Jardunbide egokien gida UPV/EHUko sarbide probetarako 2021

Sarrera

Dokumentu honek epaimahaietarako zenbait aholku praktiko biltzen ditu modu laburrean Euskal Herriko Unibertsitateko (UPV/EHU) sarbide probetako egokitzapenak ezartzeko.

Unibertsitatera sartzeko ebaluazio (USE) probetan egokitzapenak izatea ikasleak indarreko araudiaren babesean daukan eskubidea da, araudian aztertu daitekeen moduan, baina araudiaz gain, UPV/EHUk konpromiso sendoa dauka inklusioaren alde.

Sarbide probetako egokitzapen eskari guztiak UPV/EHUko Desgaitasunak dituzten Pertsonentzako Zerbitzuak kudeatzen ditu, eta eskariak aztertu ondoren egoki direnak onartu egiten ditu zehaztutako prozedurari jarraituz.

Dokumentu honen helburua USE-ko epaimahaiei hezkuntza premia bereziak dituzten ikasleen arretarako egokitzapenen argibideak ematea da.

Era berean, epaimahaikideei laguntzeko egokitzapen horien ezarpenari buruz eta hezkuntza premia bereziak dituzten ikasleek azterketak egiten dituzten bitartean eman beharreko jardunbide egokiak eskaintzen dira.

Egokitzapenak nola ezarri

UPV/EHUko Desgaitasunak dituzten Pertsonentzako Zerbitzuak jardunbide egokiak errazten ditu sarbide probetan egokitzapenak behar dituzten ikasleen arreta hobetzeko.

Inklusiorako jarraibideak:

  1. Desgaitasunak ez dira beti ikusgarriak edo nabarmenak. Beharrezkoa da hortaz, egokitzapena eskatu duen ikaslea identifikatzea izen-abizenekin.
  2. Hezkuntza premia bereziak dituzten ikasleen ezaugarriak anitzak dira, eta egokitzapenak askotarikoak izan daitezke, eta, beraz, kasuan kasu aztertu behar dira.
  3. Gelan dauden epaimahaikeak egokitzapenen eta jardunbideen berri izan behar dute.
  4. Zuhurtzia eta isilpekotasuna ezinbestekoak diren oinarrizko jardunbideak dira eta ikasgelan izen abizenak ez dira publiko egin behar, ezta premia bereziak dituzten ikasleek eskatzen dituzten egokitzapenak ere.
  5. Gelan dauden epaimahaikideak egokitzapenak ezarri behar ditu ikasleak eskatu arte itxaron gabe; hala ere, ikasleak baztertzen baditu ez dira egokitzapenak ezarriko.
  6. Azterketa hasieran garrantzitsua da ikaslearengana zuhurtziaz hurbiltzea egokitzapenak ezarriko zaizkiola jakinarazteko.
  7. Gelan isiltasuna mantentzea ezinbestekoa da eta proban zehar distraktoreak izan daitezkeen elementuak sahiestea; gelatik irten, kanpo zarata, …
  8. Zerbitzuak epaimahaiarekin kudeatzen ditu egokitzapenak, eta gorabeherarik egonez gero, zuzendu zaitez epaimahaiburu edo idazkariarengana.

