Hizkuntzen arteko Corpusa (HAC)
Ostegun izan zen gizona, G.K. Chesterton / Juan Garzia (Ibaizabal, 1997
)
eu
Ez, jauna; demokrata naiz, eta oraindik ez dut sinesten Igandek berera bihur dezakeenik etxegintzako behargin edo dendamutil batez bestekoa.
es
No, se?or m?o, yo soy dem?crata; no puedo admitir que el Domingo sea capaz de convertir a sus doctrinas a un pobre pe?n o bracero. No:
fr
Non, Monsieur, je suis un d?mocrate, etje ne crois pas que Dimanche puisse convertir un man?uvre ou un saute-ruisseau, non !
en
No, sir, I'm a democrat, and I still don't believe that Sunday could convert one average navvy or counter-jumper.
eu
Ez, ni burutik egina egon ninteke, baina gizadia ez.
es
yo podr? estar loco, pero la humanidad no est? loca.
fr
Je suis peut-?tre fou, mais l'humanit? n'est pas folle.
en
No, I may be mad, but humanity isn't."
eu
Eskuarki erakusten ez zuen seriotasun batez jiratu zituen Syme-k bere begi urdin distiratsuak Bull-engana.
es
Syme volvi? hacia Bull sus ojos azules con una vivacidad de emoci?n que era rara en ?l:
fr
Syme tourna vers lui son regard bleu clair, et, avec une gravit? insolite :
en
Syme turned his bright blue eyes on Bull with an earnestness which he did not commonly make clear.
eu
-Jatorra zara oso-esan zuen-.
es
-Es usted, un hombre excelente-le dijo-.
fr
-Vous ?tes un bien brave gar?on, dit-il.
en
"You are a very fine fellow," he said.
eu
Zurea soilik ez den buru-osasun batean sinesteko gai zara.
es
Es usted capaz de creer en la cordura de los dem?s, como cosa distinta de la propia cordura.
fr
Votre bon sens croit ? celui des autres, qui n'est pas n?cessairement le v?tre.
en
"You can believe in a sanity which is not merely your sanity.
eu
Eta zuzen asko zabiltza gizadiaz, nekazariez eta ostatulari zahar atsegin hura bezalako jendeaz.
es
Juzga usted bien a la Humanidad, cuando se refiere a los campesinos, a la gente humilde como aquel hermoso anciano de la posada.
fr
Et vous avez raison quand vous parlez ainsi de l'humanit? en g?n?ral, des paysans, par exemple, ou de l'aubergiste du Soleil d'Or.
en
And you're right enough about humanity, about peasants and people like that jolly old innkeeper.
eu
Ez, ordea, Renard-i dagokionez.
es
Pero no tiene usted raz?n en el caso de Renard.
fr
Mais vous vous trompez sur le cas de Renard.
en
But you're not right about Renard.
eu
Hasieratik hartu nion susmoa.
es
Yo desconfi? de ?l desde el primer instante.
fr
Je l'ai tout de suite soup?onn?.
en
I suspected him from the first.
eu
Razionalista da, eta, okerrago dena, aberatsa.
es
Es un nacionalista: y lo que es peor es un rico.
fr
C'est un rationaliste, et, circonstance aggravante, il est riche.
en
He's rationalistic, and, what's worse, he's rich.
eu
Eginbidea eta erlijioa zinez suntsitzekotan, aberatsek suntsituko dituzte.
es
S?lo los ricos se atrever?n a destruir el deber y la religi?n.
fr
Si le sentiment du devoir et la foi religieuse doivent un jour dispara?tre, ce sera par la faute des riches.
en
When duty and religion are really destroyed, it will be by the rich."
eu
-Zinez suntsituta daude dagoeneko-esan zuen zigarrodun gizonak, eta eskuak poltsikoan zutitu zen-.
es
-Y aqu?, la verdad, podemos darlos por destruidos-dijo el impertinente fumador, y se puso de pie con las manos en los bolsillos-.
fr
Le devoir et la religion ont d?s maintenant disparu, dit Ratcliff en se levant, les mains dans les poches :
en
"They are really destroyed now," said the man with a cigarette, and rose with his hands in his pockets.
eu
Hor datoz deabruak!
es
He aqu? que los demonios se acercan.
fr
voici les diables qui s'avancent.
en
"The devils are coming on!"
eu
Automobileko gizonek larri so egin zuten haren begiratu ameskararen norabidean, eta han ikusi zuten kale muturreko gudari-talde guztia beren gainera etortzen, Renard Doktorea aitzindari sutsu, bizarra haize leunean hegan.
