|
|
Datorren asteazkenean, 2015eko apirilak 15, Euskal Herriko Unibertsitateko Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolan (Majisteritzan) Hezkuntzaren Jabe-gabetzearen saioa izango dugu 1.3 gelan, 16:00etatik 20:00etara, Maider Aizpuruak koordinatua.
Astean zehar jorratzen joango garen saio bakoitzak gai bat dute abiapuntu eta zabaltzen doaz, bertaratzen direnen partehartzeen eta eraikitze kolektiboen arabera. Hau ez da horren salbuespen… . Esta no es una excepción… Hezkuntzaren jabe-gabetzearen gaineko hausnarketatik abiatuta, hamaika bide zabaltzeko aukerak daude, adibidez hauek bururatzen zaizkit oraintxe:
– Hezkuntza alternatiboa eskola publiko edota pribatutik/arekin
– Eskola publikoa (Estatuaren jabetzapean) eta eskola pribatua (pertsona edo talde baten jabetzapean) edo eskola komuna (denok darabilguna)
– Eskola eta legeak
Baina beste batzuk ere izan daitezke, elkartzen garenon arabera, hori da topaketen eta eraikuntza kolektiboen punttu zirraragarria!!!
GOGORATU: Sarrera librea da eta nahi/ahal duzun tartera hurbildu zaitezke. Klasetik 16:30etan irteten bazara ere, etorri lasai, ongietorria izango zara.
Ikasle, irakasle zein administrari eta zerbitzuetakoa, edozein lanbide duzularik ere, animatu etortzera!
Topaketen programa osoa: http://ilusionistasozialak.blogspot.com.es/p/mintegia-eratzeko-topaketak-programa.html
Datorren asteartean, apirilak 14, Euskal Herriko Unibertsitateko Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolako 2.4 gelan, ILUSIONISTA SOZIALEN MINTEGIA aurkeztuko dugu 16:00etatik 20:00etara.
Zer da Ilusionismo Soziala? Javier ENCINA eta Ainhoa EZEIZA izango dira saioaren dinamizatzaileak. Saioan zehar, Mintegian egiten ari garen lana komentatzeaz gain, ilusionismo sozialaren printzipioetan sakonduko dugu, kolektiboki eraikitzen segitzeko moduak partekatzeko eta sortzeko.
GOGORATU: Sarrera librea da eta nahi/ahal duzun tartera hurbildu zaitezke. Klasetik 16:30etan irteten bazara ere, etorri lasai, ongietorria izango zara.
Ikasle, irakasle zein administrari eta zerbitzuetakoa, edozein lanbide duzularik ere, animatu etortzera!
Topaketen programa osoa: http://ilusionistasozialak.blogspot.com.es/p/mintegia-eratzeko-topaketak-programa.html
ZERGATIK ILUSIONISMO SOZIALA?
Ilusionismo Soziala ez da metodologia bat, jendeAREKIN eta jendeARENGANDIK lan egiteko hasiera bat baizik, sentitu/pentsatu/ekin bat eginez. Irakasleak (edo hezitzaileak, edo alderdi politikoak, edo gobernuak…) ezartzen dituen mugen barruan parte hartzera mugatu ordez, Ilusionismo Sozialak eguneroko bizitzaren autogestio kolektiboa planteatzen du helburu orokor gisa. Horrek esan nahi du JENDEA dela bere bizitzaren protagonista, objektu izatetik (nire ikaslea, nire seme-alaba, nire militantea, nire langilea…) subjektu izatera pasaz.
Magisteritza Eskolan Ilusionismo Soziala arrazoi askorengatik hautatu dugu, baina batez ere ikuspegi etiko sakona planteatzen duelako, jendea sailkatzetik (adinaren arabera, hizkuntzaren arabera, gaitasunen arabera, lanbidearen arabera, maila sozio-ekonomikoaren arabera…) askatu eta lekuan leku topatzen garen jendearekin eta jendearengandik lan egitera pasaz, hala harreman-moduak dira lehentasunezko, edukien aurretik.
Gainera, hezkuntza eraldatzeko orain arte saiatutako bideek ez gaituzte eraman benetan nahi genuen eraldaketara, eta hortaz, bide berriak zabaldu behar ditugu. Ilusionismo Sozialak laguntzen du posible denaren segurtasunetik ezinezkoaren itxaropenerako bidea egiten.