Egokitzapenak

  1. Denbora gehitzea:  gehienez ere 15 minutu luzatuko da azterketa bakoitza. Aparteko egoerarik egonez gero, berariaz adieraziko da.
  2. Ordenagailua erabiltzea: ordenagailuak ez du interneterako konexiorik izango eta egoeraren arabera zuzentzaile ortografikoa aktibatuta izan dezake. Azken lerroan jarriko da ikaslea, beste inork ikus ez dezan pantailan agertzen dena.  Ezinbestekoa da entxufatua egotea, hortaz bateria kargatuta izateko entxufea ondoan izan behar du. Azterketa bukatzean pendrive batean grabatu behar da inprimatzera eramateko eta paperean entregatuko da.
  3. Azterketa braillean: ikasle itsuak azterketak braillean izango ditu, aparteko gelan egingo du azterketa eta ordenagailua erabiliko du, braille linea, Jaws etb… IBT (Ikusteko urritasuna duten ikasleak hezkuntzan barne hartzeko baliabidetegia)ren  irakasleen laguntza izango dugu. Azterketa hauek paperean entregatuko dira zuzenketarako.
  4. Testu irisgarriak: testu tamaina, formatu, lerroarte eta kontraste espezifikoak eta irudi handiagoekin behar diren azterketak Unibertsitate Sarbideko Zuzendaritzak epaimahaiari erraztuko dizkio.
  5. Baliabide teknikoak: lupa, orri lerrodunak, audiofonoak, atrila edota bestelako baliabide espezifikoak erabili ahal izango dira zerbitzuak hala adierazi badu.
  6. Aparteko gela: aldez aurretik kudeatzen da eta beti egongo da  zaintzailea den pertsona bat gela honetan, zerbitzua eta epaimahaiaren artean adosten dena.
  7. Azterketa transkribatzea:  ikasle batzuk laguntza behar izaten dute azterketa idazteko. Aparteko gelan egiten da eta zerbitzua arduratzen da laguntzailea jartzeaz, materia espezifikoetan ezik; matematika, fisika, kimika edo bestelakoak bezalako gai zehatzetan epaimahaiak egin izan ohi du.
  8. Eserlekua erreserbatzea: ikaslea gelan sartzean, bere eserlekua zein den jakinarazi behar zaio. Lehen ilaran eskatzen denean ikusmen,entzumen edo bestelako egoerak izaten dira. Bestelakoetan, garrantzitsua da erreserbatutako eserlekuan distrakzioak ez sortzea (elkarrizketak, pertsonen mugimendua, atetik urrun).
  9. Altzari egokituak: mahai eta aulki egokituak, edota aulki altuak aldez aurretik prest egongo dira gelan.
  10. Azterketa denboraren antolaketa: azterketa amaitzeko falta den denbora adierazi (30 minutu falta direnean) azterketa osatzen eta berrikusten laguntzeko.
  11. Hasierako irakurketa: jarraibideak bereziak dira kasuan-kasu:
    • Azterketa irakurri ikasleari, galderak ondo irakurri dituela ziurtatzeko. Neurri hau, irakurketa nahasteak dituzten ikasleen kasuan, hizki, silaba edo hitzen ordenean irakurketa akatsak saihesteko da.
    • Ikasleari azterketako argibide pertsonalizatuak eman eta azterketak dituen galdera eta aukera kopuruak azpimarraztu.
  12. Bukaerako irakurketa: jarraibideak bereziak dira kasuan-kasu.
    • Azterketako galdera guztiak erantzun dituela egiaztatu. Hala bada, azterketa denbora barruan osatu dezakeela adierazi. Neurri hau oso garrantzitsua da, inpultsibitatea dela eta azterketa berrikusi gabe entregatzen diren egoerak egon daitezkeelako.
    • Azterketa irakurri letra ulergarria dela egiaztatzeko. Ulertzen ez den zerbait idatzia badago, ikasleari adierazi zuzendu dezan,  beti ere azterketa denboraren barruan.
    • Azterketa irakurri idazkera ulergarria dela egiaztatzeko. Helburua ez da edukia zuzentzea, baizik eta esaldiaren osagaien ordena dela eta  akatsik ez dagoela egiaztatzea. Zerbait zuzendu behar izanez gero, ikasleari adierazi, baina, beti ere, azterketa denboraren barruan.
    • Azterketaren amaieran ozen irakurtzea ikasleak idatzitakoa berrikusi eta zuzentzeko aukera izan dezan. Neurri hau, idazketa eta irakurketa zailtasunak dituen ikasleak azterketa berrikusteko erabiltzen da, beti azterketa denboraren barruan.
  13. Giza baliabideak:
    • Zeinu hizkuntzako interpretea: eserleku bat izango du zeinu hizkuntza erabiltzaile den ikaslearen alboan egoteko. Zerbitzua arduratzen da baliabide hau kudeatzeaz.
    • Hezkuntzarako Laguntzaile Espezialista: motore urritasuna eta menpekotasuna duen ikasleak proba hauetan zehar baliabide hau izango du zaintza, transkripzioa, komunerako laguntza eta bestelakoetan. Zerbitzua arduratzen da baliabide hau kudeatzeaz.
  14. Beste egokitzapen batzuk: epaimahaikideak proba egiten ari diren bitartean hurrengo egoerak kontuan hartu behar dituzte, hala nola:
    • Krisi kasuetan argibide espezifikoak errazten dira.
    • Elikagaiak, glukosa-neurgailua eta intsulina edukitzeko baimena.
    • Gelatik ateratzeko baimena atsedenerako, medikazioa hartzeko edo komunera joateko.
    • Arreta deiak diskrezioz kontzentrazioa mantentzen laguntzeko.
  15. Zuzentzaileentzako informazioa espezifikoa
    • Dislexia: irakurtzeko gaitasunaren garapenean izandako nahasteari esaten zaio, eta, askotan, disortografiarekin batera agertzen da (idazketa nahastea, ondorioz idazketan akatsak ager daitezke: inbertsioak, errotazioak, ez-esateak, ordezkapenak eta ortografia-akatsak). Horregatik, zuzenketarako akats ortografikoak dislexiaren ondorioa direla kontuan izatea eskatzen da.
    • Diskalkulia: erlazio kuantitatiboak erabiltzerakoan trebetasuna eskuratzea eragiten duen nahaste bat da; eragiketa matematiko edo aritmetikoei eragiten diena. Koordinazio espaziala eta tenporalaren zailtasunak ager daitezke eta  eragiketa matematikoak eragin ditzake. Horregatik, planteamenduari lehentasuna ematea eta ariketaren garapena kontuan hartzea eskatzen da.
    • Gorrak: ikasle gorrak, orokorrean, idatzizko adierazpenean zailtasunak eta akats gramatikal sistematikoak izan ditzake. Egoera hau, pertsona gorren kasuan inguruneko aho hizkuntza modu naturalean jasotzeko zentzumenaren gabezia maila handiago edo txikiago batean dutelako ematen da. Era berean, terminologia abstraktuan edo lengoaia metaforiko edota poetikoan adierazteko zailtasunak dituzte eta modu konkretuagoan idazteko joera azaltzen dute.
    • Azterketa kodigoak:  anonimoak dira baina epaimahaiak zuzentzaileei aurreko hiru egoeretan dauden ikasleen azterketen kodigoak erraztuko dizkie, modu honetan identifikatu eta zuzenketarako jarraibideak ezarriko dituzte.