es
Todos miraron ansiosamente en direcci?n a la so?adora mirada de Ratcliffe: el regimiento comenzaba a avanzar desde el extremo de la calle. A su cabeza marchaba decidido el Dr.
fr
Us regard?rent tous, avec inqui?tude, dans la direction que d?signait le regard r?veur de Ratcliff, et virent que tout le r?giment mass? au bout de la rue marchait sur eux, le docteur Renard en t?te, furieux, la barbe au vent.
en
The men in the motor-car looked anxiously in the direction of his dreamy gaze, and they saw that the whole regiment at the end of the road was advancing upon them, Dr.
eu
Koronela erretasun-espantu zakar ozenez jauzi zen autotik.
es
Renard, la barba agitada por el viento. El Coronel salt? del auto con una exclamaci?n:
fr
Le colonel bondit hors de l'auto : Messieurs !
en
Renard marching furiously in front, his beard flying in the breeze. The Colonel sprang out of the car with an intolerant exclamation.
eu
-Jaunak-zioen-, hau sinestezina da.
es
-Caballeros-dijo-, esto es incre?ble.
fr
cria-t-il, cela n'est pas possible, cela n'est pas !
en
"Gentlemen," he cried, "the thing is incredible.
eu
Txantxa arrunt bat izan behar du noski.
es
Parece una broma.
fr
Ce ne peut ?tre qu'une plaisanterie.
en
It must be a practical joke.
eu
Nik bezala ezagutuko bazenute Renard...
es
?Si conocieran a Renard como yo le conozco!...
fr
Si vous connaissiez Renard comme je le connais !...
en
If you knew Renard as I do-it's like calling Queen Victoria a dynamiter.
eu
zera, Victoria Erreginari dinamitari esatea bezala da hori.
es
Esto es como ver a la Reina Victoria convertida en dinamitera.
fr
 
en
 
eu
Burua galdua behar du batek pentsatzeko halako gizona...
es
?Si ustedes tuvieran en la cabeza la menor idea del car?cter de ese hombre!...
fr
Autant vaudrait dire que la reine Victoria est un dynamitard !
en
If you had got the man's character into your head-"
eu
-Bull Doktoreak-esan zuen Syme-k sardonikoki-, kapelua bederen ondo galdua du dagoeneko.
es
-El Dr.
fr
Si vous aviez dans la t?te la moindre id?e du caract?re de cet homme...
en
"Dr.
eu
-Ezetz, bada, ezinezkoa dela!
es
Bull-dijo Syme, sard?nico-, la tiene por lo menos en el sombrero.
fr
-Dans son chapeau, du moins, Bull a quelque id?e de ce pr?cieux caract?re, dit Syme sardonique.
en
Bull," said Syme sardonically, "has at least got it into his hat."
eu
-egin zuen espantu Koronelak, zorua ostikoz jorik-.
es
-Les digo a ustedes que es imposible-exclamaba el Coronel pateando de rabia-.
fr
-Je vous dis que c'est impossible !
en
"I tell you it can't be!" cried the Colonel, stamping.
eu
Azalpen bat emango du Renard-ek.
es
Renard tendr? que explicarse, tendr? que explicarme lo que pasa-.
fr
r?p?ta le colonel en frappant du pied.
en
"Renard shall explain it.
eu
Azalpen bat emango dit, bai horixe-eta aurrera ekin zion oldarrean.
es
Y avanz? r?pidamente hacia el enemigo.
fr
il m'expliquera tout, ? moi. Et le colonel fit un pas en avant.
en
He shall explain it to me," and he strode forward.
eu
-Ez izan halako presarik-ebaki zuen, nagi, erretzaileak-.
es
-No se moleste usted-murmur? el del cigarrillo-.
fr
Ne vous pressez pas tant ! murmura Ratcliff.
en
"Don't be in such a hurry," drawled the smoker.
eu
Berehala emango digu guztioi azalpena.
es
Pero ya el impaciente Coronel no pudo o?rle, y sigui? avanzando.
fr
Mais le bouillant colonel, sans plus rien ?couter, marchait ? l'ennemi.
en
But the impatient Colonel was already out of earshot, advancing towards the advancing enemy.
eu
Koronel erretxindua, ordea, entzunbidetik kanpo zen ordurako, aurrera eginez zetorren arerioarenganantz aurrera eginez.
es
Y he aqu? que el Dr. Renard, ardoroso, apunta otra vez con la pistola.
fr
Renard, dans l'ardeur du combat, leva de nouveau son revolver.
en
The excited Dr.