[vimeo]https://vimeo.com/74869959[/vimeo]
Ilusionismo Sozialaz gehiago jakiteko: http://ilusionismosocial.org/course/view.php?id=7
ILUSIONISTA SOZIALEN MINTEGIAZ
Ilusionista Sozialen Mintegia hezkuntzaz eztabaidatzeko eta proposamenak trukatzeko gunea da, jakintzak harreman horizontaletan oinarrituta eraikitzeko, jakintza herrikoiak eta jakintza zientifikoak maila berean nahastuz… Horretarako, Ilusionismo Sozialetik abiatzen gara eta hezkuntzaren jabe-gabetzea dugu oinarri.
Mintegi honetan egiten ditugun topaketak irekiak dira, edonork har dezake parte eta gainera, oso osasuntsua zein beharrezkoa da askotariko jendea hurbiltzea, bai lanbide edo diziplina desberdinetakoak bai izaera eta ikuspegi desberdinekoa.
Mintegi hau ikerketa-talde honi dago atxikita:
ILUSIONISMO SOZIALA. Hezkuntzaren jabe-gabetzea, partaidetza eta jakintza herrikoiak.
Ilusionista Sozialen Kolektiboaren sarekide dira Mintegia eta ikerketa-taldea.
Ilusionista Sozialen Mintegia eratzeko topaketak hasteko, 2015eko apirilaren 13an, 16:00etatik 20:00etara, BIDEO-FORUM saioa izango dugu Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolako 1.3 gelan.
Saioa Naiara Larrañaga ikasleak koordinatuko du eta ideia da majisteritzan egiten ditugun bideoak konpartitzea eta bideo horietan oinarritutako eztabaidak piztea.
Zure bideoak partekatu nahi badituzu, bidali mezutxo bat gure epostara: ilusionistasozialak@gmail.com
AUPA GAZTE!
Bideoak erakustera
animatu zaite!
Aukera paregabea
izan liteke
Esperientziak konpartitzen
ikasi daiteke!
GOGORATU: Sarrera librea da eta nahi/ahal duzun tartera hurbildu zaitezke. Klasetik 16:30etan irteten bazara ere, etorri lasai, ongietorria izango zara.
Ikasle, irakasle zein administrari eta zerbitzuetakoa, edozein lanbide duzularik ere, animatu etortzera!
Topaketen programa osoa: http://ilusionistasozialak.blogspot.com.es/p/mintegia-eratzeko-topaketak-programa.html
BIDEOGINTZA, PARTE HARTZEKO MODU BAT
Bideogintzak parte hartzeko eta hausnartzeko duen balioa azpimarratu nahi dugu saio honen bitartez. Karreran zehar, bideoa maiz erabiltzen dugu baina gehienetan, zeregin gisa aurkezten dugu eta hor amaitzen da bideo horren bizitza.
Ikaskideen bideoak ikusiz, nahastuz, berreginez, aldiz, balio berriak emango genizkieke bideoei eta hartara, elkarrekin eta elkarrengandik ikasten segitzeko beste modu bat izan litezke.
Horregatik, topaketen astean zehar (apirilaren 13tik 17ra), Majisteritzako ikasleon bideo-sortze lanak emango ditugu Eskolako kafetegian, MajisTV deitu dugunaren lehen probak egiteko.
Bideo perfektu eta itxiak, gidoi zehatza dutenak eta hasi-amaiera dutenak baino gehiago interesatzen zaizkigu bideo-zirriborro inperfektuak, bat-batekoak, eztabaidarako ematen dutenak…
PROPOSAMENA: Bideoak sarera igotzen dituzunean, jarri mesedez Creative Commons lizentzia (“youtube lizentzia estandarra”ren ordez) eta hartara, bideo berriak sortu ahal izango dira zure bideoak beste batzuekin nahasiz! Oso erraza da aldatzea: “Ezarpen aurreratuak” aukeran Youtube-n adibidez.
[youtube]https://www.youtube.com/watch?v=OJIKcFOFero[/youtube]
2014ko azaroaren amaieran PARTAIDETZA-PROZESUAK abiatu ditugu Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolan. Partaidetza-modu hauek ofizialki aurkezteko asmotan, topaketak antolatu ditugu egiten ari garena, lan egiteko moduak, eztabaidak… zabaltzeko, gure sentitze, pentsatze eta egiteak elkarrEKIN eta elkarrENGANDIK eraikitzen segitzeko eta jende gehiago parte hartzera animatzeko.Topaketa hauek edonorentzat daude zabalik. Partaidetza-erak interesatzen bazaizkizu, jakintzak eraikitzeko beste modu batzuk, harreman horizontalak eratzeko moduak, jabe-gabetzea (“desempoderamiento”), ikerketa partehartzailea, hezkuntza komuna eta komunitarioa… ANIMATU ETA PARTE HARTU!!!
Mintegiaren eratze ofiziala 2015eko apirilaren 13tik 17ra bitartean izango da, 16:00etatik 20:00etara, Euskal Herriko Unibertsitateko Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolan (Majisteritzan).