Legedia

Ekainaren 6ko 412/2014 Errege Dekretua, graduko unibertsitate ikasketa ofizialetan ikasleak onartzeko prozeduren oinarrizko arautegia ezartzen duena.

Art. 21. Personas que presentan algún tipo de discapacidad

1. Las comisiones organizadoras de las pruebas de acceso determinarán las medidas oportunas que garanticen que los estudiantes que presenten algún tipo de discapacidad puedan realizar la prueba en las debidas condiciones de igualdad. En la convocatoria se indicará expresamente esta posibilidad.

2. Estas medidas podrán consistir en la adaptación de los tiempos, la elaboración de modelos especiales de examen y la puesta a disposición del estudiante de los medios materiales y humanos, de las asistencias y apoyos y de las ayudas técnicas que precise para la realización de la prueba de acceso, así como en la garantía de accesibilidad de la información y la comunicación de los procesos y la del recinto o espacio físico donde ésta se desarrolle.

3. Los tribunales calificadores podrán requerir informes y colaboración de los órganos técnicos competentes de las Administraciones educativas, así como de los centros donde hayan cursado estudios los estudiantes con discapacidad, que deberán informar de las adaptaciones curriculares realizadas.


17/2011 Dekretua, Otsailaren 15ekoa, zeinaren bidez onartu ziren Euskal Herriko Unibertsitateko Estatutuak  

V. Kapitulua: Premia bereziak dauzkaten pertsonak

68.2 artikulua. Ezintasunak dauzkaten ikasleak eta unibertsitateko gainerako kideak ezin izango dira izan diskriminatuak beren ezintasunagatik, ez zuzenean ez zeharka, unibertsitatera sartzeko prozesuan, bertan ari direnean, eta titulu akademikoak edo onartuta dauzkaten bestelakoak baliatzean.


Erabakia, 2015eko apirilaren 30ekoa, UPV/EHUko Gobernu Kontseiluarena, onartzeko hezkuntza premia bereziak dauzkaten ikasleei aukera berdintasuna bermatzeko arautegia

3. art. Hezkuntza premia bereziak dauzkaten ikasleen eskubideak

3.8.- Ikastegiek eta sailek beharrezkoak izan daitezkeen egokitzapenak egitea ebaluazio probetan, metodologiari, denborari eta espazioari dagozkienak, bai eta UPV/EHUra sartzeko probetan ere.