eu
Renard Doktore buru-berotuak pistola jaso zuen ostera, baina, bere aurkaria nor zen hautemanik, zalantzan geratu zen, eta hala Koronela harekin buruz buru zegoen aurki, espantu biziko kargu-hartze keinuak eginez.
es
Pero, advirtiendo que se trata del Coronel, vacila, y en tanto el Coronel se le acerca, haciendo ademanes fren?ticos de protesta.
fr
Toutefois, en reconnaissant l'homme qu'il avait devant lui, il h?sita, et le colonel l'aborda en faisant des gestes de remontrance.
en
Renard lifted his pistol again, but perceiving his opponent, hesitated, and the Colonel came face to face with him with frantic gestures of remonstrance.
eu
-Alferrik da-esan zuen Syme-k-.
es
-Es in?til-dijo Syme-nada obtendr? de ese viejo can?bal.
fr
Il perd son temps, dit Syme, il n'y a rien ? esp?rer de ce vieux pa?en.
en
"It is no good," said Syme. "He will never get anything out of that old heathen.
eu
Ez du ezer garbirik aterako fedegaldu horrekin hitz eginez.
es
 
fr
 
en
 
eu
Zera proposatzen dut: autoa ziztuan jarri abian, eta jo eta erditik pasatzea, balak Bull-en kapelua pasatu diren bezala.
es
Propongo que nos arrojemos sobre ellos con el auto, tan r?pidos como las balas que le agujerearon el sombrero a Bull.
fr
Je serais d'avis de foncer ? travers cette foule, bang I comme les balles ont pass? ? travers le chapeau de Bull.
en
I vote we drive bang through the thick of them, bang as the bullets went through Bull's hat.
eu
Denak hilko gaituzte beharbada gu, baina beretako mordo eder bat eramango dugu aurretik.
es
Nos matar?n a todos, pero mataremos buen n?mero.
fr
Nous serions probablement tu?s, mais du moins nous tuerions en retour, bon nombre de ces enrag?s.
en
We may all be killed, but we must kill a tidy number of them."
eu
-Ezta pentsa'u 're-esan zuen Bull Doktoreak, bere bertutearen zintzoak mintzamoldea arruntagoturik-.
es
-No-dijo el Dr. Bull, cuyo acento vulgar parec?a acentuarse con la sinceridad de su virtud-, no;
fr
Pas d'?a, mon vieux ! fit Bull avec l'accent faubourien o? sonnait sinc?rement sa vertu d?mocratique.
en
"I won't 'ave it," said Dr. Bull, growing more vulgar in the sincerity of his virtue.
eu
Gizajoak erratuta egotea baliteke.
es
esa pobre gente padece un error.
fr
Peut-?tre ces pauvres gens font-ils erreur.
en
"The poor chaps may be making a mistake.
eu
Eman aukera bat Koronelari.
es
Demos tiempo a que el Coronel se explique.
fr
Laissons parlementer le colonel.
en
Give the Colonel a chance."
eu
-Atzera egingo dugu, hortaz? -galdetu zuen Profesoreak.
es
-?Debemos retroceder entonces? -pregunt? el Profesor.
fr
-Retournons en arri?re, alors, proposa le professeur.
en
"Shall we go back, then?" asked the Professor.
eu
-Ez-esan zuen Ratcliffe-ek ahots hotzez-, gure atzeko kalea ere harturik dago.
es
-No-dijo Ratcliffe fr?amente-, el otro extremo de la calle est? tomado tambi?n.
fr
Non, dit Ratcliff, froidement : la rue est ferm?e derri?re nous aussi.
en
"No," said Ratcliffe in a cold voice, "the street behind us is held too.
eu
Oker ez banago, zure beste lagun zahar bat ikusi dut hor, Syme.
es
Y si no me enga?o, Syme, all? me parece ver a otro amigo de usted.
fr
D'ailleurs, il me semble que j'y aper?ois un autre de vos amis, Syme.
en
In fact, I seem to see there another friend of yours, Syme."
eu
Syme-k, bizkor arraio jiratu, eta ibilia zuten bidean atzerantz begiratu zuen.
es
Syme hizo girar el auto con mucha destreza, dando ahora frente al camino recorrido.
fr
Syme retourna vivement l'auto etvitun corps irr?gulier de cavaliers qui s'approchaient d'eux dans l'ombre.
en
Syme spun round smartly, and stared backwards at the track which they had travelled.
eu
Zaldizko oste irregular bat ikusi zuen bil-bil egiten eta berenganatz arrapaladan jausten.
es
En la penumbra, se ve?a avanzar al galope a un cuerpo irregular de caballer?a.