Hona BEHIN-BEHINEKO egitaraua:
Astelehenean, apirilak 13, 1.3 gela: Bideo-topaketa eta bideo-foruma. Ikasleon artean egin ditugun bideoak trukatu, bideo
berriak sortzeko proposamenak (remix), bideoetan oinarritutako
eztabaidak… Bideogintzak parte hartzeko eta hausnartzeko duen balioa azpimarratu nahi dugu saio honen bitartez.Zure/zuen bideoak erakutsi nahi badituzue, bidaliguzue mezutxo bat eta sartuko ditugu! (ilusionistasozialak@gmail.com) Asteartean, apirilak 14, 2.4 gela: Mintegiaren
aurkezpena. Zer da Ilusionismo Soziala? Javier ENCINArekin lankidetzan. Hezkuntzaz eztabaidatzeko eta
proposamenak trukatzeko gunea, nahi duenak nahi duenean parte har
dezan, posible denaren segurtasunetik ezinezkoaren itxaropenera,
eraikuntza kolektiboa, harreman horizontalak…
Asteazkenean, apirilak 15, 1.3 gela: Hezkuntzaren
jabe-gabetzea: ikasturtean zehar bizitako esperientziak. Posible ote da eskola komun bat sortzea hezkuntza publiko, pribatu edo librean?Eskola
libreak eta eskolen lege-alderdiak. Zuzenbide Fakultateko ikasleekin
topaketa. Ikasturtean zehar egin ditugun ikerketak eta hausnarketak partekatuko ditugu.
Ostegunean, apirilak 16, 1.6 gela (Psikomotrizitate Gela): Ludopedagogia
tailerra (1). Fabián TELLECHEA eta María RIVASÉS ludopedagogoek dinamizatua (*gomendatzen da ostegun eta ostiraleko saioetara bietara etortzea) Ostiralean, apirilak 17, 1.6 gela (Psikomotrizitate Gela): Ludopedagogia
tailerra (2). Fabián TELLECHEA eta María RIVASÉS ludopedagogoek dinamizatua.
Ondoren, Desempoderamiento, juego y oralidad liburuxkaren aurkezpena. Javier ENCINA, Ainhoa EZEIZA. Hurrengo liburuxken aurkezpena eta itzulpengintza lanak.
Mintegiaren eraketaren amaiera ofiziala
Jarduera hauei beste batzuk erantsi dizkiogu… ez baitakigu programa batera mugatzen…
Larunbatean, apirilak 18, 19:00etan: RAFAEL AMOR KANTARIAREN KONTZERTUA DOHAINIK Irungo Kabigorri Ateneoan. Zatoz zure adiskideekin gurekin batera ospatzera!!!
Astelehenean, apirilak 20, 17:30etatik 20:30etara: Skype bidezko bigarren topaketa Moreloseko Estatuko Unibertsitate Autonomoko (UAEM, México) Gizarte Laneko ikasleekin, eurak ilusionismo soziala komunitateetan lantzen ari dira.
Astean zehar, Majisteritzako ikasleen bideo-sortze lanak emango ditugu Eskolako kafetegian, MajisTV deitu dugunaren lehen probak egiteko. Prestatzen hasi garen telebista honetan, magisteritzako ikasleek egiten dituzten bideo-lanei balio berezia eman nahi diegu, merezi dute eta!
Gure eposta: ilusionistasozialak@gmail.com
IZENEMATEA:
Izenematea ez da beharrezkoa. SAIO GUZTIAK IREKIAK DIRA ETA DOAKOAK. Ez da derrigorrezkoa saio guztietara etortzea, ordu guztietara… norbera etor dadila ahal edo nahi duenean, ahal duen denboran…Hala ere, partaidetza-egiaztagiria jasotzeko, EZINBESTEKOA DA gutxienez 4 saiotara etortzea eta hemen ematea izena:
MINTEGI HONI BURUZ…
Oso inspiratzailea iruditu zaigu EZLNk 2015eko apirilaren 1ean argitaratutako komunikatua, eta ausartu/animatu gara zati batzuk hartzera… Mintegi honen izpiritu orokorra islatzen dutela uste baitugu…
Ze, Mintegi hau ez da ikuskizun bat, ez datoz dirua, edo fama, edo euren kausetarako jarraitzaile bila dabiltzan pertsonak… baizik eta elkar laguntzea une bakoitzean sortzen denaren arabera pentsatzen, sentitzen eta egiten dugun horretan jarraitzera, dogmarik, ikasitako diskurtsoen errepikapen errepikatzailerik gabe, baizik eta dena zalantzan jarriz, jolasean sortuz, errepikapen sortzaileen bitartez eta konpromisoaren etikatik lan eginez, kultura herrikoietan eta jabe-gabetzerantz doazen mugimenduetan inspiratuta.
