonen itzalak zirela batzuk, altxorrak lurperatu zituztenenak, eta San Andres bezperan itzultzen zirela lurrera, beren urreak utzi bezala jarraitzen zuela ikustera etorriak.
es
Joe y Pil?n sab?an que algunos eran sombras de los difuntos que enterraron los tesoros y que, la v?spera de San Andr?s, regresaban a inspeccionar la tierra para comprobar que su tesoro estaba inc?lume.
fr
Pilon et Big Joe savaient que certains d'entre eux n'?taient que les ombres de ceux qui, jadis, avaient enfoui les tr?sors et qui, la nuit de la Saint-Andr?, revenaient sur la terre pour v?rifier que leur or n'avait pas ?t? touch?.
en
Joe and Pilon knew that some were shades of those old folk who had buried the treasures; and who, on Saint Andrew's Eve, wandered back to the earth to see that their gold was undisturbed.
eu
Bere santuaren domina zeraman Pilonek lepotik zintzilik, arroparen gainetik, harekin ez baitzen izpirituen beldur.
es
Alrededor del cuello, fuera de la ropa, Pil?n llevaba un medall?n del santo, y por eso no ten?a miedo a los esp?ritus.
fr
Pilon portait la m?daille de son saint patron, pendue ? son cou par-dessus ses v?tements ; ainsi il n'avait rien ? craindre des esprits.
en
Pilon wore his saint's medallion, hung around his neck, outside his clothes; so he had no fear of the spirits.
eu
Big Joek gurutzatuta zeramatzan behatzak, Gurutze santuaren seinalea eginda.
es
Big Joe caminaba haciendo con los dedos la se?al de la cruz.
fr
Big Joe avan?ait, deux de ses doigts plac?s en croix.
en
Big Joe walked with his fingers crossed in the Holy Sign.
eu
Ikaratuko balira ere, bazekiten beharrezko babesa baino gehiago ere bazutela izpirituen gau hartan.
es
Aun en el caso de que estuvieran asustados, no ignoraban que ten?an protecci?n m?s que suficiente para encarar aquella noche sobrenatural.
fr
M?me s'il leur arrivait d'avoir peur, ils ?taient assur?s d'une protection plus que suffisante dans cette nuit surnaturelle.
en
Although they might be frightened, they knew they had protection more than adequate to cope with the unearthly night.
eu
Bi adiskideak han zebiltzala haizea atera zuen, eta haizeak ilargi zurixkaren gainera bultzatu zuen lainoa, akuarelazko marra gris mehea bailitzan.
es
Se levant? el viento mientras caminaban, y un soplo empuj? la niebla hasta que atraves? la p?lida luna como una fina estela de color gris agua.
fr
Tandis qu'ils d?ambulaient, le vent se leva et poussa la brume devant la lune, comme un p?le lavis gris.
en
The wind rose as they walked, and drove the fog across the pale moon like a thin wash of gray water color.
eu
Laino aldakorrak itxura kulunkaria ematen zion basoari: ezkutuka bezala alboratzen ziren zuhaitzak oro, eta, katu handiak nola, isil-isilik mugitzen ziren sasiak.
es
La m?vil neblina prest? formas cambiantes a la arboleda, de modo que cada ?rbol se deslizaba, furtivo, y los matorrales se mov?an en silencio, como enormes gatos de tinieblas.
fr
Le brouillard en marche donnait ? la for?t des formes mouvantes, les arbres avan?aient en tapinois et les buissons se d?pla?aient sans bruit, comme de grands chats t?n?breux.
en
The moving fog gave shifting form to the forest, so that every tree crept stealthily along and the bushes moved soundlessly, like great dark cats.
eu
Ahots sakonez mintzatzen ziren zuhaitzen adaburuak, fortunak adierazten zituzten, eta etorkizuneko heriotzen berri ematen.
es
Las copas de los ?rboles dialogaban con voz ronca, anunciaban fortunas y predec?an muertes.
fr
Le sommet des arbres murmurait d'une voix sourde dans le vent, pr?disait de bonnes fortunes et des morts.
en
The treetops in the wind talked huskily, told fortunes and foretold deaths.
eu
Bazekien Pilonek ez zuela zuhaitzen berriketa aditu behar.
es
Pil?n sab?a que no era prudente escuchar la charla de los ?rboles.
fr
Pilon savait qu'il ?tait vain d'?couter les propos des arbres.