fr
Au-dessus de la selle du cheval de t?te, il aper?ut le reflet argent? d'un sabre, et bient?t le reflet argent? des cheveux d'un vieillard.
en
He saw an irregular body of horsemen gathering and galloping towards them in the gloom.
eu
Zaldi-zelarik aurreratuenaren gainean ezpata baten zilar dirdira ikusi zuen, eta orobat, hura hurbildu ahala, agure baten adatsaren zilar dirdira.
es
El jinete que ven?a a la cabeza, tra?a una espada en la mano, a juzgar por el reflejo de plata. Cuando se hubo acercado m?s, se vio tambi?n el reflejo de plata de sus cabellos.
fr
Aussit?t, il remit l'auto en marche en sens inverse, ? toute vitesse, dans la direction de la mer.
en
He saw above the foremost saddle the silver gleam of a sword, and then as it grew nearer the silver gleam of an old man's hair.
eu
Bet-betan, ikaragarri zakar, bertan jirarazi autoa, eta itsasora txorrotxean zihoan karrikan behera abiarazi zuen oldarrean, hiltzea beste desirarik ez lukeen gizon baten gisa. -Zer demonio gertatzen da orain?
es
Entonces con terrible violencia, Syme volvi? otra vez el auto y lo lanz? cuesta abajo hacia el mar, como hombre que s?lo quiere la muerte. -Pero ?qu? demonios le pasa a usted?
fr
Un homme d?cid? au suicide n'aurait pas agi autrement. Qu'y a-t-il, que diable ?
en
The next moment, with shattering violence, he had swung the motor round and sent it dashing down the steep side street to the sea, like a man that desired only to die.
eu
-egin zuen espantu Profesoreak, besotik heldurik.
es
-grit? el Profesor colgado a su brazo.
fr
s'?cria le professeur en lui saisissant le bras.
en
"What the devil is up?" cried the Professor, seizing his arm.
eu
-Goizeko izarra erori da! -esan zuen Syme-k, berak gidatzen zuen autoa ere izar loka bat bezala iluntasunean amiltzen zelarik.
es
-?Que se ha ca?do la estrella de la ma?ana! -dijo Syme, mientras el auto rodaba hacia abajo, como otra estrella.
fr
L'?toile du matin est tomb?e ! dit Syme. Et l'auto elle-m?me se pr?cipitait dans la nuit comme une ?toile qui tombe.
en
"The morning star has fallen!" said Syme, as his own car went down the darkness like a falling star.
eu
Besteek ez zituzten ulertu haren hitzak, baina, kalean gora atzera begiratu zutenean, han ikusi zuten etsaien zalditeria, kale kantoian jiratu, eta maldan behera beren atzetik jausten;
es
Los otros, no lo entendieron. Pero, volviendo la vista, vieron venir por la cuesta la caballer?a enemiga.
fr
Les autres, sans comprendre l'?nigmatique parole de Syme, regardaient autour d'eux avec d?sespoir. Mais, en se retournant, ils virent la cavalerie lanc?e ? leur poursuite :
en
The others did not understand his words, but when they looked back at the street above they saw the hostile cavalry coming round the corner and down the slopes after them;
eu
eta denen aurretik ostatulari jatorra zetorren, arratsapaleko argiaren xalotasun ankerrak aurpegia gorriturik.
es
A su cabeza, cabalgaba el buen posadero, envuelto en los inocentes resplandores del d?a moribundo.
fr
en avant galopait le bon aubergiste du Soleil d'Or, et son visage flamboyait dans l'innocence des derniers feux du soir.
en
and foremost of all rode the good innkeeper, flushed with the fiery innocence of the evening light.
eu
-Mundua burutik eginda dago! -esan zuen Profesoreak, eta eskuen artean hondoratu zuen burua.
es
-?El mundo se ha vuelto loco! -gimi? el Profesor ocultando el rostro entre las manos.
fr
Le monde est devenu fou !
en
"The world is insane!" said the Professor, and buried his face in his hands.
eu
-Ez-esan zuen Bull Doktoreak, umiltasun eragozgaitzez-, ni nago burutik.
es
-No-dijo el Dr. Bull con adamantina humildad-soy yo quien se ha vuelto loco.
fr
g?mit le professeur en se cachant la figure dans ses mains.
en
"No," said Dr.
eu
-Zer egingo dugu?
es
-?Qu? haremos?
fr
Non, protesta Bull avec l'ent?tement d'une humilit? plus solide que le diamant, c'est moi qui suis fou.
en
Bull in adamantine humility, "it is I."