[…] Orduan, ikusi dugu pentsamendu-bilera horiei hainbat lekutan “mintegi” deritzela, uste dugu hala deitzen zaiela “mintegia” “hazitegi” esan nahi duelako, hau da, bertan haziak ereiten dira, zenbaitetan azkar hazten dira eta bestetan kosta egiten zaie.
Eta orduan esaten dugu egin dezagun ideien, analisien, pentsamendu kritikoen hazitegi bat, ea nola ikusten dugun gaur egun dagoen sistema kapitalistaren kontu hori.
Orduan mintegia edo hazitegia ez da soilik leku bat ezta denbora zehatz bat ere. Baizik eta denbora behar du eta leku askotan da.
Eta orduan ba horregatik diogu destokituta dagoela, hau da, ez dena leku berean, baizik eta zati asko eta leku askotan. Eta esaten dugu mundukoa dela, beno, ba mundu guztietan daudelako pentsamendu kritikoak, euren buruari galdezka ea zer gertatzen ari den, zergatik, zer egiten ari garen, nola, eta teorian pentsatzen diren gauza horiek.
Baina orduan, pentsatu dugu, nonbait hasten da eta noizpait.
[…]
Ixilpeko Klausula:
Hau guztia da zeuk ulertzeko, esan dezagun, mintegiaren testuingurua.
Zer espero dugu zugandik?
Ba uler dezazula oso urrutitik datozela zenbait pertsona, euren diruaren eta denboraren sakrifizioa eginez etorri direnak zuk adieraziko duzuna entzutera. Ez datoz aisiagatik, ezta zerbait irabaziko dutelako ere. Ez datoz modagatik edo ezjakintasunagatik. Hona datoz beharbada hodei beltz horiek ikusten dituztelako ortzemugan, eurite eta haizeteek astindu dituztelako, ulerminaren gosea ez delako asetzen, ekaitza badakarrela sentitzen dutelako.
Orduan, guk, zapatistok, zu errespetatzen zaitugun bezalaxe, halaxen eskatzen dizugu pertsona horiek errespetatzeko. Izango da baten bat kolatu dena, baina gehienak gure kideak dira. Borrokan bizi eta hiltzen diren pertsonak dira, inork, gu ez bagara, kontuan izango dituena. Beraientzat ez dago museorik, ez estatuarik, ez abestirik, ez olerkirik, ez daude metroko bagoietan, kaleetan, kolonietan. Inor ez dira, egia da. Eta hala ere, edo horregatik agian, guretzat dena dira.
Orduan, ez zaitez iraindua sentitu, ez ekarri konsignarik, dogmarik, autofederik, modarik; ez errepikatu beste batzuek lehenago hemen edo han esandakorik; ez sustatu pentsamendu nagirik; ez saiatu inposatzen pentsamendu dogmatikoa; ez hedatu pentsamendu gezurtirik.
Eskatzen dizugu zure hitza ekartzeko eta horren bidez pentsamendua, hausnarketa probokatzeko. Eskatzen dizugu zure pentsamendua presta dezazula, zorroztu, distirarazi. Pentsamendu horrekin, ez ohoratzea akademia eta bere parekideak, baizik eta jasotzen duen jendea, nahiz astindu moduan, nahiz zaplasteko edo oihu moduan.
Mintegi edo hazitegi honetarako eskatzen dizugun hazia, zalantza eragiten duena izango da, probokatzailea, pentsatzen eta analizatzen segitzea bultzatuko duena. Hazi bat beste hazi batzuek entzun dezaten hazi egin behar dela, eta nork bere erara haz dadin, bere egutegiaren eta geografiaren arabera.
Oh, bai, badakigu: ez duzu zeure prestigioa lodituta ikusiko, ezta zure kontu korrontea ere, edo zure ospea. Ez duzu ikusiko, ezta ere, ea jarraitzaile, dizipulu, artalde gehiago lortuko duzun.
Areago, arrakastaren adierazle bakarra ez duzu ikusiko eta izango da leku askotan, beste egutegi batzuetan, askotariko geografietan, beste batzuek dena desafiatu, eztabaidatu, zalantzan jarri, kritikatu, irudikatu, sortzea.
Hori eskatzen dizugu. Hori, besterik ez.
[…]
Zati hauek hemendik hartuak eta itzuliak izan dira:
Datorren astelehenean, martxoak 23, Donostiako 18:00etan eta Cuernavacako 11:00etan, ikasle ilusionisten konexioa egingo dugu Skype bidez!!!