en
Pilon knew it was not good to listen to the talking of the trees.
eu
Ez zuen onik ekartzen etorkizunaren jakiteak;
es
Nada bueno deparaba el conocimiento del futuro;
fr
Rien de bon ne d?coulerait jamais de la connaissance de l'avenir.
en
No good ever came of knowing the future;
eu
eta horrez gainera, parte gaiztokoak ziren xuxurla haiek.
es
y adem?s, su susurro era imp?o.
fr
De plus, ces chuchotements ?taient impies ;
en
and besides, this whispering was unholy.
eu
Zuhaitzen hizketatik apartatu zuen Pilonek belarria.
es
Sus o?dos no prestaron atenci?n a la voz de los ?rboles.
fr
il d?tourna son attention du bavardage des arbres.
en
He turned the attention of his ears from the trees' talking.
eu
Zeharkako bide bat hartu zuen, eta Big Joe aldamenean joan zitzaion, zakur handi zelatari baten modura.
es
Empez? a seguir una senda en zigzag a trav?s del bosque, y Big Joe caminaba a su lado como un perrazo alerta.
fr
Pilon errait parmi les troncs, suivi de Big Joe, semblable ? un grand chien agile.
en
He began a zigzag path through the forest, and Big Joe walked beside him like a great alert dog.
eu
Gizon bakarti isilak pasatzen zitzaizkien ondotik, eta aurrera egiten zuten agurrik egin gabe;
es
Hombres solitarios les dieron alcance y prosiguieron su ruta sin saludar siquiera;
fr
Des hommes muets et solitaires passaient et s'?vanouissaient sans faire un signe ;
en
Lone silent men passed them and went on without a greeting;
eu
eta, isil-isilik, hilak pasatzen zitzaizkien ondotik, eta aurrera egiten zuten agurrik gabe.
es
y los muertos desfilaban sin hacer ning?n ruido, y se iban sin siquiera un saludo.
fr
les morts passaient aussi et s'?vanouissaient sans un geste.
en
and the dead passed them noiselessly, and went on without a greeting.
eu
Lainoaren sirena hasi zen Puntan deika, haiengandik urruti; eta intzirika adierazten zuen bere errukia, arroka sail izugarrian ito ziren itsasontzi on guztiengatik, eta noizpait han hilko ziren beste guztiengatik.
es
La sirena que anunciaba la niebla emiti? un aullido en el Point, a sus pies, muy lejos, propagando su duelo por todos los buenos barcos que hab?an naufragado en el f?rreo arrecife, y por todos aquellos que all? perecer?an alg?n d?a.
fr
? la Pointe, bien en dessous d'eux, la sir?ne de brouillard se mit ? mugir ; elle pleurait tous les bons bateaux ?chou?s sur les r?cifs et tous ceux qui, dans l'avenir, p?riraient encore. Pilon frissonna ;
en
The fog siren began its screaming on the Point, far below them; and it wailed its sorrow for all the good ships that had drowned on the iron reef, and for all those others that would sometime die there.
eu
Pilonek dardar egin zuen eta hotza sentitu zuen, gaua epela izan arren.
es
Pil?n se estremeci? y sinti? fr?o, a pesar de que la noche era calurosa.
fr
il se sentait glac?, en d?pit de la nuit chaude.
en
Pilon shuddered and felt cold, although the night was.
eu
Agur Maria bat esan zuen isil-isilik.
es
Musit? en voz baja un avemaria.
fr
Il murmura subrepticement un Ave Maria.
en
warm.
eu
Aurrea hartu zioten burua makurtuta zeraman eta agurrik esan ez zien gizon triste bati.
es
Se cruzaron con un hombre gris que llevaba agachada la cabeza y no les dedic? un saludo.
fr
Ils crois?rent une ombre grise, t?te baiss?e, qui ne les salua pas.
en
They passed a gray man who walked with his head down and who gave them no greeting.
eu
Pasa zen ordubete, eta gaua betetzen zuten hilak bezain urduri eta noragabe zebiltzan oraindik ere Pilon eta Big Joe.
es
Transcurri? una hora y Pil?n y Big Joe segu?an vagando tan impacientemente como los muertos que poblaban la noche.
fr
Une heure plus tard, Pilon et Big Joe se promenaient toujours, sans plus de repos que les morts qui peuplaient la nuit.