Moreloseko Estatuko Unibertsitate Autonomoko (UAEM) Gizarte Ikasketen Fakultateko Gizarte Laneko ikasleek euren esperientzia kontatuko digute komunitatean lanean, Patios de la Estación auzoan egindako partaidetza-prozesuan, Moreloseko Ilusionista Sozialen Kolektiboko Amadeus eta Jessicarekin batera.
 |
| Cuernavaca (México) GoogleMapsen |
Gu oso bestelako ingurunean ari gara lanean, Magisteritza Eskolan eta praktiketako eskoletan eragiten, hezkuntzaren eraldaketaz hausnartzen… eta gogo handia dugu euren esperientzia komunitario horretatik ikasteko eta geure esperientziak ere eurekin trukatzeko. Nahi duena etor dadila gurekin hitz egitera, Donostiako Magisteritza Eskolako 1.4 gelan egongo gara 18:00etatik aurrera, eta lehenago (17:00etatik aurrera) kafetegian joango gara elkartzen.
LOS PATIOS DE LA ESTACIÓN ILUSIONISMO ESPERIENTZIAZ BI HITZ…
Los Patios de la Estación Cuernavacako auzo bat da, pobreziak, drogek eta bortizkeriak markatua dagoena, jende asko ez da ausartzen bertatik pasatzen eta auzolagunak abandonatuta sentitzen ziren. 2011ko otsailean, Komunitatearen Zentroa berritzeko aitzakiaz, Fundación Comunidad izeneko erakundeak UNILCO México gonbidatu zuen partaidetza prozesuak dinamizatzera, bertako jendea inplikatu zedin zentroaren berrikuntzan eta elkarrekintzan. Orain, partaidetza prozesuaren amaieran daude eta Moreloseko Estatuko Unibertsitate Autonomoko ikasleek praktikak bertan egin dituztela eta, oso hunkigarria da jakitea zenbat aldatu den auzoa eta nola hobetu diren auzokideen arteko harremanak.
Horrez gain, unibertsitateko ikasleek ikasi dute bertako jendearekin eta jendearengandik ikasten, elkarrekin lan egiten, horizontalki, parez pare, UNILCOko Juan Manuel Zaragozarekin batera.
Esperientziaz pixka bat gehiago jakiteko:
http://ilusionismosocial.org/mod/resource/view.php?id=644
http://dialogocomunitario.blogspot.com.es/
[vimeo]https://vimeo.com/46440068[/vimeo]
Hona aste honetan ikasle batzuek grabatu duten bideotxoa:
[youtube]https://www.youtube.com/watch?v=UpVxL1xY1mA[/youtube]
Irrikaz gaude zuekin hitz egiteko!!!
Poliki-poliki, hezkuntzaren jabe-gabetzeari lotutako euskarazko bideoak pilatzen gabiltza, eztabaidarako lehen bideo-zirriborroa osatzeko.
Hori dela eta, erreprodukzio-zerrenda sortu dugu youtube-n, euskarazko bideo hauek denak jarraian ikusteko edo errazago topatzeko. Interesgarria izan daitekeen beste bideoren bat ezagutzen baduzu edo egin baduzu, abixatu, zerrendara gehitzeko!
[youtube]http://www.youtube.com/playlist?list=PLT9W6OL68WcF9S-1n9jiorMW10MP7I0Pu[/youtube]
Datorren astelehenean, otsailaren 23an, mintegi hauxe egingo dugu Sevillako Unibertsitateko Hezkuntza Zientzien Fakultatean:
Seminario “Participando CON y DESDE la gente. El desempoderamiento educativo”
Mintegi honetan, Sevillan egiten ari naizen ikerketa-egonaldi bikoitza bateratzeko eta elkarren artean ideiak trukatzeko aukera ezinhobea da: alde batetik, UNILCO-espacio nómada-n eta Ilusionista Sozialen Kolektiboan egiten ari naizen lana, eta bestetik, Sevillako Unibertsitateko Hizkuntza eta Literaturaren Didaktika Sailean, Gizarte Zientzien eta Zientzia Esperimentalen Didaktika Sailaren kidetzarekin.
Antolatzaileak:
Macarena Navarro eta José Antonio Pineda
Hizkuntzaren eta Literaturaren Didaktika Saila eta Gizarte Zientzien eta Zientzia Esperimentalen Didaktika Saila
Azpiegitura eta Kultura-Jardueren Dekanotzaordetzaren elkarlanean.
Partehartzaileak:
Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskola, Euskal Herriko Unibertsitatea UPV/EHU
Ilusionista Sozialen Kolektiboa eta UNILCO-espacio nómada http://ilusionismosocial.org/
Mintegi hau, jabe-gabetzearen inguruko formazio, eztabaida eta hausnarketa prozesuaren parte da. Hiru ardatz ditu: partaidetza, jabe-gabetzea eta hezkuntza. Mintegi honetako lana 2015eko udan egingo den Jabe-Gabetzearen Nazioarteko Jardunaldirako (Euskal Herria – Mexiko – Sevilla – Kanariar Uharteak) jorratzen ari den lanaren atal bat da.
Sevillan egiten ari naizen ikerketa-egonaldia baliatuta, datorren otsailaren 26an, LEE-R (Laboratorio de evaluación de la escritura-Research) ikerketa-taldeak gonbidaturik, komunikazio gaitasun akademikoaren inguruan tesi-proiektuan egindako lana aurkezteko aukera izango dut:
 LEE-R (Laboratorio de evaluación de la escritura-Research), Universidad de Sevilla Seminario: “Contextos de comunicación académica y su alfabetización”
Sevilla, 2015eko otsailaren 26an, 17:30etan, 4. solairuko 4.2 mintegian.
Hezkuntza Zientzien Fakultatea, Sevillako Unibertsitatea.
1. saioa: Alfabetatze akademikoari lotutako ikerketen aurkezpena
2. saioa: Ikerketetatik eratorritako emaitzen aplikazio praktikoak partekatzea
3. saioa: Eztabaida eta proposamenak eratzea
Mintegi honetan, ikerketa-lerro horri lotutako aurrerapenak trukatzeaz gain, etorkizunerako elkarlanerako bideak eztabaidatuko ditugu.
Jabe-gabetzearen Nazioarteko I Jardunaldiak prestatzen ari gara, uda honetan izango direnak (egoitzaren araberako datak, gure kasuan, Donostia-Irun, uztailaren amaieran izango dira), eta hausnarketa-lerroetako bat hezkuntzaren jabe-gabetzearena da.
Hezkuntzaren jabe-gabetzea (desempoderamiento educativo) jakintza instituzionala eta jakintza herrikoiak elkarrekin jostea da. Hezkuntza sisteman sortzen den jakintza zientifikoa, kulturala eta soziala eguneroko bizitzako gune eta denboretan sortzen den jakintzarekin modu horizontalean korapilatzeko, beharrezkoa da hezkuntza sistemak eta eskolak jakintza herrikoiei balioa ematea eta hartara, eskolak erakunde izatetik ikasgune izatera pasa behar dute, jabe-gabetzearen bitartez.
Gure kasuan, Donostiako Irakasleen Unibertsitate Eskolan 1., 3. eta 4. mailan hasitako esperientzia gehienbat irakaslearen jabe-gabetzeari lotutakoa izan da, eta hortik eztabaida emankorra sortu da hezkuntza sistemaren inguruan.
Jardunaldiei begira, bideo-zirriborroak egiten ari gara, eztabaida errazteari begira. Hartara, jardunaldiak 2015eko udan izango badira ere, 2014ko azaroan jarri ginen lanean, zirriborro hauek ekoizteko aitzakiaz eta eztabaidatzen segitzeko gogoz.
Hiru bideo hauek dira Magisteritzako esperientziaren inguruan grabatu ditugunak:
- Esperientziaren inguruko azalpen orokorra:
[youtube]http://youtu.be/48wNPByXXfo[/youtube]
- 1. mailako ikasleekin egindako azterketaren bideo-montajea (bi talde); hasieran azalpena erantsi da esperientzia hobeto ulertzeko:
[youtube]http://youtu.be/Bz9HoFuqUIk[/youtube]
- Hausnarketa bat kalifikazioaren inguruan, irakaslearen jabe-gabetzean:
[youtube]http://youtu.be/ItrDoiXAOjA[/youtube]
Azkenik, 3. mailako ikasleek egindako bideoa eransten dut, bizitako esperientzia partekatzeko eta partaideei itzultzeko egin zutena:
[youtube]http://youtu.be/dIUPDuGdp6k[/youtube]
Lanean segiko dugu bideoak ekoizten, nahasten eta hausnartzen… eztabaida zabalik dago!
2010. urtean hasi nintzen Proiektuetan Oinarritutako Ikaskuntzan (PBL – Project-based Learning) lan egiten, formazioa ematen eta sakontzen, Euskal Herriko Unibertsitateko formazio zerbitzuak (HELAZ/SAE) bide hori urratu nahi baitzuen ERAGIN programaren bitartez.