en
An hour went by, and still Pilon and Big Joe wandered as restlessly as the dead who crowded the night.
eu
Halako batean Pilon gelditu egin zen.
es
Pil?n se detuvo de repente.
fr
Tout ? coup Pilon s'arr?ta.
en
Suddenly Pilon stopped.
eu
Big Joeren besoa aurkitu zuen eskuaz.
es
Su mano busc? el brazo de Big Joe.
fr
Sa main chercha le bras de Big Joe :
en
His hand found Big Joe's arm.
eu
-Ikusten al duzu? -esan zion isil-isilik.
es
-?Lo ves? -susurr?.
fr
" Tu vois ?
en
"Do you see?" he whispered.
eu
-Non?
es
-?D?nde?
fr
-O? ?
en
"Where?"
eu
-Hortxe, pare-parean.
es
-Ah? mismo, delante de nosotros.
fr
-Juste l?, devant nous !
en
"Right ahead there."
eu
-Bai...
es
-S?, creo que s?.
fr
-Oui, je crois...
en
"Yes-I think so."
eu
baietz uste dut. Argi urdinezko habe mehe bat ikusi uste zuen Pilonek, hamar bat metro haruntzago lurrean dirdika.
es
A Pil?n le parec?a estar viendo una bland columna de luz azulada que emerg?a brillante del suelo a unos diez metros de donde se hallaban.
fr
" Il semblait ? Pilon qu'il distinguait une colonne floue, lumineuse et bleue ? dix m?tres de lui.
en
It seemed to Pilon that he could see a soft pillar of blue light that shone out of the ground ten yards ahead of him.
eu
-Big Joe-xuxurlatu zion-, ekarri bi makila, hiru edo lau oin luze.
es
-Big Joe-murmur?-, busca un par de palos de un metro o metro y medio.
fr
" Big Joe, murmura-t-il, cherche deux b?tons assez longs.
en
"Big Joe," he whispered, "find two sticks about three or four feet long.
eu
Ez dut beste inora begiratu nahi.
es
No quiero apartar la vista.
fr
Je ne veux pas d?tourner mon regard.
en
I do not want to look away.
eu
Galdu egin dezaket.
es
Podr?a perderlo.
fr
Je risque de la perdre.
en
I might lose it."
eu
Zakur zaindari bat bezala geratu zen, Big Joe makila bila presaka joan zen artean.
es
Se qued? como un perro de muestra mientras Big Joe se escabull?a en busca de los palos.
fr
Il demeura immobile, comme un chien ? l'arr?t, tandis que Big Joe courait chercher les b?tons.
en
He stood like a pointing dog while Big Joe scurried off to find the sticks.
eu
Pinu batetik bi adar txiki nola hartzen zituen entzun zuen Pilonek.
es
Pil?n le oy? desgajar de un pino dos ramitas muertas.
fr
Pilon l'entendit casser deux branches mortes d'un pin, puis il distingua les craquements des brindilles dont Big Joe d?barrassait ses b?tons.
en
Pilon heard him break two small dead limbs from a pine tree.
eu
Eta entzun zuen adar haiek nola zartakoka puskatzen zituen Big Joek.
es
Y oy? los crujidos que hac?a la madera mientras Big Joe desnudaba las ramas para cortar dos palos.
fr
Son regard ne quittait pas la p?le lueur qui s'?levait du sol ;
en
And he heard the snaps as Big Joe broke the twigs from his sticks.
eu
Eta oraindik ere argi lausoaren arrasto zurixkari begira jarraitzen zuen Pilonek.
es
Y Pil?n segu?a mirando con fijeza la p?lida flecha de luz nebulosa.
fr
elle ?tait tellement t?nue que, par moments, il la croyait disparue ;
en
And still Pilon stared at the pale shaft of nebulous light.
eu
Hain zen mehea, non batzuetan bai baitzirudien erabat desagertuko zela.
es
Era tan d?bil que a veces parec?a desvanecerse del todo.
fr
il se demandait m?me s'il l'avait jamais vue.
en
So faint it was that sometimes it seemed to disappear altogether.
eu
Ez zituen begiak mugitu Big Joek eskuetan jarri zizkionean makilak.
es
No desvi? los ojos cuando su compa?ero le puso las dos varas en la mano.
fr
Il ne d?tourna pas le regard quand Big Joe lui mit les b?tons dans les mains.
en
He did not move his eyes when Big Joe put the sticks in his hands.