Ordutik hona, ERAGIN programako tutore izan naiz bere bost edizioetan eta hala, gure unibertsitateko hainbat irakasleren lana orientatzeaz arduratu naiz, bai diseinuan eta bai inplementazio-fasean; horrez gain, PBL eta Metodologia Aktiboen Estatuko Jardunaldien antolaketa-taldean aritu naiz I, II, III eta IV. edizioetan eta metodologia honen sustatzaile izan naiz bai sare sozialetan eta bai eskainitako hainbat hitzaldi eta ikastarotan estatuan zehar.
Urte hauetan zehar, zer edo zer antzematen nuen ez zuela koadratzen eta azkenean ulertu dut ez dudala metodologia hau erabili behar ez eta sustatu ere. Horixe planteatu nuen 2014ko abenduan Zaragozan egin ziren PBL eta Metodologia Aktiboen Estatuko IV. Jardunaldietan, izen hauxe zuen hitzaldi-eztabaida saio honetan:
“¿Por que NO trabajar PBL?”
Eztabaida ireki hau Alberto Garrido @agarridodiez irakaslearekin batera eraman nuen, bera oso ona da PBL metodologian eta haurren ekimenetik abiatzen da beti, sentsibilitate handiz. Berak PBL izenaren zakuan sartzen den zalantzazko proposamen askoren kritika planteatu zuen bertan eta neuk, PBL metodologiaren aurkako proposamena aurkeztu nuen, eztabaidatzeko.
ZERGATIK EZ PBL? IKUSPEGI PSIKO-PEDAGOGIKOA
Arrazoi asko daudela uste dut. Alde batera utziko dut oraingoz Ikaskuntza Kooperatiboaren kritika, luzexeagoa izango delako eta hurrengo baten helduko diot, baina lan kooperatiboaren ikuspegi ideologikoarekin bat ez natorrela aurreratuko dut.
Susmagarria egin zitzaidan nola zabaldu zen horren azkar PBLaren interesa eskoletan. Baten batek pentsatuko du oso positiboa dela eskoletan metodologia aktiboak integratzeko piztu den interes handi hau… baina eskola oso iragazkaitza da aldaketan aurrean eta metodologia hau hain azkar integratzen hasi izanak pentsaraz dezake ez dela “kanpoko” gauza bat baizik eta metodologia tradiziozkoetatik gertu kokatzen den zerbait, baina hainbat abantaila dituena ikuspegi tradizionala duten irakasle eta ikastetxeentzat.
 |
| PBLren moda: PBL Lehen Hezkuntzako testuliburu baten hurrenkeran. |
Alde batetik, azpimarratzen da ikaslea dela prozesuaren protagonista. Baina metodologia hauek a priori zehazten dute zer gertatu behar den eta hortaz, zaila da ikaslea izatea protagonista. Ikasleak oso aukera gutxi du bere ekimenak garatzeko, zehaztutako proiektuetatik kanpo, ondorioz, soilik irakasleak irudikatu duenaren orbitan dagoena garatuko du ikasleak eta, okerragoa dena, ikasleak jasotzen duen mezua da irakasleak irudikatu duen jakintza hori dela jakintza baliotsua, ez berak lekarkeena edo ikaskideekin batera eraiki lezakeena.
Izan ere, irakasleok uste dugu ikasleei euren ekimen eta ideiak garatzen uztea “arriskutsua” dela, ez dutela jakingo zer egin. Ez dugu konfiantza handirik jartzen ikasleengan eta gero kexu gara ez dutelako egiten guk nahi genukeena eurak egitea, ez direlako oso aktiboak edo PBL metodologiarekin askotan “matxinatu” egiten direlako. Beharbada gutxiegi matxinatzen dira ikasleak eskatzen dizkiegun burutazioen aurrean… Argi dago geuk definitutako proiektuak geuk definitutako ebaluazio-irizpideak dituztenak, garatu behar badituzte, oso irekiak izanik ere, ez dutela ikasiko euren proiektuak gauzatzen. Baldintzapeko autonomia…
Metodologia honen bitartez, geuri obeditzen irakasten diegu, baina modu diferituan, taldearen bitartez, alegia. Hau oso gogorra da: talde-lanaren bitartez, ikaskideak bihurtzen ditugu polizia, ze ikaskide batek zeregin bat betetzen ez badu, bere kideen aurrean zuritu behar du bere burua. Badakigu PBL metodologiarekin handitzen dela nabarmen asistentzia, baina noski, klasera ez badoaz ikaskideei egiten diete kalte. Hala, irakasleok gure agintea delegatu egiten dugu.
Ikasleen lan-zama handitu egiten da oro har. Metodologia tradizional gehienekin, lan-zama azterketa garaira mugatzen da (bezperara askotan), baina PBL metodologiarekin beti dabiltza lanpetuta. Horrek zaildu egiten du ikasleek eurek hautatutako ekimenetan parte hartzea, euren bizitza autoerregulatzea. Proiektuen kudeaketaz ikasten dute, baina ez bizitzaren kudeaketaz, behartuta baitaude taldearen aurrean erantzutera edo bestela, ikaskideen arteko harremanak apurtzen dira.
ZERGATIK EZ PBL? IKUSPEGI EKONOMIKO-IDEOLOGIKOA
Zein da PBL metodologiaren atzean dagoen ideologia ekonomiko-sozial-politikoa? Ezaguna da gaur egun proposatzen ari diren eredu ekonomikoek, eredu post-modernoek, talde-lanean sartu dutela hagina. “Harreman mota berriak”, “taldeen autokudeaketa”, “pertsona helburu”… Espero da zure enpresarekin pertsonalki inplikatzea, enpresaren parte sentitzea eta zure sormena, zure gaitasun eta trebetasun guztiak enpresaren mesedetan jartzea.
Ikuspegi horri heltzen dio PBL metodologiak. Berez, talde-lana kudeatzeko klaseetan erabiltzen diren teknikak eta estrategiak enpresa-mundutik hartuak dira gehienbat, proiektuen kudeaketa-metodoak eta taldeko gatazkak konpontzeko moduak. Zure taldekide batekin gatazka baldin baduzu, zeuk ikasi behar duzu konpontzen, hori baita gaur egungo enpresek behar duten langilea. Zerbait gaizki ateratzen bada, taldearen ardura da. Taldeak arduratu behar du berrikuntzaz, produktuen kalitateaz, etengabeko hobekuntzaz… Kalitate-sistemak ezartzen dira klaseko proiektuetan.
Horrek guztiak enpresa munduan zer esan nahi duen badakigu. Toyotismoa deritzon lan egiteko eraren oso antzeratsua da metodologia hau. Toyotismoan, pertsona ez da garrantzitsua, ni-a urtu egiten da gu-aren mesedetan, hau da, despertsonalizazioa enpresaren mesedetan baina oraingoan, gure niaren alderdi intimoenak jokoan sartuz, gure sentipenak, gure emozioak… Gure artean, ekonomiaren ikuspegi honen defendatzaile ezagunena beharbada Koldo Saratxaga dugu, hona Hik Hasi hezkuntza aldizkariko elkarrizketa, gehiago jakiteko: Hik Hasi, 188. zkia, 2014ko maiatza.
Toyotismoaren ondorio lazgarriak aski ezagunak dira Japonian (karoshi deritzona), enpresari dena eman behar zaiolako (gure denbora, gure bizitza, gure pentsamendua, gure ideiak, gure irudimena…). Baina enpresaburuek badakite horrela oso ondo ateratzen zaiela zukua langileei, oso modu eraginkorrean. Unibertsitate ikasketak dituzten langileak oso prezio onean lortzeaz gain, porrota edo ondoeza edo baldintza kaxkarrak ez dira izango enpresarien ardura, lan-taldeak behartu baititu hala lan egitera enpresaren helburuak lortzeko.
Enpresaren aurkako mobilizazioak nola egin, enpresak emozioetan oinarritutako kudeaketa egiten badu, autonomoa izaten uzten badizu, zeu bazara enpresaren bihotzaren parte?
JENDEA LAN MERKATURAKO PRESTATZEN?
Badakit hau jende askori gaizki irudituko zaiola, arduragabekeria ere izango da hainbatentzat… baina ez, ez dut jendea formatu nahi gaur egungo sistema gaiztoan ondo molda daitezen, asimilatuak izan daitezen. Benetan sinisten dut bizitzeko beste modu batzuk izan badirela, merkatuaren mende ez daudenak; beno, berez ez dira sinesmen, existitzen baitira, adibide asko daude ezkutuan, beste bizimodu bat posible egiten dutenak.
Ez zait etikoa iruditzen ikasleak enpresaren estrategiaren arabera formatzea. Ez dut lan egingo agintarientzat edo boteredunentzat. Ikuspegi norberekoia hautsi eta lan egiteko modu kolektiboetan aritzeko prest nago eta berez hasia naiz, IKASLEENTZAT lan egin ordez IKASLEEKIN lan egiten hasi naiz eta ez dauka zerikusirik PBL edo metodologia aktiboetako bestelako ikuspegiekin. Ni ez naiz ikasleen jabe, eurak ez dira nire meneko; elkarrekin ikasten dugu eraikitze kolektiboa sustatuz, ez baitu inor jakintzaren edo gure bizitzaren jabe izan behar.
|
|
